Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)



- Akhlak Mulia Dakwah Utusan yang membawa surat Rasulullah diusir dari majelis
Hadith Search Results :
Total Hadith : 1
Hadith Representative
Utusan yang membawa surat Rasulullah diusir dari majelis
Imam Bukhari : 2723

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ حَمْزَةَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا أَنَّهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَتَبَ إِلَى قَيْصَرَ يَدْعُوهُ إِلَى الْإِسْلَامِ وَبَعَثَ بِكِتَابِهِ إِلَيْهِ مَعَ دِحْيَةَ الْكَلْبِيِّ وَأَمَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَدْفَعَهُ إِلَى عَظِيمِ بُصْرَى لِيَدْفَعَهُ إِلَى قَيْصَرَ وَكَانَ قَيْصَرُ لَمَّا كَشَفَ اللَّهُ عَنْهُ جُنُودَ فَارِسَ مَشَى مِنْ حِمْصَ إِلَى إِيلِيَاءَ شُكْرًا لِمَا أَبْلَاهُ اللَّهُ فَلَمَّا جَاءَ قَيْصَرَ كِتَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ حِينَ قَرَأَهُ الْتَمِسُوا لِي هَا هُنَا أَحَدًا مِنْ قَوْمِهِ لِأَسْأَلَهُمْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَأَخْبَرَنِي أَبُو سُفْيَانَ بْنُ حَرْبٍأَنَّهُ كَانَ بِالشَّأْمِ فِي رِجَالٍ مِنْ قُرَيْشٍ قَدِمُوا تِجَارًا فِي الْمُدَّةِ الَّتِي كَانَتْ بَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَبَيْنَ كُفَّارِ قُرَيْشٍ قَالَ أَبُو سُفْيَانَ فَوَجَدَنَا رَسُولُ قَيْصَرَ بِبَعْضِ الشَّأْمِ فَانْطُلِقَ بِي وَبِأَصْحَابِي حَتَّى قَدِمْنَا إِيلِيَاءَ فَأُدْخِلْنَا عَلَيْهِ فَإِذَا هُوَ جَالِسٌ فِي مَجْلِسِ مُلْكِهِ وَعَلَيْهِ التَّاجُ وَإِذَا حَوْلَهُ عُظَمَاءُ الرُّومِ فَقَالَ لِتَرْجُمَانِهِ سَلْهُمْ أَيُّهُمْ أَقْرَبُ نَسَبًا إِلَى هَذَا الرَّجُلِ الَّذِي يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ قَالَ أَبُو سُفْيَانَ فَقُلْتُ أَنَا أَقْرَبُهُمْ إِلَيْهِ نَسَبًا قَالَ مَا قَرَابَةُ مَا بَيْنَكَ وَبَيْنَهُ فَقُلْتُ هُوَ ابْنُ عَمِّي وَلَيْسَ فِي الرَّكْبِ يَوْمَئِذٍ أَحَدٌ مِنْ بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ غَيْرِي فَقَالَ قَيْصَرُ أَدْنُوهُ وَأَمَرَ بِأَصْحَابِي فَجُعِلُوا خَلْفَ ظَهْرِي عِنْدَ كَتِفِي ثُمَّ قَالَ لِتَرْجُمَانِهِ قُلْ لِأَصْحَابِهِ إِنِّي سَائِلٌ هَذَا الرَّجُلَ عَنْ الَّذِي يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ فَإِنْ كَذَبَ فَكَذِّبُوهُ قَالَ أَبُو سُفْيَانَ وَاللَّهِ لَوْلَا الْحَيَاءُ يَوْمَئِذٍ مِنْ أَنْ يَأْثُرَ أَصْحَابِي عَنِّي الْكَذِبَ لَكَذَبْتُهُ حِينَ سَأَلَنِي عَنْهُ وَلَكِنِّي اسْتَحْيَيْتُ أَنْ يَأْثُرُوا الْكَذِبَ عَنِّي فَصَدَقْتُهُ ثُمَّ قَالَ لِتَرْجُمَانِهِ قُلْ لَهُ كَيْفَ نَسَبُ هَذَا الرَّجُلِ فِيكُمْ قُلْتُ هُوَ فِينَا ذُو نَسَبٍ قَالَ فَهَلْ قَالَ هَذَا الْقَوْلَ أَحَدٌ مِنْكُمْ قَبْلَهُ قُلْتُ لَا فَقَالَ كُنْتُمْ تَتَّهِمُونَهُ عَلَى الْكَذِبِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ مَا قَالَ قُلْتُ لَا قَالَ فَهَلْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مِنْ مَلِكٍ قُلْتُ لَا قَالَ فَأَشْرَافُ النَّاسِ يَتَّبِعُونَهُ أَمْ ضُعَفَاؤُهُمْ قُلْتُ بَلْ ضُعَفَاؤُهُمْ قَالَ فَيَزِيدُونَ أَوْ يَنْقُصُونَ قُلْتُ بَلْ يَزِيدُونَ قَالَ فَهَلْ يَرْتَدُّ أَحَدٌ سَخْطَةً لِدِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ قُلْتُ لَا قَالَ فَهَلْ يَغْدِرُ قُلْتُ لَا وَنَحْنُ الْآنَ مِنْهُ فِي مُدَّةٍ نَحْنُ نَخَافُ أَنْ يَغْدِرَ قَالَ أَبُو سُفْيَانَ وَلَمْ يُمْكِنِّي كَلِمَةٌ أُدْخِلُ فِيهَا شَيْئًا أَنْتَقِصُهُ بِهِ لَا أَخَافُ أَنْ تُؤْثَرَ عَنِّي غَيْرُهَا قَالَ فَهَلْ قَاتَلْتُمُوهُ أَوْ قَاتَلَكُمْ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَكَيْفَ كَانَتْ حَرْبُهُ وَحَرْبُكُمْ قُلْتُ كَانَتْ دُوَلًا وَسِجَالًا يُدَالُ عَلَيْنَا الْمَرَّةَ وَنُدَالُ عَلَيْهِ الْأُخْرَى قَالَ فَمَاذَا يَأْمُرُكُمْ بِهِ قَالَ يَأْمُرُنَا أَنْ نَعْبُدَ اللَّهَ وَحْدَهُ لَا نُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَيَنْهَانَا عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ آبَاؤُنَا وَيَأْمُرُنَا بِالصَّلَاةِ وَالصَّدَقَةِ وَالْعَفَافِ وَالْوَفَاءِ بِالْعَهْدِ وَأَدَاءِ الْأَمَانَةِ فَقَالَ لِتَرْجُمَانِهِ حِينَ قُلْتُ ذَلِكَ لَهُ قُلْ لَهُ إِنِّي سَأَلْتُكَ عَنْ نَسَبِهِ فِيكُمْ فَزَعَمْتَ أَنَّهُ ذُو نَسَبٍ وَكَذَلِكَ الرُّسُلُ تُبْعَثُ فِي نَسَبِ قَوْمِهَا وَسَأَلْتُكَ هَلْ قَالَ أَحَدٌ مِنْكُمْ هَذَا الْقَوْلَ قَبْلَهُ فَزَعَمْتَ أَنْ لَا فَقُلْتُ لَوْ كَانَ أَحَدٌ مِنْكُمْ قَالَ هَذَا الْقَوْلَ قَبْلَهُ قُلْتُ رَجُلٌ يَأْتَمُّ بِقَوْلٍ قَدْ قِيلَ قَبْلَهُ وَسَأَلْتُكَ هَلْ كُنْتُمْ تَتَّهِمُونَهُ بِالْكَذِبِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ مَا قَالَ فَزَعَمْتَ أَنْ لَا فَعَرَفْتُ أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ لِيَدَعَ الْكَذِبَ عَلَى النَّاسِ وَيَكْذِبَ عَلَى اللَّهِ وَسَأَلْتُكَ هَلْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مِنْ مَلِكٍ فَزَعَمْتَ أَنْ لَا فَقُلْتُ لَوْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مَلِكٌ قُلْتُ يَطْلُبُ مُلْكَ آبَائِهِ وَسَأَلْتُكَ أَشْرَافُ النَّاسِ يَتَّبِعُونَهُ أَمْ ضُعَفَاؤُهُمْ فَزَعَمْتَ أَنَّ ضُعَفَاءَهُمْ اتَّبَعُوهُ وَهُمْ أَتْبَاعُ الرُّسُلِ وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَزِيدُونَ أَوْ يَنْقُصُونَ فَزَعَمْتَ أَنَّهُمْ يَزِيدُونَ وَكَذَلِكَ الْإِيمَانُ حَتَّى يَتِمَّ وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَرْتَدُّ أَحَدٌ سَخْطَةً لِدِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ فَزَعَمْتَ أَنْ لَا فَكَذَلِكَ الْإِيمَانُ حِينَ تَخْلِطُ بَشَاشَتُهُ الْقُلُوبَ لَا يَسْخَطُهُ أَحَدٌ وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَغْدِرُ فَزَعَمْتَ أَنْ لَا وَكَذَلِكَ الرُّسُلُ لَا يَغْدِرُونَ وَسَأَلْتُكَ هَلْ قَاتَلْتُمُوهُ وَقَاتَلَكُمْ فَزَعَمْتَ أَنْ قَدْ فَعَلَ وَأَنَّ حَرْبَكُمْ وَحَرْبَهُ تَكُونُ دُوَلًا وَيُدَالُ عَلَيْكُمْ الْمَرَّةَ وَتُدَالُونَ عَلَيْهِ الْأُخْرَى وَكَذَلِكَ الرُّسُلُ تُبْتَلَى وَتَكُونُ لَهَا الْعَاقِبَةُ وَسَأَلْتُكَ بِمَاذَا يَأْمُرُكُمْ فَزَعَمْتَ أَنَّهُ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَيَنْهَاكُمْ عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ آبَاؤُكُمْ وَيَأْمُرُكُمْ بِالصَّلَاةِ وَالصَّدَقَةِ وَالْعَفَافِ وَالْوَفَاءِ بِالْعَهْدِ وَأَدَاءِ الْأَمَانَةِ قَالَ وَهَذِهِ صِفَةُ النَّبِيِّ قَدْ كُنْتُ أَعْلَمُ أَنَّهُ خَارِجٌ وَلَكِنْ لَمْ أَظُنَّ أَنَّهُ مِنْكُمْ وَإِنْ يَكُ مَا قُلْتَ حَقًّا فَيُوشِكُ أَنْ يَمْلِكَ مَوْضِعَ قَدَمَيَّ هَاتَيْنِ وَلَوْ أَرْجُو أَنْ أَخْلُصَ إِلَيْهِ لَتَجَشَّمْتُ لُقِيَّهُ وَلَوْ كُنْتُ عِنْدَهُ لَغَسَلْتُ قَدَمَيْهِ قَالَ أَبُو سُفْيَانَ ثُمَّ دَعَا بِكِتَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُرِئَ فَإِذَا فِيهِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ مِنْ مُحَمَّدٍ عَبْدِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ إِلَى هِرَقْلَ عَظِيمِ الرُّومِ سَلَامٌ عَلَى مَنْ اتَّبَعَ الْهُدَى أَمَّا بَعْدُ فَإِنِّي أَدْعُوكَ بِدِعَايَةِ الْإِسْلَامِ أَسْلِمْ تَسْلَمْ وَأَسْلِمْ يُؤْتِكَ اللَّهُ أَجْرَكَ مَرَّتَيْنِ فَإِنْ تَوَلَّيْتَ فَعَلَيْكَ إِثْمُ الْأَرِيسِيِّينَ وَ{ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ }قَالَ أَبُو سُفْيَانَ فَلَمَّا أَنْ قَضَى مَقَالَتَهُ عَلَتْ أَصْوَاتُ الَّذِينَ حَوْلَهُ مِنْ عُظَمَاءِ الرُّومِ وَكَثُرَ لَغَطُهُمْ فَلَا أَدْرِي مَاذَا قَالُوا وَأُمِرَ بِنَا فَأُخْرِجْنَا فَلَمَّا أَنْ خَرَجْتُ مَعَ أَصْحَابِي وَخَلَوْتُ بِهِمْ قُلْتُ لَهُمْ لَقَدْ أَمِرَ أَمْرُ ابْنِ أَبِي كَبْشَةَ هَذَا مَلِكُ بَنِي الْأَصْفَرِ يَخَافُهُ قَالَ أَبُو سُفْيَانَ وَاللَّهِ مَا زِلْتُ ذَلِيلًا مُسْتَيْقِنًا بِأَنَّ أَمْرَهُ سَيَظْهَرُ حَتَّى أَدْخَلَ اللَّهُ قَلْبِي الْإِسْلَامَ وَأَنَا كَارِهٌ

Ekɛɛ wɔ akɛ [Ibrahim bin Hamzah] ekɛɛ wɔ akɛ [Ibrahim bin Sa’ad] kɛjɛ [Salih bin Kaisan] kɛjɛ [Ibn Shihab] kɛjɛ [‘Ubaidullah bin ‘Abdullah bin ‘Utbah] kɛjɛ [‘Abdullah bin ‘Abbas] kɛjɛ [‘Abdullah bin ‘Abbas Radliallalahallah ‘anhuma] ji mɔ ni ha ale lɛ akɛ. ŋma wolo kɛyaha Qaishar -Romabii amaŋtsɛ lɛ- ni nɔ ni yɔɔ mli lɛ fɔ lɛ nine koni ekɛ ehe awo Islam mli. No hewɔ lɛ, ekɛ ewolo lɛ tsu Dihyah Al Kalbiy kɛtee lɛ ŋɔɔ ni Rasulullah fã lɛ akɛ ekɛha Bushra onukpai lɛ klɛŋklɛŋ, ni no sɛɛ lɛ ekɛha Qaishar. Ni Qaishar, beni Allah ye enɔ kunim yɛ Persia asraafoi lɛ anɔ lɛ, enyiɛ Himsh maŋ lɛ teŋ kɛtee Iyliya’ maŋ lɛ mli akɛ shidaa kɛha kunim ni Allah kɛha lɛ lɛ. Beni Rasulullah wolo lɛ ba Qaishar ŋɔɔ lɛ, ekɛɛ beni ekane lɛ sɛɛ akɛ: ‘Okɛ mɔ ko ni jɛ ewebii lɛ ateŋ aba mihiɛ koni manyɛ mabi amɛ Rasulullah he sane’. [Ibn Abbas] kɛɛ akɛ; [Abu Sufyan bin Harb] kɛɛ mi akɛ, yɛ nakai beaŋ lɛ, eyɛ Syria shikpɔŋ lɛ nɔ kɛ Qurayshbii ni basara nakai maŋ lɛ koni amɛyaye jarayeli yɛ toiŋjɔlɛ/toiŋjɔlɛ be ni ka Gbalɔ sallallaahu ‘alaihi wasallam kɛ Quraish hemɔkɛyeli lɛ teŋ lɛ mli lɛ, Abu Sufyan kɛɛ: ‘No hewɔ lɛ, beni Qaishar bɔfo lɛ kɛ mi Syria lɛ kpe yɛ wɔ kɛ . nanemɛi kɛyashi be mli ni wɔyashɛ Iyliya shikpɔŋ lɛ nɔ lɛ.’ Afɔ wɔ nine koni wɔbote mli ni wɔkɛ Qaishar ni nakai beaŋ lɛ eta emaŋtsɛyeli kpee lɛ mli beni ewo akekere yɛ be mli ni Roma maŋtsɛyeli lɛ mli onukpai ebɔle ehe lɛ akpee. No hewɔ lɛ ekɛɛ eshishitsɔɔlɔ lɛ akɛ: ‘Bi amɛ amɛteŋ mɔ ni yɔɔ nasab -lá wekukpaa- ni bɛŋkɛ kpaakpa kɛ nuu ni kɛɔ akɛ eji Gbalɔ lɛ’. Abu Sufyan kɛɛ akɛ; no hewɔ lɛ mikɛɛ: ‘Miji mɔ ni bɛŋkɛ mi fe fɛɛ yɛ wekukpaa mli’. Ebi akɛ: ‘Mɛɛ wekukpaa yɔɔ okɛ lɛ teŋ?’ Miha hetoo akɛ: ‘Mitsɛkwɛ̃ bi ji lɛ’. Ni nakai beaŋ lɛ, mɔ ko mɔ ko bɛ Bani ‘Abdu Manaf seshibii lɛ ateŋ, ja mi pɛ. Kɛkɛ ni Qaishar kɛɛ ekoŋŋ akɛ: ‘Okɛ lɛ abɛŋkɛ mi’. Kɛkɛ ni efã minanemɛi lɛ ni eha amɛdamɔ misɛɛ yɛ sɛɛ mli yɛ mitsitsii ahe. Kɛkɛ ni ekɛɛ eshishitsɔɔlɔ lɛ akɛ: ‘Kɛɛmɔ enanemɛi lɛ akɛ mibi nuu nɛɛ nuu ni kɛɛ lɛ ji Gbalɔ lɛ he sane. Kɛji emale lɛ, no lɛ bo hu omale lɛ’. Abu Sufyan kɛɛ: ‘Kɛ Allah miikɛɛ lɛ, eji nakai beaŋ lɛ jeee hiɛgbele ni baaná minanemɛi lɛ anɔ hewalɛ gbonyo kulɛ - kɛji mimale - kulɛ mimale beni ebi ehe sane lɛ - Gbalɔ sallallaahu 'alaihi wasallam -. Shi kɛlɛ, ebaafee mi hiɛgbele kɛji akɛ mikɛ amale he mfoniri gbonyo ko ha amɛ ni mikɛma nɔ mi'. Kɛkɛ ni ekɛɛ eshishitsɔɔlɔ lɛ ekoŋŋ akɛ: ‘Kɛɛmɔ lɛ, te nuu nɛɛ wekukpaa lɛ yɔɔ tɛŋŋ yɛ nyɛteŋ?’ Miha hetoo akɛ: ‘Yɛ wɔteŋ lɛ, eji mɔ ko ni yɔɔ wekukpaa kpakpa’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Ani nyɛteŋ mɔ ko ewie enɛ dani ehi shi - akɛ Gbalɔ?’ Miha hetoo akɛ: ‘Ebako kɔkɔɔkɔ’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Ani ofolɔ enaa klɛŋklɛŋ akɛ emale dani ewie jajemɔ nɛɛ?’ Miha hetoo akɛ: ‘Dabi kɔkɔɔkɔ’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Ani eblematsɛmɛi lɛ ateŋ mɔ ko eye maŋtsɛ pɛŋ?’ Miha hetoo akɛ: ‘Nɔ ko nɔ ko’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Ani gbɔmɛi ni nyiɛɔ esɛɛ lɛ jɛ mɛi ni ehe gbɛi lɛ ateŋ loo mɛi ni bɛ hewalɛ lɛ ateŋ?’ Miha hetoo akɛ: ‘Mɛi ni nyiɛɔ esɛɛ lɛ po ji gbɔmɛi ni bɛ hewalɛ’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Ani esɛɛnyiɛlɔi lɛ miifa aloo amɛmiigbɔ? ''. Miha hetoo akɛ: ‘Yɛ anɔkwale mli lɛ, eeya hiɛ’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Ani mɔ ko yɛ ni ebatsɔ hemɔkɛyeli kwalɔ ekoŋŋ akɛni enyɛ̃ɔ ejamɔ lɛ mli tsɔɔmɔi lɛ hewɔ . beni ekɛ lɛ efu lɛ sɛɛ?’ Miha hetoo akɛ: ‘Nɔ ko nɔ ko’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Ani ejie ehe kpo pɛŋ?’ Miha hetoo akɛ: ‘Dabi kɔkɔɔkɔ. Ni amrɔ nɛɛ wɔyɛ toiŋjɔlɛ be mli ni wɔmiihao akɛ ebaatsɔɔ wɔ sɛɛ. Abu Sufyan kɛɛ: ‘Maŋtsɛ lɛ haaa mi hegbɛ bibioo ko po akɛ mikɛ wiemɔ kome po awo mli koni manyɛ mawie eshi lɛ - Gbalɔ sallallaahu ‘alaihi wasallam - he ni misheee gbeyei akɛ nakai wiemɔi lɛ baaha mɛi krokomɛi aná - jwɛŋmɔ fɔŋ - yɛ mihe’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Ani okɛ lɛ miiwu loo ekɛ bo miiwu? Miha hetoo akɛ: ‘Hɛɛ’. Etsa nɔ akɛ: ‘Te fee tɛŋŋ ni nyɛta lɛ ba naagbee?’ Miha hetoo akɛ: ‘Kunimyeli kɛ kunimyeli tsakeɔ amɛhe yɛ wɔteŋ. Bei komɛi lɛ, etswaa wɔ ni bei krokomɛi hu lɛ, wɔtswaa lɛ’. Ebi ekoŋŋ akɛ: ‘Belɛ mɛni efã bo akɛ ofee?’ Miha hetoo akɛ: ‘Efã wɔ akɛ wɔjá Allah pɛ ni wɔkɛ nɔ ko akafata Lɛ he ni egu wɔ akɛ wɔkajá nɔ ni wɔblematsɛmɛi lɛ jaa lɛ. Efã wɔ hu akɛ wɔsɔle, wɔha shadaqah, wɔye anɔkwa, wɔye shiwooi anɔ ni wɔtsu famɔi ahe nii’. Ekɛɛ eshishitsɔɔlɔ lɛ beni mihaa enɛɛmɛi fɛɛ ahetoo lɛ akɛ: ‘Kɛɛmɔ lɛ akɛ, beni mibi bo ewekukpaa ni yɔɔ nyɛteŋ lɛ he sane lɛ, oha hetoo akɛ eji gbɔmɔ ni jɛ wekukpaa kpakpa mli. Ni no ji Bɔfo ko ni atsuɔ lɛ be fɛɛ be kɛyaa ewekumɛi - eseshibii - ni ji ewebii lɛ ateŋ lɛɛlɛŋ. Ni beni mibi nyɛ akɛ ani mɔ ko yɛ nyɛteŋ ni jaje jajemɔ nɛɛ yɛ ehiɛ lɛ, nyɛha hetoo akɛ mɔ ko bɛ. No hewɔ lɛ mikɛɔ akɛ kɛji nyɛteŋ mɔ ko ewie dani ehiɛ lɛ, no tsɔɔ akɛ mɔ nɛɛ nyiɛɔ nɔ ni mɔ ni tsɔ ehiɛ lɛ kɛɛ lɛ sɛɛ kɛkɛ. Ni beni mibi lɛ akɛ ani ofolɔ enaa pɛŋ akɛ emale dani ejaje nɛkɛ jajemɔ nɛɛ, oha hetoo akɛ ofolɔko enaa pɛŋ. No hewɔ lɛ, mile akɛ enyɛŋ eba akɛ ebaatsi ehe kɛjɛ amalei ni ewieɔ eshiɔ mɛi lɛ he, ni no sɛɛ lɛ ekɛ ekãa amaleɔ eshiɔ Allah. Ni be ni mibi nyɛ akɛ ani eblematsɛmɛi lɛ ateŋ mɔ ko ebatsɔ maŋtsɛ lɛ, nyɛha hetoo akɛ eko kwraa ebako. Mikɛɛ akɛ kɛji eblematsɛmɛi lɛ ateŋ mɔ ko ji maŋtsɛmɛi pɛŋ lɛ, makɛɛ akɛ mɔ nɛɛ miitao - koni enine ashɛ - eblematsɛmɛi lɛ amaŋtsɛyeli lɛ nɔ ekoŋŋ. Ni beni mibi nyɛ akɛ gbɔmɛi ni nyiɛɔ esɛɛ lɛ ji mɛi ni yɔɔ hiɛdɔɔ loo mɛi ni bɛ hewalɛ lɛ, nyɛha hetoo akɛ mɛi ni bɛ hewalɛ ji mɛi ni nyiɛɔ esɛɛ lɛ. Ni lɛɛlɛŋ amɛji Gbalɔ lɛ sɛɛnyiɛlɔi. Ni be ni mibi nyɛ kɛji esɛɛnyiɛlɔi lɛ miifa loo amɛmiiba shi lɛ, nyɛha hetoo akɛ amɛmiifa. Ni nakai ji bɔ ni hemɔkɛyeli baaya nɔ eda kɛyashɛ emuuyeli mli. Ni beni mibi nyɛ kɛji mɛi komɛi yɛ ni batsɔmɔ hemɔkɛyeli kwalɔi akɛni amɛnyɛ amɛjamɔ lɛ mli tsɔɔmɔi lɛ ahe nii beni amɛkpɛlɛ nɔ lɛ sɛɛ lɛ, nyɛha hetoo akɛ eko bɛ. Ni nakai ji bɔ ni hemɔkɛyeli ji, kɛji ebote tsui lɛ mli shɔŋŋ lɛ, mɔ ko mɔ ko nyɛŋ lɛ - yɛ mɔ ko jamɔ mli tsɔɔmɔi ahe -. Ni beni mibi bo akɛ ani ejie bo sɛɛ pɛŋ lɛ, oha hetoo akɛ dabi. Ni nakai ji bɔ ni Bɔfoi lɛ etsɔɔɔ amɛhe. Ni beni mibi bo akɛ ani okɛ lɛ miiwu ni lɛ hu ekɛ bo miiwu lɛ, oha hetoo akɛ tai eba shii abɔ ni bo kɛ lɛ tai lɛ etsake. Bei komɛi lɛ, etswaa bo ni bei komɛi hu lɛ, obaanyɛ otswa lɛ yɛ bei krokomɛi amli. Ni nakai ji bɔ ni aka Bɔfoi lɛ akwɛ ni yɛ naagbee lɛ kunimyeli lɛ ji amɛ nɔ diɛŋtsɛ. Ni beni mibi bo nɔ ni efã bo akɛ ofee lɛ, oha hetoo akɛ efã bo akɛ ojá Allah kɛtsɔ hefatalɔi ni okɛ lɛ akabɔ yɛ nɔ ko nɔ ko mli lɛ nɔ, ni egu bo kɛjɛ nɔ ni oblematsɛmɛi lɛ jaa lɛ he ni efã bo akɛ ofee sɔlemɔi, oha shadaqah, oye anɔkwa, otsu oshiwoi ahe nii ni otsu ogbɛnaa nii lɛ he nii’. Maŋtsɛ ber lɛ kɛɛ akɛ: ‘Enɛɛmɛi ji Gbalɔ sui. Anɔkwale, mile momo akɛ naagbee Gbalɔ lɛ ejie ehe kpo, shi misusuuu he kɔkɔɔkɔ akɛ ebaajɛ nyɛteŋ - Qurayshbii lɛ -. Kɛji nɔ ni okɛɔ lɛ ji anɔkwale lɛ, ebaaye shikpɔŋ ni yɔɔ minaji ashishi amrɔ nɛɛ nɔ diɛŋtsɛ, ni kɛji miyɛ hiɛnɔkamɔ ko akɛ mikɛ lɛ baakpe lɛ, no lɛ, mikɛ lɛ baakpe diɛŋtsɛ. Ni kɛji miyɛ ehiɛ lɛ, no lɛ, mafɔ enaji ashishi lɛ diɛŋtsɛ.’ Abu Sufyan kɛɛ: ‘Kɛkɛ ni ebi wolo ko kɛjɛ Gbalɔ sallallaahu ‘alaihi wasallam dɛŋ ni ekane eha lɛ, ni emli saji ji; ‘Bismillahir rahmaan rahim. Kɛjɛ Muhammad, Allah kɛ E-bɔfo lɛ tsulɔ nɔ, kɛyashi Heraclius, Romabii amaŋtsɛ lɛ nɔ, Shweshweeshwefeemɔ kɛha mɛi ni nyiɛɔ gbɛtsɔɔmɔi lɛ asɛɛ lɛ. Kɛkɛ ni kɛjɛ no mli lɛ, mitsɛɔ bo diɛŋtsɛ kɛ Islam tsɛmɔ lɛ. Botemɔ Islam mli ni obaahi shi shweshweeshwe. Botemɔ Islam mli ni Allah baawo bo nyɔmɔ shii enyɔ. Shi, kɛji akɛ okɛ ohe wooo mli lɛ, no lɛ obaatere Arisiyyiin -Erapa- maŋ lɛ eshai lɛ. Kɛ; -Yɛ nakai wolo lɛ mli lɛ, eŋma Allah wiemɔi lɛ, QS Alu 'Imran kuku 63- ni shishi ji: -'O wolo lɛ mli bii, nyɛhaa wɔ -kpɛtɛa- wiemɔ kuku ko he -mla ko- akɛ béi ko bɛ wɔ kɛ nyɛ teŋ, akɛ wɔjaŋ ja Allah ja ni wɔkɛ nɔ ko nɔ ko fataaa wɔhe fe Allah ni mɔ ko mɔ ko hu eyaaa. Kɛji amɛtsi amɛhe lɛ, no lɛ kɛɛmɔ amɛ akɛ: ‘Naa, wɔji mɛi ni kɛ amɛhe ewo -Allah mli-’. Abu Sufyan kɛɛ: ‘Beni Maŋtsɛ lɛ gbe ewiemɔ lɛ naa lɛ trukaa lɛ, basabasafeemɔ ko ba kɛjɛ gbɔmɛi ni ebɔle ehe lɛ adɛŋ kɛjɛ Roma onukpai lɛ adɛŋ ni amɛ basabasafeemɔ lɛ tee hiɛ fe tsutsu lɛ po ni minuuu nɔ ni amɛwieɔ lɛ shishi. Kɛkɛ ni afã wɔ akɛ wɔje kpo. Beni miitao mikɛ minanemɛi lɛ ayaje kpo ni mishi amɛkpee lɛ he lɛ mikɛɛ minanemɛi lɛ akɛ: ‘Mɛɛ sane wulu Abu Kabsyah binuu nɛɛ efee nɛkɛ. Enɛ ji Bani Ashfar maŋtsɛ ko - gbɔmɛi ni hiɛ hewolonɔ su ŋmɔŋ/Romabii - ni lɛ hu ehaoɔ yɛ ehe'. Abu Sufyan kɛɛ ekoŋŋ akɛ: ‘Kɛtsɔ Allah nɔ lɛ, minuɔ he be fɛɛ be akɛ mihe efee mi hiɛgbele ni miyɛ hekɛnɔfɔɔ waa akɛ esaji - ejamɔ lɛ - baaye omanye kɛyashi naagbee lɛ Allah gbele mitsui mli koni makpɛlɛ Islam nɔ eyɛ mli akɛ tsutsu lɛ misumɔɔɔ lɛ moŋ’.

Hadith Corroboration :


Imam Ahmad : 2252
Imam Bukhari : 6, 2723, 2756, 4188
Imam Muslim : 3322