Hadith Representative
Salamah bin Al-Akwa' berbaiat dua kali di Hudaibiyah, dan Nabi menjelaskan bahwa isinya adalah baiat untuk menyongsong kematian
Imam Muslim : 3372حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ كِلَاهُمَا عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ وَهَذَا حَدِيثُهُ أَخْبَرَنَا أَبُو عَلِيٍّ الْحَنَفِيُّ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ وَهُوَ ابْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنِي إِيَاسُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ قَدِمْنَا الْحُدَيْبِيَةَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَحْنُ أَرْبَعَ عَشْرَةَ مِائَةً وَعَلَيْهَا خَمْسُونَ شَاةً لَا تُرْوِيهَا قَالَ فَقَعَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى جَبَا الرَّكِيَّةِ فَإِمَّا دَعَا وَإِمَّا بَصَقَ فِيهَا قَالَ فَجَاشَتْ فَسَقَيْنَا وَاسْتَقَيْنَا قَالَ ثُمَّ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعَانَا لِلْبَيْعَةِ فِي أَصْلِ الشَّجَرَةِ قَالَ فَبَايَعْتُهُ أَوَّلَ النَّاسِ ثُمَّ بَايَعَ وَبَايَعَ حَتَّى إِذَا كَانَ فِي وَسَطٍ مِنْ النَّاسِ قَالَ بَايِعْ يَا سَلَمَةُ قَالَ قُلْتُ قَدْ بَايَعْتُكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي أَوَّلِ النَّاسِ قَالَ وَأَيْضًا قَالَ وَرَآنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَزِلًا يَعْنِي لَيْسَ مَعَهُ سِلَاحٌ قَالَ فَأَعْطَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَجَفَةً أَوْ دَرَقَةً ثُمَّ بَايَعَ حَتَّى إِذَا كَانَ فِي آخِرِ النَّاسِ قَالَ أَلَا تُبَايِعُنِي يَا سَلَمَةُ قَالَ قُلْتُ قَدْ بَايَعْتُكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي أَوَّلِ النَّاسِ وَفِي أَوْسَطِ النَّاسِ قَالَ وَأَيْضًا قَالَ فَبَايَعْتُهُ الثَّالِثَةَ ثُمَّ قَالَ لِي يَا سَلَمَةُ أَيْنَ حَجَفَتُكَ أَوْ دَرَقَتُكَ الَّتِي أَعْطَيْتُكَ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَقِيَنِي عَمِّي عَامِرٌ عَزِلًا فَأَعْطَيْتُهُ إِيَّاهَا قَالَ فَضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ إِنَّكَ كَالَّذِي قَالَ الْأَوَّلُ اللَّهُمَّ أَبْغِنِي حَبِيبًا هُوَ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ نَفْسِي ثُمَّ إِنَّ الْمُشْرِكِينَ رَاسَلُونَا الصُّلْحَ حَتَّى مَشَى بَعْضُنَا فِي بَعْضٍ وَاصْطَلَحْنَا قَالَ وَكُنْتُ تَبِيعًا لِطَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ أَسْقِي فَرَسَهُ وَأَحُسُّهُ وَأَخْدِمُهُ وَآكُلُ مِنْ طَعَامِهِ وَتَرَكْتُ أَهْلِي وَمَالِي مُهَاجِرًا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَلَمَّا اصْطَلَحْنَا نَحْنُ وَأَهْلُ مَكَّةَ وَاخْتَلَطَ بَعْضُنَا بِبَعْضٍ أَتَيْتُ شَجَرَةً فَكَسَحْتُ شَوْكَهَا فَاضْطَجَعْتُ فِي أَصْلِهَا قَالَ فَأَتَانِي أَرْبَعَةٌ مِنْ الْمُشْرِكِينَ مِنْ أَهْلِ مَكَّةَ فَجَعَلُوا يَقَعُونَ فِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَبْغَضْتُهُمْ فَتَحَوَّلْتُ إِلَى شَجَرَةٍ أُخْرَى وَعَلَّقُوا سِلَاحَهُمْ وَاضْطَجَعُوا فَبَيْنَمَا هُمْ كَذَلِكَ إِذْ نَادَى مُنَادٍ مِنْ أَسْفَلِ الْوَادِي يَا لِلْمُهَاجِرِينَ قُتِلَ ابْنُ زُنَيْمٍ قَالَ فَاخْتَرَطْتُ سَيْفِي ثُمَّ شَدَدْتُ عَلَى أُولَئِكَ الْأَرْبَعَةِ وَهُمْ رُقُودٌ فَأَخَذْتُ سِلَاحَهُمْ فَجَعَلْتُهُ ضِغْثًا فِي يَدِي قَالَ ثُمَّ قُلْتُ وَالَّذِي كَرَّمَ وَجْهَ مُحَمَّدٍ لَا يَرْفَعُ أَحَدٌ مِنْكُمْ رَأْسَهُ إِلَّا ضَرَبْتُ الَّذِي فِيهِ عَيْنَاهُ قَالَ ثُمَّ جِئْتُ بِهِمْ أَسُوقُهُمْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَجَاءَ عَمِّي عَامِرٌ بِرَجُلٍ مِنْ الْعَبَلَاتِ يُقَالُ لَهُ مِكْرَزٌ يَقُودُهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى فَرَسٍ مُجَفَّفٍ فِي سَبْعِينَ مِنْ الْمُشْرِكِينَ فَنَظَرَ إِلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ دَعُوهُمْ يَكُنْ لَهُمْ بَدْءُ الْفُجُورِ وَثِنَاهُ فَعَفَا عَنْهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْزَلَ اللَّهُ { وَهُوَ الَّذِي كَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ عَنْهُمْ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ بَعْدِ أَنْ أَظْفَرَكُمْ عَلَيْهِمْ } الْآيَةَ كُلَّهَا قَالَ ثُمَّ خَرَجْنَا رَاجِعِينَ إِلَى الْمَدِينَةِ فَنَزَلْنَا مَنْزِلًا بَيْنَنَا وَبَيْنَ بَنِي لَحْيَانَ جَبَلٌ وَهُمْ الْمُشْرِكُونَ فَاسْتَغْفَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِمَنْ رَقِيَ هَذَا الْجَبَلَ اللَّيْلَةَ كَأَنَّهُ طَلِيعَةٌ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابِهِ قَالَ سَلَمَةُ فَرَقِيتُ تِلْكَ اللَّيْلَةَ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا ثُمَّ قَدِمْنَا الْمَدِينَةَ فَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِظَهْرِهِ مَعَ رَبَاحٍ غُلَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَهُ وَخَرَجْتُ مَعَهُ بِفَرَسِ طَلْحَةَ أُنَدِّيهِ مَعَ الظَّهْرِ فَلَمَّا أَصْبَحْنَا إِذَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ الْفَزَارِيُّ قَدْ أَغَارَ عَلَى ظَهْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَاقَهُ أَجْمَعَ وَقَتَلَ رَاعِيَهُ قَالَ فَقُلْتُ يَا رَبَاحُ خُذْ هَذَا الْفَرَسَ فَأَبْلِغْهُ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ وَأَخْبِرْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الْمُشْرِكِينَ قَدْ أَغَارُوا عَلَى سَرْحِهِ قَالَ ثُمَّ قُمْتُ عَلَى أَكَمَةٍ فَاسْتَقْبَلْتُ الْمَدِينَةَ فَنَادَيْتُ ثَلَاثًا يَا صَبَاحَاهْ ثُمَّ خَرَجْتُ فِي آثَارِ الْقَوْمِ أَرْمِيهِمْ بِالنَّبْلِ وَأَرْتَجِزُ أَقُولُ أَنَا ابْنُ الْأَكْوَعِ وَالْيَوْمُ يَوْمُ الرُّضَّعِ فَأَلْحَقُ رَجُلًا مِنْهُمْ فَأَصُكُّ سَهْمًا فِي رَحْلِهِ حَتَّى خَلَصَ نَصْلُ السَّهْمِ إِلَى كَتِفِهِ قَالَ قُلْتُ خُذْهَا وَأَنَا ابْنُ الْأَكْوَعِ وَالْيَوْمُ يَوْمُ الرُّضَّعِ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا زِلْتُ أَرْمِيهِمْ وَأَعْقِرُ بِهِمْ فَإِذَا رَجَعَ إِلَيَّ فَارِسٌ أَتَيْتُ شَجَرَةً فَجَلَسْتُ فِي أَصْلِهَا ثُمَّ رَمَيْتُهُ فَعَقَرْتُ بِهِ حَتَّى إِذَا تَضَايَقَ الْجَبَلُ فَدَخَلُوا فِي تَضَايُقِهِ عَلَوْتُ الْجَبَلَ فَجَعَلْتُ أُرَدِّيهِمْ بِالْحِجَارَةِ قَالَ فَمَا زِلْتُ كَذَلِكَ أَتْبَعُهُمْ حَتَّى مَا خَلَقَ اللَّهُ مِنْ بَعِيرٍ مِنْ ظَهْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا خَلَّفْتُهُ وَرَاءَ ظَهْرِي وَخَلَّوْا بَيْنِي وَبَيْنَهُ ثُمَّ اتَّبَعْتُهُمْ أَرْمِيهِمْ حَتَّى أَلْقَوْا أَكْثَرَ مِنْ ثَلَاثِينَ بُرْدَةً وَثَلَاثِينَ رُمْحًا يَسْتَخِفُّونَ وَلَا يَطْرَحُونَ شَيْئًا إِلَّا جَعَلْتُ عَلَيْهِ آرَامًا مِنْ الْحِجَارَةِ يَعْرِفُهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ حَتَّى أَتَوْا مُتَضَايِقًا مِنْ ثَنِيَّةٍ فَإِذَا هُمْ قَدْ أَتَاهُمْ فُلَانُ بْنُ بَدْرٍ الْفَزَارِيُّ فَجَلَسُوا يَتَضَحَّوْنَ يَعْنِي يَتَغَدَّوْنَ وَجَلَسْتُ عَلَى رَأْسِ قَرْنٍ قَالَ الْفَزَارِيُّ مَا هَذَا الَّذِي أَرَى قَالُوا لَقِينَا مِنْ هَذَا الْبَرْحَ وَاللَّهِ مَا فَارَقَنَا مُنْذُ غَلَسٍ يَرْمِينَا حَتَّى انْتَزَعَ كُلَّ شَيْءٍ فِي أَيْدِينَا قَالَ فَلْيَقُمْ إِلَيْهِ نَفَرٌ مِنْكُمْ أَرْبَعَةٌ قَالَ فَصَعِدَ إِلَيَّ مِنْهُمْ أَرْبَعَةٌ فِي الْجَبَلِ قَالَ فَلَمَّا أَمْكَنُونِي مِنْ الْكَلَامِ قَالَ قُلْتُ هَلْ تَعْرِفُونِي قَالُوا لَا وَمَنْ أَنْتَ قَالَ قُلْتُ أَنَا سَلَمَةُ بْنُ الْأَكْوَعِ وَالَّذِي كَرَّمَ وَجْهَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا أَطْلُبُ رَجُلًا مِنْكُمْ إِلَّا أَدْرَكْتُهُ وَلَا يَطْلُبُنِي رَجُلٌ مِنْكُمْ فَيُدْرِكَنِي قَالَ أَحَدُهُمْ أَنَا أَظُنُّ قَالَ فَرَجَعُوا فَمَا بَرِحْتُ مَكَانِي حَتَّى رَأَيْتُ فَوَارِسَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَخَلَّلُونَ الشَّجَرَ قَالَ فَإِذَا أَوَّلُهُمْ الْأَخْرَمُ الْأَسَدِيُّ عَلَى إِثْرِهِ أَبُو قَتَادَةَ الْأَنْصَارِيُّ وَعَلَى إِثْرِهِ الْمِقْدَادُ بْنُ الْأَسْوَدِ الْكِنْدِيُّ قَالَ فَأَخَذْتُ بِعِنَانِ الْأَخْرَمِ قَالَ فَوَلَّوْا مُدْبِرِينَ قُلْتُ يَا أَخْرَمُ احْذَرْهُمْ لَا يَقْتَطِعُوكَ حَتَّى يَلْحَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ قَالَ يَا سَلَمَةُ إِنْ كُنْتَ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَتَعْلَمُ أَنَّ الْجَنَّةَ حَقٌّ وَالنَّارَ حَقٌّ فَلَا تَحُلْ بَيْنِي وَبَيْنَ الشَّهَادَةِ قَالَ فَخَلَّيْتُهُ فَالْتَقَى هُوَ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ قَالَ فَعَقَرَ بِعَبْدِ الرَّحْمَنِ فَرَسَهُ وَطَعَنَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فَقَتَلَهُ وَتَحَوَّلَ عَلَى فَرَسِهِ وَلَحِقَ أَبُو قَتَادَةَ فَارِسُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَبْدِ الرَّحْمَنِ فَطَعَنَهُ فَقَتَلَهُ فَوَالَّذِي كَرَّمَ وَجْهَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَتَبِعْتُهُمْ أَعْدُو عَلَى رِجْلَيَّ حَتَّى مَا أَرَى وَرَائِي مِنْ أَصْحَابِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا غُبَارِهِمْ شَيْئًا حَتَّى يَعْدِلُوا قَبْلَ غُرُوبِ الشَّمْسِ إِلَى شِعْبٍ فِيهِ مَاءٌ يُقَالُ لَهُ ذَو قَرَدٍ لِيَشْرَبُوا مِنْهُ وَهُمْ عِطَاشٌ قَالَ فَنَظَرُوا إِلَيَّ أَعْدُو وَرَاءَهُمْ فَخَلَّيْتُهُمْ عَنْهُ يَعْنِي أَجْلَيْتُهُمْ عَنْهُ فَمَا ذَاقُوا مِنْهُ قَطْرَةً قَالَ وَيَخْرُجُونَ فَيَشْتَدُّونَ فِي ثَنِيَّةٍ قَالَ فَأَعْدُو فَأَلْحَقُ رَجُلًا مِنْهُمْ فَأَصُكُّهُ بِسَهْمٍ فِي نُغْضِ كَتِفِهِ قَالَ قُلْتُ خُذْهَا وَأَنَا ابْنُ الْأَكْوَعِ وَالْيَوْمُ يَوْمُ الرُّضَّعِ قَالَ يَا ثَكِلَتْهُ أُمُّهُ أَكْوَعُهُ بُكْرَةَ قَالَ قُلْتُ نَعَمْ يَا عَدُوَّ نَفْسِهِ أَكْوَعُكَ بُكْرَةَ قَالَ وَأَرْدَوْا فَرَسَيْنِ عَلَى ثَنِيَّةٍ قَالَ فَجِئْتُ بِهِمَا أَسُوقُهُمَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَلَحِقَنِي عَامِرٌ بِسَطِيحَةٍ فِيهَا مَذْقَةٌ مِنْ لَبَنٍ وَسَطِيحَةٍ فِيهَا مَاءٌ فَتَوَضَّأْتُ وَشَرِبْتُ ثُمَّ أَتَيْتُ رَسُولَ اللّ
Дийцина тхуна [Абу Бакр бин Абу Сайбата] дийцина тхуна [Хьасим Ибнул Къасим]. -кхечу кепара аьлла ду- Дийцина вайга [Исхьакъ бин ИбрахӀима] дийцина вайга [Абу Амир Аль-Акъади] ший а [Икрима бин Аммар] тӀера. -кхечу кепара аьлла ду- Вайга [ӀабдуллахӀ бин Ӏабдуррахьман Ад Даримига] дийцина, хӀара хьадис ду. Тхоьга дийцина [Абу Ӏали Аль-Хьанафи УбайдуллахӀ бин Ӏабдул-Мажид] дийцина тхуна [Икримата] - нийса аьлча, Ибн Аммара - дийцина соьга [Ийас бин Саламата] [шен дегара] цо элира: «Вай цкъа дов дина Делан Элчанца саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам ат тхуна, ХӀутеурихӀан заманахь. оха пхийтта Ӏаж бен ца беара, цундела оццул Ӏажийн шура тхуна мала ца тоьара. Цул тӀаьхьа Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам цу бӀовна уллохь хиъна Ӏаш хилла ламаз деш я цу тӀе тухуш. Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам кӀезан шурина тӀехула дешна доӀа бахьана долуш, вай массеран а аьтто белира и шура дагна товш мала. ТӀаккха РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллама кхайкхира тхоьга шена байӀат даре дитта кӀелахь. Ас байӀат дина РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам хьалхарчу тобанехь. Цул тӀаьхьа кхидӀа а цу хенахь цигахь хиллачу накъосташкара инициаци схьаоьцуш вара иза. Юккъехь йолчу тобанна тӀе кхаьчча, РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам элира соьга: «Декъал хуьлда хьо, хӀай Саламат». Ас иштта элира цуьнга: «Хьалхарчу тобанехь ас байӀат дина хьуна, хӀай Делан Элча». Амма цуьнан метта цо соьга элира: «Юха а лела, хӀай Саламат». Эххар а цуьнан дехар кхочушдира ас. Ас вообще цхьа а герз лелош цахилар шена гича, Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам щит елира суна. Цул тӀаьхьа тӀаьххьарчу тобанера кхин цхьа инициаци елира цунна. Цу хенахь юха а хаьттира цо соьга: «Суна байӀат хӀунда ца до ахь, хӀай Саламат?». Ас жоп делира: «Ас байӀат дина хьуна, хӀай Делан Элча, бакъдерг аьлча, ас шозза байӀат дина хьуна, хьалхарчу тобанна а, юккъерчу тобанна а». ТӀаккха РасулуллахӀа саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам элира: «Кхин цкъа а байӀат дехьа, хӀай Саламат!». Эххар а кхоалгӀа а цунна байӀат дира ас. БайӀатан дуй биъначул тӀаьхьа, РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллама хаьттира соьга: «ХӀай Саламат, мичахь ю ас хьуна елла турсаш а, турсаш а?». Цуьнан хаттар дӀадийца гӀоьртира со, 'ХӀай Делан Элча, хьалха сан ден ваша Амир вевзира суна, гучудолу цуьнан а вообще цхьа а герз доцуш хилар, цундела ас цунна щит елира'. И маьӀна хезча, Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам вела а къежна, аьлла: «Баккъалла а, хьо хьалхалерачу наха аьллачух тера ву: «Я АллахӀ, хӀай сан Рабб, суна сайл дукха везаш верг лохьа суна»». Масех де даьлча, хьалха курьер а вахийтина, барт бан кхайкхира тхоьга Мушрикина. Дукха ехха йоцчу процессехула чекхдевллачул тӀаьхьа, эххар а барт хилира тхан, барт бан. Хьалха со Талха бин УбайдиллахӀан ялхо вара, говрашна хи далар а, уьш лийчор а дара сан болх. Цо динчу гӀуллакхна ял санна, цуьнгара юург елира суна. Сайн доьзал а, даьхни а дитина, АллахӀан а, Цуьнан Элчанан а новкъахь хӀижрат дан дагахь вара со. Тхуна а, Маккарчу нахана а юкъахь машаран барт биначул тӀаьхьа, тхо вовшашца ийна хилийта, тӀаккха цхьана дийнахь дитташна тӀе вахара со, царна кӀел садаӀа. Дитта кӀел Ӏуьллуш, цӀеххьана Макка-гӀалин бахархойх виъ Мушрикин схьа а веана, Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам дуьйцуш вара, цундела со царна оьгӀазвахара. ТӀаккха со кхечу диттан гаьнна тӀе дӀахьаьдира, хьоьжуш . герз дӀа а кхозуш, цул тӀаьхьа наб кхетта царна. Цу минотехь, цӀеххьана, цу ирзо бухара аз хезира: «ХӀай МухӀажирин, Ибн Зунайм вийна», бохуш. Сихха ара а ваьлла, наб кхеттачу виъ мушрикна тӀе вахара со, церан герз схьаийцира ас». Саламата кхидӀа а элира: «Цул тӀаьхьа ас цаьрга элира: «Мухьаммадан юьхь сийлахьйинчуьнца, шух корта хьалабаккха ваьхьначунна ас цуьнан гай хадор ду». ТӀаьххьара а виъ Къурасий кафир ваьккхира ас Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам хьалха. Оццу хенахь суна гира Амир, сан ден ваша. Гучудаьлларг ду, цо иштта Микраз цӀе йолу къурайшин стаг Пайхамарна саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам хьалха ваккха хьалхавоккхуш хилар. Микраз цӀе йолчу къурайшин стагана говра хахка бакъо елла, цунна тӀаьхьа шен нахана юкъахь кхузткъа гергга мушрик хилла дӀахӀоьттина. Цхьана мӀаьргонехь Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам цаьрга хьаьжна элира: «Буьйла уьш, хӀунда аьлча цара шайн харцо юьххьера дуьйна чаккхенга кхаччалц ловр ю». ТӀаккха РасулуллахӀа шаллаллохӀу ӀалайхӀи васаллома гечдира царна, тӀаккха АллахӀа доссийра аят: «Ткъа Иза ву церан куьйгаш -шу хӀаллак ца дарх сацийнарг а, шун куьйгаш -сатийнарг- Макка гӀалина юккъехь уьш -хӀаллакдарх- сацийнарг а, АллахӀа шу царна тӀехь толам баьккхинчул тӀаьхьа-» -Хь. Ал Фатх: 24-. И хилам хиллачул тӀаьхьа, толамца цхьаьна Мадинат-гӀала цӀадирзира тхо. Амма цкъа хьалха, цхьанхьа севцира тхо. Нагахь санна, цу хенахь «Бани-Лихянца» тхан геналла, лам бен ца къастош хиллехь, суна бевзачу хаамашца, «Бани-Лихян» а хилла, мушрикийн халкъ. ТӀаккха Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам дӀахьедина, буьйсанна лома хьалавала ницкъ кхаьчначунна ша гечдийр ду аьлла. Баккъалла а, царна хьалхара лам Пайхамарна саллаллахӀу ӀалайхӀи васалламна а, цу хенахь цигахь хиллачу асхьабашна а дуьхьало еш санна хетара. Оццу буса, шозза-кхузза лома хьалавала аьтто белира сан. Эххар а Мадинат-гӀала кхечира тхо. ТӀаккха РасулуллахӀа шаллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам Рабба - шен лай - вахийтира, дикка боккха гӀирс дӀакхоьхьуш йолу эмкал дӀасалело, тӀаккха ас а дӀавахара Раббаца Талха говрахь. ШолгӀачу дийнахь, Ӏабдуррахьман Аль Фазари тхан тоба дӀалаца лууш ву аьлла, информаци хезира суна. Оказалось, что информация правильна, Ӏабдуррахьманан аьтто баьлла РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам эмкал а, цуьнан груз а йийсаре лаца. Ур-атталла, эмкал хаьхкина стаг вен аьтто баьлла цуьнан бохуш а хезира тхуна. Цу хенахь ас элира Раббага: «ХӀай Рабба, хӀара говр схьа а эций, ТӀалха бин УбайдуллахӀе дӀало, диц ма де, Делан Элчане саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам ала, цо яийтина эмкалийн тоба мушрикинаша йийсаре лаьцна аьлла». Цул тӀаьхьа, лакхене хьалавелира со, Мадинат-гӀалина дуьхьал а волуш, ас чӀогӀачу озаца мохь туьйхира: «ХӀай бахархой! — Кхозза рогӀехь. ТӀаккха мостагӀчун Ӏалашоне тарраш детташ дӀавоьдуш, лома тӀера охьавоьссира со, оцу юкъанна дог хьаста, ас хьийзира: «Со Ал Акван кӀант ву», тахана хӀаллакьхиларан де ду! — МостагӀчунна тӀаьхьаваьлла воьдуш, Мушрикинера цхьа стаг дуьхьалкхетта суна. ТӀаккха ас цунна тӀе тарраш хьажо долийра. Дукха хан ялале, сан аьтто белира нийсса цуьнан белш чу стрелка хьакха, генара дуьйна ас элира цуьнга: "Стрелка хаалахь, со Ал Акван кӀант ву", тахана хӀаллакьхиларан де ду". юткъачу диттана тӀехьа Цундела мостагӀ ву цу говрахь. Иза тӀехваьлча, ас сихха дӀахецна сан тарраш, цунна чевнаш ян аьтто балалц. Дукха хан ялале масех мостагӀчун эскар кхечира. Амма хьалха санна, со оцу сохьта гу тӀе хьалавелира. Цу гу тӀера дуьйна, царна тӀе тӀулгаш а детташ, церан кхиамаш сацо гӀоьртира со, ткъа оцу кепо болх беш хилар гучуделира. Цара кест-кеста юха а боьлхуш, со шайна тӀаьхьакхиъна латтавора. Шаьш дӀакхоьхьучу дукъана уьш дуьхьал хиларна, эххар а шаьш дӀаэцначу Элчанан (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) эмкал тӀера дукхах долу сурсаташ охьадоьхкира цара, иза атта хилийтархьама а, шайн машенах кӀелхьарадовлархьама а. Церан боламна тӀаьхьахӀоьттира со, тарраш а кхуьйсуш. Иштта, тӀулгашца некъаш тӀехь ларш йира ас, Делан Элчанна (Делера къинхетам а, маршалла а хуьлда цунна) а, цуьнан асхьабашна а айса оцу мостагӀашна динарг хаийтархьама. Цхьаьна гулделла, гу тӀера готтачу новкъахула чекхдовлуш, гу тӀера охьадовла гӀертара Мушрикинийн эскарш. Дика ду, Фулан бин Бадри Аль Фазари кийча вара лахахь собар дан, царна гӀо дан. ТӀаккха уьш охьа а хиъна, шаьш кӀадбелла хиларна садаӀа, ткъа со гу тӀе охьахиира. Цу лома лакхара, Ал Фазарис хӀинцца лома тӀера охьабаьхкинчу шен накъосташка хоьттуш хезира суна: «ХӀара хӀун ду? ХӀун хилла шуна, кӀентий? — жоп делира цара: «Тхуна кӀадвалар зеделла, ВаллахӀи, буьйса чекхъяллалц чекх ца делира тхо, амма даима а таррашца бомбанаш еттара тхуна, цундела оха дукхах долу рицкъа дӀакхоьссира». ТӀаккха Аль-Фазарис омра дира царех диъ стаг суна дуьхьал вала, эххар а и диъ стаг лома хьалавелира суна дуьхьал вала. Суна а, царна а юкъахь йолу геналла герга йогӀуш, царна сан аз хазийта, ас кхайкхира: «ХӀей шу виъ, со вевзий шуна? — жоп делира цара: «ХӀан-хӀа, тхуна хьо ца вевза, билггал мила ву хьо? — Ас жоп делира: «Со Саламат бин Аль Аква ву», Мухьаммадан юьхь сийлахьйеш волчун дуьхьа, ас хьо дийна вуьтур вац, ахь а со а вуьтур вац хила тарло». ТӀаккха цу виъ стагах цхьаммо ас ма-аллара жоп луш хезира суна. Со меттахвалале, цӀеххьана масех РасулуллахӀан доттагӀ гира суна, говраш а хаьхкина, гаьннашна тӀехьара араволуш, со волчу агӀор. Саламата элира: «Дуьххьара суна гинарг АхӀрам Ал-Асади вара, цул тӀаьхьа Абу КъатадахӀ Ал-Ансари вара». Цул тӀаьхьа гучувелира Микъдад бин Асвад Аль КиндиӀ. Саламата кхидӀа а элира: «ТӀаккха ас Ахраман говран легаш схьалецира, ткъа уьш суна гӀо дан хьалха а бевлла, дӀахӀоьттира». Ас сихха элира: «ХӀай Ахрам, ларлолахь царех, цара хьайна лаза а, зен а ма дайта, Делан Элчанера саллаллахӀу ӀалайхӀи васалламера а, кхин болчу асхьабашкара а тӀечӀагӀдарш схьадаллалц». Цо жоп делира: «ХӀай Саламат, нагахь санна хьо баккъалла а АллахӀах а, АллахӀах а, къематдийнах а тешаш велахь, ялсамане а, жоьжахате а бакъ хиларх хьо тешна велахь, гӀазоте кхача новкъарло ма елахь суна». Саламата аьлла: «ТӀаккха ас иза хьалхавелира цхьаъ цхьаъ лата, тӀаккха Ӏабдуррахьман хьалхавелира Ахрамна дуьхьал, юьхьанца цуьнан аьтто белира Ӏабдуррахманан говр лазо, амма эххар а Ӏабдуррахьманан аьтто белира Ахрамна тапча тоха, иза охьавожалц». Ӏабдуррахьман цул тӀаьхьа шен говра тӀе хиира. Цул тӀаьхьа Абу КъатадахӀ - Пайхамаран саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам говрахь волу салти - хьалхавелира Ӏабдуррахьманна дуьхьал. ТӀаккха Абу Къатадатан аьтто белира Ӏабдуррахьманна тапча тоха, иза вен, Мухьаммадан саллаллохӀу ӀалайхӀи васалламан юьхь сийлахьйеш волчун дуьхьа, со кхидӀа а гӀаш тӀаьхьаваьлла лелаш вара, Мухьаммадан саллаллахӀу ӀалайхӀи васалламан доттагӀех цхьа а ца гича, ур-атталла церан чан а ца гичахьана. Малх чубузучу агӀор, Дзу олу шовда долчу гу тӀехь новкъа бовлу уьш [1]. Къард, хьагбелла хиларна царна молуш хиларна'. Саламата элира: «ТӀаккха со шайна тӀаьхьа ведда вогӀуш гира царна, ас Ӏам тӀера дӀакъевлира уьш, цхьа тӀадам хи ца мала». Саламата элира: «ТӀаккха цу меттигера дӀа а бевлла, лома йистошца къийсалуш дӀабахара уьш». Саламата кхидӀа а элира: «ТӀаккха со ведда, царех цхьанна дуьхьал а ваьлла, тӀаккха нийсса белшан даьӀахкан йистехь тарраш диттира ас цунна». Саламата кхидӀа а элира: «ТӀаккха ас беламечу озаца элира: «Ас йиттина тарраш схьадаха хьажа, со Ал Акван кӀант ву», тахана хӀаллакьхиларан де ду». МостагӀчо элира: «Ма ирсе йоцу Ӏуьйре ю хьо, баккъалла а Аква вуй хьо?» — Ас жоп делира: «Нийса ду, Делан мостагӀ, со ву хьуна Ӏуьйранна хьалххе вон ирс дохьуш волу Аква». Акваъ кхидӀа а элира: «МостагӀчо шен ши говр лазийна лома йистехь». Ас и шиъ Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам волчу вигира. Цхьаъ хьаькхначу шурех, важа цӀеначу хих дуьзна ши киса долу чкъоьран гериба а эцна, суна тӀаьхьахӀоьттира Амир. Ас лийчар а дина, хи мелла, тӀаккха ас мостагӀчунна хи мала новкъарло йинчу хин хьостанехь волчу РасулуллахӀ саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам дуьхьалкхетта суна. Гучуделира, Делан Элчано мушрикан эскаршкара дерриге а эмкалш а, ас кӀелхьараяьккхина йолу ерриге хӀума а, иштта тур а, бурдах кӀади а дӀадаьккхина хилар. Цу хенахь Билалас ас мушрикех кӀелхьараяьккхинчу масех эмкална тӀера эмкал йийна хилла, тӀаккха цуьнан жижг а, горб а схьа а эцна, ягийна хилла цо иза, цул тӀаьхьа иза Делан Элчанна саллаллахӀу ӀалайхӀи васалламна сагӀина елла хилла цо иза. Саламата кхидӀа а элира: «Ас элира: «ХӀай Делан Элча, мостагӀчун эскарна юкъара бӀе стаг харжа лохьа суна, тӀаккха со царна тӀаьхьавелира, кхин цхьаммо а вайн хьал ца хаийтталц, ас церан гай дӀа а хадийна». Саламата элира: «Цундела РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам велакъежира, дийнахь шен моларш дика гуш хилийта». ТӀаккха цо хаьттира: «ХӀай Саламат, хьо кийча вуй айхьа дан дагахь долчунна?». Ас жоп делира: «Кхеташ ду, хьо сийлахь диначуьнца». Цул тӀаьхьа цо элира: «Хаалахь, хӀай Саламат, баккъалла а уьш хӀинца ГӀатхафан къоман махкахь бу». Саламата элира: «ТӀаккха ГӀатафанера цхьа стаг веара, цо элира: «Фулано царна эмкал йийна хилла, цу хьайбанан чкъор дӀадоккхуш, цӀеххьана лаьтта хьаладолуш гира царна, цундела уьш сихвелла дӀабахара». ШолгӀачу дийнахь Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам аьлла: «Тахана говрахь уггар дика тӀемало Абу Къатада ву, ткъа гӀаш уггар дика тӀемало Саламат ву». Саламата кхидӀа а элира: «ТӀаккха РасулуллахӀа саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам суна ши тур делира, масала; дошлошна тураш а, гӀашлошна турсаш а, цу хенахь ас уьш цхьаьнатоьхна цхьаъ хилира. ТӀаккха тхо Мединате юхадирзира, со РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам тӀехьа Адзба`' тӀехь хиъна Ӏара. Саламата элира: «Тхо некъана юккъехь долчу хенахь, -Саламата элира- цхьа ансар доттагӀ вара, тхо сиха къийсадаларшка кхайкхина». Саламата элира: «ТӀаккха ансарийн доттагӀчо элира: «Мединатехьа къийсадаларш дан лууш цхьа а вац? — аьлла, масийттазза карладаьккхира цо иза». Саламата кхин дӀа а элира: «Сайна цуьнан дешнаш хезначул тӀаьхьа, ас элира: «Сийлахь стаг вазван лаьа хьуна, я лерамечу стагана хьалха Ӏедал эца лаьа хьуна?» — жоп делира цо: «ХӀан-хӀа, амма Делан Элчанна саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам дуьхьа». Саламата кхидӀа а элира: «Ас элира: «ХӀай Делан Элча, сан ден а, ненан а дуьхьа, божарийн ведда леларан къийсадаларан кхаъ тӀеэцахьара суна!» Цо жоп делира: «Дехар ду сан, нагахь санна хьайна лаахь». Саламата элира: «ДӀадоло вай». ТӀаккха когаш тӀехь ведда, леррина дӀахецна ас иза цхьана-шина гу тӀе хьалаваллалц, ницкъ чекхбаларна саготта хиларна, тӀаккха цуьнан когашна тӀехула ведда, хӀетте а аьтто белира сан цхьана-шина гу тӀе хьалаволийла иза. ТӀаккха юха а сан ницкъ ма-кхоччу сиха ведда, цунна дуьхьалвала». Саламата элира: «ТӀаккха ас цунна белшашна юккъе куьг хьаькхира». Саламата кхидӀа а элира: «Ас элира: «АллахӀаца, хьо хьалхаваьлла». -Ийасий аьлла; Суна хетарехь, Саламата аьлла- 'Ас цул хьалха Мединате кхаьчна'. Салама кхидӀа а элира: «АллахӀаца вай