Lima hal diperintah Allah; Mendengar, Taat, Jihad, Hijrah, Jamaah

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا أَبَانُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ سَلَّامٍ أَنَّ أَبَا سَلَّامٍ حَدَّثَهُ أَنَّ الْحَارِثَ الْأَشْعَرِيَّ حَدَّثَهُأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ اللَّهَ أَمَرَ يَحْيَى بْنَ زَكَرِيَّا بِخَمْسِ كَلِمَاتٍ أَنْ يَعْمَلَ بِهَا وَيَأْمُرَ بَنِي إِسْرَائِيلَ أَنْ يَعْمَلُوا بِهَا وَإِنَّهُ كَادَ أَنْ يُبْطِئَ بِهَا فَقَالَ عِيسَى إِنَّ اللَّهَ أَمَرَكَ بِخَمْسِ كَلِمَاتٍ لِتَعْمَلَ بِهَا وَتَأْمُرَ بَنِي إِسْرَائِيلَ أَنْ يَعْمَلُوا بِهَا فَإِمَّا أَنْ تَأْمُرَهُمْ وَإِمَّا أَنْ آمُرَهُمْ فَقَالَ يَحْيَى أَخْشَى إِنْ سَبَقْتَنِي بِهَا أَنْ يُخْسَفَ بِي أَوْ أُعَذَّبَ فَجَمَعَ النَّاسَ فِي بَيْتِ الْمَقْدِسِ فَامْتَلَأَ الْمَسْجِدُ وَتَعَدَّوْا عَلَى الشُّرَفِ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ أَمَرَنِي بِخَمْسِ كَلِمَاتٍ أَنْ أَعْمَلَ بِهِنَّ وَآمُرَكُمْ أَنْ تَعْمَلُوا بِهِنَّ أَوَّلُهُنَّ أَنْ تَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَإِنَّ مَثَلَ مَنْ أَشْرَكَ بِاللَّهِ كَمَثَلِ رَجُلٍ اشْتَرَى عَبْدًا مِنْ خَالِصِ مَالِهِ بِذَهَبٍ أَوْ وَرِقٍ فَقَالَ هَذِهِ دَارِي وَهَذَا عَمَلِي فَاعْمَلْ وَأَدِّ إِلَيَّ فَكَانَ يَعْمَلُ وَيُؤَدِّي إِلَى غَيْرِ سَيِّدِهِ فَأَيُّكُمْ يَرْضَى أَنْ يَكُونَ عَبْدُهُ كَذَلِكَ وَإِنَّ اللَّهَ أَمَرَكُمْ بِالصَّلَاةِ فَإِذَا صَلَّيْتُمْ فَلَا تَلْتَفِتُوا فَإِنَّ اللَّهَ يَنْصِبُ وَجْهَهُ لِوَجْهِ عَبْدِهِ فِي صَلَاتِهِ مَا لَمْ يَلْتَفِتْ وَآمُرُكُمْ بِالصِّيَامِ فَإِنَّ مَثَلَ ذَلِكَ كَمَثَلِ رَجُلٍ فِي عِصَابَةٍ مَعَهُ صُرَّةٌ فِيهَا مِسْكٌ فَكُلُّهُمْ يَعْجَبُ أَوْ يُعْجِبُهُ رِيحُهَا وَإِنَّ رِيحَ الصَّائِمِ أَطْيَبُ عِنْدَ اللَّهِ مِنْ رِيحِ الْمِسْكِ وَآمُرُكُمْ بِالصَّدَقَةِ فَإِنَّ مَثَلَ ذَلِكَ كَمَثَلِ رَجُلٍ أَسَرَهُ الْعَدُوُّ فَأَوْثَقُوا يَدَهُ إِلَى عُنُقِهِ وَقَدَّمُوهُ لِيَضْرِبُوا عُنُقَهُ فَقَالَ أَنَا أَفْدِيهِ مِنْكُمْ بِالْقَلِيلِ وَالْكَثِيرِ فَفَدَى نَفْسَهُ مِنْهُمْ وَآمُرُكُمْ أَنْ تَذْكُرُوا اللَّهَ فَإِنَّ مَثَلَ ذَلِكَ كَمَثَلِ رَجُلٍ خَرَجَ الْعَدُوُّ فِي أَثَرِهِ سِرَاعًا حَتَّى إِذَا أَتَى عَلَى حِصْنٍ حَصِينٍ فَأَحْرَزَ نَفْسَهُ مِنْهُمْ كَذَلِكَ الْعَبْدُ لَا يُحْرِزُ نَفْسَهُ مِنْ الشَّيْطَانِ إِلَّا بِذِكْرِ اللَّهِ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا آمُرُكُمْ بِخَمْسٍ اللَّهُ أَمَرَنِي بِهِنَّ السَّمْعُ وَالطَّاعَةُ وَالْجِهَادُ وَالْهِجْرَةُ وَالْجَمَاعَةُ فَإِنَّهُ مَنْ فَارَقَ الْجَمَاعَةَ قِيدَ شِبْرٍ فَقَدْ خَلَعَ رِبْقَةَ الْإِسْلَامِ مِنْ عُنُقِهِ إِلَّا أَنْ يَرْجِعَ وَمَنْ ادَّعَى دَعْوَى الْجَاهِلِيَّةِ فَإِنَّهُ مِنْ جُثَا جَهَنَّمَ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَإِنْ صَلَّى وَصَامَ قَالَ وَإِنْ صَلَّى وَصَامَ فَادْعُوا بِدَعْوَى اللَّهِ الَّذِي سَمَّاكُمْ الْمُسْلِمِينَ الْمُؤْمِنِينَ عِبَادَ اللَّهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ الْحَارِثُ الْأَشْعَرِيُّ لَهُ صُحْبَةٌ وَلَهُ غَيْرُ هَذَا الْحَدِيثِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا أَبَانُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ سَلَّامٍ عَنْ أَبِي سَلَّامٍ عَنْ الْحَارِثِ الْأَشْعَرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَأَبُو سَلَّامٍ الْحَبَشِيُّ اسْمُهُ مَمْطُورٌ وَقَدْ رَوَاهُ عَلِيُّ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ

[Мұхаммед бин Исмаил] бізге [Мұса бин Исмаил] бізге [Абан бин Язид] бізге [Яхья бин Әбу Кәсир] [Зәйд бин Салламнан] [Әбу Саллам] оған [Әл-Харис Әл-Ашари] оған Пайғамбардың (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) былай дегенін жеткізгенін жеткізді: «Расында, Аллаһ Яхья бин Зәкәрияға бес сөзді орындауды бұйырды және Исраил ұрпақтарына соларды орындауды бұйырды, бірақ ол оны кешіктіре жаздады. Иса былай деді: «Расында, Аллаһ сендерге бес сөзді орындауды бұйырды, сендер де соларды орындауды бұйырыңдар, оларға бұйырыңдар, әйтпесе мен оларға бұйырамын». Яхья былай деп жауап берді: «Егер сендер менен бұрын жеткізсеңдер, суға батып кетемін немесе азапталамын деп қорқамын». Содан кейін Иса адамдарды Байтул Мақдиске жинады, мешіт дәлізге дейін толы болды, Иса былай деді: «Расында, Аллаһ маған бес сөзді орындауды бұйырды және мен сендерге алдымен соларды орындауды бұйырамын; Аллаһқа құлшылық етіңдер және Оған ештеңені серік қоспаңдар, шын мәнінде, Аллаһқа серік қосқан адамның мысалы - құлды алтынға немесе күміске сатып алып, содан кейін: «Бұл менің үйім, бұл менің жұмысым, жұмыс істе және оны маған тап» деген адам сияқты. Бірақ құл шын мәнінде жұмыс істейді және басқа адамдарға ақша төлейді, араларыңызда кім осындай құлды қалайды? Шын мәнінде, Аллаһ сендерге намаз оқуды бұйырады, намаз оқығанда бастарыңды бұрмаңдар, өйткені Аллаһ намаз кезінде құлының бетіне бет бұрады, егер ол басын бұрмаса. Мен сендерге ораза ұстауды бұйырамын, ал мысал - бір топ адамның ортасында тұрған, мускус майы салынған сөмкені көтеріп жүрген біреу сияқты, сендердің бәрің таң қаласыңдар немесе иісі таңқаларлық, шын мәнінде, ораза ұстаған адамның аузының иісі Аллаһ үшін мускус майынан да хош иісті, мен сендерге садақа беруді бұйырамын, мысал - жау тұтқынында отырған біреу сияқты, олар оның қолдарын мойнына байлап, содан кейін оны тамағын кесу үшін алға шығарады, сосын ол: «... «Мен оны сенен аз және көп нәрсемен сатып алдым», - деді де, тұтқын өзін олардан сатып алды. Мен сендерге Аллаһты еске алуды бұйырамын, шын мәнінде, бұл мысал жаулардың қудалауына тез түсіп бара жатқан адамға ұқсайды, ол берік бекініске жеткенде, олардан қорғанады, құл сияқты, ол Аллаһты еске алу арқылы ғана шайтаннан қорғанады». Пайғамбарымыз (с.ғ.с.) былай деді: «Мен сендерге Аллаһ маған бұйырған бес нәрсені бұйырамын: тыңдау, бағыну, жиһад, хижрат және жамағат, өйткені кім жамағаттан бір дюймге ғана кетсе, ол мойнынан Ислам жібін үзген болады, егер ол қайтып оралмаса». Ал кімде-кім жәһилиятқа шақырса, ол тозақ өлекселеріне кіреді». Біреу: «Уа, Аллаһтың Елшісі, ол намаз оқып, ораза ұстаса да ма?» деп сұрады. Ол: «Онда ол намаз оқып, ораза ұстаса да, сендерді мұсылмандар, мүміндер және Аллаһтың құлдары деп атайтын Аллаһтың шақыруын шақырыңдар», - деп жауап берді. Әбу Иса: «Бұл хадис хасан сахих ғариб», - деді. Әбу Иса: «Мұхаммед бин Исамил әл-Харис әл-Асиари бірде Пайғамбармен (с.ғ.с.) кездескен және оның бұл хадистен басқа да хадистері бар», - деді. Бізге [Мұхаммед бин Басиар] бізге [Әбу Дәуіт әс-Таялиси] бізге [Әбан бин Язид] бізге [Яхья бин Әбу Қасир] бізге [Зәйд бин Саллам] бізге [Әбу Саллам] бізге [Әл-Харис әл-Асиари] жоғарыдағыдай Пайғамбардан (с.ғ.с.) сол ниетпен айтты», - деді. Әбу Иса: « Бұл хадис хасан шахих ғариб, ал Әбу Саллам Әл Хабасидің есімі Мамтур. [Әли бин әл-Мубарак] бұл хадисті [Яхья бин Әбу Кәсир] жеткізген.