Rasulullah menulis surat kepada Qaishar: Masuklah kedalam Islam maka kamu akan selamat. Bila kamu enggan masuk Islam maka kamu menanggung dosa bangsa Al Arisiyyiin (Eropa)

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ عِيسَى قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي رَاشِدٍ قَالَ لَقِيتُ التَّنُوخِيَّ رَسُولَ هِرَقْلَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِحِمْصَ وَكَانَ جَارًا لِي شَيْخًا كَبِيرًا قَدْ بَلَغَ الْفَنَدَ أَوْ قَرُبَ فَقُلْتُ أَلَا تُخْبِرُنِي عَنْ رِسَالَةِ هِرَقْلَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرِسَالَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى هِرَقْلَ فَقَالَ بَلَى قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَبُوكَ فَبَعَثَ دِحْيَةَ الْكَلْبِيَّ إِلَى هِرَقْلَ فَلَمَّا أَنْ جَاءَهُ كِتَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعَا قِسِّيسِي الرُّومِ وَبَطَارِقَتَهَا ثُمَّ أَغْلَقَ عَلَيْهِ وَعَلَيْهِمْ بَابًا فَقَالَ قَدْ نَزَلَ هَذَا الرَّجُلُ حَيْثُ رَأَيْتُمْ وَقَدْ أَرْسَلَ إِلَيَّ يَدْعُونِي إِلَى ثَلَاثِ خِصَالٍ يَدْعُونِي إِلَى أَنْ أَتَّبِعَهُ عَلَى دِينِهِ أَوْ عَلَى أَنْ نُعْطِيَهُ مَالَنَا عَلَى أَرْضِنَا وَالْأَرْضُ أَرْضُنَا أَوْ نُلْقِيَ إِلَيْهِ الْحَرْبَ وَاللَّهِ لَقَدْ عَرَفْتُمْ فِيمَا تَقْرَءُونَ مِنْ الْكُتُبِ لَيَأْخُذَنَّ مَا تَحْتَ قَدَمَيَّ فَهَلُمَّ نَتَّبِعْهُ عَلَى دِينِهِ أَوْ نُعْطِيهِ مَالَنَا عَلَى أَرْضِنَا فَنَخَرُوا نَخْرَةَ رَجُلٍ وَاحِدٍ حَتَّى خَرَجُوا مِنْ بَرَانِسِهِمْ وَقَالُوا تَدْعُونَا إِلَى أَنْ نَدَعَ النَّصْرَانِيَّةَ أَوْ نَكُونَ عَبِيدًا لِأَعْرَابِيٍّ جَاءَ مِنْ الْحِجَازِ فَلَمَّا ظَنَّ أَنَّهُمْ إِنْ خَرَجُوا مِنْ عِنْدِهِ أَفْسَدُوا عَلَيْهِ الرُّومَ رَفَأَهُمْ وَلَمْ يَكَدْ وَقَالَ إِنَّمَا قُلْتُ ذَلِكَ لَكُمْ لِأَعْلَمَ صَلَابَتَكُمْ عَلَى أَمْرِكُمْ ثُمَّ دَعَا رَجُلًا مِنْ عَرَبِ تُجِيبَ كَانَ عَلَى نَصَارَى الْعَرَبِ فَقَالَ ادْعُ لِي رَجُلًا حَافِظًا لِلْحَدِيثِ عَرَبِيَّ اللِّسَانِ أَبْعَثْهُ إِلَى هَذَا الرَّجُلِ بِجَوَابِ كِتَابِهِ فَجَاءَ بِي فَدَفَعَ إِلَيَّ هِرَقْلُ كِتَابًا فَقَالَ اذْهَبْ بِكِتَابِي إِلَى هَذَا الرَّجُلِ فَمَا ضَيَّعْتُ مِنْ حَدِيثِهِ فَاحْفَظْ لِي مِنْهُ ثَلَاثَ خِصَالٍ انْظُرْ هَلْ يَذْكُرُ صَحِيفَتَهُ الَّتِي كَتَبَ إِلَيَّ بِشَيْءٍ وَانْظُرْ إِذَا قَرَأَ كِتَابِي فَهَلْ يَذْكُرُ اللَّيْلَ وَانْظُرْ فِي ظَهْرِهِ هَلْ بِهِ شَيْءٌ يَرِيبُكَ فَانْطَلَقْتُ بِكِتَابِهِ حَتَّى جِئْتُ تَبُوكَ فَإِذَا هُوَ جَالِسٌ بَيْنَ ظَهْرَانَيْ أَصْحَابِهِ مُحْتَبِيًا عَلَى الْمَاءِ فَقُلْتُ أَيْنَ صَاحِبُكُمْ قِيلَ هَا هُوَ ذَا فَأَقْبَلْتُ أَمْشِي حَتَّى جَلَسْتُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَنَاوَلْتُهُ كِتَابِي فَوَضَعَهُ فِي حَجْرِهِ ثُمَّ قَالَ مِمَّنْ أَنْتَ فَقُلْتُ أَنَا أَحَدُ تَنُوخَ قَالَ هَلْ لَكَ فِي الْإِسْلَامِ الْحَنِيفِيَّةِ مِلَّةِ أَبِيكَ إِبْرَاهِيمَ قُلْتُ إِنِّي رَسُولُ قَوْمٍ وَعَلَى دِينِ قَوْمٍ لَا أَرْجِعُ عَنْهُ حَتَّى أَرْجِعَ إِلَيْهِمْ فَضَحِكَ وَقَالَ { إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ } يَا أَخَا تَنُوخَ إِنِّي كَتَبْتُ بِكِتَابٍ إِلَى كِسْرَى فَمَزَّقَهُ وَاللَّهُ مُمَزِّقُهُ وَمُمَزِّقٌ مُلْكَهُ وَكَتَبْتُ إِلَى النَّجَاشِيِّ بِصَحِيفَةٍ فَخَرَقَهَا وَاللَّهُ مُخْرِقُهُ وَمُخْرِقٌ مُلْكَهُ وَكَتَبْتُ إِلَى صَاحِبِكَ بِصَحِيفَةٍ فَأَمْسَكَهَا فَلَنْ يَزَالَ النَّاسُ يَجِدُونَ مِنْهُ بَأْسًا مَا دَامَ فِي الْعَيْشِ خَيْرٌ قُلْتُ هَذِهِ إِحْدَى الثَّلَاثَةِ الَّتِي أَوْصَانِي بِهَا صَاحِبِي وَأَخَذْتُ سَهْمًا مِنْ جَعْبَتِي فَكَتَبْتُهَا فِي جِلْدِ سَيْفِي ثُمَّ إِنَّهُ نَاوَلَ الصَّحِيفَةَ رَجُلًا عَنْ يَسَارِهِ قُلْتُ مَنْ صَاحِبُ كِتَابِكُمْ الَّذِي يُقْرَأُ لَكُمْ قَالُوا مُعَاوِيَةُ فَإِذَا فِي كِتَابِ صَاحِبِي تَدْعُونِي إِلَى جَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمَوَاتُ وَالْأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ فَأَيْنَ النَّارُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُبْحَانَ اللَّهِ أَيْنَ اللَّيْلُ إِذَا جَاءَ النَّهَارُ قَالَ فَأَخَذْتُ سَهْمًا مِنْ جَعْبَتِي فَكَتَبْتُهُ فِي جِلْدِ سَيْفِي فَلَمَّا أَنْ فَرَغَ مِنْ قِرَاءَةِ كِتَابِي قَالَ إِنَّ لَكَ حَقًّا وَإِنَّكَ رَسُولٌ فَلَوْ وُجِدَتْ عِنْدَنَا جَائِزَةٌ جَوَّزْنَاكَ بِهَا إِنَّا سَفْرٌ مُرْمِلُونَ قَالَ فَنَادَاهُ رَجُلٌ مِنْ طَائِفَةِ النَّاسِ قَالَ أَنَا أُجَوِّزُهُ فَفَتَحَ رَحْلَهُ فَإِذَا هُوَ يَأْتِي بِحُلَّةٍ صَفُورِيَّةٍ فَوَضَعَهَا فِي حَجْرِي قُلْتُ مَنْ صَاحِبُ الْجَائِزَةِ قِيلَ لِي عُثْمَانُ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّكُمْ يُنْزِلُ هَذَا الرَّجُلَ فَقَالَ فَتًى مِنْ الْأَنْصَارِ أَنَا فَقَامَ الْأَنْصَارِيُّ وَقُمْتُ مَعَهُ حَتَّى إِذَا خَرَجْتُ مِنْ طَائِفَةِ الْمَجْلِسِ نَادَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ تَعَالَ يَا أَخَا تَنُوخَ فَأَقْبَلْتُ أَهْوِي إِلَيْهِ حَتَّى كُنْتُ قَائِمًا فِي مَجْلِسِي الَّذِي كُنْتُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَحَلَّ حَبْوَتَهُ عَنْ ظَهْرِهِ وَقَالَ هَاهُنَا امْضِ لِمَا أُمِرْتَ لَهُ فَجُلْتُ فِي ظَهْرِهِ فَإِذَا أَنَا بِخَاتَمٍ فِي مَوْضِعِ غُضُونِ الْكَتِفِ مِثْلِ الْحَجْمَةِ الضَّخْمَةِ

Esan digute [Ishaq bin 'Isa]; esan dit [Yahya bin Sulaim] [Abdullah bin 'Uthman bin Khutsaim] [Sa'id bin Abu Rosyid] esan zuen; Behin [Tanuhi-n] Hirqol-en Rasulullah Sallallahu'alaihiwasallam-en mandataria ezagutu nuen Hims-en. Ia hildako bizilagun zahar bat daukat, galdetu nion, Hirqol gutuna sallallaahu'alaihiwasallam profetari eta sallallaahu'alaihiwasallam profetaren gutuna esango al zenioke? Hala esan zuen, baietz. Rasulullah sallallaahu'alaihiwasallam Tabukera heldu zen, gero Dihyah Al Kalbi Hirqol-era bidali zuen. Sallallaahu'alaihiwasallam Profetaren gutuna iritsi zitzaionean, erromatar goi mailako figurak eta haien komandanteak deitu zituen, eta atea itxi zen haien artean. Orduan berak -Hirqol erregeak- esan zuen; gizon hau heldu da ikusten duzun bezala, bidali nau eta hiru gauzatara gonbidatu nau. Bere erlijioa jarraitzera gonbidatu ninduen, edo gure lurretik jasotakoa berari entregatu behar diogu edo berarekin borrokatzen dugu. Ala-ren eskutik. Benetan badakizu, lehendik dauden liburuetatik zer lortzen duzun, benetan hartuko du nire oinen azpian dagoena, jarraitu dezagun bere erlijioa edo utz ditzagun gure aberastasuna. Orduan, hain haserrezko hitzez mintzatu ziren ahots batez, non errege-jantziak bota baitzituzten. Esan zuten; kristautasuna alde batera uzteko eskatzen diguzu edo Hijaz-etik etorritako arabiarren esklabo bihurtuko gara. Uste zuen haiek utziz gero Erroma suntsitu egingo zela, beraz, asko maite zituen eta ez zuen nahi. Eta esan zuen; Hau esan nizuen, zure aferen osotasuna ezagutzeko, orduan Arabiar Tujib-eko gizon bat gonbidatu zuen, arabiar kristaua zen. Orduan berak -Hirqol erregeak- esan zuen; deitu hadith-a bihotzez ezagutzen duen eta arabieraz hitz egiten duen pertsona bati, gutuna erantzuteko bidaliko dudana, gero Hirqol-era eramango naute eta hark eskutitza emango dit. Orduan -Hirqol- esan zuen; joan nire gutunarekin pertsona honi, orduan nik -Tanuhi-n- ez nuen alferrik galdu, hiru gauza buruz ikasteko esan zidan. Ea idatzi didan orria aipatzen duen eta ea noiz irakurtzen duen nire idazkia, gaua aipatzen duen. Begiratu bere bizkarra, ea zalantzan jartzen duen zerbait dagoen. Gero gutunarekin alde egin nuen Tabukera heldu arte. Bera - Rasulullah Shallallahu'alaihiwasallam - bere lagunen artean zegoen, oinak uretan sartzen ari zirela. Orduan galdetu nion, non daude zure lagunak? Norbaitek erantzun zuen, hemen dago. Orduan, oinez ezagutu nuen, bere aurrean eseri nintzen gero nire idatzia eman nion eta bere altzoan jarri zuen. Orduan esan zuen: 'Nongoa zara?' Nik erantzun nion: Tanukh bat naiz. -Rasulullah sallallaahu'alaihiwasallam- galdetu zuen, musulman zuzena zaren ala ez, hots, zure aita Abrahamen erlijioa. Erantzun nion: Herri baten mezularia naiz, zeinaren erlijioa haietara itzuli arte utziko ez dudan erlijioa. Orduan -sallallaahu'alaihiwasallam profetak- barre egin zuen eta esan zuen: "Ezin izango dituzue maite dituzunei gidaririk eman, baina Allahk gidatzen ditu berak nahi dituenak, eta Allahk hobeto ezagutzen ditu orientazioa jasotzeko prest daudenak". O anaia Tanukh, nire eskutitza idatzi diot Kisrari, orduan urratu egingo du eta Allahk urratu eta bere erreinua urratuko du. Nire gutuna Najasyi-ri orri batean bidali nion, orduan erre egin zuen eta Ala erreko du eta bere erreinua erreko du. Zure lagunari izara bat bidali diot, gero eusten dio eta jendeak oraindik ere gauza txarrak jasoko ditu bere bizitza ona izan arren. esan nuen; hau agindu zidan hiru gauzetako bat izan zen, gero bat hartu nuen a Gezi bat zegoen lekutik hartu nuen gero nire ezpataren azalean idatzi nuen eta gero orria bere ezkerreko norbaiti eman zion. Galdetzen dut, nork ekarriko dizu zure gutuna eta irakurriko dizu? Haiek erantzun zuten: Mu'awiyah. Gertatzen da nire lagunaren gutunean zerua eta lurra bezain zabala den eta jainkozaleentzat prestatua dagoen paradisura gonbidatu ninduela, non dago, beraz, infernua? Sallallaahu'alaihiwasallam profetak esan zuen: 'Aintza Ala, non dago eguna iritsi den gaua'. -mezulariak- esan zuen; gero gezi bat hartu nuen euskarriarengandik gero nire ezpatean idatzi nuen nire gutuna irakurtzen amaitu ondoren, esan zuen: 'Eskubidea duzu, mezularia zara, zerbait badugu emango dizugu. hornidurarik gabe gaude' -esan zuen mezulariak-; orduan bazen gizon bat haien erdian zegoena deitzen. dio; Opari bat egingo nion, orduan elementua ireki zuen, bitxi horiak zeramatzan ikusi zen, gero magalean jarri zidan, orduan oparia nork eman zidan galdetu nion, norbaitek esan zuen 'Uthman zela. Orduan Rasulullah sallallaahu'alaihiwasallamek esan zuen: 'Nork emango dio ostatua pertsona honi?' Orduan bazen Anxorreko gazte bat esaten zuena; I. Orduan gaztea zutitu zen eta berarekin egon nintzen majlis taldea utzi arte. Rasulullah sallallaahu'alaihiwasallamek deitu zidan eta esan zuen; Zatoz hona, anaia Tanukh, orduan bere deiarekin topo egin nuen eta, beraz, han egon nintzeneko eserlekutik altxatu nintzen. Orduan bere ihtiba' eserita metodoa ireki zuen - belaunak batera eserita bularraren aurrean -. Orduan esan zuen: "Zatoz hona, egin esan dizutena, eta gero bere bizkarretik begiratu nuen, itxuraz sorbaldaren gainean zigilu bat ikusi nuen kupa-marka handi baten moduan".