Ketentuan zakat unta dan kambing

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ قَالَأَخَذْتُ مِنْ ثُمَامَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسٍ كِتَابًا زَعَمَ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ كَتَبَهُ لِأَنَسٍ وَعَلَيْهِ خَاتِمُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ بَعَثَهُ مُصَدِّقًا وَكَتَبَهُ لَهُ فَإِذَا فِيهِ هَذِهِ فَرِيضَةُ الصَّدَقَةِ الَّتِي فَرَضَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ الَّتِي أَمَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ بِهَا نَبِيَّهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمَنْ سُئِلَهَا مِنْ الْمُسْلِمِينَ عَلَى وَجْهِهَا فَلْيُعْطِهَا وَمَنْ سُئِلَ فَوْقَهَا فَلَا يُعْطِهِ فِيمَا دُونَ خَمْسٍ وَعِشْرِينَ مِنْ الْإِبِلِ الْغَنَمُ فِي كُلِّ خَمْسِ ذَوْدٍ شَاةٌ فَإِذَا بَلَغَتْ خَمْسًا وَعِشْرِينَ فَفِيهَا بِنْتُ مَخَاضٍ إِلَى أَنْ تَبْلُغَ خَمْسًا وَثَلَاثِينَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِيهَا بِنْتُ مَخَاضٍ فَابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتًّا وَثَلَاثِينَ فَفِيهَا بِنْتُ لَبُونٍ إِلَى خَمْسٍ وَأَرْبَعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتًّا وَأَرْبَعِينَ فَفِيهَا حِقَّةٌ طَرُوقَةُ الْفَحْلِ إِلَى سِتِّينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَسِتِّينَ فَفِيهَا جَذَعَةٌ إِلَى خَمْسٍ وَسَبْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتًّا وَسَبْعِينَ فَفِيهَا ابْنَتَا لَبُونٍ إِلَى تِسْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَتِسْعِينَ فَفِيهَا حِقَّتَانِ طَرُوقَتَا الْفَحْلِ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ عَلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَفِي كُلِّ أَرْبَعِينَ بِنْتُ لَبُونٍ وَفِي كُلِّ خَمْسِينَ حِقَّةٌ فَإِذَا تَبَايَنَ أَسْنَانُ الْإِبِلِ فِي فَرَائِضِ الصَّدَقَاتِ فَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْجَذَعَةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ جَذَعَةٌ وَعِنْدَهُ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَأَنْ يَجْعَلَ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ حِقَّةٌ وَعِنْدَهُ جَذَعَةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَ عِنْدَهُ حِقَّةٌ وَعِنْدَهُ ابْنَةُ لَبُونٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُقَالَ أَبُو دَاوُد مِنْ هَاهُنَا لَمْ أَضْبِطْهُ عَنْ مُوسَى كَمَا أُحِبُّ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ بِنْتِ لَبُونٍ وَلَيْسَ عِنْدَهُ إِلَّا حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ قَالَ أَبُو دَاوُد إِلَى هَاهُنَا ثُمَّ أَتْقَنْتُهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَ عِنْدَهُ إِلَّا بِنْتُ مَخَاضٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَشَاتَيْنِ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ مَخَاضٍ وَلَيْسَ عِنْدَهُ إِلَّا ابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِنَّهُ يُقْبَلُ مِنْهُ وَلَيْسَ مَعَهُ شَيْءٌ وَمَنْ لَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ إِلَّا أَرْبَعٌ فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي سَائِمَةِ الْغَنَمِ إِذَا كَانَتْ أَرْبَعِينَ فَفِيهَا شَاةٌ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ عَلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَفِيهَا شَاتَانِ إِلَى أَنْ تَبْلُغَ مِائَتَيْنِ فَإِذَا زَادَتْ عَلَى مِائَتَيْنِ فَفِيهَا ثَلَاثُ شِيَاهٍ إِلَى أَنْ تَبْلُغَ ثَلَاثَ مِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ عَلَى ثَلَاثِ مِائَةٍ فَفِي كُلِّ مِائَةِ شَاةٍ شَاةٌ وَلَا يُؤْخَذُ فِي الصَّدَقَةِ هَرِمَةٌ وَلَا ذَاتُ عَوَارٍ مِنْ الْغَنَمِ وَلَا تَيْسُ الْغَنَمِ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ الْمُصَدِّقُ وَلَا يُجْمَعُ بَيْنَ مُفْتَرِقٍ وَلَا يُفَرَّقُ بَيْنَ مُجْتَمِعٍ خَشْيَةَ الصَّدَقَةِ وَمَا كَانَ مِنْ خَلِيطَيْنِ فَإِنَّهُمَا يَتَرَاجَعَانِ بَيْنَهُمَا بِالسَّوِيَّةِ فَإِنْ لَمْ تَبْلُغْ سَائِمَةُ الرَّجُلِ أَرْبَعِينَ فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي الرِّقَةِ رُبْعُ الْعُشْرِ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ الْمَالُ إِلَّا تِسْعِينَ وَمِائَةً فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا

Esan zigun [Musa bin Ismailek], esan zigun [Hammadek], esan zuen; [Tsumamah bin Abdullah bin Anasek] idatzi bat hartu nuen, onartu zuen [Abu Bakr-ek] idatzi zuela [Anasek] eta bertan Rasulullah shallAllahu wa'alaihi wa sallam-en zigilua zegoela zakat biltzera ofizial gisa bidali zuenean, eta idatzi egin zion, eta idatziak honako hau zuela ikusi zen: Hau da Rasulullah shallAllahu wa'alaihi wa sallam-ek musulmanei behartutako zakat-aren betebeharra, Allah 'azza wajalla-k bere Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-i agindu diona. Beraz, musulmanen artean xedapenen arabera zakat eskatzen zaion edonork eman dezala. Eta hori baino gehiago eskatzen zaion edonork ez dezala eman. Hogeita bost urte baino gutxiago dituzten gameluentzat, zakat-a ahuntz bat da, bost dzaud bakoitzeko zakat-a ahuntz batentzat, eta hogeita bost urtera iristen denean, zakat-a dago bintu makhadh batetik hogeita hamabost urtera iristen denean, bintu makhadh-ik ez badago, Ibn Labun - bi urte dituena - arra da, eta hogeita hamasei urtera iristen denean, bintu Labun - bi urte dituena - zakat-a jasotzen du berrogeita bost urtera iritsi arte, eta lau eta hogeita hamasei urtera iristen denean, hiqqah-a - hiru urteko bizi-itxaropena duena - haurdun geratzeko prest dago, hirurogei urtera iritsi arte. Hirurogeita bat bada, hirurogeita hamabost zakat-a dago. Gero, hirurogeita hamasei urtera iristen denean, bi bintu labun-i zakat emango die - bi urteko bizitza dutenak -, laurogeita hamar urtera iritsi arte, gero laurogeita hamaika urtera iristen denean, bi hiqqah-etatik zakat emango dio - hiru urteko bizitza dutenak - haurdun geratzeko prest daudenak -, ehun eta hogei urtera iritsi arte. Orduan, ehun eta hogeitik gorakoa bada, berrogei bakoitzeko bintu labun baten zakat dago - bi urteko bizitza duena -, eta berrogeita hamar bakoitzeko hiqqah baten zakat dago - hiru urteko bizitza duena -. Gero, gameluaren adina derrigorrezko zakat-ean agertzen denean, zakat jadza'ah jaso duenak - lau urteko bizitza duena - eta jadza'ah-ik ez duenak - lau urteko bizitza duena - baina hiqqah bat badu - hiru urteko bizitza duena - orduan onartzen zaio, eta berarekin bi ahuntz ematen ditu biak errazak badira berarentzat, dirua edo hogei dirham. Eta zakat hiqqah-ra iritsi denak - hiru urteko bizitza duena - eta hiqqah-rik ez badu - hiru urteko bizitza duena - baina jadza'ah badu - lau urteko bizitza duena - orduan onartuko zaio eta zakat ofizialak hogei dirham edo bi ahuntz ematen dizkio. Eta zakat hiqqah-ra iritsi denak - hiru urteko bizitza duena - eta hiqqah-rik ez badu - hiru urteko bizitza duena - baina bintu labun badu - bi urteko bizitza duena - orduan onartuko zaio. - Abu Daudek esan zuen; hemendik ez nuen Moises nahi bezainbeste memorizatu. - eta berarekin bi ahuntz eman zizkion errazak baziren, edo hogei dirham. Eta zakat bintu Labun jaso duenak - bi urteko bizitza duena - eta hiqqah bakarrik badu - hiru urteko bizitza duena - orduan onartuko zaio - Abu Daudek esan zuen; Ordura arte sinetsi nuen esan zuen; eta zakat biltzaileak hogei dirham edo bi ahuntz eman zizkion. Eta zakat bintu labun jasotzen duenak - bi urtekoa bada - eta bintu makhadh bakarrik badu, bi ahuntz edo bi dirhamekin batera jasoko du harengandik. Eta -nishab- zakat bintu makhadh lortu duenak eta Ibn Labun bakarrik badu - bi urtekoa - arra, orduan onartuko zaio eta ez du ezerrekin batera eramango. Eta bi hegazti bakarrik dituenak, ez du zakatik izango jabeak nahi ez badu. Larrean bazkatzen berrogei ahuntz badaude, zakat bat ahuntz bati emango zaio ehun eta hogei arte, eta ehun eta hogei baino gehiago badira, zakat bi ahuntziri emango zaie berrehun arte. Gero, berrehun baino gehiago bada, hiru ahuntzei zakat emango zaie hirurehunera iritsi arte, eta hirurehun baino gehiago bada, ehun ahuntz bakoitzeko zakat bat izango da ahuntz bakoitzeko. Eta zakat-ean ez dira hartzen ahuntz zaharrak eta hortzak galdu dituztenak, akatsak dituzten ahuntzak eta ahuntz arrak, zakat-a hartzen duen funtzionarioak nahi ez badu behintzat. Ahuntz bereiziak ezin dira konbinatu eta ahuntz konbinatuak ezin dira bereizi zakat-a ordaindu behar izatearen beldurrez. Ahuntz bat bi pertsonaren konbinazio batetik badator, biek berdin banatzen dute. Larrean bazkatzen diren ahuntzen kopurua berrogei baino ez bada iristen, orduan ez dago zakat-ik horren gainean, jabeak nahi ez badu behintzat. Zilarraren zakat-ik berrogeiren baten gainean ordaindu behar da, eta aberastasuna ehun eta laurogeita hamarreraino iristen bada, orduan ez dago zakat-ik horren gainean, jabeak nahi ez badu behintzat.