Hadith Representative
Al Muhyi
Imam Ibnu Majah : 3065حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَدَخَلْنَا عَلَى جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ فَلَمَّا انْتَهَيْنَا إِلَيْهِ سَأَلَ عَنْ الْقَوْمِ حَتَّى انْتَهَى إِلَيَّ فَقُلْتُ أَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ فَأَهْوَى بِيَدِهِ إِلَى رَأْسِي فَحَلَّ زِرِّي الْأَعْلَى ثُمَّ حَلَّ زِرِّي الْأَسْفَلَ ثُمَّ وَضَعَ كَفَّهُ بَيْنَ ثَدْيَيَّ وَأَنَا يَوْمَئِذٍ غُلَامٌ شَابٌّ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ سَلْ عَمَّا شِئْتَ فَسَأَلْتُهُ وَهُوَ أَعْمَى فَجَاءَ وَقْتُ الصَّلَاةِ فَقَامَ فِي نِسَاجَةٍ مُلْتَحِفًا بِهَا كُلَّمَا وَضَعَهَا عَلَى مَنْكِبَيْهِ رَجَعَ طَرَفَاهَا إِلَيْهِ مِنْ صِغَرِهَا وَرِدَاؤُهُ إِلَى جَانِبِهِ عَلَى الْمِشْجَبِ فَصَلَّى بِنَا فَقُلْتُ أَخْبِرْنَا عَنْ حَجَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ بِيَدِهِ فَعَقَدَ تِسْعًا وَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَثَ تِسْعَ سِنِينَ لَمْ يَحُجَّ فَأَذَّنَ فِي النَّاسِ فِي الْعَاشِرَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَاجٌّ فَقَدِمَ الْمَدِينَةَ بَشَرٌ كَثِيرٌ كُلُّهُمْ يَلْتَمِسُ أَنْ يَأْتَمَّ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيَعْمَلَ بِمِثْلِ عَمَلِهِ فَخَرَجَ وَخَرَجْنَا مَعَهُ فَأَتَيْنَا ذَا الْحُلَيْفَةِ فَوَلَدَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْسَلَتْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ أَصْنَعُ قَالَ اغْتَسِلِي وَاسْتَثْفِرِي بِثَوْبٍ وَأَحْرِمِي فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْجِدِ ثُمَّ رَكِبَ الْقَصْوَاءَ حَتَّى إِذَا اسْتَوَتْ بِهِ نَاقَتُهُ عَلَى الْبَيْدَاءِ قَالَ جَابِرٌ نَظَرْتُ إِلَى مَدِّ بَصَرِي مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ بَيْنَ رَاكِبٍ وَمَاشٍ وَعَنْ يَمِينِهِ مِثْلُ ذَلِكَ وَعَنْ يَسَارِهِ مِثْلُ ذَلِك وَمِنْ خَلْفِهِ مِثْلُ ذَلِكَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ أَظْهُرِنَا وَعَلَيْهِ يَنْزِلُ الْقُرْآنُ وَهُوَ يَعْرِفُ تَأْوِيلَهُ مَا عَمِلَ بِهِ مِنْ شَيْءٍ عَمِلْنَا بِهِ فَأَهَلَّ بِالتَّوْحِيدِ لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ لَبَّيْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ إِنَّ الْحَمْدَ وَالنِّعْمَةَ لَكَ وَالْمُلْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ وَأَهَلَّ النَّاسُ بِهَذَا الَّذِي يُهِلُّونَ بِهِ فَلَمْ يَرُدَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ شَيْئًا مِنْهُ وَلَزِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَلْبِيَتَهُ قَالَ جَابِرٌ لَسْنَا نَنْوِي إِلَّا الْحَجَّ لَسْنَا نَعْرِفُ الْعُمْرَةَ حَتَّى إِذَا أَتَيْنَا الْبَيْتَ مَعَهُ اسْتَلَمَ الرُّكْنَ فَرَمَلَ ثَلَاثًا وَمَشَى أَرْبَعًا ثُمَّ قَامَ إِلَى مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ فَقَالَ{ وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى }فَجَعَلَ الْمَقَامَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْبَيْتِ فَكَانَ أَبِي يَقُولُ وَلَا أَعْلَمُهُ إِلَّا ذَكَرَهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّهُ كَانَ يَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ وَ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ثُمَّ رَجَعَ إِلَى الْبَيْتِ فَاسْتَلَمَ الرُّكْنَ ثُمَّ خَرَجَ مِنْ الْبَابِ إِلَى الصَّفَا حَتَّى إِذَا دَنَا مِنْ الصَّفَا قَرَأَ{ إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ }نَبْدَأُ بِمَا بَدَأَ اللَّهُ بِهِ فَبَدَأَ بِالصَّفَا فَرَقِيَ عَلَيْهِ حَتَّى رَأَى الْبَيْتَ فَكَبَّرَ اللَّهَ وَهَلَّلَهُ وَحَمِدَهُ وَقَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ يُحْيِي وَيُمِيتُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ أَنْجَزَ وَعْدَهُ وَنَصَرَ عَبْدَهُ وَهَزَمَ الْأَحْزَابَ وَحْدَهُ ثُمَّ دَعَا بَيْنَ ذَلِكَ وَقَالَ مِثْلَ هَذَا ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ نَزَلَ إِلَى الْمَرْوَةِ فَمَشَى حَتَّى إِذَا انْصَبَّتْ قَدَمَاهُ رَمَلَ فِي بَطْنِ الْوَادِي حَتَّى إِذَا صَعِدَتَا يَعْنِي قَدَمَاهُ مَشَى حَتَّى أَتَى الْمَرْوَةَ فَفَعَلَ عَلَى الْمَرْوَةِ كَمَا فَعَلَ عَلَى الصَّفَا فَلَمَّا كَانَ آخِرُ طَوَافِهِ عَلَى الْمَرْوَةِ قَالَ لَوْ أَنِّي اسْتَقْبَلْتُ مِنْ أَمْرِي مَا اسْتَدْبَرْتُ لَمْ أَسُقْ الْهَدْيَ وَجَعَلْتُهَا عُمْرَةً فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ لَيْسَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيَحْلِلْ وَلْيَجْعَلْهَا عُمْرَةً فَحَلَّ النَّاسُ كُلُّهُمْ وَقَصَّرُوا إِلَّا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ كَانَ مَعَهُ الْهَدْيُ فَقَامَ سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكِ بْنِ جُعْشُمٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلِعَامِنَا هَذَا أَمْ لِأَبَدِ الْأَبَدِ قَالَ فَشَبَّكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصَابِعَهُ فِي الْأُخْرَى وَقَالَ دَخَلَتْ الْعُمْرَةُ فِي الْحَجِّ هَكَذَا مَرَّتَيْنِ لَا بَلْ لِأَبَدِ الْأَبَدِ قَالَ وَقَدِمَ عَلِيٌّ بِبُدْنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدَ فَاطِمَةَ مِمَّنْ حَلَّ وَلَبِسَتْ ثِيَابًا صَبِيغًا وَاكْتَحَلَتْ فَأَنْكَرَ ذَلِكَ عَلَيْهَا عَلِيٌّ فَقَالَتْ أَمَرَنِي أَبِي بِهَذَا فَكَانَ عَلِيٌّ يَقُولُ بِالْعِرَاقِ فَذَهَبْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُحَرِّشًا عَلَى فَاطِمَةَ فِي الَّذِي صَنَعَتْهُ مُسْتَفْتِيًا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الَّذِي ذَكَرَتْ عَنْهُ وَأَنْكَرْتُ ذَلِكَ عَلَيْهَا فَقَالَ صَدَقَتْ صَدَقَتْ مَاذَا قُلْتُ حِينَ فَرَضْتَ الْحَجَّ قَالَ قُلْتُ اللَّهُمَّ إِنِّي أُهِلُّ بِمَا أَهَلَّ بِهِ رَسُولُكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَإِنَّ مَعِي الْهَدْيَ فَلَا تَحِلَّ قَالَ فَكَانَ جَمَاعَةُ الْهَدْيِ الَّذِي جَاءَ بِهِ عَلِيٌّ مِنْ الْيَمَنِ وَالَّذِي أَتَى بِهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْمَدِينَةِ مِائَةً ثُمَّ حَلَّ النَّاسُ كُلُّهُمْ وَقَصَّرُوا إِلَّا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ التَّرْوِيَةِ وَتَوَجَّهُوا إِلَى مِنًى أَهَلُّوا بِالْحَجِّ فَرَكِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّى بِمِنًى الظُّهْرَ وَالْعَصْرَ وَالْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ وَالصُّبْحَ ثُمَّ مَكَثَ قَلِيلًا حَتَّى طَلَعَتْ الشَّمْسُ وَأَمَرَ بِقُبَّةٍ مِنْ شَعَرٍ فَضُرِبَتْ لَهُ بِنَمِرَةَ فَسَارَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَشُكُّ قُرَيْشٌ إِلَّا أَنَّهُ وَاقِفٌ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ أَوْ الْمُزْدَلِفَةِ كَمَا كَانَتْ قُرَيْشٌ تَصْنَعُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَأَجَازَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَى عَرَفَةَ فَوَجَدَ الْقُبَّةَ قَدْ ضُرِبَتْ لَهُ بِنَمِرَةَ فَنَزَلَ بِهَا حَتَّى إِذَا زَاغَتْ الشَّمْسُ أَمَرَ بِالْقَصْوَاءِ فَرُحِلَتْ لَهُ فَرَكِبَ حَتَّى أَتَى بَطْنَ الْوَادِي فَخَطَبَ النَّاسَ فَقَالَ إِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ عَلَيْكُمْ حَرَامٌ كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا أَلَا وَإِنَّ كُلَّ شَيْءٍ مِنْ أَمْرِ الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ تَحْتَ قَدَمَيَّ هَاتَيْنِ وَدِمَاءُ الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعَةٌ وَأَوَّلُ دَمٍ أَضَعُهُ دَمُ رَبِيعَةَ بْنِ الْحَارِثِ كَانَ مُسْتَرْضِعًا فِي بَنِي سَعْدٍ فَقَتَلَتْهُ هُذَيْلٌ وَرِبَا الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ وَأَوَّلُ رِبًا أَضَعُهُ رِبَانَا رِبَا الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَإِنَّهُ مَوْضُوعٌ كُلُّهُ فَاتَّقُوا اللَّهَ فِي النِّسَاءِ فَإِنَّكُمْ أَخَذْتُمُوهُنَّ بِأَمَانَةِ اللَّهِ وَاسْتَحْلَلْتُمْ فُرُوجَهُنَّ بِكَلِمَةِ اللَّهِ وَإِنَّ لَكُمْ عَلَيْهِنَّ أَنْ لَا يُوطِئْنَ فُرُشَكُمْ أَحَدًا تَكْرَهُونَهُ فَإِنْ فَعَلْنَ ذَلِكَ فَاضْرِبُوهُنَّ ضَرْبًا غَيْرَ مُبَرِّحٍ وَلَهُنَّ عَلَيْكُمْ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ وَقَدْ تَرَكْتُ فِيكُمْ مَا لَمْ تَضِلُّوا إِنْ اعْتَصَمْتُمْ بِهِ كِتَابَ اللَّهِ وَأَنْتُمْ مَسْئُولُونَ عَنِّي فَمَا أَنْتُمْ قَائِلُونَ قَالُوا نَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ بَلَّغْتَ وَأَدَّيْتَ وَنَصَحْتَ فَقَالَ بِإِصْبَعِهِ السَّبَّابَةِ إِلَى السَّمَاءِ وَيَنْكُبُهَا إِلَى النَّاسِ اللَّهُمَّ اشْهَدْ اللَّهُمَّ اشْهَدْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ أَذَّنَ بِلَالٌ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الْعَصْرَ وَلَمْ يُصَلِّ بَيْنَهُمَا شَيْئًا ثُمَّ رَكِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَى الْمَوْقِفَ فَجَعَلَ بَطْنَ نَاقَتِهِ إِلَى الصَّخَرَاتِ وَجَعَلَ حَبْلَ الْمُشَاةِ بَيْنَ يَدَيْهِ وَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ فَلَمْ يَزَلْ وَاقِفًا حَتَّى غَرَبَتْ الشَّمْسُ وَذَهَبَتْ الصُّفْرَةُ قَلِيلًا حَتَّى غَابَ الْقُرْصُ وَأَرْدَفَ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ خَلْفَهُ فَدَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ شَنَقَ الْقَصْوَاءَ بِالزِّمَامِ حَتَّى إِنَّ رَأْسَهَا لَيُصِيبُ مَوْرِكَ رَحْلِهِ وَيَقُولُ بِيَدِهِ الْيُمْنَى أَيُّهَا النَّاسُ السَّكِينَةَ السَّكِينَةَ كُلَّمَا أَتَى حَبْلًا مِنْ الْحِبَالِ أَرْخَى لَهَا قَلِيلًا حَتَّى تَصْعَدَ ثُمَّ أَتَى الْمُزْدَلِفَةَ فَصَلَّى بِهَا الْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ بِأَذَانٍ وَاحِدٍ وَإِقَامَتَيْنِ وَلَمْ يُصَلِّ بَيْنَهُمَا شَيْئًا ثُمَّ اضْطَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى طَلَعَ الْفَجْرُ فَصَلَّى الْفَجْرَ حِينَ تَبَيَّنَ لَهُ الصُّبْحُ بِأَذَانٍ وَإِقَامَةٍ ثُمَّ رَكِبَ الْقَصْوَاءَ حَتَّى أَتَى الْمَشْعَرَ الْحَرَامَ فَرَقِيَ عَلَيْهِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَكَبَّرَهُ وَهَلَّلَهُ فَلَمْ يَزَلْ وَاقِفًا حَتَّى أَسْفَرَ جِدًّا ثُمَّ دَفَعَ قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَأَرْدَفَ ال
Al à dit [Hisyam bin Ammar]; al à contât [Hatim bin Isma’il]; al à contât [Ja’far bin Mohammed] di [so pari], al à dit; “O soi vignût une volte a viodi [Jabir bin Abdullah]. Cuant che o lu vin cjatât, al domandà cemût che e jere la int, fin che al domandà di me. Cussì o ai rispuindût; “O soi Mohammed bin Ali bin Husain”. Duncje al mi metè la man sul cjâf intant che al disbotonave i botons superiôrs e inferiôrs, daspò al metè la sô spale jenfri il mê pet e in chel timp o jeri ancjemò un frut che al jere rivât ae etât madure. Al disè; ‘Benvignût, domande ce che tu âs di volê’. O lu domandà parcè che al jere vuarp. Fin che nol fo il timp de preiere, al jere in pins sul so sfueut di preiere, che se al metès i calcons sui flancs dal sfueut di preiere al varès tirât par vie de piçule misure dal sfueut di preiere, intant che il so sjal al pendeve su lis sôs spallis e lui al preave in man di nô. Alore o ai domandât; ‘Dine come che al à fat il Hajj! ’ Cussì al fasè segn cun la man e al slungjà i nûf dêts, e al disè; “Invezit, il Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam nol è lât al Hajj par nûf agns, daspò al à clamât la int a fâ il Hajj tal decim an. Il Rasulullah al le in Hajj, daspò a rivarin tantis personis a Medine, dutis a volevin cjatâsi cul Profete e fâ ce che al faseve. Duncje lui al le, e nô o jerin lâts cun lui. Cuant che o rivàrin a Dzul Hulaifah, Asma’ bint Umais e parturì Mohammed bin Abu Bakr, cussì e fo mandade a domandâ; ‘Cje o varès di fâ? ' Dopo al disè a Asma: 'Fâ il bagn e leâlu ben cuntune stofe e jentrâ tal ihram'. Dopo il Rasulullah al preà ta moschee e al cjavalcà il camêl Qashwa e il camêl al le in pins puartantlu sore il desert dal Sahara. Jabir al disè; ‘O viodevi fin dulà che o podevi viodi une vore di personis denant di lui, jenfri i condutôrs di veicui e i pedons, ancje a drete, a çampe e daûr di lui - une vore di personis a jerin visibilis -. Il Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam al jere intal nestri mieç, intant che il Coran al jere stât rivelât a lui, e al jere une vore cussient dal so takwil. Cualsisei robe che al fâs, o la fasin ancje nô. Al alçà la vôs dal monoteisim disint: ‘O compli la To clamade, o Allah. O compli la To clamade, o compli la To clamade. Nol è compagn par Te, o compli la To clamade. In fat, la laude, il divertiment e il ream a apartegnin dome a Te, Tu no âs compagns’. La int e alçave ancje la vôs cu la leture che a stavin disint, e lui sallam a nol diseve nuie des lôr azions. Al continuà a leî la sô talbiyah. Jabir Radliallahu Anhu al à dit di gnûf; ‘No vin intenzion fûr di fâ il Hajj, e no cognossin ancjemò la Umrah. Cuant che o rivàrin a Baitullah cun lui, al sfrutà subit -bussade- il Rukun -l’inizi dal Tawaf-, daspò al corè trê girs e al cjaminà in mût normâl i altris cuatri girs. Po dopo al le a Maqam Ibrahim, intant che al leeve il verset: ‘E fâ di Maqam Ibrahim un puest di preiere’. Al si è ancje metût jenfri Maqam Ibrahim e Baitullah. -Mi pari al disè; - 'e no so fûr che se al à menzonât dal Profete, che il Profete al leeve lis suris Al Kaafiruun e Al Ikhlaash intes dôs preieris rakâ -a Maqam Ibrahim-. Po dopo al tornà a Baitullah, daspò al sfrutà - al busà o al saludà - Rukun - l’inizi dal Tawaf -, daspò al jessì de puarte di - la Kaaba - viers la culine di Safa. E cuant che si svicinave a Shafa, al leè: ‘Invezit Shafa e Marwa a son tra i segns di Allah, o scomençìn -sa’i- cun ce che al à dit Allah Subhanahu Wa. La esaltazion e scomence’. Al scomençà a fâ la preiere di Safa, daspò al scjampà su la culine fin che al rivà a viodi la Kaaba, daspò al disè takbir, tahlil e tahmid intant che al diseve: ‘Nol è un diu che dome Allah che nol à compagns. A Lui al è il ream e a Lui e je dute la laude. -Lui- al è l’Onnipotent che al dâ vite e l’Onnipotent che al cope, e Al è onnipotent su dut. Nol è un diu che nome Allah, che a nol à compagn, che al compuarte lis Suis promesis, al jude i Siei servidôrs e al sconfit ducj i grups di bessôl’. Dopo al preà jenfri lis leturis, daspò al disè la leture trê voltis. Al scjampà po dopo a Marwa, intant che al cjaminave in mût che cuant che lis gjambis a jerin dretis, al coreve intal mieç de valade. Cuant che lis gjambis a jerin scjampadis sù, al cjaminà fin che al rivà a Marwa. A Marwa al fasè ce che al fasè a Shafa. E cuant che il so Tawaf al finì a Marwa, al disè: ‘Se o ves di frontâ ce che o jeri daûr, alore no varès puartât l’animâl massacrât -al hadyu-, e o lu varès fat une Umrah. Cualchidun di voi che nol puarte un animâl sacrificât, alore al lu acete e al lu fâs un at di adorazion’. Cussì ducj a jerin tahallul e a scurtavin i cjavei gjavant il Profete sallallaahu alaihi wasallam e la int che e puartave i animâi massacrâts. Alore Suraqah bin Malik bin Jusyum si alçà e al disè; “O Messazîr di Allah, chest al val par chest an, o par simpri?” -Il naradôr- al disè; “Il Profete al à intreçât i dêts cui dêts e al à rispuindût: ‘L’Umrah e je cjapade dentri dal Hajj - tamattu dal Hajj’ - e je la maniere di fâlu’. Lui al lu disè dôs voltis e daspò al disè: 'No - chest al val dome par chest an - ma par simpri''. -Il naradôr- al disè; 'Ali Radliallahu Anhu al vignì cuntun camêl -al hadyu- dal Profete, cussì al cjatà Fatime, une des personis che e jere in pins intal mieç cun vistîts colorâts e cun bendudis pai vôi. Ali la inculpà, cussì Fatimah e disè; “Mi pari - il Profete - al à dit di fâ chest”. Ali Radliallahu Anhu al lu à dit intant che al jere in Irak: “Dopo o soi lât a domandâ consei al Messazîr di Allah e o mi soi lamentât des azions di Fatimah che o ai refudât. Duncje al rispuindè: ‘Jê - Fatimah - e à reson, e à reson. Cje o ai dit cuant che tu âs volût fâ il Hajj prin? ’ Ali al rispuindè; — O ai dit; “O Allah, o alci la vôs che e je stade alçade dal To Messazîr”. Al disè: ‘Invezit, o ai puartât un animâl sacrificiâl, duncje no partecipâ al tahallul’. -Il naradôr- al disè; “I animâi sacrificiâi che Ali al puartà dal Yemen e chei che al puartà di Medine a jerin cent. Dopo ducj a faserin il tahallul e a scurtavin i cjavei gjavant il Profete e la int che e puartave i animâi sacrificiâi. Cuant che al rivà il dì di Tarwiyah a lerin ducj a Mina e a gridarin la lôr intenzion di fâ il Hajj. Il Rasulullah al jentrà intun veicul e li al fasè lis preieris di mieçdi dì, Asr, Maghrib, Isha’ e Fajr. Po dopo spietâ un pôc fin che il soreli al jeve, daspò ordenâ di fâ sù la cupule a Mash’aril, e je haram, cussì e je plantade a Namirah. Il Rasulullah al cjaminà come che a fasevin i Quraysh, ma al si fermà a Mash’aril Haram o a Muzdalifah. Il Rasulullah al permetè di rivâ a Arafat. E cuant che si svicinà ae cupule che e jere stade tirade sù a Namirah, si fermà li. Cuant che il soreli al montà, al ordenà di puartâ il so camêl - Qashwa -, daspò al lu cjavalcà fin che al rivà intal font de valade. Alore al predicà ae int: ‘Invezit, il to sanc, la tô ricjece, l’onôr e la tô felicitât - la tô glorie - a son haram come che al è haram in chest dì dal to, in chest mês e su la tô tiere, ricuardâlu, sesun La veretât di dutis lis cuistions jahiliyyah e je umiliade sot dai miei pîts, il sanc de jahiliyyah al è stât umiliât e il sanc che o ai insultât par prin al è stât il sanc di Rabi’ah bin Harith - che prime al veve domandât il sostentament dal Bani Sa’ad e daspò al fo copât di Hudzail -, la prime usure dal Jahiliyyah che al è stât abolide e je stade la nestre usure, ven a stâi la usure cometude di Abbas bin Abdul Muthallib, dut al è stât abolît. Duncje vê pôre di Allah des feminis, parcè che tu lis âs fatis feminis cul mandât di Allah e tu âs fat il farji legâl cu lis peraulis di Allah. Di fat, il to dirit su di lôr al è che a no lassin durmî lis altris personis che tu odiis intal to lûc. Se lis vôs feminis a fasin chest, alore colpîlis cuntun colp che nol fâs mâl. E par lôr di proviodi e di vistîti in mût bon. Ti lassi dôs robis che, se tu lis tignis, no tu straviis, ven a stâi il Libri di Allah. E tu sês responsabil di me. Alore ce volês dî? ’ A àn rispuindût; ‘O testimoniìn che tu âs comunicât, puartât indenant compits e dât conseis. Duncje al disè, pontant il dêt al cîl: ‘O Allah, viôt! O Allah, testemonie’. Al lu disè trê voltis. Po dopo Bilal al disè la clamade ae preiere, po dopo l’iqamat, po dopo al ufrì la preiere di Zhuhur. -Dopo di chel- Bilal al tornà al qamat, daspò al ufrì la preiere dal Asr e nol fasè nissune preiere jenfri i doi. Dopo il Rasulullah al à puartât il so veicul fin che al rivà al puest dal wukuf. Dopo al metè sù il so camêl - cussì che il ventricul dal camêl al tocàs il cjamp - e al metè une cuarde par cjaminâ denant di lui, daspò al si voltà in front ae Qibla. Al continuà a fâ il wukuf fin che il soreli al montà e la lûs gjalone e si dissipà un tic e la bale dal soreli e si sfondè. Po dopo al cjapà sù Usamah bin Said e al partì. Al leà ancje Qashwa cun lis frenis, cussì che il so cjâf al tocà cuasi la base des gjambis dal veicul che al jere daûr a mont. Intant che al faseve segns cun la man diestre, al disè: ‘O int, stâ calm, stâ calm! ’ Ogni volte che al slungjave lis frenis dal so camêl, si rilassave un tic in mût che il camêl al si alçave un tic. Po dopo al rivà a Muzdalifah, daspò al fasè lis preieris dal Maghrib e dal Isha’ cuntune clamade ae preiere e dôs iqamat. E nol fasè nissune preiere jenfri i doi. Po dopo al si sdraià fin ae albe. Al ufrì la preiere dal albierc cuant che al deventà clâr che e jere albe, cuntune clamade ae preiere e une iqamat. Po dopo al cjavalcà il Qashwa fin che al rivà a Mash’aril Haram, daspò al scjampà su la culine e al laudà Allah -bertahmid-, Lui -bertakbir- e Lui -bertahlil-. Al continuà a fâ il Wukuf fin che il soreli al fo dal dut scjaldinôs, daspò al partì prime che al jevàs il soreli. Al puartave su la schene Fadl bin Abbas - un om cui cjavei bons, la piel blancje e biel. Cuant che il Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam al jere daûr a lâ vie, al passà dongje di feminis che a corevin, cussì al lis cjalà e daspò al metè la man di chê altre bande. Intant, Fadl al voltà la muse di chê altre bande. Rivant a Muhassar, al si movè un tic e daspò al cjapà une scurte viers il Kubra -Aqabah- Jumrah, e al rivà subit al Jumrah che al jere in bande dal arbul. Po dopo al butà siet saçs cuntun takbir a ogni butâ, -cun- saçs che a jerin grancj come saçs di une fionde. E al lu butà fûr dal ventricul de valade. Dopo al le tal puest dulà che a jerin massacrâts i animâi sacrificiâi. Là al massacrà sessantetrê animâi sacrificiâi lui stes, e al consegnà a Ali il rest insiemi cui animâi sacrificiâi. Po dopo al ordenà che di ogni animâl sacrificiâl che al massacrà, un toc di cjar al fos metût di bande e daspò metût metilu intune padele, daspò cusinâlu. Ancje Rasulullah e Ali a àn mangjât e bevût la salse. Po dopo al le ae Kaaba - par fâ il Tawaf Ifadhah -, daspò al fasè la preiere di mieçdi dì a Mecca e al rivà dai Bani Abdul Muththalib che a stavin cjapant sù la aghe di Zamzam. Al disè: “Cjapale, o Bani Muthtalib. Se la int e no ves superât di dâti il to bevi, o varès scombatût cun te’. Po dopo i àn dât un sec e lui al bevè di chel.