Hadith Representative
Seorang wanita yang dicerai suami tiga kali, dia tidak berhak atas tempat tinggal dan nafkah
Imam Tirmidzi : 1100حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ قَالَتْ فَاطِمَةُ بِنْتُ قَيْسٍطَلَّقَنِي زَوْجِي ثَلَاثًا عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا سُكْنَى لَكِ وَلَا نَفَقَةَقَالَ مُغِيرَةُ فَذَكَرْتُهُ لِإِبْرَاهِيمَ فَقَالَ قَالَ عُمَرُ لَا نَدَعُ كِتَابَ اللَّهِ وَسُنَّةَ نَبِيِّنَا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِقَوْلِ امْرَأَةٍ لَا نَدْرِي أَحَفِظَتْ أَمْ نَسِيَتْ وَكَانَ عُمَرُ يَجْعَلُ لَهَا السُّكْنَى وَالنَّفَقَةَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَنْبَأَنَا حُصَيْنٌ وَإِسْمَعِيلُ وَمُجَالِدٌ قَالَ هُشَيْمٌ وَحَدَّثَنَا دَاوُدُ أَيْضًا عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ فَسَأَلْتُهَا عَنْ قَضَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهَا فَقَالَتْ طَلَّقَهَا زَوْجُهَا الْبَتَّةَ فَخَاصَمَتْهُ فِي السُّكْنَى وَالنَّفَقَةِ فَلَمْ يَجْعَلْ لَهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُكْنَى وَلَا نَفَقَةً وَفِي حَدِيثِ دَاوُدَ قَالَتْ وَأَمَرَنِي أَنْ أَعْتَدَّ فِي بَيْتِ ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ الْحَسَنُ الْبَصْرِيُّ وَعَطَاءُ بْنُ أَبِي رَبَاحٍ وَالشَّعْبِيُّ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَقَالُوا لَيْسَ لِلْمُطَلَّقَةِ سُكْنَى وَلَا نَفَقَةٌ إِذَا لَمْ يَمْلِكْ زَوْجُهَا الرَّجْعَةَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عُمَرُ وَعَبْدُ اللَّهِ إِنَّ الْمُطَلَّقَةَ ثَلَاثًا لَهَا السُّكْنَى وَالنَّفَقَةُ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَهَا السُّكْنَى وَلَا نَفَقَةَ لَهَا وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَاللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ وَالشَّافِعِيِّ و قَالَ الشَّافِعِيُّ إِنَّمَا جَعَلْنَا لَهَا السُّكْنَى بِكِتَابِ اللَّهِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى{ لَا تُخْرِجُوهُنَّ مِنْ بُيُوتِهِنَّ وَلَا يَخْرُجْنَ إِلَّا أَنْ يَأْتِينَ بِفَاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ }قَالُوا هُوَ الْبَذَاءُ أَنْ تَبْذُوَ عَلَى أَهْلِهَا وَاعْتَلَّ بِأَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ قَيْسٍ لَمْ يَجْعَلْ لَهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ السُّكْنَى لِمَا كَانَتْ تَبْذُو عَلَى أَهْلِهَا قَالَ الشَّافِعِيُّ وَلَا نَفَقَةَ لَهَا لِحَدِيثِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي قِصَّةِ حَدِيثِ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ
اسان کي [حناد] ٻڌايو آهي [جرير] کان [مغيره] کان [عاش شعبي] چيو آهي ته؛ [فاطمه بنت قيس] چيو آهي ته؛ 'منهنجي مڙس مون کي رسول الله صلي الله عليه وسلم جي زماني ۾ ٽي ڀيرا بدسلوڪي ڪئي. رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو؛ "توهان کي رهڻ جي جاءِ ۽ رهڻ جو ڪو حق ناهي." مغيره چيو؛ 'مون ابراهيم کي اهو ٻڌايو،' هن تبصرو ڪيو؛ عمر چيو؛ 'اسين الله جي ڪتاب ۽ پنهنجي نبي صلي الله عليه وسلم جي سنت کي هڪ عورت جي لفظن جي ڪري نه ڇڏينداسين جنهن کي اسان نٿا ڄاڻون ته هوءَ اڃا تائين ياد ڪري ٿي يا وساري ڇڏي آهي'. عمر انهن ماڻهن کي پناهه ۽ رزق فراهم ڪندو رهيو جن کي ٽي طلاقون ڏنيون ويون هيون. اسان کي ٻڌايو آهي [احمد بن ماني] اسان کي [حسيم] ٻڌايو آهي، اسان کي [حسين] ٻڌايو آهي، [اسماعيل] ۽ [مجالد] [حسيم] چيو آهي؛' ۽ اسان کي [داؤد] پڻ [اش شيعبي] کان ٻڌايو آهي ته؛ 'مان [فاطمه بنت قيس] سان مليس. مون کانئس رسول الله صلي الله عليه وسلم جي فيصلي بابت پڇيو. هن جواب ڏنو ته سندس مڙس کيس ٽي ڀيرا طلاق ڏني هئي، پوءِ هن کيس رهائش ۽ نان و نفقہ بابت شڪايت ڪئي. نبي صلي الله عليه وسلم رهائش ۽ نان و نفقہ بابت فيصلو نه ڪيو.' داؤد جي حديث ۾، فاطمه چيو؛ 'هن مون کي ابن ام مکتوم جي گهر ۾ عدت گذارڻ جو حڪم ڏنو.' ابو عيسيٰ چيو؛ 'هي هڪ حسن صحيح حديث آهي. هي ڪجهه عالمن جو رايو آهي. انهن مان؛ الحسن البصري، عطا بن ابو رباح ۽ اش شيعبي. هي احمد ۽ اسحاق جو به رايو آهي. انهن چيو؛ 'طلاق يافته شخص لاءِ ڪا به رهائش ۽ نان و نفقہ ناهي، جيڪڏهن مڙس کي هاڻي صلح جو حق نه هجي.'' رسول الله صلي الله عليه وسلم جي اصحابن مان ڪجهه عالمن، جن ۾ عمر ۽ عبدالله شامل آهن، جو رايو آهي ته جن عورتن کي ٽي طلاقون ڏنيون وينديون آهن انهن کي رهڻ جي جاءِ ۽ گذر سفر ملندو. هي مالڪ بن انس، ليث بن سعد ۽ سيافعي جو رايو آهي. هي سفيان عطسوري ۽ ڪوفه جي رهواسين پاران پڻ چونڊيو ويو آهي. ٻيا دليل ڏين ٿا؛ هن رهڻ لاءِ جاءِ ڳولي ورتي پر رهڻ نه مليو. هي راءِ مالڪ بن انس، ليث بن سعد ۽ سيافعي پڻ استعمال ڪئي آهي. شافعي چيو؛ 'اسان الله جي ڪتاب جي بنياد تي رهائش جي جاءِ جو تعين ڪندا آهيون. الله تعاليٰ فرمائي ٿو؛ '. . انهن کي انهن جي گهرن مان نه ڪڍو ۽ انهن کي ٻاهر نه نڪرڻ ڏيو جيستائين اهي واضح طور تي گندا ڪم نه ڪن.'. انهن چيو؛ البدزة جو مطلب سندس مڙس سان ظالمانه لفظ هئا ۽ هن دليل ڏنو ته فاطمه بنت قيس کي رسول الله صلي الله عليه وسلم رهڻ جي جاءِ نه ڏني هئي ڇاڪاڻ ته هن پنهنجي مڙس سان ظالمانه لفظ چيو هو. شافعي چيو؛ هن کي روزي نٿي ملي ڇاڪاڻ ته - رسول الله صلي الله عليه وسلم جي حديث جي بنياد تي - فاطمه بن قيس جي ڪهاڻي بابت.