حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ سَلَمَةَ قَالَقَالَ لِي أَبُو قِلَابَةَ أَلَا تَلْقَاهُ فَتَسْأَلَهُ قَالَ فَلَقِيتُهُ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ كُنَّا بِمَاءٍ مَمَرَّ النَّاسِ وَكَانَ يَمُرُّ بِنَا الرُّكْبَانُ فَنَسْأَلُهُمْ مَا لِلنَّاسِ مَا لِلنَّاسِ مَا هَذَا الرَّجُلُ فَيَقُولُونَ يَزْعُمُ أَنَّ اللَّهَ أَرْسَلَهُ أَوْحَى إِلَيْهِ أَوْ أَوْحَى اللَّهُ بِكَذَا فَكُنْتُ أَحْفَظُ ذَلِكَ الْكَلَامَ وَكَأَنَّمَا يُقَرُّ فِي صَدْرِي وَكَانَتْ الْعَرَبُ تَلَوَّمُ بِإِسْلَامِهِمْ الْفَتْحَ فَيَقُولُونَ اتْرُكُوهُ وَقَوْمَهُ فَإِنَّهُ إِنْ ظَهَرَ عَلَيْهِمْ فَهُوَ نَبِيٌّ صَادِقٌ فَلَمَّا كَانَتْ وَقْعَةُ أَهْلِ الْفَتْحِ بَادَرَ كُلُّ قَوْمٍ بِإِسْلَامِهِمْ وَبَدَرَ أَبِي قَوْمِي بِإِسْلَامِهِمْ فَلَمَّا قَدِمَ قَالَ جِئْتُكُمْ وَاللَّهِ مِنْ عِنْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَقًّا فَقَالَ صَلُّوا صَلَاةَ كَذَا فِي حِينِ كَذَا وَصَلُّوا صَلَاةَ كَذَا فِي حِينِ كَذَا فَإِذَا حَضَرَتْ الصَّلَاةُ فَلْيُؤَذِّنْ أَحَدُكُمْ وَلْيَؤُمَّكُمْ أَكْثَرُكُمْ قُرْآنًا فَنَظَرُوا فَلَمْ يَكُنْ أَحَدٌ أَكْثَرَ قُرْآنًا مِنِّي لِمَا كُنْتُ أَتَلَقَّى مِنْ الرُّكْبَانِ فَقَدَّمُونِي بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَأَنَا ابْنُ سِتٍّ أَوْ سَبْعِ سِنِينَ وَكَانَتْ عَلَيَّ بُرْدَةٌ كُنْتُ إِذَا سَجَدْتُ تَقَلَّصَتْ عَنِّي فَقَالَتْ امْرَأَةٌ مِنْ الْحَيِّ أَلَا تُغَطُّوا عَنَّا اسْتَ قَارِئِكُمْ فَاشْتَزَوْا فَقَطَعُوا لِي قَمِيصًا فَمَا فَرِحْتُ بِشَيْءٍ فَرَحِي بِذَلِكَ الْقَمِيصِ

Esan digu [Sulaiman bin Harbek] Esan digu [Hammad bin Zaid]-ek [Ayyub-engandik] [Abu Qilabah-engandik] [Amr bin Salamah-engandik] esan zigun, Abu Qilabah-ek esan zidan: 'Ez al zenuen Abu Qilabah-ekin topo egin eta galdetu? Beraz, Abu Qilabah-ek galdetu nion eta esan zuen: 'Jendea pasatzen zenuen iturri batean geunden, zaldizkoak askotan pasatzen ziren gure ondotik, beraz, galdetu genien: 'Zer gertatu zitzaion jendeari, eta zein da gizonari buruzko benetako berria - hau da, Muhammad-i buruz?' Erantzun zuten: Hark - Muhammad-ek aitortu du Alak bidali duela eta errebelazioa eman diola, Alak errebelazioa eman diola horrela. Eta hobeto ezagutzen dut elkarrizketa hori. Elkarrizketa horrek bihotzean txunditu ninduela zirudien eta arabiarrek Islamaren ondoriozko garaipena kritikatu zuten. Orduan esan zuten; «Utzi bera - Muhammad - eta bere jendea, bere herriaren aurka irabazten badu, benetan Profeta zintzoa dela esan nahi du, sallallaahu 'alaihi wasallam. Garaipenaren egileek - musulmanek - denbora batez gelditu eta gero alde egin zutenean, klan bakoitza bere Islamarekin presaka joan zen, eta nire aita nire herriarekin elkartzera joan zen bere Islamarekin. Nire aita etorri zenean, esan zuen: «Alaren izenean, sallallaahu 'alaihi wasallam Profeta ezagutu berri dut eta esan zuen: 'Egin zuen otoitzak modu honetan, une horretan. Otoitz egiteko ordua iristen denean, utzi zuetako batek otoitzerako deia egiten, eta gidatzen zaituenari Koran asko memorizatzen utzi'. Orduan, elkarri arretaz begiratu zioten, eta inork ez zuen Korana ni baino hobeto memorizatu, gidaria ezagutu nuelako, beraz, aurrera egiteko eskatu zidaten - otoitza haien aurrean gidatzeko - sei edo zazpi urte besterik ez nituen arren, garai hartan oihal bat jantzita nengoen ahuspeztu nintzenean, oihala agerian geratu zitzaidan». Beraz, herriko emakume batek iradokizun bat egin zuen: «Ez al zenukete zuen qira'ah adituen uzkia estali behar?». Berehala erosi eta moztu zidaten jantzia, eta ezerk ez zuen pareko izan jantziarekiko nuen ilusioa baino poza.