Sujud sahwi: sujud dua kali sebelum atau setelah salam, ketika lupa rakaat shalat
Imam Tirmidzi : 357
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى وَأَبُو دَاوُدَ قَالَا حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ السَّائِبِ الْقَارِئَ كَانَايَسْجُدَانِ سَجْدَتَيْ السَّهْوِ قَبْلَ التَّسْلِيمِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ بُحَيْنَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ يَرَى سَجْدَتَيْ السَّهْوِ كُلِّهِ قَبْلَ السَّلَامِ وَيَقُولُ هَذَا النَّاسِخُ لِغَيْرِهِ مِنْ الْأَحَادِيثِ وَيَذْكُرُ أَنَّ آخِرَ فِعْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ عَلَى هَذَا و قَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ إِذَا قَامَ الرَّجُلُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ فَإِنَّهُ يَسْجُدُ سَجْدَتَيْ السَّهْوِ قَبْلَ السَّلَامِ عَلَى حَدِيثِ ابْنِ بُحَيْنَةَ وَعَبْدُ اللَّهِ ابْنُ بُحَيْنَةَ هُوَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَالِكٍ وَهُوَ ابْنُ بُحَيْنَةَ مَالِكٌ أَبُوهُ وَبُحَيْنَةُ أُمُّهُ هَكَذَا أَخْبَرَنِي إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمَدِينِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي سَجْدَتَيْ السَّهْوِ مَتَى يَسْجُدُهُمَا الرَّجُلُ قَبْلَ السَّلَامِ أَوْ بَعْدَهُ فَرَأَى بَعْضُهُمْ أَنْ يَسْجُدَهُمَا بَعْدَ السَّلَامِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ و قَالَ بَعْضُهُمْ يَسْجُدُهُمَا قَبْلَ السَّلَامِ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْفُقَهَاءِ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ مِثْلِ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ وَرَبِيعَةَ وَغَيْرِهِمَا وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا كَانَتْ زِيَادَةً فِي الصَّلَاةِ فَبَعْدَ السَّلَامِ وَإِذَا كَانَ نُقْصَانًا فَقَبْلَ السَّلَامِ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ و قَالَ أَحْمَدُ مَا رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَجْدَتَيْ السَّهْوِ فَيُسْتَعْمَلُ كُلٌّ عَلَى جِهَتِهِ يَرَى إِذَا قَامَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ عَلَى حَدِيثِ ابْنِ بُحَيْنَةَ فَإِنَّهُ يَسْجُدُهُمَا قَبْلَ السَّلَامِ وَإِذَا صَلَّى الظُّهْرَ خَمْسًا فَإِنَّهُ يَسْجُدُهُمَا بَعْدَ السَّلَامِ وَإِذَا سَلَّمَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ مِنْ الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ فَإِنَّهُ يَسْجُدُهُمَا بَعْدَ السَّلَامِ وَكُلٌّ يُسْتَعْمَلُ عَلَى جِهَتِهِ وَكُلُّ سَهْوٍ لَيْسَ فِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذِكْرٌ فَإِنَّ سَجْدَتَيْ السَّهْوِ قَبْلَ السَّلَامِ و قَالَ إِسْحَقُ نَحْوَ قَوْلِ أَحْمَدَ فِي هَذَا كُلِّهِ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ كُلُّ سَهْوٍ لَيْسَ فِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذِكْرٌ فَإِنْ كَانَتْ زِيَادَةً فِي الصَّلَاةِ يَسْجُدُهُمَا بَعْدَ السَّلَامِ وَإِنْ كَانَ نُقْصَانًا يَسْجُدُهُمَا قَبْلَ السَّلَامِ
Yandi me zabisa beto nde [Muhamadi] tubaka nde; me songa beto nde [Abdul A’la] ti [Abu Dawud] bo zole tubaka nde; me zabisa beto [Hisyam] katuka na [Yahya bin Abi Kathir] katuka na [Muhammad bin Ibrahim] nde [Abu Hurairah] ti [Abdulla bin As Sa`ib Al Qari`] fukamaka ti bifu zole na ntwala ya kupesa mbote’. Abu Iza tubaka nde; ‘Hadith ya Ibn Buhaina kele hasan ya kieleka. Hadith yayi ke sadilamaka na bantu ya nkaka ya siansi. Mpi yai kele ngindu yina Shafi’i me baka. Yandi ke kwikilaka nde bo ke fukamaka zole sambu na sahwi na ntwala ya kupesa mbote. Yandi tubaka nde, ‘Hadith yai ke katulaka ba hadith ya nkaka, mpi yandi tubilaka mpi nde yai vandaka mbala ya nsuka yina Ntumwa sala mambu yai.’ Ahmadi ti Ishaq tubaka nde; 'Kana muntu me telama na raka ya zole pana yandi fwete fukama mbala zole na ntwala ya kupesa mbote na kutadila hadith ya Ibn Buhainah.' Na Abdullah ibn Buhaina kele Abdullah bin Malik. Yandi kele Ibn Bunainah , tata na yandi kele Malik mpe mama na yandi kele Buhainah. Yai mutindu Ishaq mfumu ya insi pesaka mono rapore na nzila ya Ali mfumu ya insi. Abu Iza tubaka nde; ‘Bantu ya siansi ke wakana ve na yina me tala ntangu yina muntu fwete fukama sambu na sahwi, na ntwala ya kupesa mbote to na nima. Bankaka na kati na bo keyindulaka nde bo kesalaka yo na nima ya kupesa mbote. Dibanza yai bakamaka na Sufyan Ats Tsauri mpi na bantu ya Kufa. Na ntangu bantu yankaka ketubaka nde bo kesalaka yo na ntwala ya kupesa mbote. Dibanza yayi me bakama na ba fuqaha mingi ya Medina mutindu Yahya bin Sa’id, Rabi’a ti bantu ya nkaka. Dibanza yai, Imam Syafi’i mpi bakaka yo. Bantu ya nkaka ya mayele ke tubaka nde, ‘Kana yo kele kuyika pana sujumu ke salamaka na nima ya kupesa mbote, kansi kana yo kele kukonda rak’ah pana yo ke salamaka na ntwala ya kupesa mbote’. Dibanza yai bakamaka na Malik bin Anas. Imam Ahmad tubaka nde; 'Yau metubilama ata fyoti ve na ntumwa ya Nzambi na yina metala kufukama zole ya sahwi, yau yina hadith kesalamaka na kulandaka mambu yina kekwendaka nzila mosi ti yau.' Kana muntu me telama na raka ya zole mutindu hadith ya Ibn Buhainah ke tuba na nima yandi ke fukama mbala zole na ntwala ya kupesa mbote. Kana yandi sala ba raka tanu ya kisambu ya midi na nima yandi ke fukama mbala zole na nima ya kupesa mbote. Mpi kana yandi pesa mbote na rak’ah ya zole ya midi to ya kisambu ya asr, yandi ke fukama na nima ya kupesa mbote. Konso kima ke salamaka na kutadila mambu yina. Mpi konso ntangu ya beto ke vilaka, beto ke tubilaka ve ata fioti disolo ya me katuka na Ntumwa saw, sambu na kieleka, kufukama zole ya sahwi ke salamaka na ntwala ya kupesa mbote. Na diambu yai, Imam Ishaq tubaka mpi mutindu Imam Ahmad tubaka, kaka yandi tubaka nde, ‘Mpi konso ntangu ya yandi ke vilaka yandi ke tubilaka ve ata fioti disolo yina me katuka na Ntumwa Saw.
Hadith Corroboration :
Imam Ahmad : 1568, 1587, 1656, 1661, 1669, 3385, 3389, 3420, 3786, 3827, 4016, 4118, 4186, 4199, 7070, 8649, 9099, 9401, 9545, 9551, 9660, 10351, 10467, 11264, 11356, 11367, 11403, 16308, 16310, 19022, 19111, 21853, 21854, 21855
Imam Bukhari : 386, 389, 674, 1148, 1149, 1150, 1151, 1152, 1153, 1154, 1155, 1156, 3043, 5591, 6708, 6709
Imam Muslim : 883, 884, 885, 886, 887, 888, 889, 890, 891, 892, 893, 894, 895, 896, 897, 898, 899
Imam Abu Dawud : 857, 858, 859, 860, 861, 862, 863, 864, 865, 866, 867, 868, 869, 870, 871, 872, 873, 874, 875
Imam Tirmidzi : 356, 357, 358, 359, 360, 361, 362, 363, 364, 365
Imam Nasa'i : 1207, 1208, 1209, 1210, 1211, 1212, 1213, 1214, 1215, 1216, 1217, 1218, 1219, 1220, 1221, 1222, 1223, 1224, 1225, 1226, 1227, 1228, 1229, 1230, 1231, 1232, 1233, 1234, 1235, 1236, 1237, 1238, 1239, 1240, 1241, 1242, 1243, 1244
Imam Ibnu Majah : 1193, 1194, 1195, 1196, 1197, 1198, 1199, 1200, 1201, 1202, 1203, 1204, 1205, 1206, 1207, 1208, 1209
Imam Malik : 198, 199, 200, 201, 202, 203, 208
Imam Darimi : 1456, 1457, 1458, 1459, 1460, 1461, 1462, 1463