Temsili Hadis
İmam Buhari : 3137
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَأَرَأَيْتِ قَوْلَهُ{ حَتَّى إِذَا اسْتَيْأَسَ الرُّسُلُ وَظَنُّوا أَنَّهُمْ قَدْ كُذِّبُوا }أَوْ{ كُذِبُوا }قَالَتْ بَلْ كَذَّبَهُمْ قَوْمُهُمْ فَقُلْتُ وَاللَّهِ لَقَدْ اسْتَيْقَنُوا أَنَّ قَوْمَهُمْ كَذَّبُوهُمْ وَمَا هُوَ بِالظَّنِّ فَقَالَتْ يَا عُرَيَّةُ لَقَدْ اسْتَيْقَنُوا بِذَلِكَ قُلْتُ فَلَعَلَّهَا أَوْ{ كُذِبُوا }قَالَتْ مَعَاذَ اللَّهِ لَمْ تَكُنِ الرُّسُلُ تَظُنُّ ذَلِكَ بِرَبِّهَا وَأَمَّا هَذِهِ الْآيَةُ قَالَتْ هُمْ أَتْبَاعُ الرُّسُلِ الَّذِينَ آمَنُوا بِرَبِّهِمْ وَصَدَّقُوهُمْ وَطَالَ عَلَيْهِمْ الْبَلَاءُ وَاسْتَأْخَرَ عَنْهُمْ النَّصْرُ حَتَّى إِذَا اسْتَيْأَسَتْ مِمَّنْ كَذَّبَهُمْ مِنْ قَوْمِهِمْ وَظَنُّوا أَنَّ أَتْبَاعَهُمْ كَذَّبُوهُمْ جَاءَهُمْ نَصْرُ اللَّهِقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ{ اسْتَيْأَسُوا }اسْتَفْعَلُوا مِنْ يَئِسْتُ{ مِنْهُ }مِنْ يُوسُفَ{ لَا تَيْأَسُوا مِنْ رَوْحِ اللَّهِ }مَعْنَاهُ الرَّجَاءُ
Yahya bin Bukâir, El Laits, Ukâil, İbn Şihab'dan rivayet edildiğine göre, bana [Urve] şöyle demişti: Bir keresinde Peygamberimiz sallallahu aleyhi ve sellem'in eşi Aişe radıyallahu anha'ya şöyle sormuştu: "Yusuf Suresi'nin 110. ayetinde geçen ve ("Peygamberlerin, halklarının imanı konusunda artık ümmetleri kalmadığında ve yalan söylemekle suçlandıklarından şüphelendiklerinde -kudzzzibuu, dzal bertasydid) veya (yalan söylendiğinden şüphelendiklerinde)" Aişe radıyallahu anha şöyle demişti: "Aslında gerçek şu ki, peygamberler halkları tarafından gerçekten yalan söylenmişlerdir." Ben de diyorum ki: "Allah'a yemin ederim ki, halklarının kendilerini yalan söylemekle suçladıklarına gerçekten ikna olmuşlardır, o halde bu ayetteki önyargının anlamı nedir?" Aişe (radıyallahu anha) şöyle dedi: "Ey Urve, gerçekten de Peygamberler kendilerine yalan söyleneceğinden emindiler." Ben diyorum ki: "Umarım öyledir. Yoksa sadece kendilerine yalan söylendiğini mi düşünüyorlar?" Aişe (radıyallahu anha) şöyle dedi: "Allah her şeyi koruyandır. Gerçekten de Peygamberler Rablerine karşı önyargılı davranmadılar. Bu ayet, dedi ki: 'Bu, uzun süre imtihanlarla karşı karşıya kalan, yardım henüz gelmemiş olan ümmetlerine dairdir. Onlardan bazıları kendilerine yalan söyleyen kişiden ümitsizliğe düştüklerinde ve ümmetinin peygamberliğini inkar etmesinden korktuklarında, Allah'ın yardımı geldi.'" Ebu Abdullah Buhari şöyle dedi: "İstay'asuu kelimesi, istaf'aluu cümlesinin kalıbını izler ve bu da yaistu kelimesinden gelir." Yusuf Suresi'nde geçen "Laa tai'asuu mir rauhillah" (Allah'ın rahmetinden ümit kesmeyin) ayetinin anlamı, her zaman 'kral'ı (umudu) ilk sıraya koymaktır.