Hadits Perwakilan
Berlomba membangun gedung tinggi
इमाम तिर्मिधी : 2535حَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ الْخُزَاعِيُّ أَخْبَرَنَا وَكِيعٌ عَنْ كَهْمَسِ بْنِ الْحَسَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَأَوَّلُ مَنْ تَكَلَّمَ فِي الْقَدَرِ مَعْبَدٌ الْجُهَنِيُّ قَالَ فَخَرَجْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَتَّى أَتَيْنَا الْمَدِينَةَ فَقُلْنَا لَوْ لَقِينَا رَجُلًا مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلْنَاهُ عَمَّا أَحْدَثَ هَؤُلَاءِ الْقَوْمُ قَالَ فَلَقِينَاهُ يَعْنِي عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ وَهُوَ خَارِجٌ مِنْ الْمَسْجِدِ قَالَ فَاكْتَنَفْتُهُ أَنَا وَصَاحِبِي قَالَ فَظَنَنْتُ أَنَّ صَاحِبِي سَيَكِلُ الْكَلَامَ إِلَيَّ فَقُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِنَّ قَوْمًا يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَيَتَقَفَّرُونَ الْعِلْمَ وَيَزْعُمُونَ أَنْ لَا قَدَرَ وَأَنَّ الْأَمْرَ أُنُفٌ قَالَ فَإِذَا لَقِيتَ أُولَئِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنِّي مِنْهُمْ بَرِيءٌ وَأَنَّهُمْ مِنِّي بُرَءَاءُ وَالَّذِي يَحْلِفُ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ لَوْ أَنَّ أَحَدَهُمْ أَنْفَقَ مِثْلَ أُحُدٍ ذَهَبًا مَا قُبِلَ ذَلِكَ مِنْهُ حَتَّى يُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ ثُمَّ أَنْشَأَ يُحَدِّثُ فَقَالَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ كُنَّا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَاءَ رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ الشَّعَرِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ السَّفَرِ وَلَا يَعْرِفُهُ مِنَّا أَحَدٌ حَتَّى أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَلْزَقَ رُكْبَتَهُ بِرُكْبَتِهِ ثُمَّ قَالَ يَا مُحَمَّدُ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ فَمَا الْإِسْلَامُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَحَجُّ الْبَيْتِ وَصَوْمُ رَمَضَانَ قَالَ فَمَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فِي كُلِّ ذَلِكَ يَقُولُ لَهُ صَدَقْتَ قَالَ فَتَعَجَّبْنَا مِنْهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ قَالَ فَمَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَمَا أَمَارَتُهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ أَصْحَابَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ قَالَ عُمَرُ فَلَقِيَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ ذَلِكَ بِثَلَاثٍ فَقَالَ يَا عُمَرُ هَلْ تَدْرِي مَنْ السَّائِلُ ذَاكَ جِبْرِيلُ أَتَاكُمْ يُعَلِّمُكُمْ مَعَالِمَ دِينِكُمْحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا كَهْمَسُ بْنُ الْحَسَنِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ مُعَاذٍ عَنْ كَهْمَسٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ وَفِي الْبَاب عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ وَأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ نَحْوُ هَذَا عَنْ عُمَرَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالصَّحِيحُ هُوَ ابْنُ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ
हे आम्हाला [अबू अम्मार अल-हुसैन बिन हुरैतस अल-खुज़ाई] यांनी सांगितले, ज्यांनी आम्हाला [वकी'] कडून, [कहमस बिन अल-हसन] कडून, [अब्दुल्ला बिन बुरायदा] कडून, [यह्या बिन यामर] कडून सांगितले, ज्यांनी म्हटले: 'नियतीबद्दल कलमशास्त्रावर चर्चा करणारे पहिले व्यक्ती मा'बाद अल-जुहानी होते'. यह्या म्हणाले: 'मी हुमैद बिन अब्दुर्रहमान अल-हिमायरी यांच्यासोबत बाहेर निघालो, जोपर्यंत आम्ही मदीना पोहोचलो, आणि आम्ही म्हणालो: "काश आम्ही पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या सहचार्यांपैकी एखाद्या व्यक्तीला भेटलो असतो, तर आम्ही त्याला या लोकांच्या म्हणण्याबद्दल विचारले असतो." याह्या म्हणाले, "मग आम्ही त्याला—म्हणजेच [अब्दुल्ला बिन उमर] यांना—मस्जिद सोडताना भेटलो. मग मी आणि माझा साथीदार त्याला आडवा आला.' मला वाटले की माझा साथीदार मला बोलू देईल, म्हणून मी म्हटले: 'अरे अबू अब्दुर-रहमान, खरंच एक गट आहे जे कुरआन पढतात आणि ज्ञान मिळवतात, तरीही ते म्हणतात की पूर्वनियती नाही, आणि गोष्टी नवीन आहेत (अल्लाहच्या पूर्वनियती आणि ज्ञानाने आधीच ठरवलेल्या नाहीत).' मग अब्दुल्ला बिन उमर यांनी उत्तर दिले: 'जर तुम्ही अशा लोकांना भेटाल, तर त्यांना सांगा की मी त्यांच्यापासून स्वतःला वेगळे करतो, आणि ते माझ्यापासून स्वतःला वेगळे करतील.' आणि ज्याच्यावर अल्लाहचे बंधू शपथ घेतात, जर तुमच्यापैकी कोणी उहुद पर्वताइतके सोने दान केले, तरीही त्याचे दान स्वीकारले जाणार नाही जोपर्यंत तो चांगल्या आणि वाईट नियतीवर विश्वास ठेवत नाही.' याह्या म्हणाले, 'मग त्यांनी एक हदीस सांगायला सुरुवात केली, म्हणाले; [उमर बिन अल-खत्ताब] म्हणाले; 'एकदा आम्ही पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या सान्निध्यात होतो, तेव्हा एक माणूस आला ज्याचे कपडे अतिशय पांढरे होते, केस अतिशय काळे होते, आणि त्याच्यावर प्रवासाचे कोणतेही चिन्ह नव्हते. आम्हांपैकी कोणीही त्याला ओळखले नाही, तोपर्यंत तो पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्याजवळ आला आणि त्याने आपले गुडघा पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या गुडघ्याला टेकवले, मग म्हणाला, 'हे मुहम्मद, ईमान म्हणजे काय?' त्यांनी उत्तर दिले: 'तू अल्लाहवर, त्याच्या देवदूतांवर, त्याच्या ग्रंथांवर, अंतिम दिवसावर आणि चांगुलपणा व वाईटपणाच्या निर्णयावर विश्वास ठेवतोस.' त्याने विचारले, 'इस्लाम म्हणजे काय?' पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांनी उत्तर दिले, 'हे साक्ष देणे की अल्लाहव्यतिरिक्त (पूजेस पात्र) कोणताही देव नाही आणि मुहम्मद (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) त्याचे दास आणि प्रेषित आहेत, नमाज स्थापन करणे, जकात देणे, हज करणे आणि रमजानमध्ये उपवास करणे.' त्याने विचारले, 'इहसान म्हणजे काय?' त्यांनी उत्तर दिले, 'तू अल्लाहची इबादत असे कर जणू तू त्याला पाहतोस, आणि जरी तू त्याला पाहत नसलास तरी तो नक्कीच तुझ्याकडे पाहतो.' उमर म्हणाले, 'त्याने दिलेल्या प्रत्येक उत्तरावर तो म्हणायचा, "तू बरोबर आहेस."' उमर म्हणाले, 'म्हणून आम्हाला त्याच्यावर आश्चर्य वाटले; तो त्याला विचारतो आणि मग त्याच्या उत्तराला पुष्टी करतो.' त्याने पुन्हा विचारले, 'कियामतचा दिवस कधी येईल?' ' त्याने उत्तर दिले: 'ज्याला विचारले जाते त्याला विचारणाऱ्यापेक्षा जास्त माहिती नसते.' त्याने विचारले; 'मग त्याची लक्षणे काय आहेत?' त्याने उत्तर दिले: 'जेव्हा दासी तिच्या स्वामीच्या मुलाला जन्म देईल, आणि तुम्ही एखादा माणूस पाहाल ज्याच्या पायांत जोती नाहीत, तो नग्न, गरीब, बोकड्यांचा गवंड, तरीही इमारती बांधण्यात गर्व करतो.' उमर म्हणाले; 'मग पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) तीन दिवसांनी माझ्याकडे आले आणि म्हणाले: "हे उमर, तुला माहित आहे का तो प्रश्न विचारणारा कोण होता?" तो जिब्राईल होता; तो तुझ्याकडे तुझ्या धार्मिक ज्ञानाबद्दल शिकवण्यासाठी आला होता.' हे आम्हाला [अहमद बिन मुहम्मद] यांनी सांगितले, ज्यांनी आम्हाला [इब्न अल-मुबारक] यांच्याकडून, त्यांनी आम्हाला [कहमस बिन अल-हसन] यांच्याकडून अशाच प्रेषण साखळीसह सांगितले. हे आम्हाला [मुहम्मद बिन अल-मुत्सन्ना] यांनी सांगितले, ज्यांनी आम्हाला [मुआध बिन मुआध] यांच्याकडून [कहमस] यांच्याकडे अशाच प्रेषण साखळीने आणि अर्थाने सांगितले. आणि त्या अध्यायात (हे देखील सांगितले गेले आहे) थलहा बिन उबैदुल्ला, अनस बिन मलिक आणि अबू हुरैरा यांच्याकडून. अबू ईसा म्हणाले: 'ही हदीस हसन सहीह आहे. आणि ती उमर यांच्याकडून फक्त या एका साखळीद्वारेच नव्हे तर इतर मार्गांनीही नमुद केली गेली आहे. ही हदीस पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्याकडून इब्न उमर आणि उमर यांच्यामार्फतही नमुद केली गेली आहे, आणि प्रमाणित आवृत्ती अशी आहे की ती पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्याकडून इब्न उमर, उमर यांच्यामार्फत नमुद केली गेली आहे.'