Rasulullah shalat malam, seusai shalat beliau berbaring di atas lambung kanan atau miring ke kanan
Imam Ahmad : 23134
حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ سَعْدِ بْنِ هِشَامٍ أَنَّهُ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ ثُمَّ ارْتَحَلَ إِلَى الْمَدِينَةِ لِيَبِيعَ عَقَارًا لَهُ بِهَا وَيَجْعَلَهُ فِي السِّلَاحِ وَالْكُرَاعِ ثُمَّ يُجَاهِدَ الرُّومَ حَتَّى يَمُوتَ فَلَقِيَ رَهْطًا مِنْ قَوْمِهِ فَحَدَّثُوهُ أَنَّ رَهْطًا مِنْ قَوْمِهِ سِتَّةً أَرَادُوا ذَلِكَ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَلَيْسَ لَكُمْ فِيَّ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فَنَهَاهُمْ عَنْ ذَلِكَ فَأَشْهَدَهُمْ عَلَى رَجْعَتِهَا ثُمَّ رَجَعَ إِلَيْنَا فَأَخْبَرَنَا أَنَّهُ أَتَى ابْنَ عَبَّاسٍ فَسَأَلَهُ عَنْ الْوَتْرِ فَقَالَ أَلَا أُنَبِّئُكَ بِأَعْلَمِ أَهْلِ الْأَرْضِ بِوَتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ قَالَ ائْتِ عَائِشَةَ فَاسْأَلْهَا ثُمَّ ارْجِعْ إِلَيَّ فَأَخْبِرْنِي بِرَدِّهَا عَلَيْكَ قَالَ فَأَتَيْتُ عَلَى حَكِيمِ بْنِ أَفْلَحَ فَاسْتَلْحَقْتُهُ إِلَيْهَا فَقَالَ مَا أَنَا بِقَارِبِهَا إِنِّي نَهَيْتُهَا أَنْ تَقُولَ فِي هَاتَيْنِ الشِّيعَتَيْنِ شَيْئًا فَأَبَتْ فِيهِمَا إِلَّا مُضِيًّا فَأَقْسَمْتُ عَلَيْهِ فَجَاءَ مَعِي فَدَخَلْنَا عَلَيْهَا فَقَالَتْ حَكِيمٌ وَعَرَفَتْهُ قَالَ نَعَمْ أَوْ بَلَى قَالَتْ مَنْ هَذَا مَعَكَ قَالَ سَعْدُ بْنُ هِشَامٍ قَالَتْ مَنْ هِشَامٌ قَالَ ابْنُ عَامِرٍ قَالَ فَتَرَحَّمَتْ عَلَيْهِ وَقَالَتْ نِعْمَ الْمَرْءُ كَانَ عَامِرٌ قُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ خُلُقِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ أَلَسْتَ تَقْرَأُ الْقُرْآنَ قُلْتُ بَلَى قَالَتْ فَإِنَّ خُلُقَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ الْقُرْآنَ فَهَمَمْتُ أَنْ أَقُومَ ثُمَّ بَدَا لِي قِيَامُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ قِيَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ أَلَسْتَ تَقْرَأُ هَذِهِ السُّورَةَ { يَا أَيُّهَا الْمُزَّمِّلُ } قُلْتُ بَلَى قَالَتْ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ افْتَرَضَ قِيَامَ اللَّيْلِ فِي أَوَّلِ هَذِهِ السُّورَةِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ حَوْلًا حَتَّى انْتَفَخَتْ أَقْدَامُهُمْ وَأَمْسَكَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ خَاتِمَتَهَا فِي السَّمَاءِ اثْنَيْ عَشَرَ شَهْرًا ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ التَّخْفِيفَ فِي آخِرِ هَذِهِ السُّورَةِ فَصَارَ قِيَامُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَطَوُّعًا مِنْ بَعْدِ فَرِيضَتِهِ فَهَمَمْتُ أَنْ أَقُومَ ثُمَّ بَدَا لِي وَتْرُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ وَتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ كُنَّا نُعِدُّ لَهُ سِوَاكَهُ وَطَهُورَهُ فَيَبْعَثُهُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِمَا شَاءَ أَنْ يَبْعَثَهُ مِنْ اللَّيْلِ فَيَتَسَوَّكُ ثُمَّ يَتَوَضَّأُ ثُمَّ يُصَلِّي ثَمَانِي رَكَعَاتٍ لَا يَجْلِسُ فِيهِنَّ إِلَّا عِنْدَ الثَّامِنَةِ فَيَجْلِسُ وَيَذْكُرُ رَبَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَيَدْعُو وَيَسْتَغْفِرُ ثُمَّ يَنْهَضُ وَلَا يُسَلِّمُ ثُمَّ يُصَلِّي التَّاسِعَةَ فَيَقْعُدُ فَيَحْمَدُ رَبَّهُ وَيَذْكُرُهُ وَيَدْعُو ثُمَّ يُسَلِّمُ تَسْلِيمًا يُسْمِعُنَا ثُمَّ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ وَهُوَ جَالِسٌ بَعْدَمَا يُسَلِّمُ فَتِلْكَ إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً يَا بُنَيَّ فَلَمَّا أَسَنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأُخِذَ اللَّحْمُ أَوْتَرَ بِسَبْعٍ ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَهُوَ جَالِسٌ بَعْدَمَا يُسَلِّمُ فَتِلْكَ تِسْعٌ يَا بُنَيَّ وَكَانَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا صَلَّى صَلَاةً أَحَبَّ أَنْ يُدَاوِمَ عَلَيْهَا وَكَانَ إِذَا شَغَلَهُ عَنْ قِيَامِ اللَّيْلِ نَوْمٌ أَوْ وَجَعٌ أَوْ مَرَضٌ صَلَّى مِنْ النَّهَارِ اثْنَتَيْ عَشْرَةَ رَكْعَةً وَلَا أَعْلَمُ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ الْقُرْآنَ كُلَّهُ فِي لَيْلَةٍ وَلَا قَامَ لَيْلَةً حَتَّى أَصْبَحَ وَلَا صَامَ شَهْرًا كَامِلًا غَيْرَ رَمَضَانَ فَأَتَيْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ فَحَدَّثْتُهُ بِحَدِيثِهَا فَقَالَ صَدَقْتَ أَمَا لَوْ كُنْتُ أَدْخُلُ عَلَيْهَا لَأَتَيْتُهَا حَتَّى تُشَافِهَنِي مُشَافَهَةً
Һөйләне [Йәһйә] беҙгә [Сәғит бин Әби Урваба] [Ҡотада] [Зүрәрә бин Әүфә] [Сәғәт бин Һишам] ҡатынынан айырылғанын, һуңынан Мәҙинәгә шул ҡалалағы мөлкәтен һатырға киткәнен һөйләне. Шунан һуң ул ҡорал-ат алмаштырып, үлгәнсе римлеләргә ҡаршы джиһадҡа ҡушылыр ине. Шунан үҙ халҡынан бер төркөм кешеләрҙе осрата. Шунан уға ҡасандыр Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм заманында алты кешенән торған бер төркөм булған, улар ҙа шундай нәмәне теләгән, тип һөйләнеләр. Шунан һуң ул; — Мин һиңә яҡшы өлгө түгелме? Ул уларҙы бынан тыйҙы. Ул уларҙың шаһитлыҡтарын кире ҡайтарыуҙы һораған. Шунан ул -Сәғд бин Хишам- беҙгә ҡайтып, Ибн Ғәббәс менән осрашыуын хәбәр итте, ул унан витр намаҙы тураһында һораны. Шунан -Ибн Ғәббәс- әйтте; — Мин һиңә ер йөҙөндәге иң ғилемле кеше, йәғни Рәсүлуллаһ Саллаллаһуғәләйһисүәсләм әйткән витр менән хәбәр итмәнемме? тип яуап бирҙе; 'Дөрөҫ'. -Ибн Аббас- Сәид; 'Бар [Ғәйшә] һәм унан һора, һуңынан миңә ҡайт һәм миңә яуап тураһында һөйлә'. Ул -Сәғәт Ибнү Хишам- Сәид; — Шунан Хәким бин Әфләхкә барҙым, шунан -Ғәйсәгә алып барыуын һораным. Ул -Судья- яуап бирҙе; — Мин уның туғандарынан түгел, ысынында был ике нәмә тураһында һөйләшергә тыйҙым — витрға ҡағылышлы ике төрлө лагерь — ә ул — Ғәйсиә — икеһен дә һис шикһеҙ кире ҡаҡты һәм китергә йыйынды. Шулай итеп, мин уға ант иттем, ул минең менән килде. Шунан осраштыҡ -Ғәйсә-, -Ғәйсә- Сәид; — Был судьямы? ул -Айсиә- уны белә ине инде. -Судья- яуап бирҙе; 'Эйе'. Йәки «Дөрөҫ». -Айся- Саид; — Һинең менән булған кеше кем? тип яуап бирҙе; «Сәғәт бин Хишам». -Айся- Саид; — Ҡайһы Хишам? Ул яуап бирҙе; Шул, Хишам Ибн Әмир. Ул әйтә; — Ғәйшә был хаҡта белә инде. Ул -Ғәйсә- Саид; — Иң яҡшы кеше — Әмир. Мин әйттем; — Әй, өммөл мөьминин, пәйғәмбәребеҙҙең әхлағы тураһында һөйләп бир әле. ул -Ғәйсә- Саид; — Һин бер ҡасан да Ҡөрьән уҡыманыңмы? Мин яуап бирҙем; 'Дөрөҫ'. Ул -Ғәйсә- Саид; «Ысынлап та, пәйғәмбәребеҙҙең әхлағы Ҡөрьән». Шунан намаҙ уҡырға йыйынғайным, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһуғәләйһисләм тип доға ҡылыу башыма килде. Мин әйттем; «Эй, өммөл мөғминин, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһиүәсләмдең доғаһы тураһында һөйләп бир әле». Ул -Ғәйсә- яуап бирҙе; 'Һеҙ был хатты бер ҡасан да уҡыманығыҙмы ЯА ӘЙҮХӘЛ МӨҘӘММИЛ -Эй ҡапланған кешеләр-'. Мин яуап бирҙем; 'Дөрөҫ'. Ул -Ғәйсә- Саид; — Ысынлап та, Аллаһ Тәғәлә — ӘззәВаЖалла. был хаттың башында фарыз төнгө намаҙҙар. Шунан һуң Аллаһ Рәсүле һәм уның сәхәбәләре үксәләре шешенгәнсе намаҙ уҡығандар. Аллаһы Тәғәлә ӘззәВаЖалла был хаттың тышлығын күктә ун ике ай тотто. Шунан һуң Аллаһы Тәғәлә ӘззәВаЖалла был хаттың аҙағында ғына еңеллек индерә һәм Рәсүлуллаһ Шаллаллаһуғәләйһисләмдең төнгө намаҙы сөннәткә әйләнә. Шуға күрә намаҙ уҡырға теләй инем, ләкин Рәсүлуллаһ Шаллаллаһуғәләйһисләмдең витр намаҙын уҡырға уй килде. Шунан мин әйттем; «Эй, өммөл мөьминин, Рәсүлуллаһ Саллаллаһу ғәләйһиүәсләмдең витр намаҙы тураһында һөйләп бир әле». -Айся- яуап бирҙе; — Беҙ уға сиуаҡ, таҙартыу өсөн һыу әҙерләнек. Шунан һуң Аллаһ Тәғәлә уны төндә Үҙенең ихтыяры буйынса уятты. Шунан сиуаҡ алып, тәһәрәт алды. Һуңынан һигеҙ рәҡәғәт намаҙ уҡыны, һигеҙенсе рәҡәғәттән башҡа рәҡәғәттә ултырманы. Шунан ултырып, үҙенең Хоҙайына АззаВаДжалла тип өндәште, ул доға ҡылды, ғәфү үтенде, шул уҡ ваҡытта тороп, сәләм бирмәне. Шунан туғыҙынсы намаҙҙы уҡыны, шунан ултырып, Раббыһын маҡтаны, зекер әйтеп, доға ҡылды, шунан беҙ ишетерлек сәләм әйтте. Шунан ултырып ике рәҡәғәт намаҙ уҡыны . сәләм биргәндән һуң. Шул ун бер рәҡәғәт, улым. Шул арала Рәсүлуллаһ Саллаллаһуғәләйһиүәсләм олоғайып, һимерә башлағас, ете рәҡәғәт витр намаҙы уҡыны, унан ике рәҡәғәт намаҙ уҡыны, сәләм әйткәс, урынына ултырҙы. Етенсе доға шул, улым. Ә пәйғәмбәребеҙ саллаллаһуғәләйһиссәләм доға ҡылғанда уға йәбешеү ғәҙәте булған. Әгәр ҙә ул йоҡлап киткән йәки ауырып киткән сәбәпле төнгө намаҙын ҡалдырһа, көндөҙ ун ике рәҡәғәт намаҙын уҡый. Ә мин бер ҡасан да белмәнем, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһүғәләйһиссәләм Ҡөрьәнде бер төндә тулыһынса уҡып сыҡты. Ул төндән таңға тиклем намаҙ уҡыманы һәм Рамаҙан айынан башҡа тотош бер ай ураҙа тотманы». Шунан Ибн Аббасҡа барҙым, булған хәлде һөйләнем. Шунан һуң ул; — Дөрөҫ әйтәһең, осрашһам, мотлаҡ уның янына килеп, лекция уҡыр инем.
Hadith Corroboration :
Imam Ahmad : 1812, 1915, 2428, 2441, 2830, 2964, 3026, 4364, 6330, 9000, 21582, 22928, 22941, 23038, 23084, 23134, 23136, 23321, 23396, 23411, 23437, 23546, 23589, 23757, 23860, 23953, 24010, 24125, 24163, 24180, 24196, 24227, 24275, 24315, 24383, 24511, 24599, 24622, 24661, 24673, 24674, 24746, 24795, 24911, 24927, 24973, 25154
Imam Bukhari : 590, 939, 1055, 1070, 1072, 1079, 1089, 1090, 1091, 1092, 1093, 1094, 3304, 5835
Imam Muslim : 1186, 1191, 1192, 1193, 1194, 1215, 1216, 1218, 1220
Imam Abu Dawud : 1063, 1070, 1071, 1072, 1138, 1141, 1142, 1146, 1153, 1158
Imam Tirmidzi : 381, 383, 385, 404, 421
Imam Nasa'i : 1678, 1690, 1706, 1707, 1729, 1735, 1738, 1740, 1741, 1751, 1754, 1758, 1760
Imam Ibnu Majah : 1133, 1188, 1189, 1350
Imam Malik : 242, 244
Imam Darimi : 1408, 1410, 1411, 1437, 1438, 1535