Berinfaq emas sebesar gunung Uhud tidak akan diterima hingga engkau beriman kepada takdir
Imam Muslim : 9حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ كَهْمَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ وَهَذَا حَدِيثُهُ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا كَهْمَسٌ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ كَانَ أَوَّلَ مَنْ قَالَ فِي الْقَدَرِ بِالْبَصْرَةِ مَعْبَدٌ الْجُهَنِيُّ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَاجَّيْنِ أَوْ مُعْتَمِرَيْنِ فَقُلْنَا لَوْ لَقِينَا أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلْنَاهُ عَمَّا يَقُولُ هَؤُلَاءِ فِي الْقَدَرِ فَوُفِّقَ لَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ دَاخِلًا الْمَسْجِدَ فَاكْتَنَفْتُهُ أَنَا وَصَاحِبِي أَحَدُنَا عَنْ يَمِينِهِ وَالْآخَرُ عَنْ شِمَالِهِ فَظَنَنْتُ أَنَّ صَاحِبِي سَيَكِلُ الْكَلَامَ إِلَيَّ فَقُلْتُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِنَّهُ قَدْ ظَهَرَ قِبَلَنَا نَاسٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَيَتَقَفَّرُونَ الْعِلْمَ وَذَكَرَ مِنْ شَأْنِهِمْ وَأَنَّهُمْ يَزْعُمُونَ أَنْ لَا قَدَرَ وَأَنَّ الْأَمْرَ أُنُفٌ قَالَ فَإِذَا لَقِيتَ أُولَئِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنِّي بَرِيءٌ مِنْهُمْ وَأَنَّهُمْ بُرَآءُ مِنِّي وَالَّذِي يَحْلِفُ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ لَوْ أَنَّ لِأَحَدِهِمْ مِثْلَ أُحُدٍ ذَهَبًا فَأَنْفَقَهُ مَا قَبِلَ اللَّهُ مِنْهُ حَتَّى يُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ إِذْ طَلَعَ عَلَيْنَا رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ الشَّعَرِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ السَّفَرِ وَلَا يَعْرِفُهُ مِنَّا أَحَدٌ حَتَّى جَلَسَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْنَدَ رُكْبَتَيْهِ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَوَضَعَ كَفَّيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ إِنْ اسْتَطَعْتَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَعَجِبْنَا لَهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِيمَانِ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِحْسَانِ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ السَّاعَةِ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ أَمَارَتِهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ رِعَاءَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ قَالَ ثُمَّ انْطَلَقَ فَلَبِثْتُ مَلِيًّا ثُمَّ قَالَ لِي يَا عُمَرُ أَتَدْرِي مَنْ السَّائِلُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّهُ جِبْرِيلُ أَتَاكُمْ يُعَلِّمُكُمْ دِينَكُمْ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مَطَرٍ الْوَرَّاقِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ لَمَّا تَكَلَّمَ مَعْبَدٌ بِمَا تَكَلَّمَ بِهِ فِي شَأْنِ الْقَدَرِ أَنْكَرْنَا ذَلِكَ قَالَ فَحَجَجْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَجَّةً وَسَاقُوا الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ كَهْمَسٍ وَإِسْنَادِهِ وَفِيهِ بَعْضُ زِيَادَةٍ وَنُقْصَانُ أَحْرُفٍ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ وَحُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَا لَقِينَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَذَكَرْنَا الْقَدَرَ وَمَا يَقُولُونَ فِيهِ فَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ كَنَحْوِ حَدِيثِهِمْ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِيهِ شَيْءٌ مِنْ زِيَادَةٍ وَقَدْ نَقَصَ مِنْهُ شَيْئًا و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ
Esan dit [Abu Khaitsamah Zuhair bin Harb-ek] [Kahmas]-engandik [Abdullah bin Buraidah]-engandik [Yahya bin Ya'mar]-engandik [Waki'] esan digula. -beste narrazio batean adierazten da- Eta esan digula [Ubaidullah bin Mu'adz al-'Anbari] eta hau da haditha, esan digula [nire aitak] [Kahmas]-engandik [Ibn Buraidah]-engandik [Yahya bin Ya'mar]-engandik esan duela: 'Basrah-en patuaz lehen aldiz eztabaidatu zuen pertsona Ma'bad al-Juhani izan zen, beraz, Humaid bin Abdurrahman al-Himyari eta biok Hajj edo Umrah-ra joan ginen, eta gero esan genuen: 'Alaren Mezulariaren (sallallaahu 'alaihi wasallam) lagunetako batekin topo egingo bagenu, patuari buruz esan zuen zerbait galdetuko genioke'. Beraz, [Abdullah bin Umar-ek] taufik-a eman zion -Alak- guretzat, meskitara sartzen ari zela. Orduan, lagunak eta biok aurre egin genion, bata eskuinean eta bestea ezkerrean. Orduan pentsatu nuen lagunak nire alde hitz egingo zuela, eta esan nuen: «Oi Abu Abdurrahman, bai, ikusi dugu Koranaren errezitatzen eta ezagutza bilatzen duen herri bat, eta gero paturik ez dagoela aldarrikatzen, eta haien gaia berria dela - ez dela paturik edo Alaren ezagutzarik aurretik etorri-». Beraz, [Abdullah ibn Umarrek] erantzun zuen: «Jende hauekin topo egiten duzunean, jakinarazi iezaiezu libre nagoela haietatik, eta libre daudela nigandik. Eta Alaren zerbitzariek zin egiten duten Haren izenean, zuetako batek Uhud mendia bezala urrea gastatzen badu, bere karitatea ez da onartuko patuan sinetsi arte, bai onean bai txarrean». Esan zuen: «Orduan, haditha kontatzen hasi zen eta esan zuen: [Umar bin al-Khattabek] esan zuen: «Behin Alaren Mezulariarenkin geunden (Alaren bakea eta bedeinkapenak berarekin), eta gizon bat etorri zitzaigun, zeinaren arropak oso zuriak ziren, ilea oso beltza zuen, eta ez zen bidaiaren arrastorik ikusten». Inork ez zuen ezagutu, Profetarengana (bakea eta bedeinkapenak haren gainean) etorri eta belauna haren belaunean jarri eta esan zuen arte: "Oi Muhammad, azaldu iezadazu Islamari buruz?". Alaren Mezulariak (bakea eta bedeinkapenak haren gainean) erantzun zuen: "Ala ez den jainkorik eta Muhammad bere zerbitzari eta mezularia dela testigantza ematen dut, otoitza ezartzen du, zakat ordaintzen du, Ramadan barau egiten du eta Etxera erromesaldia egiten du hara bidaiatzeko gai bazara". "Zurekin ados zaude" esan zuen. Umarrek esan zuen: "Beraz, harrituta geratu ginen harekin, horri buruz galdetu eta baieztatu zuelako". Berriro galdetu zuen: "Esadazu fede honi buruz?". Hark erantzun zuen: "Alarengan, bere aingeruengan, bere liburuengan, bere mezulariengan, azken egunean eta patu on eta txarrean sinesten duzu". "Zurekin ados zaude" esan zuen. Galdetu zuen: "Esadazu ihsanari buruz?". Hark erantzun zuen: "Ala gurtzen duzu hura ikusten bazenu bezala, orduan, ikusten ez baduzu, orduan bai ikusten zaitu". Berriro galdetu zuen: "Noiz izango da azken eguna?". Hark erantzun zuen: «Galdetzen zaion pertsonak ez daki galdetzen duen pertsonak baino hobeto». Galdetu zuen: «Orduan, esadazu seinaleei buruz?». Hark erantzun zuen: «Esklabo batek bere nagusiaren haurra erditzen badu, eta oinutsik, biluzik, pobrea, ahuntz-zaina den baina eraikinak eraikitzeaz harro dagoen pertsona bat ikusten baduzu». Gero alde egin zuen. Beraz, oraindik harrituta nengoen, orduan esan zuen: «Oi Umar, badakizu nor den galdetzailea?». Nik erantzun nion: «Alak eta bere Mezulariak hobeto dakite». Hark esan zuen: «Gabriel da, zure erlijio-ezagutzari buruz irakasteko etorri zitzaizuna». Esan digute [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] eta [Abu Kamil al-Jahdari] eta [Ahmad bin Abdah]-ek esan dutela, esan digu [Hammad bin Yazid]-ek [Mathar al Warraq-ek] [Abdullah bin Buraidah-ek] [Yahya bin Ya'mar-ek] esan duela: 'Ma'badek patuari buruz zerbait esan zuenean, ukatu egin genuen'. Berriro esan zuen: 'Orduan Hajj egin nuen Humaid bin Abdurrahman al-Himyarirekin'. Ondoren, haditha aipatu zuten Kahmas hadith-aren esanahiarekin. Letra gehigarri batzuk eta falta direnak ditu. Eta esan digu [Muhammad bin Hatim]-ek esan digu [Yahya bin Sa'id al Qaththan]-ek esan digu [Uthman bin Ghiyats]-ek esan digu [Abdullah bin Buraidah] [Yahya bin Ya'mar]-engandik eta [Humaid bin Abdurrahman] biek esan zutela: '[Abdullah bin Umar] ezagutu genuen, gero patuari eta horri buruzko haien iritziari buruz hitz egin genuen, eta gero haditha kontatu zigun [Umar] radialllahu 'anhuma'-rengandik, sallallaahu 'alaihi wasallam'-engandik, eta bertan batuketa eta kenketa daude'. Eta esan digu [Hajjaj bin ash-Sya'ir-ek esan digu [Yunus bin Muhammad]-ek [al-Mu'tamir]-ek [bere aitagandik] [Yahya bin Ya'mar-engandik] [Ibn Umar]-engandik [Umar]-engandik, sallallaahu 'alaihi wasallam-engandik, haien hadith-en adibideekin'.