Umar menangis melihat bekas tikar di lambung Nabi, dan sabda beliau: tidak ridhakah engkau bila mereka mendapat dunia dan kita mendapat akhirat

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ بِلَالٍ أَخْبَرَنِي يَحْيَى أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ بْنُ حُنَيْنٍ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ يُحَدِّثُ قَالَ مَكَثْتُ سَنَةً وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ عَنْ آيَةٍ فَمَا أَسْتَطِيعُ أَنْ أَسْأَلَهُ هَيْبَةً لَهُ حَتَّى خَرَجَ حَاجًّا فَخَرَجْتُ مَعَهُ فَلَمَّا رَجَعَ فَكُنَّا بِبَعْضِ الطَّرِيقِ عَدَلَ إِلَى الْأَرَاكِ لِحَاجَةٍ لَهُ فَوَقَفْتُ لَهُ حَتَّى فَرَغَ ثُمَّ سِرْتُ مَعَهُ فَقُلْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَنْ اللَّتَانِ تَظَاهَرَتَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَزْوَاجِهِ فَقَالَ تِلْكَ حَفْصَةُ وَعَائِشَةُ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ وَاللَّهِ إِنْ كُنْتُ لَأُرِيدُ أَنْ أَسْأَلَكَ عَنْ هَذَا مُنْذُ سَنَةٍ فَمَا أَسْتَطِيعُ هَيْبَةً لَكَ قَالَ فَلَا تَفْعَلْ مَا ظَنَنْتَ أَنَّ عِنْدِي مِنْ عِلْمٍ فَسَلْنِي عَنْهُ فَإِنْ كُنْتُ أَعْلَمُهُ أَخْبَرْتُكَ قَالَ وَقَالَ عُمَرُ وَاللَّهِ إِنْ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ مَا نَعُدُّ لِلنِّسَاءِ أَمْرًا حَتَّى أَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى فِيهِنَّ مَا أَنْزَلَ وَقَسَمَ لَهُنَّ مَا قَسَمَ قَالَ فَبَيْنَمَا أَنَا فِي أَمْرٍ أَأْتَمِرُهُ إِذْ قَالَتْ لِي امْرَأَتِي لَوْ صَنَعْتَ كَذَا وَكَذَا فَقُلْتُ لَهَا وَمَا لَكِ أَنْتِ وَلِمَا هَاهُنَا وَمَا تَكَلُّفُكِ فِي أَمْرٍ أُرِيدُهُ فَقَالَتْ لِي عَجَبًا لَكَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ مَا تُرِيدُ أَنْ تُرَاجَعَ أَنْتَ وَإِنَّ ابْنَتَكَ لَتُرَاجِعُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى يَظَلَّ يَوْمَهُ غَضْبَانَ قَالَ عُمَرُ فَآخُذُ رِدَائِي ثُمَّ أَخْرُجُ مَكَانِي حَتَّى أَدْخُلَ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ لَهَا يَا بُنَيَّةُ إِنَّكِ لَتُرَاجِعِينَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى يَظَلَّ يَوْمَهُ غَضْبَانَ فَقَالَتْ حَفْصَةُ وَاللَّهِ إِنَّا لَنُرَاجِعُهُ فَقُلْتُ تَعْلَمِينَ أَنِّي أُحَذِّرُكِ عُقُوبَةَ اللَّهِ وَغَضَبَ رَسُولِهِ يَا بُنَيَّةُ لَا يَغُرَّنَّكِ هَذِهِ الَّتِي قَدْ أَعْجَبَهَا حُسْنُهَا وَحُبُّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِيَّاهَا ثُمَّ خَرَجْتُ حَتَّى أَدْخُلَ عَلَى أُمِّ سَلَمَةَ لِقَرَابَتِي مِنْهَا فَكَلَّمْتُهَا فَقَالَتْ لِي أُمُّ سَلَمَةَ عَجَبًا لَكَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ قَدْ دَخَلْتَ فِي كُلِّ شَيْءٍ حَتَّى تَبْتَغِيَ أَنْ تَدْخُلَ بَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَزْوَاجِهِ قَالَ فَأَخَذَتْنِي أَخْذًا كَسَرَتْنِي عَنْ بَعْضِ مَا كُنْتُ أَجِدُ فَخَرَجْتُ مِنْ عِنْدِهَا وَكَانَ لِي صَاحِبٌ مِنْ الْأَنْصَارِ إِذَا غِبْتُ أَتَانِي بِالْخَبَرِ وَإِذَا غَابَ كُنْتُ أَنَا آتِيهِ بِالْخَبَرِ وَنَحْنُ حِينَئِذٍ نَتَخَوَّفُ مَلِكًا مِنْ مُلُوكِ غَسَّانَ ذُكِرَ لَنَا أَنَّهُ يُرِيدُ أَنْ يَسِيرَ إِلَيْنَا فَقَدْ امْتَلَأَتْ صُدُورُنَا مِنْهُ فَأَتَى صَاحِبِي الْأَنْصَارِيُّ يَدُقُّ الْبَابَ وَقَالَ افْتَحْ افْتَحْ فَقُلْتُ جَاءَ الْغَسَّانِيُّ فَقَالَ أَشَدُّ مِنْ ذَلِكَ اعْتَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَزْوَاجَهُ فَقُلْتُ رَغِمَ أَنْفُ حَفْصَةَ وَعَائِشَةَ ثُمَّ آخُذُ ثَوْبِي فَأَخْرُجُ حَتَّى جِئْتُ فَإِذَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَشْرُبَةٍ لَهُ يُرْتَقَى إِلَيْهَا بِعَجَلَةٍ وَغُلَامٌ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْوَدُ عَلَى رَأْسِ الدَّرَجَةِ فَقُلْتُ هَذَا عُمَرُ فَأُذِنَ لِي قَالَ عُمَرُ فَقَصَصْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا الْحَدِيثَ فَلَمَّا بَلَغْتُ حَدِيثَ أُمِّ سَلَمَةَ تَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِنَّهُ لَعَلَى حَصِيرٍ مَا بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ شَيْءٌ وَتَحْتَ رَأْسِهِ وِسَادَةٌ مِنْ أَدَمٍ حَشْوُهَا لِيفٌ وَإِنَّ عِنْدَ رِجْلَيْهِ قَرَظًا مَضْبُورًا وَعِنْدَ رَأْسِهِ أُهُبًا مُعَلَّقَةً فَرَأَيْتُ أَثَرَ الْحَصِيرِ فِي جَنْبِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَبَكَيْتُ فَقَالَ مَا يُبْكِيكَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ كِسْرَى وَقَيْصَرَ فِيمَا هُمَا فِيهِ وَأَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا تَرْضَى أَنْ تَكُونَ لَهُمَا الدُّنْيَا وَلَكَ الْآخِرَةُ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ أَخْبَرَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَقْبَلْتُ مَعَ عُمَرَ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِمَرِّ الظَّهْرَانِ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ كَنَحْوِ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ قُلْتُ شَأْنُ الْمَرْأَتَيْنِ قَالَ حَفْصَةُ وَأُمُّ سَلَمَةَ وَزَادَ فِيهِ وَأَتَيْتُ الْحُجَرَ فَإِذَا فِي كُلِّ بَيْتٍ بُكَاءٌ وَزَادَ أَيْضًا وَكَانَ آلَى مِنْهُنَّ شَهْرًا فَلَمَّا كَانَ تِسْعًا وَعِشْرِينَ نَزَلَ إِلَيْهِنَّ

[Harun bin Sa'id Al Ailik] esan digu [Abdullah bin Wahb] esan didala [Sulaiman, hau da, Ibn Bilal] esan didala [Yahya-k] esan didala ['Ubaid bin Hunain] entzun diola [Abdullah bin Abbas] istorio bat kontatzen. Esan zuen: Urtebetez galdetu nahi izan nion [Umar bin Al Khaththab] bertso baten esanahiari buruz, baina ez nintzen ausartu galdetzera bere autoritateagatik. Hajj denboraldia iritsi ondoren, Hajj-era joan zen eta ni ere berarekin joan nintzen. Etxerako bidean geundela, beste bide bat hartu zuen bere beharrak asetzeko, nik amaitzeko zain nengoen bitartean. Gero berriro ibili nintzen berarekin. Orduan galdetu nion: O Amirul Mukminin, zeintzuk ziren Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-en emazteen artean elkarrekin lan egin zutenak Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-en politikaren aurka egiteko? Erantzun zuen: Aisyah eta Hafshah dira. -Ibn Abbas- esan zuen; Nik esan nion; Allahgatik, duela urtebete galdetu nahi nizun, baina ez nintzen ausartu galdetzera zure autoritateagatik. Hark esan zuen; Ez izan horrela, badakidala susmatzen baduzu, galdetu zuzenean, badakit, azalduko dizut. -Ibn Abbas- esan zuen; Umarrek jarraitu zuen; Jahiliyah garaian, ez genituen inoiz emakumeak sartzen inongo gaietan, beraz, iritsi da Allahk haien posizioa eta rola zehazteko garaia, hark - Umarrek - jarraitu zuen; Zerbaitetan pentsatzen ari nintzela, bat-batean nire emazteak esan zuen; Zer gertatzen da honela eta horrela egiten baduzu? Orduan esan nion; Nola jakin dezakezu? Ez duzu nire kontuez esku hartu eta kezkatu beharrik. Beraz, esan zidan; Zein arraroa zaren, Ibnul Khaththab, ez dituzu ideiak nirekin trukatu nahi! Zure alabak beti ideiak trukatzen zituen Profetarekin sallallaahu 'alaihi wasallam-ekin, atzo gauean haserretu zen arte. Umarrek esan zuen; Gero, arropak jantzi eta Hafshahren etxera joan nintzen. Orduan galdetu nion: Ene alaba, egia al da hainbeste eztabaidatzea gustatzen zaizula Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ekin, non bart gau osoan hain haserre egon zinen? Orduan Hafshah-ek erantzun zuen: Allahgatik, egia esan ideiak trukatzen ari ginen, orduan nik erantzun nuen: Ene alaba, ohartarazten zaitut Allahren zigorraz eta Bere Mezulariaren haserreaz, ez izan inoiz inoren harrotasunaz jeloskor haien edertasunagatik eta Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-enganako maitasunagatik. Gero, Umm Salamah-rekin elkartzera joan nintzen, oraindik nire senide bat zelako, eta gero -kasua- kontatu nion; Beraz, esan zidan: Zein arraroa zaren, O Ibnul Khaththab, denetan esku hartu duzu Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-en eta bere emazteen etxeko arazoetaraino. -Umarrek- esan zuen: -Ummu Salamah- hitzek hainbeste mindu ninduten, ezen benetan txunditu ninduten bihotzean. Gero utzi egin nuen. Eta Ansarreko lagun bat daukat, elkarri jakinarazten diona gutako bat bertan ez badago. Garai hartan Ghassango errege baten zain geunden, eta ustez guri eraso egin nahi zigun. Une hartan gure bihotzak erasoan zentratuta zeuden, eta bat-batean nire Ansharreko laguna atean jo zuen eta esan zuen: ireki atea... ireki atea...! Galdetu nuen: Iritsi al dira Ghassango tropak? Erantzun zuen: Are gehiago, sallallaahu 'alaihi wasallam profetak bere emazteengandik urrundu zen. Beraz, esan nuen: Ai Hafshah eta Aisyah! Gero, arropak jantzi nituen, eta harekin topo egitera joan nintzen, eta konturatu nintzen sallallaahu 'alaihi wasallam profeta eskaileretatik igo zitekeen gela batean zegoela, eta sallallaahu 'alaihi wasallam profetaren morroi beltza eskaileren amaieran zegoela, esan nuen; Umar nintzen, beraz, sartzen utzi zidaten, gero Umm Salamah-ekin izandako topaketaren berri eman nion Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-i, eta Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-ek irribarre egin zuen. Oinarririk gabeko esterilla batean lo egiten ari zela ikusi nuen, kokozko larruzko burko batekin. Oinen ondoan qarazh hazi poltsa bat zuen eta buruaren ondoan azal beltzaran berria zintzilik. Esterillaren markak ikusi nituen Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam-en saihetsetan, bat-batean begiak malkoz bete zitzaizkidan, eta esan zidan: "Zergatik negarrez jarri zara?". Nik erantzun nion; Allahren Mezularia, egia esan, Kisra -Persia- eta Enperadore -Erroma- oparotasunez betetzen ari dira dutenarekin, eta zu Allahren Mezularia zara. Beraz, Profetak, sallallahu 'alaihi wasallam-ek, esan zuen: "Ez al duzu nahi haiek mundu hau izatea eta zuk ondorengo bizitza izatea?" Eta [Muhammad bin Al Mutsannak] esan digu ['Affanek] esan digu [Hammad bin Salamahk] esan didala [Yahya bin Sa'id] ['Ubaid bin Hunain]-engandik [Ibn Abbas] esan duela; [Umar]-ekin itzuli nintzen Marru Dzahranera iritsi arte, orduan Sulaiman bin Bilalen haditharen antzeko hadith luze bat jarraitu zuen, baina esan zuen; -Ibn Abbas- esan zuen; Bi emakumeei buruz galdetu nien - Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-en emazteei buruz - aurka egin ziotenak, hark - Umarrek - erantzun zuen: Hafshah eta Umm Salamah dira. Eta gaineratu zuen: Orduan, bere emazteen etxe guztietara joan nintzen, eta etxe guztiek negar hotsa entzuten zuten. Eta, gainera, zin egin zuen ez zituela bere emazteak ikusiko hilabetez, baina hogeita bederatzigarren egunean, ikustera jaitsi zela.