Masy’aril Haram termasuk tempat yang diberkahi dan dianjurkan untuk berdzikir setelah Arafah

حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَدَخَلْنَا عَلَى جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ فَلَمَّا انْتَهَيْنَا إِلَيْهِ سَأَلَ عَنْ الْقَوْمِ حَتَّى انْتَهَى إِلَيَّ فَقُلْتُ أَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ فَأَهْوَى بِيَدِهِ إِلَى رَأْسِي فَحَلَّ زِرِّي الْأَعْلَى ثُمَّ حَلَّ زِرِّي الْأَسْفَلَ ثُمَّ وَضَعَ كَفَّهُ بَيْنَ ثَدْيَيَّ وَأَنَا يَوْمَئِذٍ غُلَامٌ شَابٌّ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ سَلْ عَمَّا شِئْتَ فَسَأَلْتُهُ وَهُوَ أَعْمَى فَجَاءَ وَقْتُ الصَّلَاةِ فَقَامَ فِي نِسَاجَةٍ مُلْتَحِفًا بِهَا كُلَّمَا وَضَعَهَا عَلَى مَنْكِبَيْهِ رَجَعَ طَرَفَاهَا إِلَيْهِ مِنْ صِغَرِهَا وَرِدَاؤُهُ إِلَى جَانِبِهِ عَلَى الْمِشْجَبِ فَصَلَّى بِنَا فَقُلْتُ أَخْبِرْنَا عَنْ حَجَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ بِيَدِهِ فَعَقَدَ تِسْعًا وَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَثَ تِسْعَ سِنِينَ لَمْ يَحُجَّ فَأَذَّنَ فِي النَّاسِ فِي الْعَاشِرَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَاجٌّ فَقَدِمَ الْمَدِينَةَ بَشَرٌ كَثِيرٌ كُلُّهُمْ يَلْتَمِسُ أَنْ يَأْتَمَّ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيَعْمَلَ بِمِثْلِ عَمَلِهِ فَخَرَجَ وَخَرَجْنَا مَعَهُ فَأَتَيْنَا ذَا الْحُلَيْفَةِ فَوَلَدَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْسَلَتْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ أَصْنَعُ قَالَ اغْتَسِلِي وَاسْتَثْفِرِي بِثَوْبٍ وَأَحْرِمِي فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْجِدِ ثُمَّ رَكِبَ الْقَصْوَاءَ حَتَّى إِذَا اسْتَوَتْ بِهِ نَاقَتُهُ عَلَى الْبَيْدَاءِ قَالَ جَابِرٌ نَظَرْتُ إِلَى مَدِّ بَصَرِي مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ بَيْنَ رَاكِبٍ وَمَاشٍ وَعَنْ يَمِينِهِ مِثْلُ ذَلِكَ وَعَنْ يَسَارِهِ مِثْلُ ذَلِك وَمِنْ خَلْفِهِ مِثْلُ ذَلِكَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ أَظْهُرِنَا وَعَلَيْهِ يَنْزِلُ الْقُرْآنُ وَهُوَ يَعْرِفُ تَأْوِيلَهُ مَا عَمِلَ بِهِ مِنْ شَيْءٍ عَمِلْنَا بِهِ فَأَهَلَّ بِالتَّوْحِيدِ لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ لَبَّيْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ إِنَّ الْحَمْدَ وَالنِّعْمَةَ لَكَ وَالْمُلْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ وَأَهَلَّ النَّاسُ بِهَذَا الَّذِي يُهِلُّونَ بِهِ فَلَمْ يَرُدَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ شَيْئًا مِنْهُ وَلَزِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَلْبِيَتَهُ قَالَ جَابِرٌ لَسْنَا نَنْوِي إِلَّا الْحَجَّ لَسْنَا نَعْرِفُ الْعُمْرَةَ حَتَّى إِذَا أَتَيْنَا الْبَيْتَ مَعَهُ اسْتَلَمَ الرُّكْنَ فَرَمَلَ ثَلَاثًا وَمَشَى أَرْبَعًا ثُمَّ قَامَ إِلَى مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ فَقَالَ{ وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى }فَجَعَلَ الْمَقَامَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْبَيْتِ فَكَانَ أَبِي يَقُولُ وَلَا أَعْلَمُهُ إِلَّا ذَكَرَهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّهُ كَانَ يَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ وَ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ثُمَّ رَجَعَ إِلَى الْبَيْتِ فَاسْتَلَمَ الرُّكْنَ ثُمَّ خَرَجَ مِنْ الْبَابِ إِلَى الصَّفَا حَتَّى إِذَا دَنَا مِنْ الصَّفَا قَرَأَ{ إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ }نَبْدَأُ بِمَا بَدَأَ اللَّهُ بِهِ فَبَدَأَ بِالصَّفَا فَرَقِيَ عَلَيْهِ حَتَّى رَأَى الْبَيْتَ فَكَبَّرَ اللَّهَ وَهَلَّلَهُ وَحَمِدَهُ وَقَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ يُحْيِي وَيُمِيتُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ أَنْجَزَ وَعْدَهُ وَنَصَرَ عَبْدَهُ وَهَزَمَ الْأَحْزَابَ وَحْدَهُ ثُمَّ دَعَا بَيْنَ ذَلِكَ وَقَالَ مِثْلَ هَذَا ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ نَزَلَ إِلَى الْمَرْوَةِ فَمَشَى حَتَّى إِذَا انْصَبَّتْ قَدَمَاهُ رَمَلَ فِي بَطْنِ الْوَادِي حَتَّى إِذَا صَعِدَتَا يَعْنِي قَدَمَاهُ مَشَى حَتَّى أَتَى الْمَرْوَةَ فَفَعَلَ عَلَى الْمَرْوَةِ كَمَا فَعَلَ عَلَى الصَّفَا فَلَمَّا كَانَ آخِرُ طَوَافِهِ عَلَى الْمَرْوَةِ قَالَ لَوْ أَنِّي اسْتَقْبَلْتُ مِنْ أَمْرِي مَا اسْتَدْبَرْتُ لَمْ أَسُقْ الْهَدْيَ وَجَعَلْتُهَا عُمْرَةً فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ لَيْسَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيَحْلِلْ وَلْيَجْعَلْهَا عُمْرَةً فَحَلَّ النَّاسُ كُلُّهُمْ وَقَصَّرُوا إِلَّا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ كَانَ مَعَهُ الْهَدْيُ فَقَامَ سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكِ بْنِ جُعْشُمٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلِعَامِنَا هَذَا أَمْ لِأَبَدِ الْأَبَدِ قَالَ فَشَبَّكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصَابِعَهُ فِي الْأُخْرَى وَقَالَ دَخَلَتْ الْعُمْرَةُ فِي الْحَجِّ هَكَذَا مَرَّتَيْنِ لَا بَلْ لِأَبَدِ الْأَبَدِ قَالَ وَقَدِمَ عَلِيٌّ بِبُدْنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدَ فَاطِمَةَ مِمَّنْ حَلَّ وَلَبِسَتْ ثِيَابًا صَبِيغًا وَاكْتَحَلَتْ فَأَنْكَرَ ذَلِكَ عَلَيْهَا عَلِيٌّ فَقَالَتْ أَمَرَنِي أَبِي بِهَذَا فَكَانَ عَلِيٌّ يَقُولُ بِالْعِرَاقِ فَذَهَبْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُحَرِّشًا عَلَى فَاطِمَةَ فِي الَّذِي صَنَعَتْهُ مُسْتَفْتِيًا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الَّذِي ذَكَرَتْ عَنْهُ وَأَنْكَرْتُ ذَلِكَ عَلَيْهَا فَقَالَ صَدَقَتْ صَدَقَتْ مَاذَا قُلْتُ حِينَ فَرَضْتَ الْحَجَّ قَالَ قُلْتُ اللَّهُمَّ إِنِّي أُهِلُّ بِمَا أَهَلَّ بِهِ رَسُولُكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَإِنَّ مَعِي الْهَدْيَ فَلَا تَحِلَّ قَالَ فَكَانَ جَمَاعَةُ الْهَدْيِ الَّذِي جَاءَ بِهِ عَلِيٌّ مِنْ الْيَمَنِ وَالَّذِي أَتَى بِهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْمَدِينَةِ مِائَةً ثُمَّ حَلَّ النَّاسُ كُلُّهُمْ وَقَصَّرُوا إِلَّا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ التَّرْوِيَةِ وَتَوَجَّهُوا إِلَى مِنًى أَهَلُّوا بِالْحَجِّ فَرَكِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّى بِمِنًى الظُّهْرَ وَالْعَصْرَ وَالْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ وَالصُّبْحَ ثُمَّ مَكَثَ قَلِيلًا حَتَّى طَلَعَتْ الشَّمْسُ وَأَمَرَ بِقُبَّةٍ مِنْ شَعَرٍ فَضُرِبَتْ لَهُ بِنَمِرَةَ فَسَارَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَشُكُّ قُرَيْشٌ إِلَّا أَنَّهُ وَاقِفٌ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ أَوْ الْمُزْدَلِفَةِ كَمَا كَانَتْ قُرَيْشٌ تَصْنَعُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَأَجَازَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَى عَرَفَةَ فَوَجَدَ الْقُبَّةَ قَدْ ضُرِبَتْ لَهُ بِنَمِرَةَ فَنَزَلَ بِهَا حَتَّى إِذَا زَاغَتْ الشَّمْسُ أَمَرَ بِالْقَصْوَاءِ فَرُحِلَتْ لَهُ فَرَكِبَ حَتَّى أَتَى بَطْنَ الْوَادِي فَخَطَبَ النَّاسَ فَقَالَ إِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ عَلَيْكُمْ حَرَامٌ كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا أَلَا وَإِنَّ كُلَّ شَيْءٍ مِنْ أَمْرِ الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ تَحْتَ قَدَمَيَّ هَاتَيْنِ وَدِمَاءُ الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعَةٌ وَأَوَّلُ دَمٍ أَضَعُهُ دَمُ رَبِيعَةَ بْنِ الْحَارِثِ كَانَ مُسْتَرْضِعًا فِي بَنِي سَعْدٍ فَقَتَلَتْهُ هُذَيْلٌ وَرِبَا الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ وَأَوَّلُ رِبًا أَضَعُهُ رِبَانَا رِبَا الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَإِنَّهُ مَوْضُوعٌ كُلُّهُ فَاتَّقُوا اللَّهَ فِي النِّسَاءِ فَإِنَّكُمْ أَخَذْتُمُوهُنَّ بِأَمَانَةِ اللَّهِ وَاسْتَحْلَلْتُمْ فُرُوجَهُنَّ بِكَلِمَةِ اللَّهِ وَإِنَّ لَكُمْ عَلَيْهِنَّ أَنْ لَا يُوطِئْنَ فُرُشَكُمْ أَحَدًا تَكْرَهُونَهُ فَإِنْ فَعَلْنَ ذَلِكَ فَاضْرِبُوهُنَّ ضَرْبًا غَيْرَ مُبَرِّحٍ وَلَهُنَّ عَلَيْكُمْ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ وَقَدْ تَرَكْتُ فِيكُمْ مَا لَمْ تَضِلُّوا إِنْ اعْتَصَمْتُمْ بِهِ كِتَابَ اللَّهِ وَأَنْتُمْ مَسْئُولُونَ عَنِّي فَمَا أَنْتُمْ قَائِلُونَ قَالُوا نَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ بَلَّغْتَ وَأَدَّيْتَ وَنَصَحْتَ فَقَالَ بِإِصْبَعِهِ السَّبَّابَةِ إِلَى السَّمَاءِ وَيَنْكُبُهَا إِلَى النَّاسِ اللَّهُمَّ اشْهَدْ اللَّهُمَّ اشْهَدْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ أَذَّنَ بِلَالٌ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الْعَصْرَ وَلَمْ يُصَلِّ بَيْنَهُمَا شَيْئًا ثُمَّ رَكِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَى الْمَوْقِفَ فَجَعَلَ بَطْنَ نَاقَتِهِ إِلَى الصَّخَرَاتِ وَجَعَلَ حَبْلَ الْمُشَاةِ بَيْنَ يَدَيْهِ وَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ فَلَمْ يَزَلْ وَاقِفًا حَتَّى غَرَبَتْ الشَّمْسُ وَذَهَبَتْ الصُّفْرَةُ قَلِيلًا حَتَّى غَابَ الْقُرْصُ وَأَرْدَفَ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ خَلْفَهُ فَدَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ شَنَقَ الْقَصْوَاءَ بِالزِّمَامِ حَتَّى إِنَّ رَأْسَهَا لَيُصِيبُ مَوْرِكَ رَحْلِهِ وَيَقُولُ بِيَدِهِ الْيُمْنَى أَيُّهَا النَّاسُ السَّكِينَةَ السَّكِينَةَ كُلَّمَا أَتَى حَبْلًا مِنْ الْحِبَالِ أَرْخَى لَهَا قَلِيلًا حَتَّى تَصْعَدَ ثُمَّ أَتَى الْمُزْدَلِفَةَ فَصَلَّى بِهَا الْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ بِأَذَانٍ وَاحِدٍ وَإِقَامَتَيْنِ وَلَمْ يُصَلِّ بَيْنَهُمَا شَيْئًا ثُمَّ اضْطَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى طَلَعَ الْفَجْرُ فَصَلَّى الْفَجْرَ حِينَ تَبَيَّنَ لَهُ الصُّبْحُ بِأَذَانٍ وَإِقَامَةٍ ثُمَّ رَكِبَ الْقَصْوَاءَ حَتَّى أَتَى الْمَشْعَرَ الْحَرَامَ فَرَقِيَ عَلَيْهِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَكَبَّرَهُ وَهَلَّلَهُ فَلَمْ يَزَلْ وَاقِفًا حَتَّى أَسْفَرَ جِدًّا ثُمَّ دَفَعَ قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَأَرْدَفَ ال

Ametuambia [Hisyam bin Ammar]; ametuambia [Hatim bin Isma'il]; ametuambia [Ja'far bin Muhammad] kutoka kwa [baba yake], alisema; "Niliwahi kuja kumuona [Jabir bin Abdullah]. Tulipokutana naye, aliuliza kuhusu hali ya watu, hadi aliponiuliza kuhusu mimi. Kwa hiyo nikajibu; 'Mimi ni Muhammad bin Ali bin Husain.' Kwa hiyo akaweka mkono wake kichwani mwangu huku akifungua vifungo vyangu vya juu na vya chini, kisha akaweka bega lake kati ya kifua changu na wakati huo nilikuwa bado mtoto ambaye alikuwa amefikia utu uzima. Alisema; 'Karibu, niulize chochote unachotaka.' Nilimuuliza kwa sababu alikuwa kipofu. Hadi wakati wa sala ulipofika, alikuwa amesimama kwenye mkeka wake wa sala, ambao akiweka visigino vyake pande za mkeka wa sala ungevutwa kwa sababu ya ukubwa mdogo wa mkeka wa sala, huku shali yake ikiwa imening'inia mabegani mwake na alikuwa akituombea.' Kisha nikauliza; 'Tuambie jinsi Rasulullah shallallahu 'alayhi wasallam alivyofanya Hija!' Kwa hiyo akaashiria kwa mkono wake na akanyoosha vidole vyake tisa (vidole), na kusema; 'Hakika, Rasulullah shallallahu 'alayhi wasallam hakuenda Hija kwa miaka tisa, kisha akawaita watu wafanye Hija katika mwaka wa kumi. Mtume shallallahu 'alayhi wasallam akaenda Hija, kisha watu wengi wakaja Madina, wote walitaka kukusanyika na Mtume shallallahu 'alayhi wasallam na kufanya kama alivyofanya. Kwa hiyo akaenda, nasi tukaenda naye. Tulipofika Dzul Hulaifah, Asma' bint Umais alimzaa Muhammad bin Abu Bakr, kwa hivyo alitumwa kuuliza; 'Nifanye nini?' Kisha akamwambia Asma: 'Oga na ufunge vizuri kwa kitambaa na uingie ihram.' Kisha Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wasallam) akasali msikitini kisha akapanda ngamia wa Qashwa, na ngamia akasimama wima akimbeba akivuka jangwa la Sahara. Jabir alisema; 'Niliona mbali kadiri nilivyoweza kuona watu wengi mbele yake, kati ya madereva wa magari na watembea kwa miguu, pamoja na wale walio kulia, kushoto na nyuma yake (watu wengi walionekana). Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wasallam) alikuwa miongoni mwetu, huku Qur'ani ikimshukia, na alikuwa anajua sana takwil yake. Chochote anachofanya, sisi pia tunakifanya. Alipaza sauti yake ya tauhidi kwa kusema: 'Ninatimiza wito Wako, Ee Mwenyezi Mungu. Ninatimiza wito Wako, Ninatimiza wito Wako. Hakuna mshirika Wako, Ninatimiza wito Wako. Hakika, sifa, starehe na ufalme ni vyako Wewe tu, Huna washirika.' Watu pia walipaza sauti zao kwa visomo walivyokuwa wakisoma, na yeye Swallallaahu 'alaihi wasallam hakusema chochote kuhusu matendo yao. Swallallaahu 'alaihi wasallam aliendelea kusoma talbiyah yake.' Jabir radiallahu 'anhu alisema tena; 'Hatuna nia ila kufanya Hijja, na hatujui kuhusu Umrah bado. Tulipofika Baitullah pamoja naye, mara moja alisugua (kubusu) Rukun (mwanzo wa Tawaf), kisha akakimbia mizunguko mitatu na kutembea kawaida mizunguko mingine minne. Kisha akaenda kwenye kituo cha Ibrahim, huku akisoma aya: 'Na kifanye kituo cha Ibrahim kuwa mahali pa kuswali.' Pia alijiweka kati ya Maqam Ibrahim na Baitullah (Kaaba). -Baba yangu alisema; - 'na sijui isipokuwa ametaja kutoka kwa Mtume Swallallahu 'alayhi wasallam, kwamba Mtume alisoma sura Al Kaafiruun na Al Ikhlaash katika sala mbili za rakaa (katika Maqam Ibrahim). Kisha akarudi Baitullah, kisha akasugua (kubusu au kushikana mikono) Rukun (mwanzo wa tawaf), kisha akatoka nje ya mlango (Kaaba) kuelekea kilima cha Safa. Na alipomkaribia Shafa, alisoma: 'Hakika Shafa na Marwa ni miongoni mwa ishara za Mwenyezi Mungu, tunaanza (sa'i) na kile ambacho Mwenyezi Mungu Subhanahu Wa Ta'ala amekianzisha.' Alianza kusali kutoka Shafa, kisha akapanda (kilima) hadi alipoweza kuiona Kaaba, kisha akatoa takbir, tahlil na tahmid huku akisema: 'Hakuna mungu ila Allah pekee ambaye hana mshirika. Ufalme ni wake na sifa zote ni zake. (Yeye) ndiye Mwenyezi Mungu anayetoa uhai na Mwenyezi Mungu anayeua, na Yeye ni Mwenye nguvu zote juu ya kila kitu. Hakuna mungu ila Allah pekee, ambaye hana mshirika, anayetekeleza ahadi zake, husaidia waja wake na kuyashinda makundi yote peke yake.' Kisha akasali kati ya masomo, kisha akasoma usomaji mara tatu. Kisha akashuka hadi Marwa, huku akitembea ili miguu yake ilipokuwa imenyooka, ajikinge katikati ya bonde. Miguu yake ilipopanda, alitembea hadi alipofika Marwa. Katika Marwa alifanya kama alivyofanya katika Shafa. Na Tawaf yake ilipoishia katika Marwa, alisema: 'Kama ningekuwa nikikabiliana na nilichokuwa nyuma, basi nisingeongoza mnyama aliyechinjwa (al hadyu), na ningemfanya Umrah. Yeyote miongoni mwenu asiyeleta mnyama aliyechinjwa, basi mkubali na umfanye kuwa kitendo cha ibada.' Kwa hivyo kila mtu alihuzunika na akafupisha nywele zake isipokuwa Mtume sallallahu alaihi wasallam na watu walioleta wanyama waliochinjwa. Kisha Suraqah bin Malik bin Ju'syum akasimama na kusema; 'Ewe Mtume wa Mwenyezi Mungu, je, hili linatumika kwa mwaka huu, au milele?'" (Msimulizi) alisema; 'Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) aliunganisha vidole vyake na vidole vyake na akajibu: 'Umrah imejumuishwa katika Hajj (hajj tamattu') hivi ndivyo inavyofanyika.' Alisema mara mbili kisha akasema: 'Hapana (hii inatumika tu kwa mwaka huu), lakini milele'.' (Msimulizi) alisema; 'Ali radiallahu 'anhu alikuja na ngamia (al hadyu) wa Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam, kwa hivyo akamkuta Fatima, mmoja wa watu waliokuwa wamesimama katikati ya nguo za rangi na wakiwa wamevaa macho ya kuvutia. Ali alimlaumu, kwa hivyo Fatimah akasema; 'Baba yangu (Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) ameniambia nifanye hivi.' Ali radiallahu 'anhu alisema nikiwa Iraq: 'Kisha nikaenda kumuuliza Mtume wa Allah (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wa sallam) ushauri na nikalalamika kuhusu matendo ya Fatimah ambayo niliyakanusha. Kwa hivyo akajibu: 'Yeye (Fatimah) yuko sahihi, yuko sahihi. Nilisema nini ulipotaka kufanya Hija kwanza?' Ali akajibu; 'Nikasema; 'Ee Mwenyezi Mungu, nainua sauti iliyoinuliwa na Mtume wako (Swalla Allaahu 'alayhi wasallam).' Akasema: 'Hakika, nilileta mnyama wa kafara, kwa hivyo usishiriki katika tahallul'. (Msimulizi) akasema; Idadi ya wanyama wa kafara ambao Ali alileta kutoka Yemen na ambao Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wasallam) alileta kutoka Madina ilikuwa mia moja. Kisha kila mtu akaweka vichwa vyao pamoja na kufupisha nywele zao isipokuwa Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wasallam) na watu walioleta wanyama wa kafara. Siku ya Tarwiyah ilipofika wote walikwenda Mina na kupiga kelele kuhusu nia yao ya Hija. Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wasallam) aliingia kwenye gari, na hapo akasali sala za adhuhuri, Asr, Maghrib, Isha' na Fajr. Kisha subiri kidogo hadi jua lichomoze, kisha aamuru kuba lijengwe huko Mash'aril, ni haram, kwa hivyo limepandwa huko Namirah. Mtume shallallahu 'alayhi wasallam kisha akatembea kama kawaida ya Maquraysh, lakini alisimama huko Mash'aril Haram au Muzdalifah. Mtume shallallahu 'alayhi wasallam alimruhusu kufika Arafat. Na alipokaribia kuba lililokuwa limejengwa huko Namirah, alisimama hapo. Jua lilipotua, aliamuru ngamia wake (Qashwa) aletwe, kisha akampanda hadi alipofika chini ya bonde. Kisha akawahubiria umati: 'Hakika, damu yenu, utajiri, heshima na furaha (utukufu) ni haramu kama ilivyo haramu katika siku hii, mwezi wenu na katika nchi yenu, kumbukeni, hakika vitu vyote vya jahiliyyah vimedhalilishwa chini ya miguu yangu, damu ya jahiliyyah imedhalilishwa na damu niliyoidharau kwanza ilikuwa damu ya Rabi'ah bin Harith (ambaye hapo awali aliomba maziwa kutoka kwa Bani Sa'ad na akauawa Hudzail), riba ya jahiliyyah imefutwa huku riba ya kwanza niliyoiondoa ikiwa riba yetu, yaani riba iliyofanywa na Abbas bin Abdul Muthallib, yote yamefutwa. Kwa hivyo mcheni Mwenyezi Mungu kutokana na wanawake, kwa sababu mmewafanya wake kwa amri ya Mwenyezi Mungu na mmehalalisha farji kwa maneno ya Mwenyezi Mungu. Kwa kweli, haki yenu juu yao ni kwamba wasiwaache watu wengine mnaowachukia walale kitandani mwenu. Ikiwa wake zenu watafanya hivi, basi wapigeni kwa pigo lisilodhuru. Na ili wawape riziki na kuwavika kwa njia nzuri. Ninakuachieni mambo mawili ambayo, mkiyashikamana nayo, hamtapotea, yaani Kitabu cha Mwenyezi Mungu. Nanyi mnawajibika kwangu. Basi mnataka kusema nini?' Wakajibu; 'Tunashuhudia kwamba mmewasilisha, mmetekeleza kazi na mmetoa ushauri. Kwa hivyo akasema, akielekeza kidole chake angani: 'Ee Mwenyezi Mungu, angalia! Ee Mwenyezi Mungu, shuhudia.' Alisema mara tatu. Kisha Bilal akatoa wito wa kuswali, kisha iqamat, kisha akaswali Swala ya Zhuhur. (Baada ya hapo) Bilal alirudi qamat, kisha akaswali Swala ya Asr na hakuswali Swala yoyote kati ya hao wawili. Kisha Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wasallam) aliendesha gari lake hadi alipofika mahali pa wukuf. Kisha akaketi ngamia wake (akimsukuma ngamia kugusa shamba) na kuweka kamba ya kutembea mbele yake, kisha akaelekea Qibla. Aliendelea kufanya wukuf hadi jua lilipozama na mwanga wa manjano ukatoweka kidogo na mpira wa jua ukazama. Kisha akamrudisha Usamah bin Said mgongoni na kuondoka. Pia alimfunga Qashwa kwa hatamu, kiasi kwamba kichwa chake karibu kiguse chini ya miguu ya gari alilokuwa amepanda. Huku akiashiria kwa mkono wake wa kulia, alisema: 'Enyi watu, tulieni, tulieni!' Kila aliponyoosha hatamu za ngamia wake, alipumzika kidogo ili ngamia ainuke kidogo. Kisha akafika Muzdalifah, kisha akaswali sala za Maghrib na Isha' hapo kwa wito mmoja wa kuswali na iqamat mbili. Na hakuswali sala yoyote kati ya hizo mbili. Kisha Swalah alaihi wasallam akalala hadi alfajiri. Aliswali swala ya alfajiri ilipomdhihirikia kwamba ilikuwa alfajiri, kwa wito mmoja wa kuswali na iqamat moja. Kisha akapanda Qashwa hadi alipofika Mash'aril Haram, kisha akapanda kilima na kumsifu Allah (bertahmid), akamtukuza (bertakbir) na kumthibitisha (bertahlil). Aliendelea kufanya Wukuf hadi jua lilipong'aa kabisa, kisha akaondoka kabla jua halijachomoza. Alikuwa amembeba Fadl bin Abbas (mwanaume mwenye nywele nzuri, ngozi nyeupe na mtanashati). Mtume (Swalla Allaahu 'alayhi wa aalihi wasallam) alipokuwa akiondoka, aliwapita wanawake waliokuwa wakikimbia, kwa hivyo aliwatazama kisha akaweka mkono wake upande wa pili. Wakati huo huo, Fadl aligeuza uso wake upande wa pili. Alipofika Muhassar, alisogea kidogo kisha akachukua njia ya mkato hadi kwenye kaburi la Kubra (Aqabah), na mara moja akafika kwenye jumrah iliyokuwa kando ya mti. Kisha akatupa kokoto saba zenye takbir kwenye kila rusha, (pamoja) na kokoto ambazo zilikuwa kubwa kama kokoto kutoka kwa kombeo. Na akaitupa kutoka katikati ya bonde. Kisha akaenda mahali ambapo wanyama wa kafara walichinjwa. Huko aliwachinja wanyama sitini na watatu wa kafara mwenyewe, na akamkabidhi Ali waliobaki pamoja na wanyama wa kafara. Kisha akaamuru kipande cha nyama kitengewe kutoka kwa kila mnyama wa kafara aliyemchinja, kisha akakiweka kwenye sufuria, kisha akapikwa. Rasulullah na Ali pia walikula na kunywa mchuzi. Kisha Mtume shallallahu 'alayhi wasallam akaenda Kaaba (kufanya Tawaf Ifadhah), kisha akaswali Swala ya Adhuhuri huko Makka na akawaendea Bani Abdul Muththalib waliokuwa wakikusanya maji ya Zamzam. Akasema: 'Chukueni, enyi Bani Muthtalib. Kama watu hawangewashinda kwa kuwapa kinywaji chenu, ningepigana nanyi kwa ajili yake.' Kisha wakampa Swalah 'alayhi wasallam ndoo, naye akanywa kutoka humo.'