حَدَّثَنِي أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْفَضْلِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ الضَّمْرِيِّ قَالَخَرَجْتُ مَعَ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَدِيِّ بْنِ الْخِيَارِ فَلَمَّا قَدِمْنَا حِمْصَ قَالَ لِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَدِيٍّ هَلْ لَكَ فِي وَحْشِيٍّ نَسْأَلُهُ عَنْ قَتْلِ حَمْزَةَ قُلْتُ نَعَمْ وَكَانَ وَحْشِيٌّ يَسْكُنُ حِمْصَ فَسَأَلْنَا عَنْهُ فَقِيلَ لَنَا هُوَ ذَاكَ فِي ظِلِّ قَصْرِهِ كَأَنَّهُ حَمِيتٌ قَالَ فَجِئْنَا حَتَّى وَقَفْنَا عَلَيْهِ بِيَسِيرٍ فَسَلَّمْنَا فَرَدَّ السَّلَامَ قَالَ وَعُبَيْدُ اللَّهِ مُعْتَجِرٌ بِعِمَامَتِهِ مَا يَرَى وَحْشِيٌّ إِلَّا عَيْنَيْهِ وَرِجْلَيْهِ فَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ يَا وَحْشِيُّ أَتَعْرِفُنِي قَالَ فَنَظَرَ إِلَيْهِ ثُمَّ قَالَ لَا وَاللَّهِ إِلَّا أَنِّي أَعْلَمُ أَنَّ عَدِيَّ بْنَ الْخِيَارِ تَزَوَّجَ امْرَأَةً يُقَالُ لَهَا أُمُّ قِتَالٍ بِنْتُ أَبِي الْعِيصِ فَوَلَدَتْ لَهُ غُلَامًا بِمَكَّةَ فَكُنْتُ أَسْتَرْضِعُ لَهُ فَحَمَلْتُ ذَلِكَ الْغُلَامَ مَعَ أُمِّهِ فَنَاوَلْتُهَا إِيَّاهُ فَلَكَأَنِّي نَظَرْتُ إِلَى قَدَمَيْكَ قَالَ فَكَشَفَ عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ وَجْهِهِ ثُمَّ قَالَ أَلَا تُخْبِرُنَا بِقَتْلِ حَمْزَةَ قَالَ نَعَمْ إِنَّ حَمْزَةَ قَتَلَ طُعَيْمَةَ بْنَ عَدِيِّ بْنِ الْخِيَارِ بِبَدْرٍ فَقَالَ لِي مَوْلَايَ جُبَيْرُ بْنُ مُطْعِمٍ إِنْ قَتَلْتَ حَمْزَةَ بِعَمِّي فَأَنْتَ حُرٌّ قَالَ فَلَمَّا أَنْ خَرَجَ النَّاسُ عَامَ عَيْنَيْنِ وَعَيْنَيْنِ جَبَلٌ بِحِيَالِ أُحُدٍ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ وَادٍ خَرَجْتُ مَعَ النَّاسِ إِلَى الْقِتَالِ فَلَمَّا أَنْ اصْطَفُّوا لِلْقِتَالِ خَرَجَ سِبَاعٌ فَقَالَ هَلْ مِنْ مُبَارِزٍ قَالَ فَخَرَجَ إِلَيْهِ حَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَقَالَ يَا سِبَاعُ يَا ابْنَ أُمِّ أَنْمَارٍ مُقَطِّعَةِ الْبُظُورِ أَتُحَادُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثُمَّ شَدَّ عَلَيْهِ فَكَانَ كَأَمْسِ الذَّاهِبِ قَالَ وَكَمَنْتُ لِحَمْزَةَ تَحْتَ صَخْرَةٍ فَلَمَّا دَنَا مِنِّي رَمَيْتُهُ بِحَرْبَتِي فَأَضَعُهَا فِي ثُنَّتِهِ حَتَّى خَرَجَتْ مِنْ بَيْنِ وَرِكَيْهِ قَالَ فَكَانَ ذَاكَ الْعَهْدَ بِهِ فَلَمَّا رَجَعَ النَّاسُ رَجَعْتُ مَعَهُمْ فَأَقَمْتُ بِمَكَّةَ حَتَّى فَشَا فِيهَا الْإِسْلَامُ ثُمَّ خَرَجْتُ إِلَى الطَّائِفِ فَأَرْسَلُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَسُولًا فَقِيلَ لِي إِنَّهُ لَا يَهِيجُ الرُّسُلَ قَالَ فَخَرَجْتُ مَعَهُمْ حَتَّى قَدِمْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا رَآنِي قَالَ آنْتَ وَحْشِيٌّ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ أَنْتَ قَتَلْتَ حَمْزَةَ قُلْتُ قَدْ كَانَ مِنْ الْأَمْرِ مَا بَلَغَكَ قَالَ فَهَلْ تَسْتَطِيعُ أَنْ تُغَيِّبَ وَجْهَكَ عَنِّي قَالَ فَخَرَجْتُ فَلَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَرَجَ مُسَيْلِمَةُ الْكَذَّابُ قُلْتُ لَأَخْرُجَنَّ إِلَى مُسَيْلِمَةَ لَعَلِّي أَقْتُلُهُ فَأُكَافِئَ بِهِ حَمْزَةَ قَالَ فَخَرَجْتُ مَعَ النَّاسِ فَكَانَ مِنْ أَمْرِهِ مَا كَانَ قَالَ فَإِذَا رَجُلٌ قَائِمٌ فِي ثَلْمَةِ جِدَارٍ كَأَنَّهُ جَمَلٌ أَوْرَقُ ثَائِرُ الرَّأْسِ قَالَ فَرَمَيْتُهُ بِحَرْبَتِي فَأَضَعُهَا بَيْنَ ثَدْيَيْهِ حَتَّى خَرَجَتْ مِنْ بَيْنِ كَتِفَيْهِ قَالَ وَوَثَبَ إِلَيْهِ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَضَرَبَهُ بِالسَّيْفِ عَلَى هَامَتِهِقَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْفَضْلِ فَأَخْبَرَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ يَقُولُ فَقَالَتْ جَارِيَةٌ عَلَى ظَهْرِ بَيْتٍ وَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ قَتَلَهُ الْعَبْدُ الْأَسْوَدُ

Esan dit [Abu Ja'far Muhammad bin Abdullah]-ek [Hujain bin Al Mutsannak] esan digula [Abdul Aziz bin Abdullah bin Abu Salamah]-ek [Abdullah bin Al Fadl-etik] [Sulaiman bin Yasar-etik] [Ja'far bin 'Amru bin Umayyah Adl Dlamri-tik] esan duela: 'Ubaidullah bin 'Ady bin Hiyar-ekin joan nintzen Shamera. Himshera iritsi ginenean, 'Ubaidullah bin 'Adi-k esan zidan: 'Joan al gaitezke [Wahsyirengana] eta Hamzaren hilketaren gertakariari buruz galdetuko diogu?'. 'Ados' erantzun nion. Wahsyi Himshen bizi zen garai hartan, eta berari buruz galdetu genuenean, Wahsyi bere etxearen itzalean zegoela erakutsi ziguten, pertsona beltz bat balitz bezala'. Ja'far bin 'Amru Ad-Dlamry-k esan zuen: 'Orduan, hurbildu ginen haren aurrean egon arte, agurtu egin genuen, eta erantzun egin zigun'. Une hartan, Ubaidullahk buruko estalkia tolestu zuen, Wahsyirik ezin izan zezan ikusi, Ubaidullahren bi begiak eta bi oinak izan ezik. Ubaidullahk galdetu zuen: "Oi Wahsyi, ezagutzen nauzu?". Wahsyik ohartu zen, eta gero esan zuen: "Alaren izenean, ez! Ez zaitut ezagutu, baina banekien Ady bin Khiyarrek Umm Qital izeneko emakume batekin ezkondu zela, Abu Al 'Ishen alaba. Harengandik haur bat jaio zen Mekan, beraz, beste norbaitek edoskitzeko eskatu zioten, beraz, haur txikia bere amarekin hartu nuen, eta eman nion, zure bi oinak begiratuz gero berdin ikusten banu bezala". Ja'far bin 'Amru Ad-Dlamryk esan zuen, eta ondoren Ubaidullahk bere aurpegia erakutsi zuen, eta gero esan zuen: "Kontatuko al diguzu Hamzahren hilketaren berri?". Wahsyi-k erantzun zuen: «Ados, Hamzah-ek Tu'aimah bin 'Ady hil zuenean Badr-eko guduan, orduan nire nagusiak, Zubair bin Muth'im-ek, esan zidan: 'Hamzah hiltzea lortzen baduzu nire osabaren heriotzaren mendeku gisa, orduan libre izango zara'. Jendea berehala atera zenean 'Ainain-era - Uhud azpiko mendi txiki bat, muinotik bereizita dagoena -, haiekin joan nintzen gudura batzera, tropak aurrez aurre borrokatzeko zeudenean, Siba atera zen 'esanez: 'Nor ausartzen da borrokatzera?'. Hori entzunda, Hamzah bin Abdul Al Munthalib atera zen eta esan zuen: 'Oi, haurra - emakumezkoen genitalen haragi zatietatik atera zarena - irain eta irainak erabiliz norbaitenganako - pent -, Ala eta bere Mezulariari erronka egingo diozu?' Orduan Hamzah-ek akabatzea lortu zuen. Orduan, Hamzah harkaitz handi baten atzean jarri nuen jomuga isilpean, harik eta nire ondotik pasa zenean, eta oso gertu zegoenean, berehala bota nuen nire lantza eta sabelaren azpiko eremua jo zuen, lantzaz jotako eremuan zegoena atera zedin'. Wahsyik jarraitu zuen: 'Eta horixe da nik hitzemango dudana'. Jendea etxera itzuli zenean, haiekin itzuli nintzen'. Wahsyik jarraitu zuen: 'Mekan bizi izan nintzen Islama han zabaldu zen arte, gero Ta'ifera joan nintzen, Ta'ifeko jendeak hainbat mezulari bidali zizkionean Allahren Mezulariaren sallallaahu 'alaihi wasallam-i, orduan mezularietako batek esan zidan: 'Ez dio mezulariari kalterik egingo'. Wahsyik jarraitu zuen: 'Haiekin joan nintzen Allahren Mezulariaren sallallaahu 'alaihi wasallam-ekin topo egin arte. Ni ikustean, galdetu zidan: 'Zu al zara Wahsyi?' Nik erantzun nion: 'Bai'. Hark esan zuen: 'Zu al zara Hamza hil zuena?'. Wahsyik erantzun zuen: 'Kontua zuregana iritsi den bezala da'. Esan zuen: «Aurpegia niregandik aldendu al dezakezu?». Wahsyik esan zuen: «Orduan etxera joan nintzen. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam hil zenean, Musailamah Al Kadzab agertu zen, eta esan nion: «Musailama aurkitzen saiatuko naiz, ea hil ahal dudan eta Hamzah hiltzeagatik egindako akatsa barkatu». Gero, Musailamahren aurka borrokatuko zirenekin atera nintzen. Zain nengoen aukera bat. Orduan, etxeko hormetako baten kontra zutik zegoen gizon bat ikusi nuen, gamelu gris baten antzera, ile nahasia zuena. Wahsyik jarraitu zuen: «Orduan, nire lantza jaurti nuen bularraren erdian jo arte, sorbaldan zehar sartu arte». Wahsyik esan zuen: «Orduan, Ansar batek eraso egin zion eta ezpata batekin burua moztea lortu zuen». [Abdullah bin Al Fadl]-ek esan zuen, [Sulaiman bin Yasar] jakinarazi zidala [Abdullah bin 'Umar] esaten entzun zuela: 'Orduan, bere etxeko ganbaran zegoen emakume batek esan zuen: 'Amirul Mukminin esklabo beltz batek hil du - hau da, Wahsyi -pent-'.