Принять ислам, нажмите здесь
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Ahmad (الامام احمد) - 26363 Hadith

Hadith

Imam Ahmad : 1

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ يَعْنِي ابْنَ أَبِي خَالِدٍ عَنْ قَيْسٍ قَالَ قَامَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ هَذِهِ الْآيَةَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لَا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ } وَإِنَّا سَمِعْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّاسَ إِذَا رَأَوْا الْمُنْكَرَ فَلَمْ يُنْكِرُوهُ أَوْشَكَ أَنْ يَعُمَّهُمْ اللَّهُ بِعِقَابِهِ

Беҙгә [Ғабдулла бин Нумайрға] әйтте, ул әйтте; беҙгә [Исмәғилгә] [Ҡайстан] хәбәр итте, ул әйтте; [Әбү Бәкер] тороп, Аллаһты маҡтаны һәм Уны сафландырҙы, шунан әйтте; Әй, кешеләр, ысынлап та, һеҙ был аятты уҡыйһығыҙ: «Эй, иман килтергәндәр, үҙегеҙҙе һаҡлағыҙ; Бер ниндәй ҙә аҙашҡан кеше һеҙгә зыян килтермәйәсәк, әгәр һеҙ етәкселек алғанһығыҙ'. -ҠС Әл-Мәйҙә 105-се аят-. Ысынлап та, беҙ Аллаһ Рәсүленең: «Әгәр кешеләр яуызлыҡты күреп, һуңынан уны инҡар итмәһәләр, Аллаһ уларҙың барыһына ла яза бирәсәк тиерлек», — тигәнен ишеттек.

Hadith

Imam Ahmad : 2

حَدَّثَنَا وَكِيعٌ قَالَ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ وَسُفْيَانُ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الْمُغِيرَةِ الثَّقَفِيِّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ رَبِيعَةَ الْوَالِبِيِّ عَنْ أَسْمَاءَ بْنِ الْحَكَمِ الْفَزَارِيِّ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ كُنْتُ إِذَا سَمِعْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثًا نَفَعَنِي اللَّهُ بِمَا شَاءَ مِنْهُ وَإِذَا حَدَّثَنِي عَنْهُ غَيْرِي اسْتَحْلَفْتُهُ فَإِذَا حَلَفَ لِي صَدَّقْتُهُ وَإِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حَدَّثَنِي وَصَدَقَ أَبُو بَكْرٍ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ رَجُلٍ يُذْنِبُ ذَنْبًا فَيَتَوَضَّأُ فَيُحْسِنُ الْوُضُوءَ قَالَ مِسْعَرٌ وَيُصَلِّي وَقَالَ سُفْيَانُ ثُمَّ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ فَيَسْتَغْفِرُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ إِلَّا غَفَرَ لَهُ

Беҙгә [Вәкиғ] әйткәс, ул әйтте; Беҙгә [Мисәрҙе] һәм [Суфьянды] [Усман бин Әл Мөғирә Әтс Цаҡафиҙан] [Әли бин Рәбиғә Әл Вәлибиҙән] [Әсмә бин Әл Хәкәм Әл Фазариҙан] [Ғәлиҙән] һөйләп, ул әйтте; Әгәр ҙә мин Аллаһ Рәсүленән саллаллаһу ғәләйһис-сәләмдән берәй хәҙис ишетһәм, Аллаһ Тәғәлә миңә унан Үҙе теләгәнсә файҙа бирә. ә әгәр башҡа берәйһе миңә әйтһә, тимәк, мин унан ант итергә ҡушам, әгәр ул миңә ант иткән икән, тимәк, мин уны раҫлайым. Ысынлап та, Әбү Бәкр миңә әйткән, һәм дөрөҫ, [Әбү Бәкр] пәйғәмбәребеҙҙең: «Гонаһ ҡылып, һуңынан тәһәрәт алып, тәһәрәтте яҡшы иткән кеше түгел», - тине Мисғәр; - тип намаҙ уҡыны, ә Суфьян: «Шунан ике рәҡәғәт намаҙ уҡыны һәм, әгәр ҙә Аллаһы Тәғәлә уның гонаһтарын ғәфү итмәһә, Аллаһтан ғәфү үтенде», — тигән.

Hadith

Imam Ahmad : 3

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدٍ أَبُو سَعِيدٍ يَعْنِي الْعَنْقَزِيَّ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ اشْتَرَى أَبُو بَكْرٍ مِنْ عَازِبٍ سَرْجًا بِثَلَاثَةَ عَشَرَ دِرْهَمًا قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ لِعَازِبٍ مُرْ الْبَرَاءَ فَلْيَحْمِلْهُ إِلَى مَنْزِلِي فَقَالَ لَا حَتَّى تُحَدِّثَنَا كَيْفَ صَنَعْتَ حِينَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْتَ مَعَهُ قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ خَرَجْنَا فَأَدْلَجْنَا فَأَحْثَثْنَا يَوْمَنَا وَلَيْلَتَنَا حَتَّى أَظْهَرْنَا وَقَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ فَضَرَبْتُ بِبَصَرِي هَلْ أَرَى ظِلًّا نَأْوِي إِلَيْهِ فَإِذَا أَنَا بِصَخْرَةٍ فَأَهْوَيْتُ إِلَيْهَا فَإِذَا بَقِيَّةُ ظِلِّهَا فَسَوَّيْتُهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفَرَشْتُ لَهُ فَرْوَةً وَقُلْتُ اضْطَجِعْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَاضْطَجَعَ ثُمَّ خَرَجْتُ أَنْظُرُ هَلْ أَرَى أَحَدًا مِنْ الطَّلَبِ فَإِذَا أَنَا بِرَاعِي غَنَمٍ فَقُلْتُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلَامُ فَقَالَ لِرَجُلٍ مِنْ قُرَيْشٍ فَسَمَّاهُ فَعَرَفْتُهُ فَقُلْتُ هَلْ فِي غَنَمِكَ مِنْ لَبَنٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ قُلْتُ هَلْ أَنْتَ حَالِبٌ لِي قَالَ نَعَمْ قَالَ فَأَمَرْتُهُ فَاعْتَقَلَ شَاةً مِنْهَا ثُمَّ أَمَرْتُهُ فَنَفَضَ ضَرْعَهَا مِنْ الْغُبَارِ ثُمَّ أَمَرْتُهُ فَنَفَضَ كَفَّيْهِ مِنْ الْغُبَارِ وَمَعِي إِدَاوَةٌ عَلَى فَمِهَا خِرْقَةٌ فَحَلَبَ لِي كُثْبَةً مِنْ اللَّبَنِ فَصَبَبْتُ يَعْنِي الْمَاءَ عَلَى الْقَدَحِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ ثُمَّ أَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَافَيْتُهُ وَقَدْ اسْتَيْقَظَ فَقُلْتُ اشْرَبْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَشَرِبَ حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ قُلْتُ هَلْ أَنَى الرَّحِيلُ قَالَ فَارْتَحَلْنَا وَالْقَوْمُ يَطْلُبُونَا فَلَمْ يُدْرِكْنَا أَحَدٌ مِنْهُمْ إِلَّا سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكِ بْنِ جُعْشُمٍ عَلَى فَرَسٍ لَهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الطَّلَبُ قَدْ لَحِقَنَا فَقَالَ لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا حَتَّى إِذَا دَنَا مِنَّا فَكَانَ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُ قَدْرُ رُمْحٍ أَوْ رُمْحَيْنِ أَوْ ثَلَاثَةٍ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الطَّلَبُ قَدْ لَحِقَنَا وَبَكَيْتُ قَالَ لِمَ تَبْكِي قَالَ قُلْتُ أَمَا وَاللَّهِ مَا عَلَى نَفْسِي أَبْكِي وَلَكِنْ أَبْكِي عَلَيْكَ قَالَ فَدَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنَاهُ بِمَا شِئْتَ فَسَاخَتْ قَوَائِمُ فَرَسِهِ إِلَى بَطْنِهَا فِي أَرْضٍ صَلْدٍ وَوَثَبَ عَنْهَا وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ هَذَا عَمَلُكَ فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يُنْجِيَنِي مِمَّا أَنَا فِيهِ فَوَاللَّهِ لَأُعَمِّيَنَّ عَلَى مَنْ وَرَائِي مِنْ الطَّلَبِ وَهَذِهِ كِنَانَتِي فَخُذْ مِنْهَا سَهْمًا فَإِنَّكَ سَتَمُرُّ بِإِبِلِي وَغَنَمِي فِي مَوْضِعِ كَذَا وَكَذَا فَخُذْ مِنْهَا حَاجَتَكَ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا حَاجَةَ لِي فِيهَا قَالَ وَدَعَا لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُطْلِقَ فَرَجَعَ إِلَى أَصْحَابِهِ وَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَهُ حَتَّى قَدِمْنَا الْمَدِينَةَ فَتَلَقَّاهُ النَّاسُ فَخَرَجُوا فِي الطَّرِيقِ وَعَلَى الْأَجَاجِيرِ فَاشْتَدَّ الْخَدَمُ وَالصِّبْيَانُ فِي الطَّرِيقِ يَقُولُونَ اللَّهُ أَكْبَرُ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ مُحَمَّدٌ قَالَ وَتَنَازَعَ الْقَوْمُ أَيُّهُمْ يَنْزِلُ عَلَيْهِ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْزِلُ اللَّيْلَةَ عَلَى بَنِي النَّجَّارِ أَخْوَالِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ لِأُكْرِمَهُمْ بِذَلِكَ فَلَمَّا أَصْبَحَ غَدَا حَيْثُ أُمِرَ قَالَ الْبَرَاءُ بْنُ عَازِبٍ أَوَّلُ مَنْ كَانَ قَدِمَ عَلَيْنَا مِنْ الْمُهَاجِرِينَ مُصْعَبُ بْنُ عُمَيْرٍ أَخُو بَنِي عَبْدِ الدَّارِ ثُمَّ قَدِمَ عَلَيْنَا ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ الْأَعْمَى أَخُو بَنِي فِهْرٍ ثُمَّ قَدِمَ عَلَيْنَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فِي عِشْرِينَ رَاكِبًا فَقُلْنَا مَا فَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هُوَ عَلَى أَثَرِي ثُمَّ قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ مَعَهُ قَالَ الْبَرَاءُ وَلَمْ يَقْدَمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى حَفِظْتُ سُوَرًا مِنْ الْمُفَصَّلِ قَالَ إِسْرَائِيلُ وَكَانَ الْبَرَاءُ مِنْ الْأَنْصَارِ مِنْ بَنِي حَارِثَةَ

Беҙгә [Әмру бин Мөхәммәт Әбү Сәғит йәғни Әл-Әнкәзигә] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Исраилгә] [Әбү Исхаҡтан] [Әл-Бәррә бин Ғәзибтән] һөйләп, ул әйтте; Әбү Бәкер Ғәзибтән ун өс дирһәмгә эйәр һатып алған, Әл-Бәррә әйткән; шунан Әбү Бәкр Әзибкә әйтте; — Аль Барроға әйт, уны минең өйгә алып барһын. Шулай итеп, Ғәзиб яуап бирҙе; — Юҡ, әгәр ҙә һинең менән бергә Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм сыҡҡанда нимә эшләгәнең тураһында һөйләргә теләмәһәң. ти ул; шунан [Әбү Бәкер] әйтте; - Беҙ төндә йәйәүләп сыҡтыҡ һәм көндөҙ һәм төндә юлды тиҙләттек, беҙ үткән, төшкө сәғәттәрҙә килеп еткәс, ҡояш туранан-тура өҫтә ине, мин тирә-яҡҡа ҡарап, беҙҙең өсөн ниндәйҙер һыйыныу урыны бармы икәнен ҡараным, бер мәлдән һуң мин ҙур ҡаяны күрҙем һәм мин уға яҡынлаштым һәм асыҡланды, унда бәләкәй генә ҡаплау бар ине, был ҡыуышлыҡта - урынды йыйыштырып, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм өсөн күн халат йәйҙем, шунан мин әйттем; "Ят, йә Рәсүлуллаһ", - тип ятты, шунан берәйһе ҡараймы икән тип сыҡтым, ҡапыл кәзә көтөүсе күрҙем, һораным; — Һин кемдеке, егет? тип яуап бирҙе; 'Ҡөрәйш кешеһенә ҡарай', тип әйтте, шунан исемен әйтте һәм мин уны таныным, тағы һораным; — Кәзәһең һөт бирәме? — тип яуап бирҙе; — эйе, — тип һораным тағы; — Минең өсөн һөт сығарырһыңмы? — тип яуап бирҙе; 'Эйе' шулай итеп, мин уға үҙенең кәзәләренең береһен тотоп, кәзә һөтөн һәм ҡулдарының аламаларын саңдан таҙартырға ҡуштым, мин ауыҙында туҡыма ҡапҡасы менән күн гериба алып килдем, һуңынан ул минең өсөн бер аҙ һөт һауҙы һәм мин гериба өҫтөнә һыу ҡойҙом, шулай итеп, мин төбөндә лә caahulla saahulla the the wouldn't. ғәләйһи вәссәләм эсерергә, ә ул йоҡоһонан уянған булып сыҡты, тинем; «Эй, Аллаһ илсеһе, эс» Ул мин еңеләйгәнсе эсте, шунан мин әйттем; — Беҙгә китергә ваҡытмы? шулай итеп, халыҡ эҙләгән арала беҙ юлға сыҡтыҡ һәм улар беҙҙе атлы Сураҡа бин Мәлик бин Джу'сөмдән башҡа берәү ҙә таба алманы, тинем; «Эй, Аллаһ илсеһе, беҙҙе һунар итеүсе беҙҙе ҡыуып етер», — тип яуап бирә Пәйғәмбәр: «ҡайғырмағыҙ, Аллаһ беҙҙең менән», тик Сураҡа беҙгә яҡын булғанға тиклем, яҡынса бер һөңгө йәки ике һөңгө йәки өс һөңгө арауығында, мин әйттем; 'Эй, Аллаһ Рәсүле, беҙҙе һунар итеүсе - беҙҙе ҡыуып етер' һәм мин -ул ваҡытта- илай инем, Пәйғәмбәребеҙ: 'ни өсөн илайһың?' Мин яуап бирҙем; 'Аллаһ менән ант итәм, мин илайым, сөнки мин үҙем өсөн борсолам, әммә мин илайым, сөнки мин һеҙҙең өсөн борсола' һуңынан Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм доға ҡылды: 'беҙ уны ҡалдырабыҙ -Сураҡа- Һинең ихтыярыңа' һуңынан аяҡтарын тиклем ҡорһаҡҡа тиклем Suraqah’s ат ground s; 'Эй, Мөхәммәт, мин инде беләм, был һинең ғәмәлең, шуға күрә Аллаһҡа доға ҡыл, мине ҡотҡарырға, нимә минең менән булды, Аллаһ менән мин һинең хәбәрҙәреңде сер итеп һаҡлайым, кем һине эҙләй, кем минең артта, һәм бында минең күн уҡ ҡалтыраныу, ҡайһы бер уҡтарҙы ал, ысынында һин минең дөйәләр аша үтергә кәрәк, был һәм улар өсөн барырға'. Әбү Бәкр дауам итте, шунан Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм яуап бирҙе; 'Миңә был кәрәкмәй' һуңынан Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм уның өсөн доға ҡылды, шулай итеп, Сураҡ азат ителде - уның башына төшкән афәттән - һәм дуҫтарына ҡайтты. Хеҙмәтселәр, балалар тиҙ генә сығып киттеләр; «Аллаһ иң бөйөгө, Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһис-сәләм килде, Мөхәммәт килде». Халыҡ бәхәсләшә, уларҙан кемеһенең өйөн үҙе йәшәтергә хоҡуғы бар, шуға күрә Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм: «Бөгөн кис мин уларҙы хөрмәтләү өсөн Бәни Нәжәр абзыйы Ғәбдел МөТалибтың өйөндә ҡалам», — ти, шуға күрә икенсе көндө таң атҡанда, ул бойороҡ буйынса сығып китә. Барра бин Әзиб әйтте; — Беҙгә килгән тәүге мөһәжирҙәр — Бәни Абдуд Дарҙың ағаһы Мөшғәб бин Ғүмәир, унан һуң һуҡыр булған Ибнү Өмми Мәктүм, Бәни Фиһриҙең ағаһы, унан һуң егерме кеше менән Ғүмәр бин Әл-Хәтсхаб атҡа атланған, шуға күрә беҙ һораныҡ; — Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм нимә эшләне? тип яуап бирҙе; 'ул минең артта ине', шунан һуң Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм Әбү Бәкер менән килеп етте, Барро' тигән; — Пәйғәмбәребеҙ Мәҙинәгә килеп етмәҫ ине, әгәр ҙә мин ул ваҡытта «Әл-Мөфәшәл»дән бер нисә хат ятламаһам». Израиль әйтте; «Барро» Бану Харитсахтан килгән ансарҙар дуҫы булған.

Hadith

Imam Ahmad : 4

حَدَّثَنَا وَكِيعٌ قَالَ قَالَ إِسْرَائِيلُ قَالَ أَبُو إِسْحَاقَ عَنْ زَيْدِ بْنِ يُثَيْعٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَهُ بِبَرَاءَةٌ لِأَهْلِ مَكَّةَ لَا يَحُجُّ بَعْدَ الْعَامِ مُشْرِكٌ وَلَا يَطُوفُ بِالْبَيْتِ عُرْيَانٌ وَلَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا نَفْسٌ مُسْلِمَةٌ مَنْ كَانَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُدَّةٌ فَأَجَلُهُ إِلَى مُدَّتِهِ وَاللَّهُ بَرِيءٌ مِنْ الْمُشْرِكِينَ وَرَسُولُهُ قَالَ فَسَارَ بِهَا ثَلَاثًا ثُمَّ قَالَ لِعَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ تَعَالَى عَنْهُ الْحَقْهُ فَرُدَّ عَلَيَّ أَبَا بَكْرٍ وَبَلِّغْهَا أَنْتَ قَالَ فَفَعَلَ قَالَ فَلَمَّا قَدِمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ بَكَى قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ حَدَثَ فِيَّ شَيْءٌ قَالَ مَا حَدَثَ فِيكَ إِلَّا خَيْرٌ وَلَكِنْ أُمِرْتُ أَنْ لَا يُبَلِّغَهُ إِلَّا أَنَا أَوْ رَجُلٌ مِنِّي

Беҙгә [Вәкиғ] әйткәс, ул әйтте; тигән [Исраиль]; тигән [Әбү Исхаҡ]; [Зәйет бин Йутсайҙан] [Әбү Бәкерҙән] пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи ү с ә л ә л ә м уға Мәккә халҡынан бойондороҡһоҙлоҡ тураһында белдереүҙе ебәргән; «Был йылдан һуң бер мөшрик хажға бармаһын, мосолмандан башҡа бер кем дә яланғас тәүәф ҡылмаһын һәм ожмахҡа инмәһен, кемдең үҙе менән Аллаһ Рәсүле араһында килешеүе булһа, сиге килешеүҙең аҙағына тиклем, һәм Аллаһ һәм Уның рәсүле мөшриктәрҙән азат булыр». Йәзид әйтте; шуға өс кеше менән сығып китте. Шунан һуң Ул Ғәлигә; «Уның артынан эйәреп, Әбү Бәкерҙе миңә ҡайтарып, һинең һүҙҙәреңде еткер». шулай эшләне, тине; Әбү Бәкр пәйғәмбәребеҙгә килгәс, ул илап һораған; — Эй, Аллаһ Рәсүле, миңә берәй хәл булдымы? тип яуап бирҙе; — Һеҙгә яҡшылыҡтан башҡа бер нәмә лә булманы, әммә миңә был мәсьәләне минән йәки минең берәүҙән башҡа еткермәҫкә ҡушылды.

Hadith

Imam Ahmad : 5

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُمَيْرٍ عَنْ سُلَيْمِ بْنِ عَامِرٍ عَنْ أَوْسَطَ قَالَ خَطَبَنَا أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَقَامِي هَذَا عَامَ الْأَوَّلِ وَبَكَى أَبُو بَكْرٍ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ سَلُوا اللَّهَ الْمُعَافَاةَ أَوْ قَالَ الْعَافِيَةَ فَلَمْ يُؤْتَ أَحَدٌ قَطُّ بَعْدَ الْيَقِينِ أَفْضَلَ مِنْ الْعَافِيَةِ أَوْ الْمُعَافَاةِ عَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ فَإِنَّهُ مَعَ الْبِرِّ وَهُمَا فِي الْجَنَّةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ فَإِنَّهُ مَعَ الْفُجُورِ وَهُمَا فِي النَّارِ وَلَا تَحَاسَدُوا وَلَا تَبَاغَضُوا وَلَا تَقَاطَعُوا وَلَا تَدَابَرُوا وَكُونُوا إِخْوَانًا كَمَا أَمَرَكُمْ اللَّهُ تَعَالَى

Беҙгә [Мөхәммәт бин Джәғфәргә] әйтте, ул әйтте; Беҙгә [Сөғбәне] [Йәзид бин Хөмәйерҙән] [Сөләймән бин Әмирҙән] [Әүсәттән] [Сөйбәхте] һөйләп, былай тине; [Әбү Бәкер] беҙгә вәғәзләне һәм әйтте; Рәсүллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәсәллам беренсе йылда уҡ минең урында торҙо. Шунан Әбү Бәкер илай, шунан әйтә; Һорау Аллаһы Тәғәлә өсөн Әл мө'Аафаат - ғәфү итеү - йәки ул әйтә Әл 'Аа'фиә - именлек -, сөнки бер кемгә лә бер нәмә лә бирелмәй ҙурыраҡ Әл 'Аафиә йәки Әл мө'Аафат имандан һуң, намыҫлы булырға, сөнки намыҫлылыҡ изгелек менән бергә һәм икеһе лә ожмахта эшләй һәм ул ялған менән юҡ Бер-берегеҙгә көнләшегеҙ, дошманлашығыҙ, дуҫлыҡ бәйләнештәрен өҙмәгеҙ, бер-берегеҙҙән йөҙ сөйөрмәгеҙ, Аллаһы Тәғәлә ҡушҡанса туғандар булығыҙ».

Hadith

Imam Ahmad : 6

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ وَأَبُو عَامِرٍ قَالَا حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِيهِ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ عَلَى مِنْبَرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فَبَكَى أَبُو بَكْرٍ حِينَ ذَكَرَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ سُرِّيَ عَنْهُ ثُمَّ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي هَذَا الْقَيْظِ عَامَ الْأَوَّلِ سَلُوا اللَّهَ الْعَفْوَ وَالْعَافِيَةَ وَالْيَقِينَ فِي الْآخِرَةِ وَالْأُولَى

Беҙгә әйтелгәнсә, [Ғабдуррахман бин Мәхди] һәм [Әбү Әмир] икеһе лә; Беҙгә [Зөһәйр йәғни Ибнү Мөхәммәт] [Ғабдуллаһ йәғни Ибну Мөхәммәт бин Ғәҡил] [Мөәҙ бин Рифа бин Рафи Әл Ансари] атаһынан йәғни [Рифа бин Рафи] һөйләп, ул әйтте; Мин [Әбү Бәкер Әш Сиддиҡтың] Рәсүллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдең минбәренән вәғәзләгәнен ишеттем, шунан был һүҙҙәрҙе әйтте; — Мин Рәсүллаһ ғәләйһис-сәләм әйткәнен ишеттем, — тип әйтте, ә Әбү Бәкер Рәсүллаһ ғәләйһис-сәләмдең исемен телгә алғас илап ебәрҙе, шунан күҙ йәштәренән тынып ҡалды ла әйтте; — Беренсе йылда ошондай эҫе, эҫе көндә Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләмдең: «Аллаһтан ярлыҡау, именлек һәм ахирәттә һәм донъяла ышаныс һорағыҙ», — тигәнен ишеттем.

Hadith

Imam Ahmad : 7

حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ عَنِ ابْنِ أَبِي عَتِيقٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ السِّوَاكُ مَطْهَرَةٌ لِلْفَمِ مَرْضَاةٌ لِلرَّبِّ

Беҙгә [Әбү Камилға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Хәммәдкә, йәғни Ибн Сәләмәгә] [Ибн Әбү Әтиҡтән] [атаһынан] [Әбү Бәкерҙән] әйтелгән: «Сиуаҡ ауыҙҙы таҙартыусы, Аллаһтан риза», — тип әйтелгән.

Hadith

Imam Ahmad : 8

حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ أَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلِّمْنِي دُعَاءً أَدْعُو بِهِ فِي صَلَاتِي قَالَ قُلْ اللَّهُمَّ إِنِّي ظَلَمْتُ نَفْسِي ظُلْمًا كَثِيرًا وَلَا يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلَّا أَنْتَ فَاغْفِرْ لِي مَغْفِرَةً مِنْ عِنْدِكَ وَارْحَمْنِي إِنَّكَ أَنْتَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ و قَالَ يُونُسُ كَبِيرًا حَدَّثَنَاه حَسَنٌ الْأَشْيَبُ عَنْ ابْنِ لَهِيعَةَ قَالَ قَالَ كَبِيرًا

Беҙгә [Хәсим бин Әл-Ҡасимға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Әл-Ләйетскә] һөйләп, ул әйтте; Миңә [Йәзид бин Әбү Хәбиб] [Әбүл Хәйрҙән] [Ғабдулла бин Әмру] [Әбү Бәкер Әш Шиддиҡтан] Рәсүллаһҡа әйтте, тип әйткәнме; 'өйрәт миңә дуға, мин намаҙҙа доға ҡылғанымды,' Ул яуап бирҙе: 'уҡы, Аллаһумма Иннии Жәләмту Нафсии Жулман Кациеро, Валаа Яғфирудз Дзунуба Иллаа Анта, Фәғфирлии мәғфирәт Мин 'Индика Уархамнии бар Иннака Антал Ғофурур Рахиим юҡ минең өсөн а, О, гонаһтарҙан башҡа Һинән һуң минең гонаһтарымды ғәфү итеү менән үҙ яғыңдан ғәфү итеү һәм миңә рәхим ит, ысынлап та, һин иң ғәфү итеүсе, иң мәрхәмәтле-'. [Юныс] әйтте; 'ҡабиира -ҙур-,' беҙгә [Хәсән Әл Асы яб] [Ибн Лахиәхтан] һөйләгән, тине; тип әйтте: 'ҡабиира -ҙур-'.

Hadith

Imam Ahmad : 9

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّ فَاطِمَةَ وَالْعَبَّاسَ أَتَيَا أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَلْتَمِسَانِ مِيرَاثَهُمَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُمَا حِينَئِذٍ يَطْلُبَانِ أَرْضَهُ مِنْ فَدَكَ وَسَهْمَهُ مِنْ خَيْبَرَ فَقَالَ لَهُمْ أَبُو بَكْرٍ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ إِنَّمَا يَأْكُلُ آلُ مُحَمَّدٍ فِي هَذَا الْمَالِ وَإِنِّي وَاللَّهِ لَا أَدَعُ أَمْرًا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصْنَعُهُ فِيهِ إِلَّا صَنَعْتُهُ

Беҙгә [Ғабдурраззаҡҡа] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Мәғмәргә] [Әз Зөһриҙән] [Урванан] [Ғәйсәнән] әйтелгән: Фатима менән Әл-Ғаббас Әбү Бәкергә килгән, улар икеһе лә Аллаһ Рәсүленән үҙҙәренең мираҫынан өлөш талап иткән, улар икеһе лә уның еренән Фәҙәҡиә һәм уның ерен һорағандар. Баҡар] уларға; Ысынында, Аллаһ Рәсүленең: “Беҙгә мираҫ түгел, беҙ ҡалдырған байлыҡ саҙаҡаға әйләнә, Мөхәммәттең ғаиләһе был байлыҡтан ғына ашай”, – тигәнен ишеттем. Шулай итеп, Аллаһ менән ант итәм, мин Рәсүлуллаһтың эшләгәнен күргән эшемде, әгәр ҙә мотлаҡ эшләмәһәм, ташламаясаҡмын».

Hadith

Imam Ahmad : 10

حَدَّثَنَا أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُقْرِئُ قَالَ حَدَّثَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ الْمَلِكِ بْنَ الْحَارِثِ يَقُولُ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَلَى هَذَا الْمِنْبَرِ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْيَوْمِ مِنْ عَامِ الْأَوَّلِ ثُمَّ اسْتَعْبَرَ أَبُو بَكْرٍ وَبَكَى ثُمَّ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَمْ تُؤْتَوْا شَيْئًا بَعْدَ كَلِمَةِ الْإِخْلَاصِ مِثْلَ الْعَافِيَةِ فَاسْأَلُوا اللَّهَ الْعَافِيَةَ

Беҙгә [Әбү Әбүррахман Әл-Мөҡриға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Хәйуах бин Сүрәхкә] һөйләп, ул әйтте; Мин [Ғәбдел Мәлик бин Әл Хариттың] әйткәнен ишеттем; Ысынлап та, [Әбү Һүрәйрә] әйтте; Мин [Әбү Бәкер Әш Сиддиҡтың] был минбәрҙә әйткәнен ишеттем; Мин беренсе йылдың был көнөндә Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәсәллам әйткәнен ишеттем, шул саҡта Әбү Бәкер нәсихәттә шул тиклем юғалып ҡалды, илап ебәрҙе лә, шунан әйтте; Мин Аллаһ Рәсүленең (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) әйткәнен ишеттем: «Һеҙгә бер нәмә бирелмәй – ул юғарыраҡ дәрәжәлә – Әл-Афия кеүек ихлас һөйләмдән һуң – именлек – шуға күрә Аллаһтан Әл-Афияны һорағыҙ».

Hadith

Imam Ahmad : 11

حَدَّثَنَا عَفَّانُ قَالَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ قَالَ أَخْبَرَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ حَدَّثَهُ قَالَ قُلْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي الْغَارِ وَقَالَ مَرَّةً وَنَحْنُ فِي الْغَارِ لَوْ أَنَّ أَحَدَهُمْ نَظَرَ إِلَى قَدَمَيْهِ لَأَبْصَرَنَا تَحْتَ قَدَمَيْهِ قَالَ فَقَالَ يَا أَبَا بَكْرٍ مَا ظَنُّكَ بِاثْنَيْنِ اللَّهُ ثَالِثُهُمَا

Беҙгә [Аффанға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Хәммәмде] һөйләп, ул әйтте; беҙгә [Сабит] [Әнәстен] хәбәр итте, [Әбү Бәкер] уға һөйләне, ул -Әбү Бәкер- әйтте; Мин пәйғәмбәребеҙгә мәмерйәлә булғанда саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм әйттем, - тигән икенсе риүәйәттә; «ә беҙ мәмерйәлә инек, - әгәр ҙә уларҙан береһе уның ике аяғын күрһә, беҙҙе аяҡ аҫтынан күрерҙәр ине», - ти, шунан һуң ул: «Эй, Әбү Бәкер, һин ике кеше тураһында нимә уйлайһың, Аллаһ икеһенең өсөнсөһө түгелме?»

Hadith

Imam Ahmad : 12

حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ سُبَيْعٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ قَالَ حَدَّثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الدَّجَّالَ يَخْرُجُ مِنْ أَرْضٍ بِالْمَشْرِقِ يُقَالُ لَهَا خُرَاسَانُ يَتَّبِعُهُ أَقْوَامٌ كَأَنَّ وُجُوهَهُمْ الْمَجَانُّ الْمُطْرَقَةُ

Беҙгә [Раухҡа] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Ибн Әби Ғәруба] [Әбү Әт Таййә]-нан [Әл-Мөғирә бин Сүбәйҙән] [Әмру бин Һүрәйтс]-тән [Әбү Бәкер Әш Шиддиҡтан] һөйләне, тине; — Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәссәләм беҙгә ерҙең Хөрәсән тип аталған көнсығыш өлөшөнән Дәджәл сығасаҡ, уның артынан күп кешеләр эйәрәсәк, йөҙҙәре ҡаҙаҡланған ҡалҡан кеүек кеүек, тип әйтте».

Hadith

Imam Ahmad : 13

حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ قَالَ حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ مُوسَى صَاحِبُ الدَّقِيقِ عَنْ فَرْقَدٍ عَنْ مُرَّةَ بْنِ شَرَاحِيلَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ بَخِيلٌ وَلَا خَبٌّ وَلَا خَائِنٌ وَلَا سَيِّئُ الْمَلَكَةِ وَأَوَّلُ مَنْ يَقْرَعُ بَابَ الْجَنَّةِ الْمَمْلُوكُونَ إِذَا أَحْسَنُوا فِيمَا بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَفِيمَا بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ مَوَالِيهِمْ

Беҙгә [Әбү Сәғиткә] Бәни Хашимдың элекке ҡоло тураһында һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Шәҙәҡә бин Муса] дуҫы Әд Даҡиҡ, [Фәрҡәд]-тән [Мурра бин Сярахил] [Әбү Бәкер Эш Шиддиҡтан] һөйләне, ул әйтте; Аллаһ Илсеһе (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) әйткән: «Йәки тупаҫтар, алдаҡсылар, ҡурҡаҡтар ҙа, үҙҙәрен әҙәпһеҙ тотҡандар ҙа ожмахҡа инмәйәсәк, ә тәүҙә ожмах ишеген шаҡыған кешеләр үҙҙәре менән мәззә Әззә араһындағы нәмәләрҙе үтәргә оҫта ҡолдар буласаҡ».

Hadith

Imam Ahmad : 14

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي شَيْبَةَ قَالَ عَبْد اللَّهِ وَسَمِعْتُهُ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي شَيْبَةَ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنِ الْوَلِيدِ بْنِ جُمَيْعٍ عَنْ أَبِي الطُّفَيْلِ قَالَ لَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْسَلَتْ فَاطِمَةُ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنْتَ وَرِثْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْ أَهْلُهُ قَالَ فَقَالَ لَا بَلْ أَهْلُهُ قَالَتْ فَأَيْنَ سَهْمُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا أَطْعَمَ نَبِيًّا طُعْمَةً ثُمَّ قَبَضَهُ جَعَلَهُ لِلَّذِي يَقُومُ مِنْ بَعْدِهِ فَرَأَيْتُ أَنْ أَرُدَّهُ عَلَى الْمُسْلِمِينَ فَقَالَتْ فَأَنْتَ وَمَا سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْلَمُ

Беҙгә [Ғабдулла бин Мөхәммәт бин Әбү Сәйиба] һөйләне. Абдулла әйтте; һәм мин уны Абдулла бин Әбү Сәйәбәнән ишеттем, тине ул; Беҙгә [Мөхәммәт бин Фүҙләил] [Әл Вәлид бин Джумайғтан] [Әбү Әт Түфәйл] тан һөйләне, ул әйтте; Пәйғәмбәребеҙ вафат булғас, Фатима Әбү Бәкергә хат яҙа, унда; — Һеҙгә йәки һеҙҙең ғаиләгеҙгә Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләмде мираҫ итеп алаһығыҙмы? Ул яуап бирҙе; — Мин мираҫҡа алманым, ә уның ғаиләһенә ҡалды, — тине Фатима; — Шулай булғас, ҡайҙа һуң Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдең өлөштәре? Шулай итеп, [Әбү Бәкер] әйтте; — Ысынлап та, мин Аллаһ рәсүленең: «Ысынлап та, әгәр ҙә Аллаһ берәй пәйғәмбәрҙе ашатһа, һуңынан үлһә, Ул – Аллаһ – уны унан һуң килгәндәр өсөн эшләй», тимәк, мин уны мосолмандарға кире ҡайтарырға ниәтләйем». шунан Фатима әйтте; — Шул саҡта һеҙ Аллаһ рәсүленән ишеткәндәрегеҙҙе яҡшыраҡ беләһегеҙ».

Hadith

Imam Ahmad : 15

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ إِسْحَاقَ الطَّالَقَانِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ الْمَازِنِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو نَعَامَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُنَيْدَةَ الْبَرَاءُ بْنُ نَوْفَلٍ عَنْ وَالَانَ الْعَدَوِيِّ عَنْ حُذَيْفَةَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ أَصْبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ فَصَلَّى الْغَدَاةَ ثُمَّ جَلَسَ حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ الضُّحَى ضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ جَلَسَ مَكَانَهُ حَتَّى صَلَّى الْأُولَى وَالْعَصْرَ وَالْمَغْرِبَ كُلُّ ذَلِكَ لَا يَتَكَلَّمُ حَتَّى صَلَّى الْعِشَاءَ الْآخِرَةَ ثُمَّ قَامَ إِلَى أَهْلِهِ فَقَالَ النَّاسُ لِأَبِي بَكْرٍ أَلَا تَسْأَلُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا شَأْنُهُ صَنَعَ الْيَوْمَ شَيْئًا لَمْ يَصْنَعْهُ قَطُّ قَالَ فَسَأَلَهُ فَقَالَ نَعَمْ عُرِضَ عَلَيَّ مَا هُوَ كَائِنٌ مِنْ أَمْرِ الدُّنْيَا وَأَمْرِ الْآخِرَةِ فَجُمِعَ الْأَوَّلُونَ وَالْآخِرُونَ بِصَعِيدٍ وَاحِدٍ فَفَظِعَ النَّاسُ بِذَلِكَ حَتَّى انْطَلَقُوا إِلَى آدَمَ عَلَيْهِ السَّلَام وَالْعَرَقُ يَكَادُ يُلْجِمُهُمْ فَقَالُوا يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُو الْبَشَرِ وَأَنْتَ اصْطَفَاكَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ قَالَ لَقَدْ لَقِيتُ مِثْلَ الَّذِي لَقِيتُمْ انْطَلِقُوا إِلَى أَبِيكُمْ بَعْدَ أَبِيكُمْ إِلَى نُوحٍ { إِنَّ اللَّهَ اصْطَفَى آدَمَ وَنُوحًا وَآلَ إِبْرَاهِيمَ وَآلَ عِمْرَانَ عَلَى الْعَالَمِينَ } قَالَ فَيَنْطَلِقُونَ إِلَى نُوحٍ عَلَيْهِ السَّلَام فَيَقُولُونَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ فَأَنْتَ اصْطَفَاكَ اللَّهُ وَاسْتَجَابَ لَكَ فِي دُعَائِكَ وَلَمْ يَدَعْ عَلَى الْأَرْضِ مِنْ الْكَافِرِينَ دَيَّارًا فَيَقُولُ لَيْسَ ذَاكُمْ عِنْدِي انْطَلِقُوا إِلَى إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ اتَّخَذَهُ خَلِيلًا فَيَنْطَلِقُونَ إِلَى إِبْرَاهِيمَ فَيَقُولُ لَيْسَ ذَاكُمْ عِنْدِي وَلَكِنْ انْطَلِقُوا إِلَى مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ كَلَّمَهُ تَكْلِيمًا فَيَقُولُ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام لَيْسَ ذَاكُمْ عِنْدِي وَلَكِنْ انْطَلِقُوا إِلَى عِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ فَإِنَّهُ يُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَيُحْيِي الْمَوْتَى فَيَقُولُ عِيسَى لَيْسَ ذَاكُمْ عِنْدِي وَلَكِنْ انْطَلِقُوا إِلَى سَيِّدِ وَلَدِ آدَمَ فَإِنَّهُ أَوَّلُ مَنْ تَنْشَقُّ عَنْهُ الْأَرْضُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ انْطَلِقُوا إِلَى مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَشْفَعَ لَكُمْ إِلَى رَبِّكُمْ عَزَّ وَجَلَّ قَالَ فَيَنْطَلِقُ فَيَأْتِي جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام رَبَّهُ فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ائْذَنْ لَهُ وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ فَيَنْطَلِقُ بِهِ جِبْرِيلُ فَيَخِرُّ سَاجِدًا قَدْرَ جُمُعَةٍ وَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ارْفَعْ رَأْسَكَ يَا مُحَمَّدُ وَقُلْ يُسْمَعْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ قَالَ فَيَرْفَعُ رَأْسَهُ فَإِذَا نَظَرَ إِلَى رَبِّهِ عَزَّ وَجَلَّ خَرَّ سَاجِدًا قَدْرَ جُمُعَةٍ أُخْرَى فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ قَالَ فَيَذْهَبُ لِيَقَعَ سَاجِدًا فَيَأْخُذُ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام بِضَبْعَيْهِ فَيَفْتَحُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عَلَيْهِ مِنْ الدُّعَاءِ شَيْئًا لَمْ يَفْتَحْهُ عَلَى بَشَرٍ قَطُّ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ خَلَقْتَنِي سَيِّدَ وَلَدِ آدَمَ وَلَا فَخْرَ وَأَوَّلَ مَنْ تَنْشَقُّ عَنْهُ الْأَرْضُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا فَخْرَ حَتَّى إِنَّهُ لَيَرِدُ عَلَيَّ الْحَوْضَ أَكْثَرُ مِمَّا بَيْنَ صَنْعَاءَ وَأَيْلَةَ ثُمَّ يُقَالُ ادْعُوا الصِّدِّيقِينَ فَيَشْفَعُونَ ثُمَّ يُقَالُ ادْعُوا الْأَنْبِيَاءَ قَالَ فَيَجِيءُ النَّبِيُّ وَمَعَهُ الْعِصَابَةُ وَالنَّبِيُّ وَمَعَهُ الْخَمْسَةُ وَالسِّتَّةُ وَالنَّبِيُّ وَلَيْسَ مَعَهُ أَحَدٌ ثُمَّ يُقَالُ ادْعُوا الشُّهَدَاءَ فَيَشْفَعُونَ لِمَنْ أَرَادُوا وَقَالَ فَإِذَا فَعَلَتْ الشُّهَدَاءُ ذَلِكَ قَالَ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَنَا أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ أَدْخِلُوا جَنَّتِي مَنْ كَانَ لَا يُشْرِكُ بِي شَيْئًا قَالَ فَيَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ قَالَ ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ انْظُرُوا فِي النَّارِ هَلْ تَلْقَوْنَ مِنْ أَحَدٍ عَمِلَ خَيْرًا قَطُّ قَالَ فَيَجِدُونَ فِي النَّارِ رَجُلًا فَيَقُولُ لَهُ هَلْ عَمِلْتَ خَيْرًا قَطُّ فَيَقُولُ لَا غَيْرَ أَنِّي كُنْتُ أُسَامِحُ النَّاسَ فِي الْبَيْعِ وَالشِّرَاءِ فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَسْمِحُوا لِعَبْدِي كَإِسْمَاحِهِ إِلَى عَبِيدِي ثُمَّ يُخْرِجُونَ مِنْ النَّارِ رَجُلًا فَيَقُولُ لَهُ هَلْ عَمِلْتَ خَيْرًا قَطُّ فَيَقُولُ لَا غَيْرَ أَنِّي قَدْ أَمَرْتُ وَلَدِي إِذَا مِتُّ فَأَحْرِقُونِي بِالنَّارِ ثُمَّ اطْحَنُونِي حَتَّى إِذَا كُنْتُ مِثْلَ الْكُحْلِ فَاذْهَبُوا بِي إِلَى الْبَحْرِ فَاذْرُونِي فِي الرِّيحِ فَوَاللَّهِ لَا يَقْدِرُ عَلَيَّ رَبُّ الْعَالَمِينَ أَبَدًا فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِمَ فَعَلْتَ ذَلِكَ قَالَ مِنْ مَخَافَتِكَ قَالَ فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ انْظُرْ إِلَى مُلْكِ أَعْظَمِ مَلِكٍ فَإِنَّ لَكَ مِثْلَهُ وَعَشَرَةَ أَمْثَالِهِ قَالَ فَيَقُولُ لِمَ تَسْخَرُ بِي وَأَنْتَ الْمَلِكُ قَالَ وَذَاكَ الَّذِي ضَحِكْتُ مِنْهُ مِنْ الضُّحَى

Беҙгә [Ибраһим бин Исхаҡ Ат Тәләҡаниға] һөйләп, ул әйтте; Миңә [Ән Надлар бин Сюмаил Әл Мазиниға] һөйләп, ул әйтте; Миңә [Әбү Нәғәмәгә] һөйләп, ул әйтте; Миңә [Әбү Һөнәйҙә Әл-Барра бин Нәүфәл] [Валан Әл-Әҙәүи] [Хөдзайфа] [Әбү Бәкер Әш Шиддиҡтан] һөйләп, ул әйтте; «Бер көндө Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәсалләм иртәнге намаҙҙы уҡыны. Һуңынан ултырҙы, тик ҡасан зөһә ваҡыты етте, Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәсәллам көлдө, һуңынан үҙенең тәүге урынында ултырҙы, тик ул төшкө намаҙҙы, Әср һәм Мәғриб намаҙҙарын уҡығансы, төн аҙағында аҡшам намаҙына тиклем һөйләшмәне, һуңынан ғаиләһенә Әббүн әйтте; — Бығаса Аллаһ Рәсүленән быға тиклем бер ҡасан да эшләмәгән хәлдә лә, бөгөн уның нимә эшләгәнен ни эшләп һорамайһың? тип әйтте; һуңынан унан һораған, шуға күрә ул яуап биргән: «эйе, миңә донъя һәм әхирәт эштәрендә нимә буласағын күрһәткәндәр, шуға күрә элек булғандар һәм килгәндәр бер урынға йыйылған, шунан кешеләр бынан ҡурҡҡан, шуға күрә тир уларҙы ҡаплай яҙған ваҡытта Әҙәмгә килгәндәр, тиҙәр; «Эй, Әҙәм, һин кешелектең атаһы һәм Аллаһы Тәғәлә һине һайлаған, шуға күрә Раббыңдан беҙҙең өсөн шәфәғәт итеүен һора», — тип яуап бирә Әҙәм; «Мин дә һеҙ осраған нәмәгә ҡаршы торам, атайығыҙҙан һуң атайығыҙға, йәғни Нухҡа барығыҙ», ысынлап та, Аллаһ Әҙәмде, Нухты, Ибраһим ғаиләһен һәм Ғимран ғаиләһен бөтә халыҡтар өҫтөнән һайлаған. Шулай итеп, улар Нух янына килеп; «Раббың алдында беҙгә шәфәғәт ит, сөнки Аллаһ һине һайланы һәм һинең доғаңа яуап бирҙе, ер өҫтөндә кафырҙар араһында бер өй ҙә ҡалдырманы». Шунан Нух әйтте; «Мин һиңә шәфәғәт итә алмайым, шуға күрә Ибраһимға бар, сөнки Аллаһ уны үҙенең һөйгәне иткән». Шунан улар Ибраһим янына барҙылар, Ибраһим әйтте; «Мин һиңә шәфәғәт итә алмайым, Мусаға бар, сөнки бер ваҡыт Аллаһ уның менән туранан-тура һөйләшкән». Шунан Муса яуап бирҙе; — Һин һораған нәмәм юҡ, шуға күрә Иса бин Мәрйәмгә бар, ысынлап та, ул һуҡырҙарҙы, ауырыуҙарҙы дауалай, үлеләрҙе терелтә ала. Шунан Ғайса яуап бирҙе; «Һин һораған нәмәң минең ҡулда юҡ, әммә хужаңа бар, Әҙәм улы, сөнки Ҡиәмәт көнөндә уның ҡәбере беренсе булып асыласаҡ, Мөхәммәткә бар, шәхәлләллаһу ғәләйһи вәссәләм, һис шикһеҙ, ул һинең өсөн Раббиң алдында шәфәғәт итер». Ул әйтте; «Шулай итеп, ул китте, шунан Джибрил Раббыһы менән йөҙгә-йөҙ осрашты, шунан Аллаһ: «Рөхсәт ит – шәфәғәт ит – һәм уға күктең һөйөнөсөн еткер», — тине. ти ул; һуңынан Джибрил һөйөнөслө хәбәр менән китте, һуңынан Мөхәммәт бер йомаға сәждә ҡылды, һуңынан Аллаһ Тәғәлә: «башыңды күтәр, эй Мөхәммәт, һине ишетерҙәр тип әйт һәм шәфәғәт ит, һиңә шәфәғәт итергә рөхсәт бирелгән», — тине. ти ул; тимәк, ул башын күтәрҙе һәм Раббыһына ҡарағас, тағы бер йомаға бойһоноп сәждә ҡылды, һәм Аллаһ тағы ла: «Башыңды күтәреп, һине ишетәсәкһең, шәфәғәт ит, һиңә шәфәғәт итергә рөхсәт ителә», — тине. ти ул; ул сәждәгә китте, ә Ябраил уның ике ҡулын да алды, шунан быға тиклем бер кешегә лә асылмаған доғаны асты, шуға күрә ул әйтте; «Эй, минең Раббым, һин мине Әҙәм улының хужаһы итеп яралттың һәм тәкәбберлек юҡ, һин мине ҡиәмәт көнөндә уның ҡәберен асыу өсөн беренсе булып иттең һәм тәкәбберлек юҡ, тик һин минең күлгә килгән кешеләрҙе Шонға менән Әйлә араһындағы күпме кеше итмәйһең», — тип әйтелде. «Шиддиҡиндарҙы саҡыр, улар шәфәғәт итһен», — тип әйтелде; — Набтарҙы саҡырығыҙ . Мин'. Ул әйтте; һуңынан Пәйғәмбәребеҙ бер төркөм эйәрсәндәре менән килде, ә бер Пәйғәмбәр бар ине, уларҙа биш-алты эйәрсәндәр бар ине, бер Пәйғәмбәр ҙә эйәрсәндәре булмаған, шунан әйтелде; — Шәһиттәрҙе саҡырығыҙ, улар үҙҙәре теләгәндәр өсөн шәфәғәт итһендәр. һәм Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм дауам итте; тимәк, шәһиттәр шулай эшләгәндән һуң, Пәйғәмбәребеҙ былай тигән: «Аллаһ: «Мин рәхимлеләрҙең иң рәхимлеһе, миңә бер нәмә лә тиңдәш тотмағандар Минең ожмахыма инегеҙ», — тигән. тип әйтте; һуңынан улар күккә ингән. Ул әйтте: «Шунан һуң Аллаһ Тәғәлә: «Йәһәннәмгә ҡарағыҙ, һеҙ берәй изге эш ҡылған кешене табаһығыҙмы? — Ул әйтә; Шулай итеп, улар бер кешене таптылар, шунан һуң Аллаһы Тәғәлә унан: «Һин берәй яҡшы эш эшләнеңме? — тип яуап бирҙе ир; — Юҡ, тик элек мин кешеләргә һатып алыу-һатыу мәсьәләләрендә еңеләйттем. Шуға күрә Аллаһ Тәғәлә: «Минең башҡа ҡолдарыма еңеллек биргән кеүек, ҡолома ла еңеләйт», — тигән. Шунан улар йәһәннәмдән бер кешене сығарҙылар, һәм Аллаһ унан һораны; — Һеҙҙең берәй изге эш эшләгәнегеҙ бармы? — тип яуап бирҙе; — Юҡ, әгәр ҙә мин улыма әйтмәһәм, үлһәм, мине утҡа яндыр, унан он кеүек тартып, диңгеҙгә алып барып, һауаға таратып ебәр, тимәһәм, бөтә донъялар Раббыһы булған Аллаһ менән ант итәм, ул мине башҡаса ҡайтара алмаясаҡ. Шунан һуң Аллаһы Тәғәлә: «Ни өсөн һин шулай эшләнең? — тип яуап бирҙе; 'Һинән ҡурҡып'. Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм дауам итте: шунан һуң Аллаһ Тәғәлә: «Бына иң данлы батшалыҡтың батшалығы, тимәк, һеҙҙең өсөн ул уның кеүек, хатта ун тапҡырға күберәк», — тигән. Пәйғәмбәребеҙ дауам итте: хеҙмәтсе әйтте; — батша булғанда нишләп мине кәмһетәһең? Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: «Элек мине шул көлдөрҙө», — тигән.

Hadith

Imam Ahmad : 16

حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ يَعْنِي ابْنَ مُعَاوِيَةَ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبِي خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنَا قَيْسٌ قَالَ قَامَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَحَمِدَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَأَثْنَى عَلَيْهِ فَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ هَذِهِ الْآيَةَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لَا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ وَإِنَّكُمْ تَضَعُونَهَا عَلَى غَيْرِ مَوْضِعِهَا وَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّاسَ إِذَا رَأَوْا الْمُنْكَرَ وَلَا يُغَيِّرُوهُ أَوْشَكَ اللَّهُ أَنْ يَعُمَّهُمْ بِعِقَابِهِ قَالَ وَسَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ فَإِنَّ الْكَذِبَ مُجَانِبٌ لِلْإِيمَانِ

Беҙгә [Хәсим бин Әл-Ҡасимға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Зөһәйергә, йәғни Ибн Мөғәвиәгә] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Исмәғил бин Әбү Халидҡа] әйтте, ул әйтте; Беҙгә [Ҡаисҡа] һөйләп, ул әйтте; ' [Әбү Бәкер] тороп, Аллаһты маҡтаны һәм Уны сафландырҙы, шунан һуң: «Эй, кешеләр, ысынлап та, һеҙ был аятты уҡыйһығыҙ: «Эй һеҙ, иман килтергәндәр, һеҙ үҙегеҙҙең һәр берегеҙ өсөн яуаплыһығыҙ, был һеҙгә аҙашҡан әҙ генә кешегә лә зыян килтермәҫ... -аяттың аҙағына тиклем-, һәм һеҙ уны урынынан сығарып ҡуйҙығыҙ, мин Аллаһ Рәсүленең саллаллаһу ғәләйһис-сәләмдең, ғәләйһис-сәләм, кешеләрҙең әйткәнен ишеттем: һуңынан Аллаһ уларҙың барыһына ла яза таратыуынан ҡурҡалар». Ул әйтә; — Әбү Бәкрҙең: «Әбү Бәкрҙең; «Эй, кешеләр, ялғандан йыраҡ тороғоҙ, сөнки ялған һеҙҙе имандан алыҫлаштыра».

Hadith

Imam Ahmad : 17

حَدَّثَنَا هَاشِمٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي يَزِيدُ بْنُ خُمَيْرٍ قَالَ سَمِعْتُ سُلَيْمَ بْنَ عَامِرٍ رَجُلًا مِنْ حِمْيَرَ يُحَدِّثُ عَنْ أَوْسَطَ بْنِ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَوْسَطَ الْبَجَلِيِّ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ أَنَّهُ سَمِعَهُ حِينَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ الْأَوَّلِ مَقَامِي هَذَا ثُمَّ بَكَى ثُمَّ قَالَ عَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ فَإِنَّهُ مَعَ الْبِرِّ وَهُمَا فِي الْجَنَّةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ فَإِنَّهُ مَعَ الْفُجُورِ وَهُمَا فِي النَّارِ وَسَلُوا اللَّهَ الْمُعَافَاةَ فَإِنَّهُ لَمْ يُؤْتَ رَجُلٌ بَعْدَ الْيَقِينِ شَيْئًا خَيْرًا مِنْ الْمُعَافَاةِ ثُمَّ قَالَ لَا تَقَاطَعُوا وَلَا تَدَابَرُوا وَلَا تَبَاغَضُوا وَلَا تَحَاسَدُوا وَكُونُوا عِبَادَ اللَّهِ إِخْوَانًا

Беҙгә [Хәсимгә] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Шөғбәгә] һөйләп, ул әйтте; миңә хәбәр итте [Йәзид бин Хөмәйер] ул әйтте; Мин [Сөләйем бин Әмир] Химйәрҙән бер кешенең [Әүсәт бин Исмәғил бин Әүсәт Әл-Бәжәлиҙән] бер хикәйә һөйләгәнен ишеттем, ул [Әбү Бәкерҙән] бер хикәйә һөйләне, ул уны Аллаһ Рәсүле (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) вафат булғанда ишеткән, тине; Аллаһ Илсеһе беренсе йылда минең урында торҙо ла, һуңынан илап әйтте: «Намыҫлы бул, сөнки намыҫ изгелек менән бара һәм икеһе лә ожмахта, һәм ялғандан йыраҡ тороғоҙ, сөнки улар гонаһ менән һәм икеһе лә тамуҡта, һәм Аллаһтан ҡотолоу һорағыҙ, сөнки ысынлап та, бер кемгә лә ҡотолоуҙан яҡшыраҡ тип ышанғандан һуң бер нәмә лә бирелмәй». Шунан ул дауам итте: «Бер-берегеҙ менән бәйләнеште өҙмәгеҙ, бер-берегеҙҙән ҡасығыҙ, нәфрәт итмәгеҙ, бер-берегеҙгә көнләшмәгеҙ, ә ҡәрҙәш булған Аллаһтың ҡолдары булығыҙ».

Hadith

Imam Ahmad : 18

حَدَّثَنَا عَفَّانُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْأَوْدِيِّ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ فِي طَائِفَةٍ مِنْ الْمَدِينَةِ قَالَ فَجَاءَ فَكَشَفَ عَنْ وَجْهِهِ فَقَبَّلَهُ وَقَالَ فِدَاكَ أَبِي وَأُمِّي مَا أَطْيَبَكَ حَيًّا وَمَيِّتًا مَاتَ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَبِّ الْكَعْبَةِ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ فَانْطَلَقَ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ يَتَقَاوَدَانِ حَتَّى أَتَوْهُمْ فَتَكَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ وَلَمْ يَتْرُكْ شَيْئًا أُنْزِلَ فِي الْأَنْصَارِ وَلَا ذَكَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ شَأْنِهِمْ إِلَّا وَذَكَرَهُ وَقَالَ وَلَقَدْ عَلِمْتُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ سَلَكَ النَّاسُ وَادِيًا وَسَلَكَتْ الْأَنْصَارُ وَادِيًا سَلَكْتُ وَادِيَ الْأَنْصَارِ وَلَقَدْ عَلِمْتَ يَا سَعْدُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَأَنْتَ قَاعِدٌ قُرَيْشٌ وُلَاةُ هَذَا الْأَمْرِ فَبَرُّ النَّاسِ تَبَعٌ لِبَرِّهِمْ وَفَاجِرُهُمْ تَبَعٌ لِفَاجِرِهِمْ قَالَ فَقَالَ لَهُ سَعْدٌ صَدَقْتَ نَحْنُ الْوُزَرَاءُ وَأَنْتُمْ الْأُمَرَاءُ

Беҙгә [Аффанға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Әбү Әүәнәгә] [Дауыт бин Абдулла Әл Әүдийҙән] [Хөмәйд бин Абдуррахмандан] һөйләп, ул әйтте; Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм вафат булғанда, [Әбү Бәкер] Мәҙинә ситендә булғанда, ул -Хөмәйет бин Әбдүррахман- тигән; шунан килеп, битен ҡаплаған туҡыманы асып, үбеп, әйтте; «Мин атайым менән әсәйемде һинең фидиәң итеп ҡабул итергә ризамын, йәшәүең һәм үлемең ни тиклем матур булыр, Мөхәммәт шәлләллаһу ғәләйһи вәссәләм вафат булды, Ҡәғбәтулла хужаһы Рабб менән». һуңынан хәҙисте телгә алды. Ул әйтә; Һуңынан Әбү Бәкер менән Ғүмәр етәкселек тураһында бер-береһе менән бәхәсләшкән ансарҙарға киттеләр, шуға күрә улар уларҙы - ансарҙарҙы осраттылар, шунан һуң Әбү Бәкер һүҙ ҡушты һәм ансарҙарға иңдерелгән бер нәмәне лә ҡалдырманы һәм Аллаһ Илсеһе (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) улар тураһында әйткән бер нәмәне лә ҡалдырманы; — Ысынлап та, һеҙ инде Аллаһ Илсеһенең (саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм) әйткәнен беләһегеҙ: «Әгәр кешеләр бер үҙәндән, ә ансарҙар икенсе үҙәндән үтһә, мин дә ансарҙар үҙәнен үтер инем», — тигән. ә һин инде беләһең, эй Сәғд, һин ултырғанда -бер нәмә лә эшләмәй- Аллаһ Илсеһе (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) әйткән: «Был эште Ҡөрәйштәр етәкләй, шуға күрә халыҡтың бурыслы халҡы уларҙан бурыслы кешеләргә -Ҡөрәйштәргә эйәрә, ә уларҙың буйһонмаған халҡы үҙҙәренең бойһонмаған халҡына эйәрә». ти ул; шунан һуң [Сәғд] Әбү Бәкергә яуап бирҙе; — Һеҙ дөрөҫ әйтәһегеҙ, беҙ министрҙар, ә һеҙ етәкселәр.

Hadith

Imam Ahmad : 19

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَيَّاشٍ قَالَ حَدَّثَنَا الْعَطَّافُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يَذْكُرُ أَنَّ أَبَاهُ سَمِعَ أَبَا بَكْرٍ وَهُوَ يَقُولُ قُلْتُ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الْعَمَلُ عَلَى مَا فُرِغَ مِنْهُ أَوْ عَلَى أَمْرٍ مُؤْتَنَفٍ قَالَ بَلْ عَلَى أَمْرٍ قَدْ فُرِغَ مِنْهُ قَالَ قُلْتُ فَفِيمَ الْعَمَلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ كُلٌّ مُيَسَّرٌ لِمَا خُلِقَ لَهُ

Беҙгә [Ғәли бин Айясиға] һөйләп, ул әйтте; Беҙгә [Әл-Әстәф бин Халидҡа] һөйләп, ул әйтте; Миңә [бер кеше] Бәшрох халҡынан, [Тәлһәх бин Абдулла бин Абдуррахман бин Әбү Бәкер Аш Шиддиҡтан] әйтте; Мин [атайымдың] [атаһы] [Әбү Бәкерҙең] әйткәнен ишеткәнен телгә алыуын ишеттем; Мин һораным Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм; «Эй, Аллаһ Рәсүле, ғәмәлдәр нигеҙләнгән нәмәләргә нигеҙләнгәнме, әллә яңы нәмәләргәме?» Ул яуап бирҙе: «Әммә билдәләнгән мәсьәләләргә нигеҙләнеп». тип һораным; — Тимәк, был ғәмәл нимәгә кәрәк, эй, Аллаһ Рәсүле? Ул: «Һәр кешегә үҙенең яратылған маҡсатына ярашлы изге эштәр эшләүе еңел», — тигән.

Hadith

Imam Ahmad : 20

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ مِنْ أَهْلِ الْفِقْهِ أَنَّهُ سَمِعَ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يُحَدِّثُ أَنَّ رِجَالًا مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ تُوُفِّيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَزِنُوا عَلَيْهِ حَتَّى كَادَ بَعْضُهُمْ يُوَسْوِسُ قَالَ عُثْمَانُ وَكُنْتُ مِنْهُمْ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسٌ فِي ظِلِّ أُطُمٍ مِنْ الْآطَامِ مَرَّ عَلَيَّ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَسَلَّمَ عَلَيَّ فَلَمْ أَشْعُرْ أَنَّهُ مَرَّ وَلَا سَلَّمَ فَانْطَلَقَ عُمَرُ حَتَّى دَخَلَ عَلَى أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ لَهُ مَا يُعْجِبُكَ أَنِّي مَرَرْتُ عَلَى عُثْمَانَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيَّ السَّلَامَ وَأَقْبَلَ هُوَ وَأَبُو بَكْرٍ فِي وِلَايَةِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حَتَّى سَلَّمَا عَلَيَّ جَمِيعًا ثُمَّ قَالَ أَبُو بَكْرٍ جَاءَنِي أَخُوكَ عُمَرُ فَذَكَرَ أَنَّهُ مَرَّ عَلَيْكَ فَسَلَّمَ فَلَمْ تَرُدَّ عَلَيْهِ السَّلَامَ فَمَا الَّذِي حَمَلَكَ عَلَى ذَلِكَ قَالَ قُلْتُ مَا فَعَلْتُ فَقَالَ عُمَرُ بَلَى وَاللَّهِ لَقَدْ فَعَلْتَ وَلَكِنَّهَا عُبِّيَّتُكُمْ يَا بَنِي أُمَيَّةَ قَالَ قُلْتُ وَاللَّهِ مَا شَعَرْتُ أَنَّكَ مَرَرْتَ وَلَا سَلَّمْتَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ صَدَقَ عُثْمَانُ وَقَدْ شَغَلَكَ عَنْ ذَلِكَ أَمْرٌ فَقُلْتُ أَجَلْ قَالَ مَا هُوَ فَقَالَ عُثْمَانُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ تَوَفَّى اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ نَبِيَّهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبْلَ أَنْ نَسْأَلَهُ عَنْ نَجَاةِ هَذَا الْأَمْرِ قَالَ أَبُو بَكْرٍ قَدْ سَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ قَالَ فَقُمْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ لَهُ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَنْتَ أَحَقُّ بِهَا قَالَ أَبُو بَكْرٍ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا نَجَاةُ هَذَا الْأَمْرِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَبِلَ مِنِّي الْكَلِمَةَ الَّتِي عَرَضْتُ عَلَى عَمِّي فَرَدَّهَا عَلَيَّ فَهِيَ لَهُ نَجَاةٌ

Беҙгә [Әбүл Яманға] һөйләп, ул әйтте; беҙгә [Сыуғәйб] [Әз Зөһриҙән] хәбәр итте, ул әйтте; миңә [ансарҙарҙан фиҡх белгесе], [Ғосман бин Аффандың] бер хикәйә һөйләгәнен ишеткәнен хәбәр итте; пәйғәмбәребеҙҙең бер нисә сәхәбәһе булған, улар пәйғәмбәребеҙ вафат булғанда ҡайғырған, шуға күрә уларҙан яртыһы тиерлек борсолоуға бирелгән, тип әйткән Усман; — Ә мин шуларҙан инем, бер диуар күләгәһендә ултырғанда, Ғүмәр минең алдымдан үтеп, миңә сәләм бирҙе, әммә мин уның үтеп барғанын һиҙмәнем һәм сәләм әйтте, шуға күрә Әбү Бәкр менән осрашҡансы был донъянан китте, шунан уға әйтте; — Һеҙҙе аптыратырлыҡ бер нәмә бар, ысынында мин Усмандың алдынан үтеп, сәләм бирҙем, әммә ул минең сәләмемә яуап бирмәне. Шулай итеп, Әбү Бәкер батшалыҡ иткән осорҙа Ғүмәр менән Әбү Бәкер килеп, икеһе лә миңә сәләм бирҙе, шунан Әбү Бәкер әйтте; — Ғүмәр ағайың миңә килеп, алдыңдан үтеп, һаулыҡ һорашты, һин уға яуап бирмәнең, тимәк, һине нимә сәбәпсе булды? тип яуап бирҙем; — Мин эшләмәнем. Шулай итеп, Ғүмәр әйтте; — Эйе, Аллаһ менән ант итәм, һин быны эшләнең, әммә был һинең тәкәбберлегең арҡаһында булды, эй Бәни Өмәйә. Ул: «Мин яуап бирҙем; «Аллаһ менән ант итәм, һинең эргәмдән үтеп, сәләм биргәнеңде бер ҡасан да тойманым», — тигән Әбү Бәкер; — Усман дөрөҫ әйтә, ысынлап та, һин унан ниндәйҙер эш менән мәшғүл булдың, — тинем мин; — эйе, — тип һораны Ғүмәр; — Был ниндәй эш? шунан Усман әйтте; — Беҙ был эштең хәүефһеҙлеге тураһында һорағансы, Аллаһ үҙенең пәйғәмбәрен саллаллаһу ғәләйһис-сәләм вафат итте, — тине Әбү Бәкер; — Мин унан был эш тураһында һораштым, — тине ул; шуға күрә мин уның янына торҙом һәм уға: «Атайым һәм әсәйем менән һинең уның өҫтөндә күберәк хоҡуғың бар», — тинем [Әбү Бәкер]; Мин һораным; Эй, Аллаһ Рәсүле, был нисек имен? Шунан Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм: «Кем минән бер ваҡыт абзыйыма тәҡдим иткән хөкөмдө алып, уны миңә кире ҡайтарһа, ул хөкөм уның өсөн ҡотолоу булыр», — тигән.