As Sami'

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْهَاشِمِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْفَضْلِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَافِعٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلَاةِ الْمَكْتُوبَةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ وَيَصْنَعُ ذَلِكَ أَيْضًا إِذَا قَضَى قِرَاءَتَهُ وَأَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ وَيَصْنَعُهَا إِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ وَلَا يَرْفَعُ يَدَيْهِ فِي شَيْءٍ مِنْ صَلَاتِهِ وَهُوَ قَاعِدٌ فَإِذَا قَامَ مِنْ سَجْدَتَيْنِ رَفَعَ يَدَيْهِ كَذَلِكَ فَكَبَّرَ وَيَقُولُ حِينَ يَفْتَتِحُ الصَّلَاةَ بَعْدَ التَّكْبِيرِ وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضَ حَنِيفًا وَمَا أَنَا مِنْ الْمُشْرِكِينَ إِنَّ صَلَاتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَايَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ لَا شَرِيكَ لَهُ وَبِذَلِكَ أُمِرْتُ وَأَنَا مِنْ الْمُسْلِمِينَ اللَّهُمَّ أَنْتَ الْمَلِكُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحَانَكَ أَنْتَ رَبِّي وَأَنَا عَبْدُكَ ظَلَمْتُ نَفْسِي وَاعْتَرَفْتُ بِذَنْبِي فَاغْفِرْ لِي ذُنُوبِي جَمِيعًا إِنَّهُ لَا يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلَّا أَنْتَ وَاهْدِنِي لِأَحْسَنِ الْأَخْلَاقِ لَا يَهْدِي لِأَحْسَنِهَا إِلَّا أَنْتَ وَاصْرِفْ عَنِّي سَيِّئَهَا لَا يَصْرِفُ عَنِّي سَيِّئَهَا إِلَّا أَنْتَ لَبَّيْكَ وَسَعْدَيْكَ أَنَا بِكَ وَإِلَيْكَ وَلَا مَنْجَا وَلَا مَلْجَأَ إِلَّا إِلَيْكَ أَسْتَغْفِرُكَ وَأَتُوبُ إِلَيْكَ ثُمَّ يَقْرَأُ فَإِذَا رَكَعَ كَانَ كَلَامُهُ فِي رُكُوعِهِ أَنْ يَقُولَ اللَّهُمَّ لَكَ رَكَعْتُ وَبِكَ آمَنْتُ وَلَكَ أَسْلَمْتُ وَأَنْتَ رَبِّي خَشَعَ سَمْعِي وَبَصَرِي وَمُخِّي وَعَظْمِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ فَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ ثُمَّ يُتْبِعُهَا اللَّهُمَّ رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ مِلْءَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمِلْءَ مَا شِئْتَ مِنْ شَيْءٍ بَعْدُ فَإِذَا سَجَدَ قَالَ فِي سُجُودِهِ اللَّهُمَّ لَكَ سَجَدْتُ وَبِكَ آمَنْتُ وَلَكَ أَسْلَمْتُ وَأَنْتَ رَبِّي سَجَدَ وَجْهِي لِلَّذِي خَلَقَهُ وَشَقَّ سَمْعَهُ وَبَصَرَهُ تَبَارَكَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخَالِقِينَ وَيَقُولُ عِنْدَ انْصِرَافِهِ مِنْ الصَّلَاةِ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي مَا قَدَّمْتُ وَمَا أَخَّرْتُ وَمَا أَسْرَرْتُ وَمَا أَعْلَنْتُ أَنْتَ إِلَهِي لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ الشَّافِعِيِّ وَبَعْضُ أَصْحَابِنَا وَأَحْمَدُ لَا يَرَاهُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَغَيْرِهِمْ يَقُولُ هَذَا فِي صَلَاةِ التَّطَوُّعِ وَلَا يَقُولُهُ فِي الْمَكْتُوبَةِ سَمِعْت أَبَا إِسْمَعِيلَ يَعْنِي التِّرْمِذِيَّ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ بْنِ يُوسُفَ يَقُولُ سَمِعْتُ سُلَيْمَانَ بْنَ دَاوُدَ الْهَاشِمِيَّ يَقُولُ وَذَكَرَ هَذَا الْحَدِيثَ فَقَالَ هَذَا عِنْدَنَا مِثْلُ حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ

ነጊሩና ድዩ [ኣልሓሰን ቢን ዓሊ ኣል ከላል] ነጊሩና ኣሎ [ሱሌማን ቢን ዳውድ ኣል ሓሲሚ] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱርራሕማን ቢን ኣቡ ኣዝ ዚናድ]? ካብ [ሙሳ ቢን ዑቕባ]? ካብ [ዓብደላ ቢን ኣልፋድል]? ካብ [ዓብዱርራሕማን ኣል ዓ'ራጅ]? ካብ ['ዑበይዱላህ ቢን ኣቡ ራፊ']? ካብ [ዓሊ ቢን ኣቡጣሊብ] ካብ ረሱሉላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ከም ዝገለጾ፡ ነቲ ግዴታዊ ሰላት ክፍጽም ምስ ተንስአ፡ ኣእዳዉ ምስ መንኵቡ ማዕረ ማዕረ ከም ዘልዕል፡ ከምኡ’ውን ንባብኡ ወዲኡ ስግደት ክገብር ምስ ቀረበ’ውን ከም ዝገበረ፡ ከምኡ’ውን ካብ ስግደት ርእሱ ምስ ኣልዓለ’ዩ። ኮፍ ኢሉ ከሎ ድማ ብጸሎት ኣእዳዉ ኣየልዓለን። ካብ ክልተ ስግደት ምስ ተንስአ ክልቲኡ ኣእዳዉ ኣልዒሉ ተክቢር በለ። ድሕሪ ተክቢር ሰላት ክኸፍት ከሎ ከምዚ በለ: WAJJAHTU WAJHIYA LILLADZII FATHARAS SAMAAWAATI WAL ARDHA WA MAA ANA MINAL MUSYRIKIIN:: ኢና ሻላቲ ዋ ኑሱኪይ ዋ ማህያያ ዋ ማማዓቲ ሊላሂ ረቢል ዓላሚና ላኣ ስያሪኢካላሁ ወ ቢድዛሊካ ኡሚርቱ ዋ ኣና ሚናል ሙስሊሚን. ኣላህሙማ ኣንታል ማሊኩ ላኣ ኢላሃ ኢላኣ ኣንታ ሱብሃናካ፡ ኣንታ ረቢይ፡ ዋ ኣና ዓብዱካ፡ ዛላምቱ ናፍሲይ ዋዕታራፍቱ ቢድዛንቢይ ፋግፊር ሊይ ድዙኑቢ ጃሚዒኣን ኢናሁ ላኣ ያግፊሩድዝ ድዙኑባ ኢላ ኣንታ ዋህዲኒይ ልያሕሳኒል AKHLAAQI, LAA YAHDII LIAHSANIHAA ILLAA ANTA WASHRIF 'ANNII SAYYAAHAA, LAA YASHRIFU 'ANNII SAYYIAHAA ILLAA ANTA, LABBAIKA WA SAA'DAIKA ANA BIKA ዋ ኢላይካ ዋ ላኣ ማንጃ ዋ ላኣ ማልጃ-ኣ ኢላ ኢላይካ። ኣስታግፊሩካ ዋ ኣቱቡ ኢላይክ'. - ገጸይ ናብቲ ሰማያትን ምድርን ዝፈጠረ ይመልስ እሞ ካብቶም ሽርኪ ዝገብሩ ኣይኮንኩን። ብርግጽ ጸሎተይን መስዋእተይን ሂወተይን ሞተይን ንኣላህ ጎይታ ዓለማት እዩ ንዕኡ ዝኸውን መሻርኽቲ ስለዘየለ ተኣዚዘ ካብቶም ዝግዝኡ እየ። ኦ ኣላህ ንስኻ ንጉስ ኢኻ ብጀካኻ ዒባዳ ዝበቅዕ ኣምላኽ የለን ክብሪ ንዓኻ ይኹን ኣምላኸይ ኢኻ ኣነ ድማ ባርያኻ እየ። ኣነ ነብሰይ በዲለ ሓጢኣተይ ተናዘዝኩ ስለዚ ኩሉ ሓጢኣተይ ይቕረ በል፣ ምኽንያቱ ብሓቂ ብዘይካኻ ሓጢኣት ክሓድግ ዝኽእል የለን። ጽቡቕ ሞራል ክህልወኒ ድማ መምርሒ ሃበኒ፡ ብዘይካኻ ጽቡቕ ሞራል ክህልወኒ መምርሒ ክህበኒ ዝኽእል የለን። ጻውዒትካ እፍጽም፡ ሓገዝካ እልምን ኣባኻ ድማ ይዕቆብ፡ ብዘይካኻ ድማ ናይ ድሕነትን መዕቆብን ቦታ የለን። ይቕሬታ ይልምነካ ኣለኹ፡ ናባኻ ድማ ይነስሕ ኣለኹ። ብድሕሪኡ ነታ ደብዳቤ ኣንቢቡ ምስ ሰገደ ኣብ ስግደት ዝጠቐሶ ቃላቱ ድማ፡ ኣላህማ ላካ ራካ'ቱ ዋ ቢካ ዓማንቱ፡ ዋ ላካ ኣስላምቱ፡ ዋ ኣንታ ረቢ ካስያ'ኣ ሳም'ኢ ካብ ዋ ባሻሪ፡ ዋ ሙክክሂ፡ ዋ 'ኣዝሚይ ሊላሂ ራቢል ዓላሚን' ዝብል ነበረ። ካብ ስግደት ርእሱ ምስ ኣልዓለ ድማ ከምዚ ኢሉ ኣንበበ፦ ‘ሳሚ’ኣላሁ ሊማን ሓሚዳ’። -ኣላህ ነቶም ዘመስግንዎ ይሰምዖም-። ብድሕሪኡ ከምዚ ዝስዕብ ብምባል ኣሰነዮ: ALLAAHUMMA RBBANAA WALAKAL HAMDU MIL-AS SAMAAWAATI WAL ARDHI WA MIL-A MAA SYI`TA MIN SYAI-IN BA'DU ' -ኦ ኣላህ ጐይታና ምስጋና ንዓኻ ይኹን ከም ሰማያትን ምድርን ምሉእ ብድሕሪኡ ድማ ከም ድላይካ ምሉእ-። ምስ ሰገደ ድማ ኣብ ስግደቱ ከምዚ በሎ፦ ኣላህማ ላካ ሳጃድቱ ወ ቢካ ዓማንቱ ዋ ላካ ኣስላምቱ፡ ዋ ኣንታ ረቢ፡ ሳጃዳ ዋጅሂይ ሊላድዚይ ቃላቃሁ ወ ስያክቃ ሳምዓሁ ወ ባሻራሁ፡ ታባካላሁ ኣሕሳኑል ኻሊቂን ’ -ኦ፡ ንኣላህ ንዓኻ እሰግደካ፡ ከምኡ’ውን ንዓኻ እኣምን ንዓኻ ድማ ኣሕሊፈ እህብ ንስኻ ድማ ኣምላኸይ ኢኻ። ገጸይ ነቲ ዝፈጠሮ ሰጊዱ፡ ምስማዕን ምርኣይን ይኸፍት። ስለዚ ካብ ፈጠርቲ ዝበለጸ ኣላህ ቅዱስ እዩ-። ካብ ሰላት ምስ ተመልሰ ድማ ከምዚ በለ፦ ‘ኣላሕሙማግፊር ሊኢ ማኣ ቃዳምቱ ወ ማኣ ኣኽክሃርቱ ዋ ማኣ ኣስራርቱ ዋ ማኣ ኣ’ላንቱ፡ ኣንታ ኢላሂይ፡ ላኣ ኢላሃ ኢላኣ ኣንታ’። - ኦ ኣላህ ነቲ ዝፈጸምክዎን ዘወንዝፍክዎን ዝሓብእክዎን ዘውረድክዎን ሓጢኣት ይቕረ በለለይ። ንስኻ ሀ ኣነ ኣምላኸይ እየ ብዘይካኻ ክሰግድ ዝበቅዕ ኣምላኽ የለን። ኣቡ ዒሳ ከምዚ ኢሎም፤ እዚ ሓዲስ እዚ ሓቀኛ ሓዲስ ሓሰን እዩ። ከምኡ ውን እዚ ሓዲስ ብመሰረት ርእይቶ ኣሽ ስያፊይን ገለ ኣዕሩኽትናን ዝትግበር ኮይኑ፡ ኣሕመድ ግን ከምኡ ርእይቶ የብሉን። ገለ ምሁራት ካብ ነበርቲ ኩፋ፡ ካብኦም ወጻኢ ድማ ናይ ርእይቶ ኣለዎም፤ እዚ ኣብ ሰላት ሱና ይርከብ፡ ኣብ ሰላት ሱና ድማ ኣየንበቦን። ኣቡ እስማዒል ማለት ኣብ ቲርሚዚ መሓመድ ቢን እስማዒል ቢን ዩሱፍ ክብሉ ሰሚዐዮም፤ ሱሌማን ቢን ዳውድ ኣል ሓሲሚ ክብል ሰሚዐዮ፣ ነዚ ሓዲስ ድማ ጠቒሱ፣ ከምዚ ኢሉ፤ ብናህና ኣረኣእያ እዚ ከም ሓዲስ ኣዝ ዙህሪ ድዩ? ካብ ሳሊም ካብ ኣቡኡ።