Jangan keluar dari negeri yang sedang terkena wabah, dan jangan masuki negeri yang sedang terkena wabah

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ خَرَجَ إِلَى الشَّامِ حَتَّى إِذَا كَانَ بِسَرْغَ لَقِيَهُ أَهْلُ الْأَجْنَادِ أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ وَأَصْحَابُهُ فَأَخْبَرُوهُ أَنَّ الْوَبَاءَ قَدْ وَقَعَ بِالشَّامِ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقَالَ عُمَرُ ادْعُ لِي الْمُهَاجِرِينَ الْأَوَّلِينَ فَدَعَوْتُهُمْ فَاسْتَشَارَهُمْ وَأَخْبَرَهُمْ أَنَّ الْوَبَاءَ قَدْ وَقَعَ بِالشَّامِ فَاخْتَلَفُوا فَقَالَ بَعْضُهُمْ قَدْ خَرَجْتَ لِأَمْرٍ وَلَا نَرَى أَنْ تَرْجِعَ عَنْهُ وَقَالَ بَعْضُهُمْ مَعَكَ بَقِيَّةُ النَّاسِ وَأَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا نَرَى أَنْ تُقْدِمَهُمْ عَلَى هَذَا الْوَبَاءِ فَقَالَ ارْتَفِعُوا عَنِّي ثُمَّ قَالَ ادْعُ لِي الْأَنْصَارِ فَدَعَوْتُهُمْ لَهُ فَاسْتَشَارَهُمْ فَسَلَكُوا سَبِيلَ الْمُهَاجِرِينَ وَاخْتَلَفُوا كَاخْتِلَافِهِمْ فَقَالَ ارْتَفِعُوا عَنِّي ثُمَّ قَالَ ادْعُ لِي مَنْ كَانَ هَاهُنَا مِنْ مَشْيَخَةِ قُرَيْشٍ مِنْ مُهَاجِرَةِ الْفَتْحِ فَدَعَوْتُهُمْ فَلَمْ يَخْتَلِفْ عَلَيْهِ رَجُلَانِ فَقَالُوا نَرَى أَنْ تَرْجِعَ بِالنَّاسِ وَلَا تُقْدِمَهُمْ عَلَى هَذَا الْوَبَاءِ فَنَادَى عُمَرُ فِي النَّاسِ إِنِّي مُصْبِحٌ عَلَى ظَهْرٍ فَأَصْبِحُوا عَلَيْهِ فَقَالَ أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ أَفِرَارًا مِنْ قَدَرِ اللَّهِ فَقَالَ عُمَرُ لَوْ غَيْرُكَ قَالَهَا يَا أَبَا عُبَيْدَةَ وَكَانَ عُمَرُ يَكْرَهُ خِلَافَهُ نَعَمْ نَفِرُّ مِنْ قَدَرِ اللَّهِ إِلَى قَدَرِ اللَّهِ أَرَأَيْتَ لَوْ كَانَتْ لَكَ إِبِلٌ فَهَبَطَتْ وَادِيًا لَهُ عُدْوَتَانِ إِحْدَاهُمَا خَصْبَةٌ وَالْأُخْرَى جَدْبَةٌ أَلَيْسَ إِنْ رَعَيْتَ الْخَصْبَةَ رَعَيْتَهَا بِقَدَرِ اللَّهِ وَإِنْ رَعَيْتَ الْجَدْبَةَ رَعَيْتَهَا بِقَدَرِ اللَّهِ قَالَ فَجَاءَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ وَكَانَ مُتَغَيِّبًا فِي بَعْضِ حَاجَتِهِ فَقَالَ إِنَّ عِنْدِي مِنْ هَذَا عِلْمًا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا سَمِعْتُمْ بِهِ بِأَرْضٍ فَلَا تَقْدَمُوا عَلَيْهِ وَإِذَا وَقَعَ بِأَرْضٍ وَأَنْتُمْ بِهَا فَلَا تَخْرُجُوا فِرَارًا مِنْهُ قَالَ فَحَمِدَ اللَّهَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ ثُمَّ انْصَرَفَ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَ حَدِيثِ مَالِكٍ وَزَادَ فِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ قَالَ وَقَالَ لَهُ أَيْضًا أَرَأَيْتَ أَنَّهُ لَوْ رَعَى الْجَدْبَةَ وَتَرَكَ الْخَصْبَةَ أَكُنْتَ مُعَجِّزَهُ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَسِرْ إِذًا قَالَ فَسَارَ حَتَّى أَتَى الْمَدِينَةَ فَقَالَ هَذَا الْمَحِلُّ أَوْ قَالَ هَذَا الْمَنْزِلُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ و حَدَّثَنِيهِ أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ إِنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الْحَارِثِ حَدَّثَهُ وَلَمْ يَقُلْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ

Yahya bin Yahya At Tamimik esan digunez, honela esan zuen: Ibn Shihabek Abdul Hamid bin Abdur Rahman bin Zaid bin Al Khattabek Abdullah bin Abdullah bin Al Harith bin Naufalek Abdullah bin Abbasek esandako Haditha [Malik] irakurri dut, behin Umar bin Khattab Siriara joan zela. Saraghera iritsi zenean, armadako komandanteak etorri zitzaizkion agurtzera. Horien artean Abu Ubaidah bin Jarrah eta beste lagun batzuk zeuden. Umarri jakinarazi zioten epidemia bat sortzen ari zela Sirian. Ibn Abbasek esan zuen: Umarrek esan zuen: "Deitu Muhajirinen aurrekoei!". Beraz, deitu nien, eta Umarrek haiekin kontsultatu zuen. Umarrek esan zuen: "Epidemia bat sortzen ari da Sirian. Zer iruditzen zaizue?". Iritzi desberdinak zituzten. Batzuek Umarri esan zioten: "Gai garrantzitsu batengatik irten zara". Beraz, uste dugu ez dela egokia etxera joatea. Beste batzuek esan zuten: "Talde handi batekin etorri zarete, eta horien artean daude Alaren Mezulariaren (bakea eta Alaren bedeinkapenak berarengan). Ez gaude ados izurri honen eraginpean jartzearekin". Umarrek esan zuen: "Zoazte hemendik!". Orduan Umarrek berriro esan zuen: "Deitu Ansarrak hona!". Beraz, deitu nituen eta Umarrek haiekin kontsultatu zuen. Gertatu zen haien jakinduria Muhajirinena bezalakoa zela. Iritzi desberdinak zituzten Muhajirinek bezala. Beraz, Umarrek esan zuen: "Zoazte hemendik!". Orduan, Umarrek esan zuen: "Deitu Meka konkistatu aurretik migratu ziren Quraysh-eko buruzagiei!". Beraz, deitu nituen. Gertatu zen denak ados zeudela, ez zegoen iritzi desberdintasunik. Esan zuten: "Uste dugu hobe dela zuen taldearekin itzultzea eta izurri honen eraginpean ez jartzea". Orduan, Umarrek bere taldeari deitu zion: "Bihar goizaldean etxera itzuliko naiz". Beraz, prestatu zaitezte, mutilok!". Abu 'Ubaidah bin Jarrahk galdetu zuen: "Jainkoaren patutik ihes egin nahi al dugu?". Umarrek erantzun zuen; «Zergatik galdetzen duzu hori, Abu 'Ubaidah? Badirudi 'Umarrek ez zuela berarekin eztabaidatu nahi. Hark erantzun zuen: Bai, Jainkoaren patutik Jainkoaren patura ihesi goaz. Zer iruditzen zaizu, gamelu bat bazenu, bi alde dituen haran batera jaitsiko bazina. Bat emankorra da eta bestea antzua. Ez al da leku emankor batean artzaintzen baduzu, Jainkoaren patuarekin ere artzaintzen ari zarela, eta leku antzu batean artzaintzen baduzu, Alaren patuarekin artzaintzen ari zarela? Bat-batean ['Abdurrahman bin 'Auf] etorri zen, negozio batzuengatik bertan ez zegoena. Orduan esan zuen: «Ulertzen dut arazo hau. Entzun nion sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta esaten: 'Izurri bat herrialde batean agertzen ari dela entzuten baduzu, ez joan herrialde horretara. Eta izurria zauden herrialdean agertzen bada, ez utzi herrialde hori, ihes egingo duzulako'. Ibn 'Abbasek esan zuen; «Umar bin Khaththabek eskerrak eman zizkion Alahi, eta ondoren alde egin zuen». Eta guri [Ishaq bin Ibrahim], [Muhammad bin Rafi'] eta [Abad bin Humaid] esan digute, [Ibn Rafi'] esan zuen; Esan zigun, beste batzuek diotenez; Jakinarazi digu [Abdurrazaq] Bide honen bidez jakinarazi digu [Ma'mar] Hadith Malik gisa. Ma'mar Hadith-ean Umarren beste esaera bat dago; Ez al da egia gameluak leku antzu batean bazkatzen badituzu eta leku emankor bat uzten baduzu, ahuldu egiten dituzula? Abu Ubaidah-k erantzun zuen: «Bai». Umarrek esan zuen; orduan zoaz! Beraz, Abu Ubaidah abiatu zen Medinara iritsi arte, eta orduan esan zuen: «Jainkoak nahi badu, hau bizitzeko leku bat da». Eta esan zidan [Abu Thahir] eta [Harmalah bin Yahya] biek esan zuten; Jakinarazi digu [Ibn Wahab] Bide honen bidez jakinarazi dit [Ibn Shihab]-etik. Besterik gabe, esan zuen; Izan ere, Abdullah bin Al Harith izan zen esan zion, ez Abdullah bin Abdullah'.