Turunnya QS. Ad Dukhan: 10-16 setelah Nabi mendoakan kemarau seperti zaman Yusuf atas kaum Quraisy yang membangkang, hingga mereka melihat langit seperti berkabut karena kelaparan
Imam Muslim : 5007
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنِي أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ أَخْبَرَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ كُلُّهُمْ عَنْ الْأَعْمَشِ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِيَحْيَى قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُسْلِمِ بْنِ صُبَيْحٍ عَنْ مَسْرُوقٍ قَالَ جَاءَ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ رَجُلٌ فَقَالَ تَرَكْتُ فِي الْمَسْجِدِ رَجُلًا يُفَسِّرُ الْقُرْآنَ بِرَأْيِهِ يُفَسِّرُ هَذِهِ الْآيَةَ { يَوْمَ تَأْتِي السَّمَاءُ بِدُخَانٍ مُبِينٍ } قَالَ يَأْتِي النَّاسَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ دُخَانٌ فَيَأْخُذُ بِأَنْفَاسِهِمْ حَتَّى يَأْخُذَهُمْ مِنْهُ كَهَيْئَةِ الزُّكَامِ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ مَنْ عَلِمَ عِلْمًا فَلْيَقُلْ بِهِ وَمَنْ لَمْ يَعْلَمْ فَلْيَقُلْ اللَّهُ أَعْلَمُ مِنْ فِقْهِ الرَّجُلِ أَنْ يَقُولَ لِمَا لَا عِلْمَ لَهُ بِهِ اللَّهُ أَعْلَمُ إِنَّمَا كَانَ هَذَا أَنَّ قُرَيْشًا لَمَّا اسْتَعْصَتْ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعَا عَلَيْهِمْ بِسِنِينَ كَسِنِي يُوسُفَ فَأَصَابَهُمْ قَحْطٌ وَجَهْدٌ حَتَّى جَعَلَ الرَّجُلُ يَنْظُرُ إِلَى السَّمَاءِ فَيَرَى بَيْنَهُ وَبَيْنَهَا كَهَيْئَةِ الدُّخَانِ مِنْ الْجَهْدِ وَحَتَّى أَكَلُوا الْعِظَامَ فَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اسْتَغْفِرْ اللَّهَ لِمُضَرَ فَإِنَّهُمْ قَدْ هَلَكُوا فَقَالَ لِمُضَرَ إِنَّكَ لَجَرِيءٌ قَالَ فَدَعَا اللَّهَ لَهُمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { إِنَّا كَاشِفُوا الْعَذَابِ قَلِيلًا إِنَّكُمْ عَائِدُونَ } قَالَ فَمُطِرُوا فَلَمَّا أَصَابَتْهُمْ الرَّفَاهِيَةُ قَالَ عَادُوا إِلَى مَا كَانُوا عَلَيْهِ قَالَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { فَارْتَقِبْ يَوْمَ تَأْتِي السَّمَاءُ بِدُخَانٍ مُبِينٍ يَغْشَى النَّاسَ هَذَا عَذَابٌ أَلِيمٌ } { يَوْمَ نَبْطِشُ الْبَطْشَةَ الْكُبْرَى إِنَّا مُنْتَقِمُونَ } قَالَ يَعْنِي يَوْمَ بَدْرٍ
hi byerile [Abu Bakr bin Abu Syaibah] u hi byerile [Abu Mu’awiyah] na [Waki’]. U ndzi byerile [Abu Sa’id Al Asyujj] na [Waki’]. U hi byerile [Uthman bin Abu Syaibah] u hi byerile [Jarir], hinkwaswo leswi humaka eka [Al A’masy]. Swi hlanganisiwile na hina [Yahya bin Abu Yahya] na [Abu Kuraib], matsalwa ya Yahya, lawa havumbirhi bya wona ma nge: Swi byeriwe hina [Abu Mu’awiyah] ku suka eka [Al A’masy] ku suka eka [Muslim bin Shubaih] ku suka eka [Masruq] u te: Munhu un’wana u tile eka [Abdullah] kutani a ku: Ndzi siye munhu emosque loyi a hlamuseleke ndzimana ya Qur’an leyi sekeriweke eka mavonelo ya yena: ‘Kutani yimela siku leri xibakabaka xi tisaka nkungu wa xiviri, lowu funengetaka vanhu’. -Ad Dukhaan: 10- a ku: Hi Siku ra ku pfuka, nkungu wu ta fika eka vanhu wu teka vutomi bya vona ku fana na xirhami. Endzhaku ka sweswo Abdullah u te: Loyi a tivaka nchumu wo karhi u fanele ku wu hundzisela naswona loyi a nga wu tiviki, u fanele a ku: Allahu a'lam. Ku twisisa kun’wana ka munhu i ku vula Allahu a’lam eka nchumu lowu a nga wu tiviki. Sweswo - nkungu - swi humelerile loko Vaquraysh va nga yingisi muprofeta sallallaahu 'alaihi wa Salam. U va khongelele leswaku va xaniseka hi ndlala ku fana ni vanhu va Yusuf. Va hlaseriwe hi dyandza na ku karhala ku kondza munhu a languta xibakabaka, a vona leswi a swi vonaka onge i nkungu exikarhi ka yena na xibakabaka hikwalaho ka ku karhala na ku kondza va dya marhambu. Munhu un’wana u tlhele a ta eka muprofeta sallallaahu ‘alaihi wa Salam kutani a ku: Wena Murhumiwa wa Allah, kombela ku rivaleriwa eka Mudlar eka Allah hikuva va lovile. U te eka Mudlar: 'Hakunene u na vusopfa'. Abdullah u te: Muprofeta sallallaahu 'alaihi wa Salam u va khongelele kutani Allah 'azza wajalla a paluxa: 'Hakunene - loko - hi ta herisa ku xanisiwa nyana.' Hakunene u ta tlhelela eka -deny-'. -Ad Dukhaan: 10-15- Abdullah u te: Kutani va nyikiwile mpfula naswona loko va kuma ku humelela, va tlhelele eka ntolovelo. Abdullah u te: Kutani Allah 'azza wajalla u paluxe: 'Kutani yimela siku leri xibakabaka xi tisaka nkungu wa xiviri, lowu funengetaka vanhu.' leswi i nxupulo wo vava'. -Ad Dukhaan: 10- Abdullah u te: Hi leswaku nyimpi ya Badr.