Nabi berkhutbah di Mina setelah Idul Adha, menasihati umat agar berpegang pada Al-Qur’an dan sunnah
Imam Bukhari : 1623
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا فُضَيْلُ بْنُ غَزْوَانَ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَطَبَ النَّاسَ يَوْمَ النَّحْرِ فَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَيُّ يَوْمٍ هَذَا قَالُوا يَوْمٌ حَرَامٌ قَالَ فَأَيُّ بَلَدٍ هَذَا قَالُوا بَلَدٌ حَرَامٌ قَالَ فَأَيُّ شَهْرٍ هَذَا قَالُوا شَهْرٌ حَرَامٌ قَالَ فَإِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ وَأَعْرَاضَكُمْ عَلَيْكُمْ حَرَامٌ كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا فَأَعَادَهَا مِرَارًا ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّهَا لَوَصِيَّتُهُ إِلَى أُمَّتِهِ فَلْيُبْلِغْ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ لَا تَرْجِعُوا بَعْدِي كُفَّارًا يَضْرِبُ بَعْضُكُمْ رِقَابَ بَعْضٍ
Kitugambye nti [‘Ali bin ‘Abdullah] ang’ambye [Yahya bin Sa’id] atugambye [Fudhail bin Ghozwan] atugambye [’Ikrimah] okuva ku [Ibn ‘Abbas radliallahu ‘anhuma] nti Omubaka wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam yawa okubuulira ku lunaku lwa Nahar, yabuuza nti: ‘Abange abantu, lunaku ki no? Baddamu nti: ‘Leero lunaku lwa haram -tukuvu-’. Yazzeemu okubuuza nti: ‘Eno nsi ki?’. Baddamu nti: 'Eno nsi - nsi - ntukuvu - etali mu mateeka '. Yaddamu okubuuza nti: ‘Guno mwezi ki?’. Baddamu nti: ‘Guno mwezi gwa -mutukuvu- haram’. Yagamba nti: ‘Mazima omusaayi gwo, obugagga bwo n’ekitiibwa kyo, bikugaaniddwa ng’olunaku lwo bwe luli mu nsi yo ne mu mwezi gwo’. Sentensi eno yagiddiŋŋana enfunda n’enfunda olwo oluvannyuma lw’ekyo n’ayimusa omutwe n’agamba nti: ‘Ayi Allah, nkugambye?, Ayi Allah, nkugambye?. Ibn ‘Abbas radliallahu ‘anhuma yagamba nti: ‘Kale olw’oyo omwoyo gwange gwe guli mu ngalo ze, ekyo ddala ky’ayagala eri ummah ye. -Ebigambo bye ebiddako-: 'N'olwekyo abo abajulizi kino batuuse eri abo abataliiwo, era baleme kudda mu kubeera bakaafiiri oluvannyuma lw'okufa kwange, mukubagana ku mugongo gw'ensingo -muttirane-'.