Nabi tidak tahu apa yang terjadi dengan Aisyah pada peristiwa fitnah bohong, sampai turun ayat membelanya

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ وَسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَعَلْقَمَةُ بْنُ وَقَّاصٍ وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ حَدِيثِ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ قَالَ لَهَا أَهْلُ الْإِفْكِ مَا قَالُوا فَبَرَّأَهَا اللَّهُ مِمَّا قَالُوا وَكُلٌّ حَدَّثَنِي طَائِفَةً مِنْ الْحَدِيثِ وَبَعْضُ حَدِيثِهِمْ يُصَدِّقُ بَعْضًا وَإِنْ كَانَ بَعْضُهُمْ أَوْعَى لَهُ مِنْ بَعْضٍ الَّذِي حَدَّثَنِي عُرْوَةُ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَخْرُجَ أَقْرَعَ بَيْنَ أَزْوَاجِهِ فَأَيَّتُهُنَّ خَرَجَ سَهْمُهَا خَرَجَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَهُ قَالَتْ عَائِشَةُ فَأَقْرَعَ بَيْنَنَا فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا فَخَرَجَ سَهْمِي فَخَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَمَا نَزَلَ الْحِجَابُ فَأَنَا أُحْمَلُ فِي هَوْدَجِي وَأُنْزَلُ فِيهِ فَسِرْنَا حَتَّى إِذَا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ غَزْوَتِهِ تِلْكَ وَقَفَلَ وَدَنَوْنَا مِنْ الْمَدِينَةِ قَافِلِينَ آذَنَ لَيْلَةً بِالرَّحِيلِ فَقُمْتُ حِينَ آذَنُوا بِالرَّحِيلِ فَمَشَيْتُ حَتَّى جَاوَزْتُ الْجَيْشَ فَلَمَّا قَضَيْتُ شَأْنِي أَقْبَلْتُ إِلَى رَحْلِي فَإِذَا عِقْدٌ لِي مِنْ جَزْعِ ظَفَارِ قَدْ انْقَطَعَ فَالْتَمَسْتُ عِقْدِي وَحَبَسَنِي ابْتِغَاؤُهُ وَأَقْبَلَ الرَّهْطُ الَّذِينَ كَانُوا يَرْحَلُونَ لِي فَاحْتَمَلُوا هَوْدَجِي فَرَحَلُوهُ عَلَى بَعِيرِي الَّذِي كُنْتُ رَكِبْتُ وَهُمْ يَحْسِبُونَ أَنِّي فِيهِ وَكَانَ النِّسَاءُ إِذْ ذَاكَ خِفَافًا لَمْ يُثْقِلْهُنَّ اللَّحْمُ إِنَّمَا تَأْكُلُ الْعُلْقَةَ مِنْ الطَّعَامِ فَلَمْ يَسْتَنْكِرْ الْقَوْمُ خِفَّةَ الْهَوْدَجِ حِينَ رَفَعُوهُ وَكُنْتُ جَارِيَةً حَدِيثَةَ السِّنِّ فَبَعَثُوا الْجَمَلَ وَسَارُوا فَوَجَدْتُ عِقْدِي بَعْدَمَا اسْتَمَرَّ الْجَيْشُ فَجِئْتُ مَنَازِلَهُمْ وَلَيْسَ بِهَا دَاعٍ وَلَا مُجِيبٌ فَأَمَمْتُ مَنْزِلِي الَّذِي كُنْتُ بِهِ وَظَنَنْتُ أَنَّهُمْ سَيَفْقِدُونِي فَيَرْجِعُونَ إِلَيَّ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسَةٌ فِي مَنْزِلِي غَلَبَتْنِي عَيْنِي فَنِمْتُ وَكَانَ صَفْوَانُ بْنُ الْمُعَطَّلِ السُّلَمِيُّ ثُمَّ الذَّكْوَانِيُّ مِنْ وَرَاءِ الْجَيْشِ فَأَدْلَجَ فَأَصْبَحَ عِنْدَ مَنْزِلِي فَرَأَى سَوَادَ إِنْسَانٍ نَائِمٍ فَأَتَانِي فَعَرَفَنِي حِينَ رَآنِي وَكَانَ رَآنِي قَبْلَ الْحِجَابِ فَاسْتَيْقَظْتُ بِاسْتِرْجَاعِهِ حِينَ عَرَفَنِي فَخَمَّرْتُ وَجْهِي بِجِلْبَابِي وَ وَاللَّهِ مَا كَلَّمَنِي كَلِمَةً وَلَا سَمِعْتُ مِنْهُ كَلِمَةً غَيْرَ اسْتِرْجَاعِهِ حَتَّى أَنَاخَ رَاحِلَتَهُ فَوَطِئَ عَلَى يَدَيْهَا فَرَكِبْتُهَا فَانْطَلَقَ يَقُودُ بِي الرَّاحِلَةَ حَتَّى أَتَيْنَا الْجَيْشَ بَعْدَمَا نَزَلُوا مُوغِرِينَ فِي نَحْرِ الظَّهِيرَةِ فَهَلَكَ مَنْ هَلَكَ وَكَانَ الَّذِي تَوَلَّى الْإِفْكَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أُبَيٍّ ابْنَ سَلُولَ فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ فَاشْتَكَيْتُ حِينَ قَدِمْتُ شَهْرًا وَالنَّاسُ يُفِيضُونَ فِي قَوْلِ أَصْحَابِ الْإِفْكِ لَا أَشْعُرُ بِشَيْءٍ مِنْ ذَلِكَ وَهُوَ يَرِيبُنِي فِي وَجَعِي أَنِّي لَا أَعْرِفُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّطَفَ الَّذِي كُنْتُ أَرَى مِنْهُ حِينَ أَشْتَكِي إِنَّمَا يَدْخُلُ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيُسَلِّمُ ثُمَّ يَقُولُ كَيْفَ تِيكُمْ ثُمَّ يَنْصَرِفُ فَذَاكَ الَّذِي يَرِيبُنِي وَلَا أَشْعُرُ بِالشَّرِّ حَتَّى خَرَجْتُ بَعْدَمَا نَقَهْتُ فَخَرَجَتْ مَعِي أُمُّ مِسْطَحٍ قِبَلَ الْمَنَاصِعِ وَهُوَ مُتَبَرَّزُنَا وَكُنَّا لَا نَخْرُجُ إِلَّا لَيْلًا إِلَى لَيْلٍ وَذَلِكَ قَبْلَ أَنْ نَتَّخِذَ الْكُنُفَ قَرِيبًا مِنْ بُيُوتِنَا وَأَمْرُنَا أَمْرُ الْعَرَبِ الْأُوَلِ فِي التَّبَرُّزِ قِبَلَ الْغَائِطِ فَكُنَّا نَتَأَذَّى بِالْكُنُفِ أَنْ نَتَّخِذَهَا عِنْدَ بُيُوتِنَا فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَأُمُّ مِسْطَحٍ وَهِيَ ابْنَةُ أَبِي رُهْمِ بْنِ عَبْدِ مَنَافٍ وَأُمُّهَا بِنْتُ صَخْرِ بْنِ عَامِرٍ خَالَةُ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَابْنُهَا مِسْطَحُ بْنُ أُثَاثَةَ فَأَقْبَلْتُ أَنَا وَأُمُّ مِسْطَحٍ قِبَلَ بَيْتِي وَقَدْ فَرَغْنَا مِنْ شَأْنِنَا فَعَثَرَتْ أُمُّ مِسْطَحٍ فِي مِرْطِهَا فَقَالَتْ تَعِسَ مِسْطَحٌ فَقُلْتُ لَهَا بِئْسَ مَا قُلْتِ أَتَسُبِّينَ رَجُلًا شَهِدَ بَدْرًا قَالَتْ أَيْ هَنْتَاهْ أَوَلَمْ تَسْمَعِي مَا قَالَ قَالَتْ قُلْتُ وَمَا قَالَ فَأَخْبَرَتْنِي بِقَوْلِ أَهْلِ الْإِفْكِ فَازْدَدْتُ مَرَضًا عَلَى مَرَضِي فَلَمَّا رَجَعْتُ إِلَى بَيْتِي وَدَخَلَ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَعْنِي سَلَّمَ ثُمَّ قَالَ كَيْفَ تِيكُمْ فَقُلْتُ أَتَأْذَنُ لِي أَنْ آتِيَ أَبَوَيَّ قَالَتْ وَأَنَا حِينَئِذٍ أُرِيدُ أَنْ أَسْتَيْقِنَ الْخَبَرَ مِنْ قِبَلِهِمَا قَالَتْ فَأَذِنَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجِئْتُ أَبَوَيَّ فَقُلْتُ لِأُمِّي يَا أُمَّتَاهْ مَا يَتَحَدَّثُ النَّاسُ قَالَتْ يَا بُنَيَّةُ هَوِّنِي عَلَيْكِ فَوَاللَّهِ لَقَلَّمَا كَانَتْ امْرَأَةٌ قَطُّ وَضِيئَةٌ عِنْدَ رَجُلٍ يُحِبُّهَا وَلَهَا ضَرَائِرُ إِلَّا كَثَّرْنَ عَلَيْهَا قَالَتْ فَقُلْتُ سُبْحَانَ اللَّهِ أَوَلَقَدْ تَحَدَّثَ النَّاسُ بِهَذَا قَالَتْ فَبَكَيْتُ تِلْكَ اللَّيْلَةَ حَتَّى أَصْبَحْتُ لَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ وَلَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ حَتَّى أَصْبَحْتُ أَبْكِي فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ وَأُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا حِينَ اسْتَلْبَثَ الْوَحْيُ يَسْتَأْمِرُهُمَا فِي فِرَاقِ أَهْلِهِ قَالَتْ فَأَمَّا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ فَأَشَارَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالَّذِي يَعْلَمُ مِنْ بَرَاءَةِ أَهْلِهِ وَبِالَّذِي يَعْلَمُ لَهُمْ فِي نَفْسِهِ مِنْ الْوُدِّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَهْلَكَ وَلَا نَعْلَمُ إِلَّا خَيْرًا وَأَمَّا عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَمْ يُضَيِّقْ اللَّهُ عَلَيْكَ وَالنِّسَاءُ سِوَاهَا كَثِيرٌ وَإِنْ تَسْأَلْ الْجَارِيَةَ تَصْدُقْكَ قَالَتْ فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَرِيرَةَ فَقَالَ أَيْ بَرِيرَةُ هَلْ رَأَيْتِ مِنْ شَيْءٍ يَرِيبُكِ قَالَتْ بَرِيرَةُ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنْ رَأَيْتُ عَلَيْهَا أَمْرًا أَغْمِصُهُ عَلَيْهَا أَكْثَرَ مِنْ أَنَّهَا جَارِيَةٌ حَدِيثَةُ السِّنِّ تَنَامُ عَنْ عَجِينِ أَهْلِهَا فَتَأْتِي الدَّاجِنُ فَتَأْكُلُهُ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَعْذَرَ يَوْمَئِذٍ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُبَيٍّ ابْنِ سَلُولَ قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِ يَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ مَنْ يَعْذِرُنِي مِنْ رَجُلٍ قَدْ بَلَغَنِي أَذَاهُ فِي أَهْلِ بَيْتِي فَوَاللَّهِ مَا عَلِمْتُ عَلَى أَهْلِي إِلَّا خَيْرًا وَلَقَدْ ذَكَرُوا رَجُلًا مَا عَلِمْتُ عَلَيْهِ إِلَّا خَيْرًا وَمَا كَانَ يَدْخُلُ عَلَى أَهْلِي إِلَّا مَعِي فَقَامَ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ الْأَنْصَارِيُّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَا أَعْذِرُكَ مِنْهُ إِنْ كَانَ مِنْ الْأَوْسِ ضَرَبْتُ عُنُقَهُ وَإِنْ كَانَ مِنْ إِخْوَانِنَا مِنْ الْخَزْرَجِ أَمَرْتَنَا فَفَعَلْنَا أَمْرَكَ قَالَتْ فَقَامَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ وَهُوَ سَيِّدُ الْخَزْرَجِ وَكَانَ قَبْلَ ذَلِكَ رَجُلًا صَالِحًا وَلَكِنْ احْتَمَلَتْهُ الْحَمِيَّةُ فَقَالَ لِسَعْدٍ كَذَبْتَ لَعَمْرُ اللَّهِ لَا تَقْتُلُهُ وَلَا تَقْدِرُ عَلَى قَتْلِهِ فَقَامَ أُسَيْدُ بْنُ حُضَيْرٍ وَهُوَ ابْنُ عَمِّ سَعْدِ بْنِ مُعَاذٍ فَقَالَ لِسَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ كَذَبْتَ لَعَمْرُ اللَّهِ لَنَقْتُلَنَّهُ فَإِنَّكَ مُنَافِقٌ تُجَادِلُ عَنْ الْمُنَافِقِينَ فَتَثَاوَرَ الْحَيَّانِ الْأَوْسُ وَالْخَزْرَجُ حَتَّى هَمُّوا أَنْ يَقْتَتِلُوا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَائِمٌ عَلَى الْمِنْبَرِ فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُخَفِّضُهُمْ حَتَّى سَكَتُوا وَسَكَتَ قَالَتْ فَبَكَيْتُ يَوْمِي ذَلِكَ لَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ وَلَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ قَالَتْ فَأَصْبَحَ أَبَوَايَ عِنْدِي وَقَدْ بَكَيْتُ لَيْلَتَيْنِ وَيَوْمًا لَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ وَلَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ يَظُنَّانِ أَنَّ الْبُكَاءَ فَالِقٌ كَبِدِي قَالَتْ فَبَيْنَمَا هُمَا جَالِسَانِ عِنْدِي وَأَنَا أَبْكِي فَاسْتَأْذَنَتْ عَلَيَّ امْرَأَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَأَذِنْتُ لَهَا فَجَلَسَتْ تَبْكِي مَعِي قَالَتْ فَبَيْنَا نَحْنُ عَلَى ذَلِكَ دَخَلَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَلَّمَ ثُمَّ جَلَسَ قَالَتْ وَلَمْ يَجْلِسْ عِنْدِي مُنْذُ قِيلَ مَا قِيلَ قَبْلَهَا وَقَدْ لَبِثَ شَهْرًا لَا يُوحَى إِلَيْهِ فِي شَأْنِي قَالَتْ فَتَشَهَّدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ جَلَسَ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ يَا عَائِشَةُ فَإِنَّهُ قَدْ بَلَغَنِي عَنْكِ كَذَا وَكَذَا فَإِنْ كُنْتِ بَرِيئَةً فَسَيُبَرِّئُكِ اللَّهُ وَإِنْ كُنْتِ أَلْمَمْتِ بِذَنْبٍ فَاسْتَغْفِرِي اللَّهَ وَتُوبِي إِلَيْهِ فَإِنَّ الْعَبْدَ إِذَا اعْتَرَفَ بِذَنْبِهِ ثُمَّ تَابَ إِلَى اللَّهِ تَابَ اللَّهُ عَلَيْهِ قَالَتْ فَلَمَّا قَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَقَالَتَهُ قَلَصَ دَمْعِي حَتَّى مَا أُحِسُّ مِن

Na faamatala mai e Yahya bin Bukair ia i matou, na faamatala mai e Al-Laith ia i matou mai ia Yunus mai ia Ibn Shihab o lē na fai mai: Na faamatala mai e Urwah bin Az-Zubair ma Saeed bin Al-Musayyab ma 'Alqamah bin Waqqas ma 'Ubaidullah bin Abdullah bin 'Utbah bin Mas'ud ia te a'u mai ia Aisha, le faletua o le Perofeta (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a le Atua), ina ua faasalalauina e tagata na faaleagaina o ia tala taufaaleaga e uiga ia te ia i mea uma na latou fai mai ai, na faamanino mai e le Atua e sa'oloto o ia mai lena tuuaiga. Na faamatala mai e se vaega o tagata ia te a'u i ni vaega, o nisi o i latou na talia le tala o le mea na tupu mai isi, o lea na foliga mai ai e malosi le tala, seia oo ina ou taulotoina upu o tala taitasi na latou faamatala mai ia te a'u ma o nisi o tala na faamaonia ai isi. Na faamatala mai e Urwah ia te a'u mai ia Aisha, le faletua o le Perofeta (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a le Atua), o lē na fai mai: A mana'o le Avefeau a le Atua (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a le Atua) e malaga, e faia e ia le vili i ana avā. “O lē ua filifilia, na alu o ia ma le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah).” Fai mai Aisha: “Ona ia faia lea o le vili i le va o i ma’ua i se taua ma ua filifilia la’u aū, o lea na ou alu ai ma le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah). Na tupu lenei mea ina ua uma ona faaalia mai le fuaiupu e uiga i le veli. Ona aveina lea o a’u i la’u sekdup. I le ogatotonu o le malaga, na ou alu ifo ai seia mae’a le taua a le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah) ma toe foi atu o ia i Medina. I se tasi po sa ou faatasi ai ma se vaega o tagata Musalimi. Ina ua latou momoe, sa ou tu i luga ma savali seia ou muamua atu ia i latou. Ina ua mae’a la’u galuega, sa ou toe auai atu i le vaega o tagata Musalimi. Ina ua ou pa’i atu i lo’u fatafata, na iloa ai ua gau la’u ua, lea na sau mai Dhafar, Yemen. O lea na ou toe foi ai ma saili la’u ua, ae o le sailiga na mafua ai ona ou tuai. Ma o se vaega o tagata sa tauaveina la’u sekdup ua o ese, sa latou savavali faatasi ma la’u sekdup i luga o la’u kamela sa ou tietie ai. Sa latou manatu ua uma ona ou i ai.” Fai mai Aisha: 'I le taimi lenā, sa manifinifi ma mama ana avā, auā latou te leʻi 'aʻai lava i aano o manu. Ae na o meaʻai mama sa latou 'aʻai. O lea la, e leai se tasi na masalomia le mamafa o le kamela, pe a latou savavali ma siʻitia. E le gata i lea, i le taimi lenā sa ou tamaitiiti lava. Mulimuli ane, sa latou ave a latou kamela ma savavali - faʻaauau le malaga -. Sa ou maua laʻu uaina ina ua pasia le 'autau. O lea la, ina ua ou taunuu i lo latou nofoa, e leai se tasi na valaʻau mai ma e leai se tasi na tali mai. Ona ou toe foʻi lea i loʻu nofoa lea sa ou faia muamua o se nofoa. Sa ou faʻamoemoe o le a i ai se nuʻu - mai le 'autau a tagata Musalimi - o le a maua aʻu ma toe foʻi mai e piki aʻu. Ina ua ou nofo i loʻu nofoa, sa ou lagona le fia moe ma moe ai. I le taimi nei, o Safwan bin Muʻatthal Assulami ma tagata o Dhakwan sa nonofo i tua o le 'autau - siaki pe i ai se tasi na totoe -. Sa latou savavali i le vaveao o le pō ma i le taeao na latou taunuu ai i loʻu nofoa. Sa vaʻaia e Safwan bin Al Muʻatthal Assalami se tasi o loʻo moe pea, o lea na sau ai o ia ia te aʻu ma sa ia iloa aʻu ina ua ia vaʻai mai ia te aʻu. Auā, na ia vaʻai mai ia te aʻu aʻo leʻi tatau ona ofuina. hijab ia te aʻu. Sa ou ala loa ma ou faalogo atu ia te ia o fai mai, inna lillahi wa inna ilaihi raji'un- ina ua ia iloa aʻu. Sa ou ufiufi loa loʻu mata i laʻu hijab. I le Atua e, e lei tautala o ia i se upu ma ou te lei faalogoina se upu se tasi vagana ai lana istirja'. Mulimuli ane sa ia tuu i lalo lana kamela ma ou tietie ai. Ona alu lea o ia ma taitaia le kamela - lea sa ou tietie ai - seia oo ina matou maua le autau a tagata Musalimi ina ua uma ona latou malolo i le matafaga o Azhzhariah. Oi talofa i le tagata na masalomia aʻu fegalegaleaiga. I lena taimi, o le tagata na sili ona mafaufau i le mataupu o tala taufaaleaga o Abdullah bin Ubay bin Salul. Mulimuli ane, sa ou taunuu i Medina. Ina ua mavae lo matou taunuu, sa ou maʻi faafuasei mo le toeitiiti atoa le masina, a o talanoa pea tagata e uiga i tuuaiga - na faasino mai ia te aʻu-, e ui lava ou te lei lagona le fia faia. O lea la, sa ia masalosalo foi i loʻu maʻi. Sa ou le toe lagonaina le agamalu o le Avefeau a Allah, ia ia te ia le filemu, lea sa ou vaaia muamua mai ia te ia. Ina ua ou maʻi, o le Avefeau a Allah, ia faamanuia le Atua ia te ia ma foaʻi mai ia te ia le filemu, na sau ma faafeiloaʻi mai ia te aʻu aʻo fesili mai; 'Ae faʻapefea oe?' Sa peiseaī i lena taimi na ia masalosalo ia te aʻu, ae ou te leʻi lagona ua ou faia le mea leaga. Ina ua uma ona ou lagona ua amata ona ou toe malosi, sa ou alu atu ma Umm Misthah i se nofoaga tapuni e alu ese ai, ma te leʻi toe alu ese vagana ai le po seia oo i le po. O le nofoaga tapuni na faia e lata ane i o matou fale. O a matou mataupu e pei o tagata muamua o Arapi, sa matou masani ona faia se nofoaga tapuni e alu ese ai i le fale. Ona ma Umm Misthah ma aʻu - o lona afafine o Abi Ruhmi bin Al Muthallib bin Abdi Manaf ma lona tina o lona afafine o Shakhri bin Amir, o lona tausoga o Abu Bakr ash Sidiq ma lona atalii o Misthah bin Utsabah bin Abbad bin Al Muthallib - na toe foi mai i loʻu fale ina ua maeʻa a matou pisinisi. I lena taimi, na see ai Umm Misthah ona na ia savali pe maua i lona ie. I lena taimi na ia fai mai ai; 'Oi talofa ia Misthah'. Sa ou fesili atu ia te ia; 'E ese le mataga o lau tala, ua e faitioina o tagata na auai i le taua i Badar'. Na ia fai mai; 'Ioe, e te leʻi faʻalogo ea i lana tala?' Na ou fai atu; 'O le a lana tala?' ona ia taʻu mai lea ia te aʻu i upu a i latou na tuʻuaʻia aʻu. I lena taimi na ou maʻi atili ai ma ina ua ou toe foʻi atu i loʻu fale, na feiloaʻi mai le Avefeʻau a Allah, ia i ai le filemu ia te ia, ma faʻafeiloaʻi mai ia te aʻu. Ona ia fai mai lea; 'O faʻapefea oe?' Na ou fai atu; 'E te faʻatagaina aʻu e asiasi i oʻu mātua?' na ia fai mai ai; 'I lena taimi na ou manaʻo ai e faʻamaonia le tala mai ia i laʻua uma. Mulimuli ane, na faʻatagaina aʻu e le Avefeʻau a Allah, ia i ai le filemu ma faʻamanuiaga ia te ia. Ona ou alu lea i oʻu mātua, ma ou fesili i loʻu tinā; 'Oi loʻu tinā, o le a le mea o loʻo talanoa ai tagata?' na ia tali mai ai; 'Oi loʻu ataliʻi e, ia faigofie au mataupu, mo le Atua, e leai se fafine e manino lava ma le tamāloa e alofa ia te ia aʻo iai se isi avā a le tamāloa, seʻi vagana ua latou faʻateleina moliaga faasaga i le fafine'. Na ia fai mai; 'Ia viia le Atua, o le mea ea lenei o loʻo talanoa ai tagata?' na ia fai mai ai; 'I lena po na ou tagi ai foʻi, Seia oo i le taeao na sosoo ai, ua le toe mafai ona tafe o’u loimata auā ua leai uma ma ou te le’i minoi pe a ou moe. I le taeao, sa ou tagi pea lava. Ma, i lena taimi, na valaau atu ai le Avefeau a Allah, ia te ia le filemu ma faamanuiaga, ia Ali bin Abi Talib ma Usamah bin Zaid e valaaulia i la’ua e feutagai ina ia vavaeeseina lana ava pe afai e le’i oo mai le faaaliga. Fai mai Aisha; 'A o Usamah bin Zaid, na ia fautuaina le Avefeau a Allah (ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah) i mea na te iloa, o le mamao o lana ava mai lena amioga ma mea na te iloa i le natura o lona alofa ia te ia. Fai mai Usamah; 'Le Avefeau a Allah! O au ava i latou, matou te le iloa se mea vagana ai le agalelei.' A o Ali bin Abi Talib, na ia fai atu; 'E le tuuina atu e Allah Azzawajalla ia te oe ni faigata ma e toatele isi tamaitai. Ma e moni, afai e te fesili i lau pologa, e mautinoa lava o le a faamaoni o ia.'' Fai mai Aisha; 'Ona valaau atu lea o le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah) ia Barirah, ma fesili atu; 'O Barirah e! Ua e vaaia ea se mea e masalosalo ai oe e uiga ia Aisha?' Fai mai Barirah; 'E ala i Lē na auina mai oe ma le upumoni, afai ou te vaaia se mea sese ia te ia, na o le taimi lava na laitiiti ai o ia, ina ua moe o ia a o faatalitali mo le falaoa i lona aiga, ona sau lea o se manu fe'ai ma 'ai ia te ia.' Ona tu lea o le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah) ma talosaga atu mo se finauga mai se tamaloa e igoa ia Abdullah bin Ubay bin Salul. Ina ua i luga o le pulelaa le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah), sa fetalai atu le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah): 'O outou uma Musalimi, o ai ea e te avatu ia te aʻu se finauga mai se tagata ua faatiga i loʻu aiga? I le suafa o Allah, ou te le iloa se mea mai loʻu aiga vagana ai le agalelei. Ua latou taʻu mai ia te aʻu e uiga i se tamaloa ou te le iloa se mea mai ai vagana ai le agalelei. Ma e leai se tasi na feiloai ma laʻu ava vagana ai o ia o faatasi ma aʻu.' Fai mai Sa'd bin Mu'adh Al Ansari: 'Le Avefeau a Allah! O le a ou fesoasoani atu ia te oe. Ua lelei, afai o le tagata na faasalalauina le mataupu e sau mai le Banu Aus, o le a ou tipi ese lona ua, ae afai e sau mai o tatou uso mai le Banu Khazraj, faamolemole ia poloai mai ia i matou ina ia matou faatinoina lau poloaiga.' I le taimi lava lea, na fai atu ai Sa'd bin Ubadah - o ia o le taitai o le Banu Khazraj, o ia o se tagata amiotonu. Peita'i, sa i ai pea lona uiga fa'apito - ia Sa'd bin Mu'ad; 'I le Atua e, e te le mafaia ona fasiotia o ia ma e te le mafaia fo'i ona fasiotia o ia'. Ona tula'i lea o Usaid bin Hudlair ma o ia o le atali'i o Sa'ad bin Mu'adz, na ia fai atu ia Sa'ad bin Ubadah; 'O lo'o e pepelo, o le a matou fasiotia o ia auā o oe o se tagata pepelo e finau ma tagata pepelo'. Na fa'ateleina le vevela o le tulaga i le va o le Aus ma le Khazraj, se'ia o'o ina latou manana'o e fasioti le tasi i le isi a'o tu pea le Avefe'au a Allah, ia te ia le filemu ma fa'amanuiaga a Allah, i luga o le pulelaa. Ona fa'ato'afilemuina lea o i latou e le Avefe'au a Allah, se'ia o'o ina latou filemu ma ia filemu. I lena aso, na ou tagi ai se'ia o'o ina tafe ifo o'u loimata ma ou te le'i fa'aaogaina se vali mata pe a ou moe. I le po na sosoo ai, na ou tagi pea ma ou te le'i fa'aaogaina se vali mata pe a ou moe. Na manatu o'u matua uma o le a afaina ai a'u i lo'u tagi. loto. Na faia e Aishah; 'Ona la nonofo faatasi lea i o'u tafatafa a'o o'u tagi pea. I lena taimi, sa i ai se fafine Ansar na talosaga mai ia te a'u mo se faatagaga e vaai ai ia te a'u, ma sa ou faatagaina o ia. Sa nofo o ia i lalo ma tagi faatasi ma a'u. A o ma i ai i lena tulaga, sa sau le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah) ia i ma'ua, faafeiloai mai ia i ma'ua ma nofo i lalo. Fai mai a ia: 'E le'i nofo o ia ma a'u mo le masina talu ona le faaalia mai ia te ia le faaaliga e uiga i a'u mataupu.' Fai mai a ia: 'Na molimau foi le Avefeau a Allah (ia ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah), a'o faafeiloai mai ia i ma'ua a'o ma nonofo i lalo. Fai mai a ia: 'Ia, Aishah, ua oo mai ia te a'u lea tala ma lea tala, ma afai e faasaoina oe mai ai ona e te le'i faia, ia taofia oe e le Atua Silisiliese mai ai. Ae afai e te faia lena agasala, saili le faamagaloga mai ia Allah ma salamo ia te Ia. Mo se auauna e faailoa atu lana agasala ma salamo, o le a talia e Allah lana salamo.' Fai mai Aisha: ‘Ina ua uma ona tautala le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah), sa atili ai ona tafe ifo o’u loimata seia oo ina ou le toe lagonaina le tafe ifo o loimata.’ Sa ou fai atu i lo’u tama: ‘Tali mai le tala a le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah) e uiga ia te a’u.’ Fai mai lo’u tama: ‘Ou te le iloa, ia Allah, ou te le tautala i le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah)’. Ona ou fai atu lea i lo’u tina; ‘Tali mai le tala a le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah) e uiga ia te a’u!’ Fai mai lo’u tina; ‘Ia Allah, ou te le iloa po o le a se mea ou te fai atu ai i le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah)’. Fai mai Aisha; Na ou fai atu; ‘O a’u o se teineitiiti, ou te le tele se faitauga o le Qur’an. Ia Allah, ou te iloa ua e faalogo i lenei mea seia e lagona le mautinoa ma talitonu i ai. Afai ou te fai atu ia te oe ua ou mamao ese mai lenei amioga ma ua silafia e le Atua Silisiliese ua ou mamao ese mai lenei amioga, o le a e le talitonu foi i ai. Afai ou te ta’uta’u atu ia te oe e uiga i se mea, ae ua silafia e le Atua Silisiliese ua ou mamao ese mai lenei amioga, o le a e talitonu moni lava ia te a’u. Ia Allah, e leai se upu i le va o a’u ma oe vagana ai le mea na fai mai ai Abu Yusuf; E lelei le onosai ma o Allah o le nofoaga e saili ai se fesoasoani faasaga i mea e te tuuaia ai.’ Fai mai Aisha; ‘Ona ou suia lea o lo’u tulaga, ma ou taoto i luga o lo’u moega’. Fai mai a ia; ‘Ia Allah, i lena taimi na ou iloa ai ua ou mamao ese mai lena amioga, ma o le a taofia a’u e Allah Azzawajalla aua ua ou mamao ese mai lena amioga. Peitai, ia Allah, ou te lei manatu o le a oo mai se faaaliga i la’u mataupu. Ma E moni, sa ou lagona e pei ua sili atu le faatauvaa o la’u mataupu nai lo le fetalai mai o Allah Azza wa jalla ia te a’u i se faaaliga na faitauina. Peitai, sa na o lo’u faamoemoe o le a faaalia i le miti a le Avefeau a Allah sallallaahu alaihi wa sallam o le a taofia a’u e Allah Azzawajalla mai lena amioga’. Fai mai Aisha; ‘E ala ia Allah, e le’i tuua e le Avefeau a Allah sallallaahu alaihi wa sallam lana faapotopotoga, ma e leai se tasi mai tagata o le aiga na alu ese seia oo ina auina mai e Allah Azzawajalla se faaaliga i Lana Perofeta. O lea la, na suia ai lona tulaga e pei ona masani ai pe a oo mai se faaaliga, sa faaauau pea ona tafe lona afu e ui lava o le taumalulu. O le mafuaaga lena ona o le ogaoga o le upu na auina mai ia te ia’. Fai mai Aisha; ‘Ina ua maua e le Avefeau a Allah (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a Allah) le tala fiafia, sa ia ata ma o le mea muamua na ia fai mai ai: ‘Tala fiafia, Aisha! Ua taofia oe e Allah Silisiliese mai lena amioga.’ Ona fai mai lea o lo’u tina ia te a’u: ‘Tu atu ia te ia.’ Na ou fai atu: 'Ia Allah, ou te lē tetee atu iā te ia ma ou te lē vivii atu vagana ai Allah Silisiliese, o Ia lava lea na faʻaalia mai le faʻaaliga e faʻamatalaina ai loʻu mamao. Ua faʻaalia mai e Allah Silisiliese le fuaiupu o lona uiga: E moni, o i latou e aumaia tala pepelo e mai iā te outou, e oʻo atu i fuaiupu e sefulu. Ua faʻaalia mai e Allah Silisiliese ni fuaiupu e faʻamatalaina ai loʻu mamao ese mai lenā amioga.' Na fai mai Aisha: 'Sa masani ona avatu e Abu Bakr tupe iā Mistah, auā o ia o lona aiga ma o ia o se tagata mativa. Na ia fai mai: 'Ia Allah, ou te lē fesoasoani lava iā te ia pe a uma ona ia molia Aisha.' Ona faʻaalia mai lea e Allah Silisiliese le faʻaaliga o lona uiga: Ma e lē o i latou ea ua - seʻia oʻo i Lana afioga - tou te lē mananaʻo ea ia faʻamagaloina outou e Allah? Na fai mai Abu Bakr; 'Ia Allah, ou te fiafia pe a faʻamagaloina aʻu e Allah.' Ona toe foʻi lea o ia e fesoasoani iā Mistah e pei ona masani ai ona ia fesoasoani iā te ia. Fai mai Abu Bakr; 'E moni, ou te lē taofia le fesoasoani iā te ia e faʻavavau.' Fai mai Aisha; Na fesili le Avefeʻau a Allah (ia iā te ia le filemu ma faʻamanuiaga a Allah) iā Zainab bint Jahsh, le faletua o le Perofeta (ia iā te ia le filemu ma faʻamanuiaga a Allah), e uiga i se mataupu na tupu iā te aʻu; 'O le ā se mea ua e iloa, o le ā se mea ua e vaʻaia, pe o le ā se tala ua oʻo atu iā te oe?' Na tali mai o ia; 'Le Avefeʻau a Allah! Ou te puipuia pea laʻu faʻalogo ma laʻu vaʻai, ma ou te lē iloa se mea vagana ai le lelei.' Fai mai Aisha: 'O le mea moni, o ia o se tasi o avā a le Perofeta (ia ia te ia le filemu ma faamanuiaga a le Atua) o ē na lagona le sili atu ia te aʻu, na o le Atua lava na puipuia o ia i le sik ap wara', e ui lava ina matuā ʻinoʻino lona tuafafine, o Hamnah bint Jahshyn, ia te ia ma o ia o se tasi o i latou na faasalalauina tala pepelo leaga'.