Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)



Kisah perjalanan Nabi Musa 'alaihissalam menuntut ilmu dan pertemuannya dengan Nabi Khidhir 'alaihissalam

Imam Ahmad : 20197

حَدَّثَنِي أَبُو عُثْمَانَ عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو يَعْنِي ابْنَ دِينَارٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍ إِنَّ نَوْفًا الشَّامِيَّ يَزْعُمُ أَوْ يَقُولُ لَيْسَ مُوسَى صَاحِبَ خَضِرٍ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ كَذَبَ نَوْفٌ عَدُوُّ اللَّهِ حَدَّثَنِي أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ خَطِيبًا فَقَالُوا لَهُ مَنْ أَعْلَمُ النَّاسِ قَالَ أَنَا فَأَوْحَى اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى إِلَيْهِ أَنَّ لِي عَبْدًا أَعْلَمَ مِنْكَ قَالَ رَبِّ فَأَرِنِيهِ قَالَ قِيلَ تَأْخُذُ حُوتًا فَتَجْعَلُهُ فِي مِكْتَلٍ فَحَيْثُمَا فَقَدْتَهُ فَهُوَ ثَمَّ قَالَ فَأَخَذَ حُوتًا فَجَعَلَهُ فِي مِكْتَلٍ وَجَعَلَ هُوَ وَصَاحِبُهُ يَمْشِيَانِ عَلَى السَّاحِلِ حَتَّى أَتَيَا الصَّخْرَةَ رَقَدَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام وَاضْطَرَبَ الْحُوتُ فِي الْمِكْتَلِ فَوَقَعَ فِي الْبَحْرِ فَحَبَسَ اللَّهُ عَلَيْهِ جِرْيَةَ الْمَاءِ فَاضْطَرَبَ الْمَاءُ فَاسْتَيْقَظَ مُوسَى فَقَالَ لِفَتَاهُ { آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا } وَلَمْ يُصِبْ النَّصَبَ حَتَّى جَاوَزَ الَّذِي أَمَرَهُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى بِهِ قَالَ فَقَالَ { أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهُ إِلَّا الشَّيْطَانُ } { فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا } فَجَعَلَا يَقُصَّانِ آثَارَهُمَا وَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ سَرَبًا قَالَ أَمْسَكَ عَنْهُ جِرْيَةَ الْمَاءِ فَصَارَ عَلَيْهِ مِثْلُ الطَّاقِ فَكَانَ لِلْحُوتِ سَرَبًا وَكَانَ لِمُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام عَجَبًا حَتَّى انْتَهَيَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِذَا رَجُلٌ مُسَجًّى عَلَيْهِ ثَوْبٌ فَسَلَّمَ مُوسَى عَلَيْهِ فَقَالَ وَأَنَّى بِأَرْضِكَ السَّلَامُ قَالَ أَنَا مُوسَى قَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ نَعَمْ { أَتَّبِعُكَ عَلَى أَنْ تُعَلِّمَنِي مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا } قَالَ يَا مُوسَى إِنِّي عَلَى عِلْمٍ مِنْ اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَا تَعْلَمُهُ وَأَنْتَ عَلَى عِلْمٍ مِنْ اللَّهِ عَلَّمَكَهُ اللَّهُ فَانْطَلَقَا يَمْشِيَانِ عَلَى السَّاحِلِ فَمَرَّتْ سَفِينَةٌ فَعَرَفُوا الْخَضِرَ فَحُمِلَ بِغَيْرِ نَوْلٍ فَلَمْ يُعْجِبْهُ وَنَظَرَ فِي السَّفِينَةِ فَأَخَذَ الْقَدُومَ يُرِيدُ أَنْ يَكْسِرَ مِنْهَا لَوْحًا فَقَالَ حُمِلْنَا بِغَيْرِ نَوْلٍ وَتُرِيدُ أَنْ تَخْرُقَهَا لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا { قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا } قَالَ إِنِّي نَسِيتُ وَجَاءَ عُصْفُورٌ فَنَقَرَ فِي الْبَحْرِ قَالَ الْخَضِرُ مَا يُنْقِصُ عِلْمِي وَلَا عِلْمُكَ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ تَعَالَى إِلَّا كَمَا يُنْقِصُ هَذَا الْعُصْفُورُ مِنْ هَذَا الْبَحْرِ فَانْطَلَقَا حَتَّى أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ اسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَرَأَى غُلَامًا فَأَخَذَ رَأْسَهُ فَانْتَزَعَهُ فَقَالَ { أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَكِيَّةً بِغَيْرِ نَفْسٍ لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا نُكْرًا قَالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا } قَالَ سُفْيَانُ قَالَ عَمْرٌو وَهَذِهِ أَشَدُّ مِنْ الْأُولَى قَالَ فَانْطَلَقَا فَإِذَا جِدَارٌ يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ وَأَرَانَا سُفْيَانُ بِيَدَيْهِ فَرَفَعَ يَدَيْهِ هَكَذَا رَفْعًا فَوَضَعَ رَاحَتَيْهِ فَرَفَعَهُمَا بِبَطْنِ كَفَّيْهِ رَفْعًا فَقَالَ { لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا قَالَ هَذَا فِرَاقُ بَيْنِي وَبَيْنِكَ } قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ كَانَتْ الْأُولَى نِسْيَانًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُ اللَّهُ مُوسَى لَوْ كَانَ صَبَرَ حَتَّى يَقُصَّ عَلَيْنَا مِنْ أَمْرِهِ حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { قَالَ لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا } حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا الْجِدَارُ يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ قَالَ بِيَدِهِ فَرَفَعَهُمَا رَفْعًا حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ أَسَدٍ حَدَّثَنِي سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ إِمْلَاءً عَلَيَّ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبِي كَتَبْتُهُ عَنْ بَهْزٍ وَابْنِ عُيَيْنَةَ حَتَّى أَنَّ نَوْفًا يَزْعُمُ أَنَّ مُوسَى لَيْسَ بِصَاحِبِ الْخَضِرِ قَالَ فَقَالَ كَذَبَ عَدُوُّ اللَّهِ حَدَّثَنَا أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَامَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام خَطِيبًا فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ فَسُئِلَ أَيُّ النَّاسِ أَعْلَمُ قَالَ أَنَا فَعَتَبَ اللَّهُ عَلَيْهِ إِذْ لَمْ يَرُدَّ الْعِلْمَ إِلَيْهِ قَالَ بَلْ عَبْدٌ لِي عِنْدَ مَجْمَعِ الْبَحْرَيْنِ هُوَ أَعْلَمُ مِنْكَ قَالَ أَيْ رَبِّ فَكَيْفَ لِي بِهِ قَالَ خُذْ حُوتًا فَاجْعَلْهُ فِي مِكْتَلٍ ثُمَّ انْطَلِقْ فَحَيْثُمَا فَقَدْتَهُ فَهُوَ ثَمَّ فَانْطَلَقَ مُوسَى وَمَعَهُ فَتَاهُ يَمْشِيَانِ حَتَّى انْتَهَيَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَرَقَدَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام وَاضْطَرَبَ الْحُوتُ فِي الْمِكْتَلِ فَخَرَجَ فَوَقَعَ فِي الْبَحْرِ فَأَمْسَكَ اللَّهُ عَنْهُ جِرْيَةَ الْمَاءِ مِثْلَ الطَّاقِ وَكَانَ لِلْحُوتِ سَرَبًا وَقَالَ سُفْيَانُ فَعَقَدَ الْإِبْهَامَ وَالسَّبَّابَةَ وَفَرَّجَ بَيْنَهُمَا قَالَ فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ الْغَدِ قَالَ مُوسَى لِفَتَاهُ { آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا } قَالَ وَلَمْ يَجِدْ النَّصَبَ حَتَّى جَاوَزَ حَيْثُ أُمِرَ { قَالَ ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِ فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا } يَقُصَّانِ آثَارَهُمَا قَالَ وَكَانَ لِمُوسَى أَثَرُ الْحُوتِ عَجَبًا وَلِلْحُوتِ سَرَبًا فَذَكَرَ الْحَدِيثَ

Swi byeriwile eka mina [Abu Uthman Amru bin Muhammad bin Bukair An Naqid] u hi byerile [Sufyan bin Uyainah] ku suka eka [Amru bin Dinar] ku suka eka [Sa’id bin Jubair] u te, ‘Ndzi vutisile [Ibnu Abbas], ‘Nauf Asy Syami u ehleketa leswaku Muxe, munghana wa Hidlir, xana Musa a nga huma eka vana va Israel?’. Ibn Abbas u hlamurile a ku, ‘Nauf nala wa Allah u hembile. [Ubay bin Ka’b] u ndzi byerile ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, leswaku Musa sallallaahu ‘alaihi wasallam u yimile a chumayela emahlweni ka vana va Israele, va vutisile, ‘I mani munhu wo tlhariha swinene?’. Musa a hlamula a ku, 'Hi mina'. Kutani Allah Subhaanahu wa Ta’ala u n’wi paluxele leswaku Allah u na nandza loyi a tlhariheke ku n’wi tlula, Musa u tlhele a ku, ‘Oho Rabb ya mina, ndzi kombe swona’. Ibn Abbas u te, 'Kutani ku vuriwa Musa, 'Teka nhlampfi u yi veka exikhwameni, hinkwako laha yi nyamalala eka wena, hi kona laha yi nga ta va kona'.' Ibn Abbas u yise emahlweni xitori lexi, ‘Kutani Musa u teke nhlampfi a yi veka exikhwameni, endzhaku ka sweswo yena na munghana va fambe eribuweni ra lwandle ku kondza va hlangana na nsimu yo anama. Kutani Muxe a etlela, kasi tinhlampfi leti a ti ri exikhwameni ti ri karhi ti lwa kukondza ti wela elwandle. landzela mati ya kona naswona mati ya rhurhumela. Musa u tlhele a pfuka evurhongweni a ku eka munghana wa yena -nandza-, '-Tisani swakudya swa hina laha; hakunene hi titwa hi karhele hikwalaho ka riendzo ra hina-' -Qs. Al Kahf: 62-. Naswona Musa a nga titwi a karhele ku kondza a hundza ndhawu leyi tani hi leswi a lerisiweke hi Allah Tabaaraka Wa Ta'ala'. Ibn Abbas u yise emahlweni xitori lexi, 'Kutani Musa u te, '-Xana a wu swi tiva leswaku loko hi ri karhi hi lava vutumbelo eribyeni, entiyisweni ndzi rivele -ku vula hi- nhlampfi naswona a ku na munhu loyi a rivaleke ku ndzi byela hi yona handle ka sathana...Kutani lavambirhi va vuyile, va landzela mikondzo ya vona yo sungula-' -Qs. Al Kahf: 63-64-. Kutani lavambirhi va landzerile mikondzo ya vona yo sungula, kasi nhlampfi yi tlula-tlula yi kuma ndlela ya yona elwandle.’ Ibn Abbas u yise emahlweni xitori xa yena, ‘U pfaleriwile hi mati yo tiya ya lwandle lawa a ya vonaka ya ri lwangu ra yindlu, kutani tinhlampfi ti nghene elwandle. Leswi swi hlamarisile Muxe kutani a fika eribyeni lerikulu. Nakona switikomba leswaku akuri na wanuna kwalahaya loyi a ambale lapi a funengeta nhloko, Musa u tlhele a tlakusa voko a n’wi xeweta kutani a hlamula aku, ‘Hakunene ku ponisiwa kule misaveni ya wena’. Muxe aku, 'Hi mina Muxe'. Wanuna yoloye a vutisa a ku: ‘Muxe wa Israyele? Musa a hlamula aku, 'Ina, '-ndzi ku landzerile leswaku u ta ndzi dyondzisa vutivi lebyi faneleke exikarhi ka vutivi lebyi u dyondzisiweke byona?' -Qs. Al Kahf: 66-. Wanuna loyi u hlamurile a ku, ‘Oho Musa, ndzi le ku tiviweni ka Allah Tabaraka Wa Ta’ala loku u nga ku tiviki. Naswona u tlhela u va eka Vutivi bya Allah lebyi Allah a ku dyondziseke byona'. Lava vambirhi va tlhele va famba hi ribuwa, kutani ku hundza xikepe, naswona vanhu lava a va ri ebyatsweni a va n’wi tiva Hidlir, kutani va teka Hidlir va nga ri na muholo, kambe sweswo a swi n’wi hlamarisanga. Khidlir u tlhele a languta xikepe, a teka xikele kutani a ri kusuhi no tshoveka nsinya wa xikepe. Kambe Muxe a ku: ‘Hi tekiwile hi nga hakeriwi, kambe u lava ku yi hisa kukondza vakhandziyi va nwela!” '-Khidhr- a hlamula a ku: 'Xana a ndzi vulanga leswaku: 'Hakunene a wu nge pfuki u ndzi lehise mbilu-' -Qs. Al Kahf: 72-. Musa aku, 'Ndzi rivele'. Kutani ku fika swinyenyana leswintsongo leswi a swi rhendzeleka elwandle, Khidlir u te, ‘Vutivi bya mina na vutivi bya wena a swi hunguti hi ndlela yo karhi vukulu bya vutivi bya Allah, handle ko fana na swinyenyana leswi leswintsongo leswi nwaka mati ya lwandle’. Hiloko lavambirhi va ya emahlweni; leswaku loko lava vambirhi va fika eka vanhu va tiko ro karhi, va kombela vanhu va tiko rero leswaku va va tsakisa, kambe vanhu va tiko rero a va nga lavi ku va tsakisa, kutani va vona n’wana lontsongo, kutani a khoma nhloko ya yona a yi tsema nhamu. '-Muxe u te: 'Ha yini u dlaya moya wo tenga, ku nga ri hikuva u dlaye un'wana? Hakunene, u endle swo biha’. Khidlir u te: 'Xana a ndzi ku byelanga leswaku entiyisweni a wu nge swi koti ku ndzi lehisa mbilu?- ' -Qs. Al Kahf: 74-75-. Sufyan aku, Amru aku, ‘Naswona leswi swina matimba kutlula yosungula’. Kutani lavambirhi va fambile ku kondza ku va na rirhangu leri a ri ri kusuhi no wa - kutani Sufyan a nyika xikombiso hi ku tlakusa mavoko ya yena mambirhi hi ndlela leyi -. Kutani lavambirhi a va nga tshiki va tlhela va hetelela va tlakusela rirhangu leri a ri wile ivi va tlhela va ri lulamisa. '-Muxe u te: 'Loko a wu swi lava, a wu ta va u teke hakelo ya swona'. Khidhr u te: 'Leswi i ku hambana exikarhi ka mina na wena...- ' -Qs. Al Kahf: 77-78-. Ibn Abbas u te, ‘Xo sungula i hikwalaho ka ku rivala. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Onge Allah a nga va na tintswalo eka Musa, loko a a lehise mbilu a ta va a byeriwe timhaka ta yena hinkwato’. Swi hi byeriwile [Amru An Naqid] u hi byerile [Sufyan] ku suka eka [Amru] ku suka eka [Sa’id bin Jubair] ku suka eka [Ibn Abbas] ku suka eka [Ubay bin Ka’b] ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Loko u swi lava u ta teka muholo’. Amru An Naqid u hi byerile Sufyan ku suka eka Amru ku suka eka Sa’id bin Jubair ku suka eka Ibn Abbas ku suka eka Ubay bin Ka’b ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, leswaku hi xitshuketa ku vile na rirhangu leri a ri ri kusuhi no wa, kutani a ri lulamisa -u vule leswi hi ku tlakusa voko ra yena-’. U hi byerile [Bahz bin Asad] u ndzi byerile [Sufyan bin Uyainah] hi ku ndzi lerisa, ku suka eka [Amru] ku suka eka [Sa’id bin Jubair] u te, ‘Ndzi byele [Ibn Abbas] u te, ‘Tatana u yi tsarile ku suka eka Bahz na Ibn Uyainah leswaku Nauf a ehleketa leswaku Musa a hi munghana wa Hidlir?’. A ku, Kutani a ku Ubay, ‘I mavunwa swonghasi nala wa Allah’. Ubay bin Ka’b u hi byerile ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, u te: ‘Muxe u yime a chumayela emahlweni ka vana va Israele kutani a vutisiwile, ‘I mani wanuna wo tlhariha ku tlula hinkwavo?’. A hlamula a ku, ‘Hi mina’. Kutani Allah u n’wi paluxele leswaku Allah u na nandza loyi a tlhariheke ku n’wi tlula exikarhi ka malwandle mambirhi, Musa u te, ‘Oho Hosi ya mina, ndzi nga hlangana njhani na yena?’. Allah u hlamurile: ‘Teka nhlampfi u yi veka exikhwameni, kutani famba. Kutani kun’wana na kun’wana laha u lahlekeriwa hi nhlampfi, hi kona laha yi nga kona’. Hiloko Musa a famba na nandza wa yena etlhelo ka ribuwa ku kondza a hlangana na ribye, kutani a ya etlela. Hi nkarhi wolowo nhlampfi yi lwile hi matimba kukondza yi hetelela yi wela elwandle. Kutani Allah u teke nhlampfi leyi magandlati ma ri karhi ma rhendzeleka ku fana ni lwangu ra yindlu, kutani tinhlampfi ti nghena elwandle.’ Sufyan u tlhele a vula hi ku khoma xikunwana na rintiho ra yena ra le hansi, ivi a pfula leswimbirhi. Murhumiwa wa Allah u ye emahlweni a ku: ‘Kutani lavambirhi va fambile, ku kondza hi siku leri landzelaka a byela mudyondzisiwa wa yena: ‘Tisa swakudya swa hina laha; Entiyisweni, hi titwa hi karhele hikwalaho ka riendzo ra hina’. Naswona a va nga titwi va karhele ku kondza va hundza laha a va lerisiwe kona -ku n'wi lava-. Muxe u te: 'Hi yona -ndhawu- leyi hi yi lavaka'. Kutani havambirhi va vuya, va landzela mikondzo ya vona yo sungula. Nakona Muxe u kumile ndhawu leyi nhlampfi yi nga tlula eka yona yi teka ndlela ya yona elwandle yi yi endla ta'ajub... kutani a boxa hadith'.

Hadith Corroboration :

Imam Ahmad : 20192, 20197, 20200, 20209
Imam Bukhari : 72, 76, 119, 2526, 3036, 3148, 3149, 6924
Imam Muslim : 4385, 4386, 4388
Imam Tirmidzi : 3074