حَدَّثَنَا أَبُو عُمَرَ الضَّرِيرُ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا كَانَتْ اللَّيْلَةُ الَّتِي أُسْرِيَ بِي فِيهَا أَتَتْ عَلَيَّ رَائِحَةٌ طَيِّبَةٌ فَقُلْتُ يَا جِبْرِيلُ مَا هَذِهِ الرَّائِحَةُ الطَّيِّبَةُ فَقَالَ هَذِهِ رَائِحَةُ مَاشِطَةِ ابْنَةِ فِرْعَوْنَ وَأَوْلَادِهَا قَالَ قُلْتُ وَمَا شَأْنُهَا قَالَ بَيْنَا هِيَ تُمَشِّطُ ابْنَةَ فِرْعَوْنَ ذَاتَ يَوْمٍ إِذْ سَقَطَتْ الْمِدْرَى مِنْ يَدَيْهَا فَقَالَتْ بِسْمِ اللَّهِ فَقَالَتْ لَهَا ابْنَةُ فِرْعَوْنَ أَبِي قَالَتْ لَا وَلَكِنْ رَبِّي وَرَبُّ أَبِيكِ اللَّهُ قَالَتْ أُخْبِرُهُ بِذَلِكَ قَالَتْ نَعَمْ فَأَخْبَرَتْهُ فَدَعَاهَا فَقَالَ يَا فُلَانَةُ وَإِنَّ لَكِ رَبًّا غَيْرِي قَالَتْ نَعَمْ رَبِّي وَرَبُّكَ اللَّهُ فَأَمَرَ بِبَقَرَةٍ مِنْ نُحَاسٍ فَأُحْمِيَتْ ثُمَّ أَمَرَ بِهَا أَنْ تُلْقَى هِيَ وَأَوْلَادُهَا فِيهَا قَالَتْ لَهُ إِنَّ لِي إِلَيْكَ حَاجَةً قَالَ وَمَا حَاجَتُكِ قَالَتْ أُحِبُّ أَنْ تَجْمَعَ عِظَامِي وَعِظَامَ وَلَدِي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ وَتَدْفِنَنَا قَالَ ذَلِكَ لَكِ عَلَيْنَا مِنْ الْحَقِّ قَالَ فَأَمَرَ بِأَوْلَادِهَا فَأُلْقُوا بَيْنَ يَدَيْهَا وَاحِدًا وَاحِدًا إِلَى أَنْ انْتَهَى ذَلِكَ إِلَى صَبِيٍّ لَهَا مُرْضَعٍ وَكَأَنَّهَا تَقَاعَسَتْ مِنْ أَجْلِهِ قَالَ يَا أُمَّهْ اقْتَحِمِي فَإِنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَاقْتَحَمَتْ قَالَ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ تَكَلَّمَ أَرْبَعَةٌ صِغَارٌ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ عَلَيْهِ السَّلَام وَصَاحِبُ جُرَيْجٍ وَشَاهِدُ يُوسُفَ وَابْنُ مَاشِطَةِ ابْنَةِ فِرْعَوْنَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ قَالَ أَخْبَرَنَا عَطَاءُ بْنُ السَّائِبِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا أُسْرِيَ بِهِ مَرَّتْ بِهِ رَائِحَةٌ طَيِّبَةٌ فَذَكَرَ نَحْوَهُ حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا أُسْرِيَ بِهِ مَرَّتْ بِهِ رَائِحَةٌ طَيِّبَةٌ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ مَنْ رَبُّكِ قَالَتْ رَبِّي وَرَبُّكَ مَنْ فِي السَّمَاءِ وَلَمْ يَذْكُرْ قَوْلَ ابْنِ عَبَّاسٍ تَكَلَّمَ أَرْبَعَةٌ حَدَّثَنَا هُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ

Esan digu [Abu Umar Adl Dhariri] esan digu [Hammad bin Salamah] ['Atho` bin As Sa`ib] [Sa'id bin Jubair] [Ibn Abbas]-etik [Ibn Abbas]-etik; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-ek esan zuen: 'Isra'kan nengoen gauean, usain lurrintsu bat sentitu nuen, orduan Jibrili galdetu nion; 'Oi Jibril, zer da usain hau?' Jibrilek erantzun zuen; «Hau da Faraoiaren alabaren eta bere seme-alaben orraztearen lurrina». esan nuen; 'Zer gertatzen zaio? Jibrilek erantzun zuen; «Egun batean, Faraoiaren alabaren ilea orrazten ari zen, bat-batean orrazia eskutik erori zitzaion, orduan esan zuen; «Bismillah, orduan Faraoiaren alabak esan zuen; ' -esanahia- nire aita'. Erantzun zuen; 'Ez, baina ene Jainkoa eta zure Aitaren Jainkoa Ala da'. Faraoiaren alabak mehatxatu zuen; 'Kontatuko diot!'. Erantzun zuen; 'Mesedez'. Hala esan zion Firuanen alabak, orduan Faraoiak bere orrazgailua deitu eta esan zion; — O Fulanah, egia al da ni ez den beste Jainko bat duzula? erantzun zuen; 'Bai, zure jainkoa eta nire jainkoa Ala da'. Beraz, Faraoiak kobrez egindako behi-estatua hartu eta berotzeko agindu zuen, eta bere seme-alabei bertara salto egiteko agindu zuen. Esan zuen aztiak; 'Zuretzako behar bat daukat'. Faraoiak esan zuen; 'Zer behar duzu?' erantzun zuen; «Eskatzen dizut nire hezurrak eta nire seme-alaben hezurrak oihal bakarrean bildu eta lurperatzea». Faraoiak esan zuen; 'Hori da gure gaineko eskubidea'. Orduan Faraoiak agindu zion bere seme-alabak banan-banan bere aurrean botatzeko, haurrak bakarrik bularra ematen zuen arte. Bere umeagatik suntsituta zirudien, baina umeak esan zuen; «Ene ama, egon irmo, benetan mundu honetako zigorra arinagoa da Gerokoaren zigorra baino». Beraz, irmoa zen. Ibn Abbasek esan zuen; «Haurrak direnean hitz egin dezaketen lau pertsona daude, alegia; Isa bin Maryam, bere lagun Juraij, Yusuf lekukoa eta orraztearen semea, Faraoiaren alaba. Esan digu ['Affan] esan digu [Hammad bin Salamah] esan du; jakinarazi digu [Atha` bin As Sa`ib] [Sa'id bin Jubair] [Ibn Abbas]-etik Allahren Mezularia sallallaahu 'alaihi wasallam Isra'kan zegoenean, usain oso usaintsua usain zuela, eta gero goian bezala jarraitu zuen hadith-a. Hasanek esan zigun [Hasanek] esan zigun [Hammad bin Salamah] ['Atha` bin As Sa`ib] [Sa'id bin Jubair] [Ibn Abbas]-en [Ibn Abbas] Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam Isra'kan zegoenean, oso usain lurrintsua usain zuela, orduan esan zuen hadith esanahia bakarrik; 'Nor da zure Jainkoa?' Erantzun zuen; «Nire Jainkoa eta zure Jainkoa zeruan dagoena da». Ibn Abbasek esandakoa aipatu gabe, hots, 'Lau pertsona hitz egin zezaketen -haurtxoak zirenean-' esaldia. Esan digu [Hudbah bin Khalid] [Hammad bin Salamah] ['Atha` bin As Sa`ib]-tik [Sa'id bin Jubair]-tik [Ibn Abbas] Sallallaahu 'alaihi wasallam Profetatik, goiko hadithetan bezala.