حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ عَنْ مَالِكٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَنَّ حُمَيْدَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَهُ أَنَّ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ أَخْبَرَهُأَنَّ الرَّهْطَ الَّذِينَ وَلَّاهُمْ عُمَرُ اجْتَمَعُوا فَتَشَاوَرُوا فَقَالَ لَهُمْ عَبْدُ الرَّحْمَنِ لَسْتُ بِالَّذِي أُنَافِسُكُمْ عَلَى هَذَا الْأَمْرِ وَلَكِنَّكُمْ إِنْ شِئْتُمْ اخْتَرْتُ لَكُمْ مِنْكُمْ فَجَعَلُوا ذَلِكَ إِلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ فَلَمَّا وَلَّوْا عَبْدَ الرَّحْمَنِ أَمْرَهُمْ فَمَالَ النَّاسُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَتَّى مَا أَرَى أَحَدًا مِنْ النَّاسِ يَتْبَعُ أُولَئِكَ الرَّهْطَ وَلَا يَطَأُ عَقِبَهُ وَمَالَ النَّاسُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ يُشَاوِرُونَهُ تِلْكَ اللَّيَالِي حَتَّى إِذَا كَانَتْ اللَّيْلَةُ الَّتِي أَصْبَحْنَا مِنْهَا فَبَايَعْنَا عُثْمَانَ قَالَ الْمِسْوَرُ طَرَقَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بَعْدَ هَجْعٍ مِنْ اللَّيْلِ فَضَرَبَ الْبَابَ حَتَّى اسْتَيْقَظْتُ فَقَالَ أَرَاكَ نَائِمًا فَوَاللَّهِ مَا اكْتَحَلْتُ هَذِهِ اللَّيْلَةَ بِكَبِيرِ نَوْمٍ انْطَلِقْ فَادْعُ الزُّبَيْرَ وَسَعْدًا فَدَعَوْتُهُمَا لَهُ فَشَاوَرَهُمَا ثُمَّ دَعَانِي فَقَالَ ادْعُ لِي عَلِيًّا فَدَعَوْتُهُ فَنَاجَاهُ حَتَّى ابْهَارَّ اللَّيْلُ ثُمَّ قَامَ عَلِيٌّ مِنْ عِنْدِهِ وَهُوَ عَلَى طَمَعٍ وَقَدْ كَانَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ يَخْشَى مِنْ عَلِيٍّ شَيْئًا ثُمَّ قَالَ ادْعُ لِي عُثْمَانَ فَدَعَوْتُهُ فَنَاجَاهُ حَتَّى فَرَّقَ بَيْنَهُمَا الْمُؤَذِّنُ بِالصُّبْحِ فَلَمَّا صَلَّى لِلنَّاسِ الصُّبْحَ وَاجْتَمَعَ أُولَئِكَ الرَّهْطُ عِنْدَ الْمِنْبَرِ فَأَرْسَلَ إِلَى مَنْ كَانَ حَاضِرًا مِنْ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ وَأَرْسَلَ إِلَى أُمَرَاءِ الْأَجْنَادِ وَكَانُوا وَافَوْا تِلْكَ الْحَجَّةَ مَعَ عُمَرَ فَلَمَّا اجْتَمَعُوا تَشَهَّدَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ يَا عَلِيُّ إِنِّي قَدْ نَظَرْتُ فِي أَمْرِ النَّاسِ فَلَمْ أَرَهُمْ يَعْدِلُونَ بِعُثْمَانَ فَلَا تَجْعَلَنَّ عَلَى نَفْسِكَ سَبِيلًا فَقَالَ أُبَايِعُكَ عَلَى سُنَّةِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَالْخَلِيفَتَيْنِ مِنْ بَعْدِهِ فَبَايَعَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ وَبَايَعَهُ النَّاسُ الْمُهَاجِرُونَ وَالْأَنْصَارُ وَأُمَرَاءُ الْأَجْنَادِ وَالْمُسْلِمُونَ

[Abdullah bin Muhammad bin Asma`]-k esan digu, [Juwayriyah]-k [Malik]-engandik [Az Zuhri]-tik esan digu, [Humaid bin Abdurrahmanek] jakinarazi ziola, [Miswar bin Makhramahek] jakinarazi ziola; Umarren agindua zuten pertsona batzuk bildu eta kontsultatu zuten. Abdurrahmanek esan zien: «Ez dut zuekin lehiatu nahi gai honetan, baina nahi baduzue, buruzagi bat aukeratuko dizuet zeuen artean», beraz, aginpide hori Abdurrahmani eskuordetu zioten. Beren gaiak Abdurrahmani eman zizkiotenean, eta jendea Abdurrahmanen aldekoa bihurtu zenean, ezen ez nuen inor beste bati jarraitzen ikusi, ezta Abdurrahmanen politika gainditzen ere, eta jende guztia Abdurrahmanen aldekoa zenez, hainbat gauez kontsultatu zuten aginpideari buruz, ilunabarrean arte, goizean Uthmani leialtasuna zin egin genion arte. - Miswarrek jarraitu zuen; - Abdurrahmanek jo egin zidan gaua berandu hasi zenean, atea jo zuen esnatu arte, eta esan zuen; «Lotan ikusi zaitut? Alaren izenean, ezin dut ondo lo egin gaur gauean, mesedez, zoaz Zubair eta Sa'd deitzera», beraz, biak deitu nituen Abdurrahmanekin biltzera. Orduan, Abdurrahmanek biak eztabaida batera gonbidatu zituen, gero berriro deitu zidan eta esan zidan: «Mesedez, deitu Ali nirekin biltzera!». Berehala deitu nion, eta Abdurrahmanek aurrez aurreko bilera izan zuen berarekin, goizeko muezzinak bilera bereizi zuen arte. Goizeko otoitza amaitu zuenean, eta hainbat buruzagi minbar-ean bildu zirenean, Abdurrahmanek ordezkaritza bat bidali zuen entzuleengana, muhajirin eta ansar-etik, baita Umarrekin erromesaldian zeuden buruzagi militarretatik ere. Bildu zirenean, Abdurrahmanek testigantza eman zuen eta esan zuen: «Amma ba'd. Oi Ali, arretaz aztertu ditut jendearen arazoak, eta ez ditut ikusten Ustmanengandik aldentzen, beraz, ez bilatu aitzakiarik». Orduan, Abdurrahmanek esan zuen: «Leialtasuna zin egiten dizut, bere Mezulariaren eta ondoren hil ziren bi kalifen sunnah eta sunnah oinarritzat hartuta». Ondoren, Abdurrahmanek leialtasuna zin egin zion, eta ondoren Muhajirin eta Ansarren lagunek, goi-mailako militarrek eta, oro har, musulmanek.