Umar menangis melihat bekas tikar di lambung Nabi, dan sabda beliau: tidak ridhakah engkau bila mereka mendapat dunia dan kita mendapat akhirat

Imam Muslim : 2705

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ بِلَالٍ أَخْبَرَنِي يَحْيَى أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ بْنُ حُنَيْنٍ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ يُحَدِّثُ قَالَ مَكَثْتُ سَنَةً وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ عَنْ آيَةٍ فَمَا أَسْتَطِيعُ أَنْ أَسْأَلَهُ هَيْبَةً لَهُ حَتَّى خَرَجَ حَاجًّا فَخَرَجْتُ مَعَهُ فَلَمَّا رَجَعَ فَكُنَّا بِبَعْضِ الطَّرِيقِ عَدَلَ إِلَى الْأَرَاكِ لِحَاجَةٍ لَهُ فَوَقَفْتُ لَهُ حَتَّى فَرَغَ ثُمَّ سِرْتُ مَعَهُ فَقُلْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَنْ اللَّتَانِ تَظَاهَرَتَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَزْوَاجِهِ فَقَالَ تِلْكَ حَفْصَةُ وَعَائِشَةُ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ وَاللَّهِ إِنْ كُنْتُ لَأُرِيدُ أَنْ أَسْأَلَكَ عَنْ هَذَا مُنْذُ سَنَةٍ فَمَا أَسْتَطِيعُ هَيْبَةً لَكَ قَالَ فَلَا تَفْعَلْ مَا ظَنَنْتَ أَنَّ عِنْدِي مِنْ عِلْمٍ فَسَلْنِي عَنْهُ فَإِنْ كُنْتُ أَعْلَمُهُ أَخْبَرْتُكَ قَالَ وَقَالَ عُمَرُ وَاللَّهِ إِنْ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ مَا نَعُدُّ لِلنِّسَاءِ أَمْرًا حَتَّى أَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى فِيهِنَّ مَا أَنْزَلَ وَقَسَمَ لَهُنَّ مَا قَسَمَ قَالَ فَبَيْنَمَا أَنَا فِي أَمْرٍ أَأْتَمِرُهُ إِذْ قَالَتْ لِي امْرَأَتِي لَوْ صَنَعْتَ كَذَا وَكَذَا فَقُلْتُ لَهَا وَمَا لَكِ أَنْتِ وَلِمَا هَاهُنَا وَمَا تَكَلُّفُكِ فِي أَمْرٍ أُرِيدُهُ فَقَالَتْ لِي عَجَبًا لَكَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ مَا تُرِيدُ أَنْ تُرَاجَعَ أَنْتَ وَإِنَّ ابْنَتَكَ لَتُرَاجِعُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى يَظَلَّ يَوْمَهُ غَضْبَانَ قَالَ عُمَرُ فَآخُذُ رِدَائِي ثُمَّ أَخْرُجُ مَكَانِي حَتَّى أَدْخُلَ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ لَهَا يَا بُنَيَّةُ إِنَّكِ لَتُرَاجِعِينَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى يَظَلَّ يَوْمَهُ غَضْبَانَ فَقَالَتْ حَفْصَةُ وَاللَّهِ إِنَّا لَنُرَاجِعُهُ فَقُلْتُ تَعْلَمِينَ أَنِّي أُحَذِّرُكِ عُقُوبَةَ اللَّهِ وَغَضَبَ رَسُولِهِ يَا بُنَيَّةُ لَا يَغُرَّنَّكِ هَذِهِ الَّتِي قَدْ أَعْجَبَهَا حُسْنُهَا وَحُبُّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِيَّاهَا ثُمَّ خَرَجْتُ حَتَّى أَدْخُلَ عَلَى أُمِّ سَلَمَةَ لِقَرَابَتِي مِنْهَا فَكَلَّمْتُهَا فَقَالَتْ لِي أُمُّ سَلَمَةَ عَجَبًا لَكَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ قَدْ دَخَلْتَ فِي كُلِّ شَيْءٍ حَتَّى تَبْتَغِيَ أَنْ تَدْخُلَ بَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَزْوَاجِهِ قَالَ فَأَخَذَتْنِي أَخْذًا كَسَرَتْنِي عَنْ بَعْضِ مَا كُنْتُ أَجِدُ فَخَرَجْتُ مِنْ عِنْدِهَا وَكَانَ لِي صَاحِبٌ مِنْ الْأَنْصَارِ إِذَا غِبْتُ أَتَانِي بِالْخَبَرِ وَإِذَا غَابَ كُنْتُ أَنَا آتِيهِ بِالْخَبَرِ وَنَحْنُ حِينَئِذٍ نَتَخَوَّفُ مَلِكًا مِنْ مُلُوكِ غَسَّانَ ذُكِرَ لَنَا أَنَّهُ يُرِيدُ أَنْ يَسِيرَ إِلَيْنَا فَقَدْ امْتَلَأَتْ صُدُورُنَا مِنْهُ فَأَتَى صَاحِبِي الْأَنْصَارِيُّ يَدُقُّ الْبَابَ وَقَالَ افْتَحْ افْتَحْ فَقُلْتُ جَاءَ الْغَسَّانِيُّ فَقَالَ أَشَدُّ مِنْ ذَلِكَ اعْتَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَزْوَاجَهُ فَقُلْتُ رَغِمَ أَنْفُ حَفْصَةَ وَعَائِشَةَ ثُمَّ آخُذُ ثَوْبِي فَأَخْرُجُ حَتَّى جِئْتُ فَإِذَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَشْرُبَةٍ لَهُ يُرْتَقَى إِلَيْهَا بِعَجَلَةٍ وَغُلَامٌ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْوَدُ عَلَى رَأْسِ الدَّرَجَةِ فَقُلْتُ هَذَا عُمَرُ فَأُذِنَ لِي قَالَ عُمَرُ فَقَصَصْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا الْحَدِيثَ فَلَمَّا بَلَغْتُ حَدِيثَ أُمِّ سَلَمَةَ تَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِنَّهُ لَعَلَى حَصِيرٍ مَا بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ شَيْءٌ وَتَحْتَ رَأْسِهِ وِسَادَةٌ مِنْ أَدَمٍ حَشْوُهَا لِيفٌ وَإِنَّ عِنْدَ رِجْلَيْهِ قَرَظًا مَضْبُورًا وَعِنْدَ رَأْسِهِ أُهُبًا مُعَلَّقَةً فَرَأَيْتُ أَثَرَ الْحَصِيرِ فِي جَنْبِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَبَكَيْتُ فَقَالَ مَا يُبْكِيكَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ كِسْرَى وَقَيْصَرَ فِيمَا هُمَا فِيهِ وَأَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا تَرْضَى أَنْ تَكُونَ لَهُمَا الدُّنْيَا وَلَكَ الْآخِرَةُ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ أَخْبَرَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَقْبَلْتُ مَعَ عُمَرَ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِمَرِّ الظَّهْرَانِ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ كَنَحْوِ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ قُلْتُ شَأْنُ الْمَرْأَتَيْنِ قَالَ حَفْصَةُ وَأُمُّ سَلَمَةَ وَزَادَ فِيهِ وَأَتَيْتُ الْحُجَرَ فَإِذَا فِي كُلِّ بَيْتٍ بُكَاءٌ وَزَادَ أَيْضًا وَكَانَ آلَى مِنْهُنَّ شَهْرًا فَلَمَّا كَانَ تِسْعًا وَعِشْرِينَ نَزَلَ إِلَيْهِنَّ

Bize [Harun bin Said Al Aýli] bize [Abdullah bin Wahb] maňa [Süleýman, ýagny Ibn Bilal] maňa [Ýahýa] maňa [Ubaýd bin Huneýne] [Abdullah bin Abbas] bir hekaýa gürrüň berendigini eşidendigini aýtdy. Ol şeýle diýdi: Bir ýyllap men [Omar bin Al Hattab]-dan bir aýatyň manysyny soramak isledim, ýöne onuň ygtyýary sebäpli soramaga het edip bilmedim. Haj möwsümi gelenden soň, ol haja gitdi we men hem onuň bilen gitdim. Öýe barýarkak, ol başga bir ýol tutdy, sebäbi men onuň gutarmagyny garaşýardym. Soňra men ýene onuň bilen ýöräp gitdim. Soňra men ondan: "Eý, Amirul Mukminin, Resulullahyň aýallaryndan Resulullahyň syýasatyna garşy çykmak üçin bilelikde işlän iki aýal kimler?" diýip soradym. Ol: "Olar Aýşe we Hafşa" diýip jogap berdi. -Ibn Abbas - diýdi; Men oňa: "Men: "Eý, Aişe" diýdim. Allajan, men bir ýyl mundan ozal senden hakykatdanam soramak isledim, ýöne seniň ygtyýaryň sebäpli soramaga het edip bilmedim. Ol: "Beýle bolma, eger meniň bilýändigime şübhelenýän bolsaň, onda menden göni sora, eger bilýän bolsaň, saňa düşündirerin" diýýär. -Ibn Abbas - diýdi; Omar dowam etdi; Jahyliýet döwründe biz aýallary hiç haçan hiç bir işe goşmadyk, şonuň üçin Allajan olaryň ornuny we roluny kesgitlemeli wagty geldi, ol - Omar - dowam etdi; Men bir zat hakda pikir edip otyrkam, birden aýalym: "Eger sen muny şeýle we şeýle etseň näme bolar?" diýdi. Soňra men oňa: "Sen nädip bilýärsiň? Meniň işime gatyşmagyň we alada etmegiň zerurlygy ýok" diýdim. Şeýdip, ol maňa: "Sen nähili geň, Ibnul Hattab, sen meniň bilen pikir alyşmak islemeýärsiň!" diýdi. Gyzyň hemişe Pygamber sallallahu aleýhi wesellem bilen pikir alyşsa-da, düýn agşama çenli gaharlandy. Omar: "Soňra eşiklerimi geýdim, soňra Hafşanyň öýüne gitdim. Soňra ondan soradym;" Eý gyzym, sen Resulullah sallallahu aleýhi wesellem bilen şeýle bir jedelleşmegi halaýarsyň welin, düýn gije bütin gije şeýle gaharly bolduňmy? Şonda Hafşa şeýle jogap berdi: "Allaha and bolsun, aslynda biz diňe pikir alyşýardyk, soňra men şeýle jogap berdim: "Eý gyzym, seni Allanyň jezasy we Onuň Resulynyň gazaby barada duýdurýaryn, hiç haçan biriniň gözelligi we Pygamber sallallahu aleýhi wesellemiň olara bolan söýgüsi sebäpli onuň tekepbirligine göriplik etme." Soňra men Ummu Seleme bilen duşuşmaga çykdym, sebäbi ol henizem meniň garyndaşlarymdan biridi, soňra oňa - ýagdaýy - aýtdym; Ol maňa şeýle diýdi: "Eý Ibnul Hattab, sen nähili geň, sen Pygamber sallallahu aleýhi wesellemiň we onuň aýallarynyň öý işlerine çenli ähli zada gatyşdyň." - Omar - diýdi; - "Ummu Seleme" sözleri meni şeýle bir gynandyrdy welin, olar meniň ýüregime täsir etdi. Soňra men ony taşladym. Meniň ensardan bir dostum bar, ol biziň birimiz ýok bolsak, biri-birimize habar berýär." Şol wagt biz bize hüjüm etmek isleýändigi habar berilýän Gassan patyşalaryndan bir patyşadan seresap bolup durduk. Şol wagt ýüreklerimiz hüjüme gönükdirilipdi, birden Anşar dostum gapydan kakyp: "Gapyny açyň gapyny açyň!" diýdi. Men: "Gasanyň goşunlary geldimi?" diýip soradym. Ol: "Mundanam beter, Pygamber sallallahu aleýhi wesellem aýallaryndan daşlaşdy" diýip jogap berdi. Şeýdip, men: "Hafşa we Aýşa waý!" diýdim. Soňra eşiklerimi geýip, onuň bilen duşuşmaga gitdim. Pygamber sallallahu aleýhi wesellem basgançaklardan çykyp bolýan otagda eken, Pygamber sallallahu aleýhi wesellemiň gara hyzmatkäri bolsa basgançaklaryň ahyrynda eken" diýdim. Men: "Men Omar, şonuň üçin maňa girmäge rugsat berildi" diýdim. Soňra Ummu Seleme bilen duşuşandygymy Resulallah aleýhi wesellem aýtdym. Resulallah aleýhi wesellem ýylgyrdy. Görünen ýaly, ol düýbünden ýok, deri ýassyk bilen uklap ýatyr eken. Onuň aýaklarynyň golaýynda garaž tohumy haltasy bardy we kellesiniň golaýynda täze garalan deri asylyp durdy. Men Resulullahyň sallallahu aleýhi wesellemiň gapyrgalaryndaky mat yzlaryny gördüm, birden gözlerim ýaş bilen doldy, ol: "Seni näme aglatdy?" diýip sorady. Men: "Eý, Allanyň ilçisi, hakykatdanam Kisra-Pars- we Rim imperatory özlerinde bar bolan zatlar bilen baýlyk edýärler, sen bolsa Allanyň ilçisi. Şonda Pygamber sallallahu aleýhi wesellem: "Eger olar bu dünýäni, siziň bolsa ahyretiňizi eýeleseler, razy dälmi?" diýdi. We bize [Muhammed bin Al Mutsanna] bize [Affan] bize [Hammad bin Salama] maňa [Ýahýa bin Said] [Ubaýd bin Huneýn] [Ibn Abbas] gürrüň berdi, ol şeýle diýdi: "Men [Omar] bilen yzyna gaýtdym, tä biz Marru Zahrana ýetýänçä, ol Süleýman bin Bilalyň hadysy ýaly uzyn hadysy dowam etdirdi, ýöne ol: "Ibn Abbas" diýdi. Men oňa garşy çykan iki aýal - Pygamberiň aýallary barada soradym, ol - Omar - jogap berdi: "Olar Hafşa we Ümmü Seleme". Şeýle hem şeýle diýdi: "Soňra men onuň aýallarynyň her öýüne bardym, her öýden aglama sesi eşidilýärdi". Mundan başga-da: "Ol aýallaryny bir aýlap görmejekdigi barada kasam etdi, ýöne ýigrimi dokuzynjy güni olary görmäge geldi".