حَدَّثَنَا يُونُسُ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْيَشْكُرِيُّ حَدَّثَنَا شَيْخٌ كَبِيرٌ مِنْ بَنِي عُقَيْلٍ يُقَالُ لَهُ عَبْدُ الْمَجِيدِ الْعُقَيْلِيُّ قَالَ انْطَلَقْنَا حُجَّاجًا لَيَالِيَ خَرَجَ يَزِيدُ بْنُ الْمُهَلَّبِ وَقَدْ ذُكِرَ لَنَا أَنَّ مَاءً بِالْعَالِيَةِ يُقَالُ لَهُ الزُّجَيْجُ فَلَمَّا قَضَيْنَا مَنَاسِكَنَا جِئْنَا حَتَّى أَتَيْنَا الزُّجَيْجَ فَأَنَخْنَا رَوَاحِلَنَا قَالَ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى أَتَيْنَا عَلَى بِئْرٍ عَلَيْهِ أَشْيَاخٌ مُخَضَّبُونَ يَتَحَدَّثُونَ قَالَ قُلْنَا هَذَا الَّذِي صَحِبَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ بَيْتُهُ قَالُوا نَعَمْ صَحِبَهُ وَهَذَاكَ بَيْتُهُ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى أَتَيْنَا الْبَيْتَ فَسَلَّمْنَا قَالَ فَأَذِنَ لَنَا فَإِذَا هُوَ شَيْخٌ كَبِيرٌ مُضْطَجِعٌ يُقَالُ لَهُ الْعَدَّاءُ بْنُ خَالِدٍ الْكِلَابِيُّ قُلْتُ أَنْتَ الَّذِي صَحِبْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ وَلَوْلَا أَنَّهُ اللَّيْلُ لَأَقْرَأْتُكُمْ كِتَابَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَيَّ قَالَ فَمَنْ أَنْتُمْ قُلْنَا مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ قَالَ مَرْحَبًا بِكُمْ مَا فَعَلَ يَزِيدُ بْنُ الْمُهَلَّبِ قُلْنَا هُوَ هُنَاكَ يَدْعُو إِلَى كِتَابِ اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى وَإِلَى سُنَّةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِيمَا هُوَ مِنْ ذَاكَ فِيمَا هُوَ مِنْ ذَاكَ قَالَ قُلْتُ أَيًّا نَتَّبِعُ هَؤُلَاءِ أَوْ هَؤُلَاءِ يَعْنِي أَهْلَ الشَّامِ أَوْ يَزِيدَ قَالَ إِنْ تَقْعُدُوا تُفْلِحُوا وَتَرْشُدُوا إِنْ تَقْعُدُوا تُفْلِحُوا وَتَرْشُدُوا لَا أَعْلَمُهُ إِلَّا قَالَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ عَرَفَةَ وَهُوَ قَائِمٌ فِي الرِّكَابَيْنِ يُنَادِي بِأَعْلَى صَوْتِهِ يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَيُّ يَوْمِكُمْ هَذَا قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَأَيُّ شَهْرٍ شَهْرُكُمْ هَذَا قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَأَيُّ بَلَدٍ بَلَدُكُمْ هَذَا قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ يَوْمُكُمْ يَوْمٌ حَرَامٌ وَشَهْرُكُمْ شَهْرٌ حَرَامٌ وَبَلَدُكُمْ بَلَدٌ حَرَامٌ قَالَ فَقَالَ أَلَا إِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ عَلَيْكُمْ حَرَامٌ كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا إِلَى يَوْمِ تَلْقَوْنَ رَبَّكُمْ تَبَارَكَ وَتَعَالَى فَيَسْأَلُكُمْ عَنْ أَعْمَالِكُمْ قَالَ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ إِلَى السَّمَاءِ فَقَالَ اللَّهُمَّ اشْهَدْ عَلَيْهِمْ اللَّهُمَّ اشْهَدْ عَلَيْهِمْ ذَكَرَ مِرَارًا فَلَا أَدْرِي كَمْ ذَكَرَهُ

Esan digu [Yunus], esan digu [Umar bin Ibrahim Al Yasykuri], Bani 'Uqail-eko irakasle handi baten berri eman digu [Abdul Majid Al 'Uqaili] izenekoa, esan zuen; gauez Hajj-a egitera irten ginen, gero Yazid bin Al Muhallab atera zen -aurrez aipatu genuen 'Aliyah' izeneko udaberria 'Zujaij' izenekoan-, erritua amaitu genuenean, 'Zujaij'era joan ginen, atseden hartu genuen arte, iturri bat aurkitu nuen arte ibili nintzen, han hainbat agure zeudela hizketan. esan genuen; 'Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam lagundu zuen pertsona hau, non dago bere etxea?, erantzun zuten; 'Bai, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam lagunduta zegoen eta hori zen bere etxea. Bere etxera joan nintzen ate aldera iritsi arte, agurtu genuen. Gonbidatu gintuen ondoren, xeikh bat zegoen ohean etzanda, [Al 'Adda` bin Khalid Al Kilabi] bezala ezagutzen da normalean, galdetu nion orduan; 'Zu al zara Allah sallallaahu 'alaihi wasallam' mezulariarekin batera joan zena? Erantzun zuen; 'Bai, gauez ez balitz, sallallaahu Profetaren hadithak irakurriko nizkizuke 'alaihi wasallam, nor zara benetan?'. erantzun genion; 'Basorakoak gara'. Xeikak esan zuen; 'Ongi etorri zuregana, zertan ari da Yazid bin Muhallab?'. erantzun nion; "Allah Tabaraka wa Ta'ala liburuari eta Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam"-en sunnah deitu zituen, esan zuen Shaykh-ak; «Noraino helarazi zuen hori? Zenbateraino helarazi zuen hori?'. esan nuen; 'Jarrai ditzagun, jarraitu diezaiegun, hots, Sham edo Yazideko jendea'. Xeikak esan zuen; «Berarekin elkartzen bazara, orduan zortea izango duzu eta gidaritza lortuko duzu, berarekin elkartzen bazara, orduan zortea izango duzu eta orientazioa lortuko duzu», -ez dut ulertzen hitz hauek hiru aldiz errepikatzen ez baditu behintzat- -jarraitu zuen xeikak-; "Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam Arafah egunean predikatzen ikusi nuen, bi hanken gainean jarri zen - bere jarlekuan - ozen oihukatzen zuen bitartean: 'O herria, zein da hau?'. Erantzun zuten; "Ala eta bere mezulariak hobeto dakite". Orduan galdetu zuen: 'Ze hilabete da hau?'. Erantzun zuten; 'Ala eta bere mezulariak badakite'. Esan zuen: 'Eta zein herrialde da hau?'. Erantzun zuten ere; 'Ala eta bere mezulariak badakite'. Esan zuen: "Orain hau da zure haram eguna, zure haram hilabetea eta zure haram lurra, benetan zure odola, zure aberastasuna, haram da zure egunean, zure hilabetean eta zure lurrean, zure Jauna Tabraka wa Ta'ala ezagutu arte, orduan zure ekintzen inguruan galdekatuko zaitu". Horren ondoren, eskuak zerurantz altxatu zituen eta esan zuen: 'O Allah, lekuko haiek?, O Allah, lekuko haien gainean!'. Errepikatu zuen ez dakit zenbat aldiz errepikatu zuen arte.