Membuka batu penutup gua, dengan tawasul kebaikan yang pernah dilakukan
Imam Muslim : 4926حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ الْمُسَيَّبِيُّ حَدَّثَنِي أَنَسٌ يَعْنِي ابْنَ عِيَاضٍ أَبَا ضَمْرَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ بَيْنَمَا ثَلَاثَةُ نَفَرٍ يَتَمَشَّوْنَ أَخَذَهُمْ الْمَطَرُ فَأَوَوْا إِلَى غَارٍ فِي جَبَلٍ فَانْحَطَّتْ عَلَى فَمِ غَارِهِمْ صَخْرَةٌ مِنْ الْجَبَلِ فَانْطَبَقَتْ عَلَيْهِمْ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ انْظُرُوا أَعْمَالًا عَمِلْتُمُوهَا صَالِحَةً لِلَّهِ فَادْعُوا اللَّهَ تَعَالَى بِهَا لَعَلَّ اللَّهَ يَفْرُجُهَا عَنْكُمْ فَقَالَ أَحَدُهُمْ اللَّهُمَّ إِنَّهُ كَانَ لِي وَالِدَانِ شَيْخَانِ كَبِيرَانِ وَامْرَأَتِي وَلِي صِبْيَةٌ صِغَارٌ أَرْعَى عَلَيْهِمْ فَإِذَا أَرَحْتُ عَلَيْهِمْ حَلَبْتُ فَبَدَأْتُ بِوَالِدَيَّ فَسَقَيْتُهُمَا قَبْلَ بَنِيَّ وَأَنَّهُ نَأَى بِي ذَاتَ يَوْمٍ الشَّجَرُ فَلَمْ آتِ حَتَّى أَمْسَيْتُ فَوَجَدْتُهُمَا قَدْ نَامَا فَحَلَبْتُ كَمَا كُنْتُ أَحْلُبُ فَجِئْتُ بِالْحِلَابِ فَقُمْتُ عِنْدَ رُءُوسِهِمَا أَكْرَهُ أَنْ أُوقِظَهُمَا مِنْ نَوْمِهِمَا وَأَكْرَهُ أَنْ أَسْقِيَ الصِّبْيَةَ قَبْلَهُمَا وَالصِّبْيَةُ يَتَضَاغَوْنَ عِنْدَ قَدَمَيَّ فَلَمْ يَزَلْ ذَلِكَ دَأْبِي وَدَأْبَهُمْ حَتَّى طَلَعَ الْفَجْرُ فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مِنْهَا فُرْجَةً نَرَى مِنْهَا السَّمَاءَ فَفَرَجَ اللَّهُ مِنْهَا فُرْجَةً فَرَأَوْا مِنْهَا السَّمَاءَ وَقَالَ الْآخَرُ اللَّهُمَّ إِنَّهُ كَانَتْ لِيَ ابْنَةُ عَمٍّ أَحْبَبْتُهَا كَأَشَدِّ مَا يُحِبُّ الرِّجَالُ النِّسَاءَ وَطَلَبْتُ إِلَيْهَا نَفْسَهَا فَأَبَتْ حَتَّى آتِيَهَا بِمِائَةِ دِينَارٍ فَتَعِبْتُ حَتَّى جَمَعْتُ مِائَةَ دِينَارٍ فَجِئْتُهَا بِهَا فَلَمَّا وَقَعْتُ بَيْنَ رِجْلَيْهَا قَالَتْ يَا عَبْدَ اللَّهِ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تَفْتَحْ الْخَاتَمَ إِلَّا بِحَقِّهِ فَقُمْتُ عَنْهَا فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مِنْهَا فُرْجَةً فَفَرَجَ لَهُمْ وَقَالَ الْآخَرُ اللَّهُمَّ إِنِّي كُنْتُ اسْتَأْجَرْتُ أَجِيرًا بِفَرَقِ أَرُزٍّ فَلَمَّا قَضَى عَمَلَهُ قَالَ أَعْطِنِي حَقِّي فَعَرَضْتُ عَلَيْهِ فَرَقَهُ فَرَغِبَ عَنْهُ فَلَمْ أَزَلْ أَزْرَعُهُ حَتَّى جَمَعْتُ مِنْهُ بَقَرًا وَرِعَاءَهَا فَجَاءَنِي فَقَالَ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تَظْلِمْنِي حَقِّي قُلْتُ اذْهَبْ إِلَى تِلْكَ الْبَقَرِ وَرِعَائِهَا فَخُذْهَا فَقَالَ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تَسْتَهْزِئْ بِي فَقُلْتُ إِنِّي لَا أَسْتَهْزِئُ بِكَ خُذْ ذَلِكَ الْبَقَرَ وَرِعَاءَهَا فَأَخَذَهُ فَذَهَبَ بِهِ فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مَا بَقِيَ فَفَرَجَ اللَّهُ مَا بَقِيَ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ ح و حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ ح و حَدَّثَنِي أَبُو كُرَيْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفٍ الْبَجَلِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَرَقَبَةُ بْنُ مَسْقَلَةَ ح و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَحَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنُونَ ابْنَ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ كُلُّهُمْ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَى حَدِيثِ أَبِي ضَمْرَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ وَزَادُوا فِي حَدِيثِهِمْ وَخَرَجُوا يَمْشُونَ وَفِي حَدِيثِ صَالِحٍ يَتَمَاشَوْنَ إِلَّا عُبَيْدَ اللَّهِ فَإِنَّ فِي حَدِيثِهِ وَخَرَجُوا وَلَمْ يَذْكُرْ بَعْدَهَا شَيْئًا حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ سَهْلٍ التَّمِيمِيُّ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ بِهْرَامَ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ قَالَ ابْنُ سَهْلٍ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ انْطَلَقَ ثَلَاثَةُ رَهْطٍ مِمَّنْ كَانَ قَبْلَكُمْ حَتَّى آوَاهُمْ الْمَبِيتُ إِلَى غَارٍ وَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ قَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ اللَّهُمَّ كَانَ لِي أَبَوَانِ شَيْخَانِ كَبِيرَانِ فَكُنْتُ لَا أَغْبِقُ قَبْلَهُمَا أَهْلًا وَلَا مَالًا وَقَالَ فَامْتَنَعَتْ مِنِّي حَتَّى أَلَمَّتْ بِهَا سَنَةٌ مِنْ السِّنِينَ فَجَاءَتْنِي فَأَعْطَيْتُهَا عِشْرِينَ وَمِائَةَ دِينَارٍ وَقَالَ فَثَمَّرْتُ أَجْرَهُ حَتَّى كَثُرَتْ مِنْهُ الْأَمْوَالُ فَارْتَعَجَتْ وَقَالَ فَخَرَجُوا مِنْ الْغَارِ يَمْشُونَ
Esan dit [Muhammad bin Ishaq Al Musayyabik]; esan dit [Anas bin 'Iyadl Abu Dlamrahk] [Musa bin 'Uqbah]-ek [Nafi'-k] ['Abdullah bin 'Umar]-ek [Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ek] esan duela: 'Hiru gizon oinez zihoazela, bat-batean euria hasi zuen mendiko kobazulo batean babestu ziren arte. Ustekabean, harkaitz handi bat erori zen kobazuloaren ahoa estaltzeko eta barruan harrapatuta utzi zituen. Orduan, horietako batek beste lagun bati esan zion: 'Gogoratu Alaren onespena bilatzeko bakarrik egin dituzun egintza onak. Ondoren, otoitz egin eta eskatu Alari laguntza egintza zuzen hauen bidez, zorionez Alak zure zailtasunak konponduko ditu'. Handik gutxira, horietako batek esan zuen: 'Ai Ala, ene Jainkoa, bi guraso adineko nituen. Horretaz gain, emaztea eta hainbat seme-alaba txiki ere baditut. Abereak zaintzen ditut. Artzainketatik etxera itzultzen naizenean, berehala jezten dut eta nire gurasoak lehenesten ditut'. Gero, esnea gurasoei eman nien seme-alabei eman aurretik. Bazen behin, nire larre lekua hain urrun zegoen, ezen arratsaldean bakarrik etxera itzultzen nintzen. Orduan, gurasoak lo sakon zeudela ikusi nuen. Orduan, ohi bezala, esnea atera nien berehala eta ondoren gurasoen gelara eraman nuen. Bien ondoan egon nintzen eta ez nituen esnatu. Hala ere, ez diet seme-alabei esnea eman nahi gurasoek edan aurretik, nahiz eta haiek, nire seme-alabak, nire oinetan bildu diren edateko eskatzeko, hain gose direlako. Nire seme-alabek eta nik egoera hau bihotz-bihotzez eraman genuen egunsentira arte. Ai Ala, badakizu ekintza hau zure onespena espero izateko bakarrik egin dudala, ireki zulo bat guretzat argia ikus dezagun! Azkenean, Ala Subhanahu wa Ta'alak kobazuloko zuloa ireki zuen, ekintza on hauei esker, zerua ikus zezaten. Haietako batek zutitu eta esan zuen: 'Ai Ala, ene Jainkoa, lehengusina emakumezko bat nuen - nire osabaren alaba - gizonek emakumeak maite dituzten bezala maite nuena'. Behin, zerbait lizun egiteko eskatu nion, baina uko egin zion ehun dinar eman arte. Ehun dinar biltzeko borrokan ibili ondoren, azkenean dirua eman ahal izan nion. Bere izterren artean nengoela - limurtzeko prest -, bat-batean esan zidan: 'Alaren zerbitzaria, izan beldur Alaren beldurra eta ez ireki eraztuna - egin nirekin maitasuna - zurea izan arte'. Orduan jaiki eta alde egin nuen. O Ala, ene Jauna, badakizu hau zure onespena espero izateko bakarrik egin dudala. Beraz, ireki zulo bat guretzat! Azkenean, Allah Subhanahu wa Ta'alak zulo txiki bat gehiago ireki zien hirurei. Beste pertsona bat zutitu eta esan zuen: 'O Ala, ene Jainkoa, behin norbaiti agindu nion nire arroz-soroetan lan egiteko emaitzak partekatuz. Bere lana amaitu zuenean, esan zuen: 'Eman iezadazu nire eskubideak!' Baina ezin nion eskubide hori eman oso haserre sentitu zen arte. Horren ondoren, nire arroz-soroak landatu nituen, behi batzuk erosteko eta artzain batzuk ordaintzeko dirua bildu ahal izateko. Denbora luze baten ondoren, lehenago eskubideak eman ez nizkion pertsona etorri zitzaidan eta esan zidan: "Beldur izan Allah eta ez egin bidegabekeriarik beste pertsonen eskubideekin!". Orduan pertsonari esan nion: "Zoaz behietara eta haien artzainetara eta eraman itzazu guztiak zuretzat!". Pertsonak erantzun zuen: "Beldur izan Allah eta ez egin niri barre!". Orduan berriro esan nion: "Ez nuen zurekin barre egin nahi. Beraz, eraman behi guztiak eta haien artzain guztiak zuretzat!". Azkenean gizonak ulertu eta behi guztiak eraman zituen. Ene Ala, badakizu lehenago egin nuena Zure onespena bilatzea besterik ez zela. Beraz, ireki kobazuloko atearen oraindik ireki ez den zatia! "Azkenik, Ala-k gainerakoak ireki zituen, harkaitz handi batek itxita zegoen kobazulotik irten ahal izateko". Eta esan digute guri [Ishaq bin Mansur] eta [Abad bin Humaid] biek esan zutela; Guri [Abu 'Ashim] jakinarazi zitzaigun [Ibn Juraij]-engandik. Niri [Musa bin Uqbah] jakinarazi zidaten. Era berean, beste bide batetik kontatu zen, eta niri [Suwaid bin Sa'id] kontatu zitzaidan. Guri [Ali bin Mushir] kontatu zitzaigun [Ubaidullah]-engandik. Era berean, beste bide batetik kontatu zen, eta niri [Abu Kuraib] eta [Muhammad bin Tharif Al Bajali]-k kontatu zuten; Guri [Ibn Fudlail] esan zitzaigun [Nire Aitari] eta [Raqabahh bin Masqalah]. Era berean, beste bide batetik kontatu zen, niri [Zuhair bin Harb] eta [Hasan Al Hulwani] eta [Abad bin Humaid] esan zuten; Esan digu [Ya'qub], hots, Ibn Ibrahim bin Sa'adek, esan digu [nire aita]-rengandik [Salih bin Kaisan]-engandik [Nafi'-rengandik] [Ibn 'Umar]-engandik sallallaahu 'alaihi wasallam-engandik, hau da, Abu Dlamrah-ren Hadith-aren berdina Musa bin Uqbah-engandik, eta hauek bere Hadith-ari gehitu zioten; 'gero irten ziren'. Bitartean, Abu Salih-ren Hadith-ean lafazh erabiltzen du; 'Yatamasyauna' -elkarrekin ibiltzea-. Ubaidullah-ek izan ezik, bere Hadith-ean lafazh bakarrik erabiltzen baitu; wa kharaju besterik ez, ondoren esaldirik gabe. Esan dit [Muhammad bin Sahl At Tamimi] eta ['Abdullah bin 'Abdurrahman bin Bihram] eta [Abu Bakr bin Ishaq]; [Ibn Sahl-ek] esan zuen; esan digu, eta beste bat esan du; [Abul Yaman]-ek [Syu'aib]-ek [Az Zuhri-tik] jakinarazi digu [Salim bin 'Abdullah]-ek ['Abdullah bin 'Umar]-ek esan zuela; Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek esaten entzun nuen: 'Hiru mezulari zeuden zure aurretik, azkenean kobazulo batean gaua eman zuten arte'. Orduan, Ibn Umar-en Nafi Hadith-aren berdina zen Haditha kontatu zuen. Baina editorialean esan zuen: 'horietako batek esan zuen: O Ala, guraso zaharrak ditut, ez diet inoiz arratsaldean edateko ura ematen nire familiari edo abereei lehenik biei eman aurretik. -Editorearekin ere; - orduan emakumeak ukatu egin zidan egun batean gosete bat egon zen arte, eta emakumea niregana itzuli zen, orduan ehun eta hogei dinar eman nizkion'. -Hitzarekin ere; - 'orduan bere soldata kobratu nuen, harritu nintzen arte, dirua asko hazi zelako'. -Hitzarekin ere; - 'orduan kobazulotik atera ziren'.