حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ الرَّجُلُ يَتَزَوَّجُ وَلَا يَفْرِضُ لَهَا يَعْنِي ثُمَّ يَمُوتُ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ خِلَاسٍ وَأَبِي حَسَّانَ الْأَعْرَجِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّهُ قَالَ اخْتَلَفُوا إِلَى ابْنِ مَسْعُودٍ فِي ذَلِكَ شَهْرًا أَوْ قَرِيبًا مِنْ ذَلِكَ فَقَالُوا لَا بُدَّ مِنْ أَنْ تَقُولَ فِيهَا قَالَ فَإِنِّي أَقْضِي لَهَا مِثْلَ صَدُقَةِ امْرَأَةٍ مِنْ نِسَائِهَا لَا وَكْسَ وَلَا شَطَطَ وَلَهَا الْمِيرَاثُ وَعَلَيْهَا الْعِدَّةُ فَإِنْ يَكُ صَوَابًا فَمِنْ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَإِنْ يَكُنْ خَطَأً فَمِنِّي وَمِنْ الشَّيْطَانِ وَاللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَرَسُولُهُ بَرِيئَانِ فَقَامَ رَهْطٌ مِنْ أَشْجَعَ فِيهِمْ الْجَرَّاحُ وَأَبُو سِنَانٍ فَقَالُوا نَشْهَدُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى فِي امْرَأَةٍ مِنَّا يُقَالُ لَهَا بَرْوَعُ بِنْتُ وَاشِقٍ بِمِثْلِ الَّذِي قَضَيْتَ فَفَرِحَ ابْنُ مَسْعُودٍ بِذَلِكَ فَرَحًا شَدِيدًا حِينَ وَافَقَ قَوْلُهُ قَضَاءَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَكْرٍ قَالَ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ قَالَ أَبِي وَقَرَأْتُ عَلَى يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ هِشَامٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ خِلَاسٍ وَعَنْ أَبِي حَسَّانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ ابْنَ مَسْعُودٍ أُتِيَ فِي امْرَأَةٍ تَزَوَّجَهَا رَجُلٌ فَلَمْ يُسَمِّ لَهَا صَدَاقًا فَمَاتَ قَبْلَ أَنْ يَدْخُلَ بِهَا قَالَ فَاخْتَلَفُوا إِلَى ابْنِ مَسْعُودٍ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ كَانَ زَوْجُهَا هِلَالَ أَحْسَبُهُ قَالَ ابْنَ مُرَّةَ قَالَ عَبْدُ الْوَهَّابِ وَكَانَ زَوْجُهَا هِلَالَ بْنَ مُرَّةَ الْأَشْجَعِيَّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ وَعَفَّانُ قَالَا حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ خِلَاسٍ وَأَبِي حَسَّانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ أَنَّهُ اخْتُلِفَ إِلَى ابْنِ مَسْعُودٍ فِي امْرَأَةٍ تَزَوَّجَهَا رَجُلٌ فَمَاتَ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ فَقَامَ الْجَرَّاحُ وَأَبُو سِنَانٍ فَشَهِدَا أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى بِهِ فِيهِمْ فِي الْأَشْجَعِ بْنِ رَيْثٍ فِي بَرْوَعَ بِنْتِ وَاشِقٍ الْأَشْجَعِيَّةِ وَكَانَ اسْمُ زَوْجِهَا هِلَالَ بْنَ مَرْوَانَ قَالَ عَفَّانُ قَضَى بِهِ فِيهِمْ فِي الْأَشْجَعِ بْنِ رَيْثٍ فِي بَرْوَعَ بِنْتِ وَاشِقٍ الْأَشْجَعِيَّةِ وَكَانَ زَوْجُهَا هِلَالَ بْنَ مَرْوَانَ

Esan digu [Muhammad bin Ja'far] esan zuen; Bazegoen gizon bat ezkondua eta bere emaztearekin zituen betebeharrak bete ez zituena - hots, hiltzeko presa zuelako -. Esan digute [Sa'id] [Qatadah] [Khilas]-tik eta [Abu Hassan Al A'raj] [Abdullah bin Utbah bin Mas'ud]-ek esandakoa; Beraz, [Ibn Mas'ud]-i hilabete batez edo gehiago edo gutxiagoz kexatu ziren. Esaten dute; «Emakume honen kasuari buruzko fatwa bat eman behar duzu! Beraz, Ibn Mas'ud-ek bere fatwa eman zuen; «Erabaki nuen emakumeari bere dotea ordaindu behar zaiola emakumeei, oro har, emakumeei bezala, dotea ez dela murriztu edo handitu behar, jaraunspenerako eskubidea duela eta iddah epea du. Nire fatwa egia bada, Allah 'azza wajalla-tik dator, eta okerra bada, nigandik dator eta Satan, Ala eta bere mezularia nire fatwatik bereizten dira. Berez, Ashja' tribuko hainbat pertsona altxatu ziren, [Aljarrah] eta [Abu Sinan] barne. Esan zuten: "Testigatzen dugu Rasulullah Sallallahu'alaihiwasallam-ek behin Barwa' bint Watsiq izeneko emakume alargun bat erabaki zuela zuk erabaki duzun bezala". Garai hartan, Abdullah bin Mas'ud pozik zegoen, bere fatwa Rasulullah Shallallahu'alaihiwasallam-en fatwaren araberakoa zelako. Esan digu [Abdullah bin Bakr] esan zuen; esan zuen [Sa'id]. Nire aitak esan zuen, eta [Yahya bin Said] [Hisyam] [Qatadah] [Khilas] eta [Abi Hassan] [Abdullah bin Utbah bin Masud] [Abdullah bin Utbah bin Masud] irakurri nion [Ibnu Masud] gizona ezkondu zen emakumeari buruz galdetu ziotela behin, eta gizonak ez zuen aipatu gizonaren izena bere emaztearekin finkatu aurretik. Utbah-ek esan zuen, beraz, Ibn Mas'ud-i euren auziaz kexatu ziren, gero hadith-a aipatu zuen. Bere senarraren izena Hilal zela esan zuen bakarrik, nik dakidala, bere senarraren izena Ibnu Murrah zela esan zuen. Bien bitartean, Abdul Wahhabek esan zuen bere senarraren izena Hilal bin Murrah al-Asyja'i zela. Esan digu [Bahz] eta [Affan] biek esan dute; esan digu [Hammam] [Qatadah] [Khilas] eta [Abu Hassan] [Abdullah bin Utbah] [Ibn Mas'ud] salatu zuela gizon bat ezkondu eta hil zen emakume bati buruz, eta hadith bat aipatu zuen. Utbah-ek esan zuen, orduan Aljarrah eta Abu Sinanek zutitu eta deklaratu zuten sallallaahu'alaihiwasallam profetak erabaki zuela haien kasua gertatu zitzaien kasua bezala, hots, Asyaja' bin Raitsek Barwa' bint Wasyiq al-Asyja'iyah-i buruz ekarri zuen kasua. Barwaren senarraren izena Hilal bin Marwan da. Marwanek esan zuen, Rasulullah-ek 'Utbah-en kasua gertatu zitzaien kasua bezala erabaki zuen, hain zuzen ere Asyja' bin Raitsek Barwa' bint Watsiq al-Asyja'iyah-ren senarra Hilal bin Marwan izena zuen Barwa' bint Watsiq al-Asyja'iyah kasuaz salatu zuena.