Membuka batu penutup gua, dengan tawasul kebaikan yang pernah dilakukan
Imam Ahmad : 17691
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَبْدِ الْكَرِيمِ بْنِ مَعْقِلِ بْنِ مُنَبِّهٍ حَدَّثَنِي عَبْدُ الصَّمَدِ يَعْنِي ابْنَ مَعْقِلٍ قَالَ سَمِعْتُ وَهْبًا يَقُولُ حَدَّثَنِي النُّعْمَانُ بْنُ بَشِيرٍ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ الرَّقِيمَ فَقَالَ إِنَّ ثَلَاثَةً كَانُوا فِي كَهْفٍ فَوَقَعَ الْجَبَلُ عَلَى بَابِ الْكَهْفِ فَأُوصِدَ عَلَيْهِمْ قَالَ قَائِلٌ مِنْهُمْ تَذَاكَرُوا أَيُّكُمْ عَمِلَ حَسَنَةً لَعَلَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ بِرَحْمَتِهِ يَرْحَمُنَا فَقَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ قَدْ عَمِلْتُ حَسَنَةً مَرَّةً كَانَ لِي أُجَرَاءُ يَعْمَلُونَ فَجَاءَنِي عُمَّالٌ لِي فَاسْتَأْجَرْتُ كُلَّ رَجُلٍ مِنْهُمْ بِأَجْرٍ مَعْلُومٍ فَجَاءَنِي رَجُلٌ ذَاتَ يَوْمٍ وَسَطَ النَّهَارِ فَاسْتَأْجَرْتُهُ بِشَطْرِ أَصْحَابِهِ فَعَمِلَ فِي بَقِيَّةِ نَهَارِهِ كَمَا عَمِلَ كُلُّ رَجُلٍ مِنْهُمْ فِي نَهَارِهِ كُلِّهِ فَرَأَيْتُ عَلَيَّ فِي الزِّمَامِ أَنْ لَا أُنْقِصَهُ مِمَّا اسْتَأْجَرْتُ بِهِ أَصْحَابَهُ لِمَا جَهِدَ فِي عَمَلِهِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ أَتُعْطِي هَذَا مِثْلَ مَا أَعْطَيْتَنِي وَلَمْ يَعْمَلْ إِلَّا نِصْفَ نَهَارٍ فَقُلْتُ يَا عَبْدَ اللَّهِ لَمْ أَبْخَسْكَ شَيْئًا مِنْ شَرْطِكَ وَإِنَّمَا هُوَ مَالِي أَحْكُمُ فِيهِ مَا شِئْتُ قَالَ فَغَضِبَ وَذَهَبَ وَتَرَكَ أَجْرَهُ قَالَ فَوَضَعْتُ حَقَّهُ فِي جَانِبٍ مِنْ الْبَيْتِ مَا شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ مَرَّتْ بِي بَعْدَ ذَلِكَ بَقَرٌ فَاشْتَرَيْتُ بِهِ فَصِيلَةً مِنْ الْبَقَرِ فَبَلَغَتْ مَا شَاءَ اللَّهُ فَمَرَّ بِي بَعْدَ حِينٍ شَيْخًا ضَعِيفًا لَا أَعْرِفُهُ فَقَالَ إِنَّ لِي عِنْدَكَ حَقًّا فَذَكَّرَنِيهِ حَتَّى عَرَفْتُهُ فَقُلْتُ إِيَّاكَ أَبْغِي هَذَا حَقُّكَ فَعَرَضْتُهَا عَلَيْهِ جَمِيعَهَا فَقَالَ يَا عَبْدَ اللَّهِ لَا تَسْخَرْ بِي إِنْ لَمْ تَصَدَّقْ عَلَيَّ فَأَعْطِنِي حَقِّي قَالَ وَاللَّهِ لَا أَسْخَرُ بِكَ إِنَّهَا لَحَقُّكَ مَا لِي مِنْهَا شَيْءٌ فَدَفَعْتُهَا إِلَيْهِ جَمِيعًا اللَّهُمَّ إِنْ كُنْتُ فَعَلْتُ ذَلِكَ لِوَجْهِكَ فَافْرُجْ عَنَّا قَالَ فَانْصَدَعَ الْجَبَلُ حَتَّى رَأَوْا مِنْهُ وَأَبْصَرُوا قَالَ الْآخَرُ قَدْ عَمِلْتُ حَسَنَةً مَرَّةً كَانَ لِي فَضْلٌ فَأَصَابَتْ النَّاسَ شِدَّةٌ فَجَاءَتْنِي امْرَأَةٌ تَطْلُبُ مِنِّي مَعْرُوفًا قَالَ فَقُلْتُ وَاللَّهِ مَا هُوَ دُونَ نَفْسِكِ فَأَبَتْ عَلَيَّ فَذَهَبَتْ ثُمَّ رَجَعَتْ فَذَكَّرَتْنِي بِاللَّهِ فَأَبَيْتُ عَلَيْهَا وَقُلْتُ لَا وَاللَّهِ مَا هُوَ دُونَ نَفْسِكِ فَأَبَتْ عَلَيَّ وَذَهَبَتْ فَذَكَرَتْ لِزَوْجِهَا فَقَالَ لَهَا أَعْطِيهِ نَفْسَكِ وَأَغْنِي عِيَالَكِ فَرَجَعَتْ إِلَيَّ فَنَاشَدَتْنِي بِاللَّهِ فَأَبَيْتُ عَلَيْهَا وَقُلْتُ وَاللَّهِ مَا هُوَ دُونَ نَفْسِكِ فَلَمَّا رَأَتْ ذَلِكَ أَسْلَمَتْ إِلَيَّ نَفْسَهَا فَلَمَّا تَكَشَّفْتُهَا وَهَمَمْتُ بِهَا ارْتَعَدَتْ مِنْ تَحْتِي فَقُلْتُ لَهَا مَا شَأْنُكِ قَالَتْ أَخَافُ اللَّهَ رَبَّ الْعَالَمِينَ قُلْتُ لَهَا خِفْتِيهِ فِي الشِّدَّةِ وَلَمْ أَخَفْهُ فِي الرَّجَاءِ فَتَرَكْتُهَا وَأَعْطَيْتُهَا مَا يَحِقُّ عَلَيَّ بِمَا تَكَشَّفْتُهَا اللَّهُمَّ إِنْ كُنْتُ فَعَلْتُ ذَلِكَ لِوَجْهِكَ فَافْرُجْ عَنَّا قَالَ فَانْصَدَعَ حَتَّى عَرَفُوا وَتَبَيَّنَ لَهُمْ قَالَ الْآخَرُ عَمِلْتُ حَسَنَةً مَرَّةً كَانَ لِي أَبَوَانِ شَيْخَانِ كَبِيرَانِ وَكَانَتْ لِي غَنَمٌ فَكُنْتُ أُطْعِمُ أَبَوَيَّ وَأَسْقِيهِمَا ثُمَّ رَجَعْتُ إِلَى غَنَمِي قَالَ فَأَصَابَنِي يَوْمًا غَيْثٌ حَبَسَنِي فَلَمْ أَبْرَحْ حَتَّى أَمْسَيْتُ فَأَتَيْتُ أَهْلِي وَأَخَذْتُ مِحْلَبِي فَحَلَبْتُ وَغَنَمِي قَائِمَةٌ فَمَضَيْتُ إِلَى أَبَوَيَّ فَوَجَدْتُهُمَا قَدْ نَامَا فَشَقَّ عَلَيَّ أَنْ أُوقِظَهُمَا وَشَقَّ عَلَيَّ أَنْ أَتْرُكَ غَنَمِي فَمَا بَرِحْتُ جَالِسًا وَمِحْلَبِي عَلَى يَدِي حَتَّى أَيْقَظَهُمَا الصُّبْحُ فَسَقَيْتُهُمَا اللَّهُمَّ إِنْ كُنْتُ فَعَلْتُ ذَلِكَ لِوَجْهِكَ فَافْرُجْ عَنَّا قَالَ النُّعْمَانُ لَكَأَنِّي أَسْمَعُ هَذِهِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْجَبَلُ طَاقْ فَفَرَّجَ اللَّهُ عَنْهُمْ فَخَرَجُوا
hi byerile [Isma’il bin Abul Karim bin Ma’qil bin Muniyyah] u ndzi byerile [Abdush Shamad] - ku nga Ibn Ma’qil - u te, ndzi twe [Wahb] a ku, u ndzi byerile [An Nu’man bin Basyir], leswaku u twe Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam a vulavula hi Ar Raqim -ntshava-, u te: ‘Indeed there a ku ri vanhu vanharhu ebakweni. Kutani ribye lerikulu ri wela emahlweni ka nyangwa wa bako, ri va khoma endzeni, kutani un’wana wa vona a ku, ‘Tsundzukani, hi wihi eka n’wina loyi a endleke mintirho yo lulama, onge Allah hi tintswalo ta Yena a nga hi twela vusiwana hinkwerhu’. Kutani wanuna un’wana loyi a humaka eka vona a ku, ‘Ndzi tshame ndzi endla nchumu lowunene. Ndzi na vatirhi vo hlayanyana, loko va ta eka mina, ndzi thola un’wana na un’wana wa vona hi muholo wo karhi. Siku rin’wana wanuna un’wana u tile eka mina exikarhi ka siku, kutani ndzi n’wi thorile hi hafu ya muholo wa vanghana va yena, kutani a tirha hafu ya siku leyi saleke tanihi leswi vanghana va yena hinkwavo a va tirha siku hinkwaro. Kutani ndzi titwe ndzi ntshunxekile ku nga n’wi hunguti muholo wa yena eka miholo ya vanghana va yena hikwalaho ka ku tshembeka ka yena eku tirheni. Kutani wanuna un’wana exikarhi ka vona a vutisa a ku, ‘Xana u nyika wanuna loyi muholo, ku fana ni muholo lowu u ndzi nyikaka wona, loko a nga tirhi handle ka hafu ya siku? ' Kutani ndzi te, 'Oho nandza wa Allah, a ndzi hunguti nchumu eka muholo wa wena, hakunene i nhundzu ya mina, hikwalaho ndzi nga yi lahla hilaha ndzi lavaka hakona.' Hiloko wanuna loyi a hlundzuka kutani a siya muholo wakwe. Kutani ndzi veke xinene xa yena etlhelo ka yindlu ya mina hilaha Allah a lavaka hakona - hilaha ku nga heriki -. Endzhaku ka sweswo, tihomu tin’wana ti hundze emahlweni ka mina, kutani ndzi xave rhole hi muholo wa wanuna loyi, ku kondza ri tswala hi ku navela ka Allah. Kutani ku hundze nkarhi wo leha ku kondza siku rin’wana mukhalabye a hundza emahlweni ka mina leswaku ndzi nga ha n’wi tivi, wanuna loyi aku, ‘Entiyisweni, ndza ha ri na timfanelo eka wena’. Wanuna loyi u tlhele a ndzi tsundzuxa leswaku i mani ku kondza ndzi n’wi lemuka, kutani ndzi ku, ‘A ndzi nge ku endli vululami, leyi i mfanelo ya wena’. Kutani ndzi n’wi nyike xuma hinkwaxo. Wanuna loyi u tlhele a ku, ‘Oho Abdullah, u nga ndzi hlekuli, loko u nga lavi ku ndzi nyika tintswalo kutani ndzi nyike timfanelo ta mina. Wanuna loyi a chava Xikwembu u te, ‘Hi Allah, a ndzi ku delela. Entiyisweni, nhundzu leyi i ya wena, a ndzi na mfanelo nikatsongo eka yona'. Hiloko ndzi nyiketa xuma hinkwaxo eka yena. O Allah, loko hakunene ndzi endle sweswo hikuva ndzi tshembile xikandza xa Wena, yoleyo a hi yona ndlela eka hina’. Kutani ribye lerikulu ri rhurhanyana, naswona a va kota ku vona ehandle. Kutani un’wana a ku, ‘Na mina ndzi endle swin’wana leswinene kan’we. Hi nkarhi wolowo a ndzi ri ni rifuwo leri tlulaka mpimo, kutani vanhu a va hlaseriwa hi maxangu ya vutomi. Kutani wansati un’wana a ta a ndzi kombela tintswalo, kutani ndzi ku, ‘E-e, hi Allah! A ndzi nge ku nyiki yona, handle ka loko u ta nyiketa ku xiximeka ka wena’. Kambe a nga swi lavi kutani a famba, ivi a vuya a ndzi tsundzuxa Allah. Nakona ndzi ku, ‘E-e hi Allah! A ndzi nge ku nyiki yona, handle ka loko u ta nyiketa ku xiximeka ka wena’. U arile nakambe kutani a famba, a byela nuna wa yena hi mhaka leyi. Nuna wa yena a ku eka yena, 'Titsongahata, u hlayisa vana va wena'. Hiloko wansati loyi a ta eka mina kutani a hlambanya eka Allah ehenhla ka mina, kambe ndza ha ala, ndzi ku eka yena, ‘Hi Allah, a ndzi nge ku nyiki, handle ka loko u tiyimisele ku nyiketa ku xiximiwa ka wena’. Loko a vona xiyimo xo tano, u tinyikerile eka mina. Loko ni hluvula swiambalo swa mina ni lava ku endla timhaka ta masangu na yena, hi xitshuketa u rhurhumerile ehansi ka miri wa mina. Hiloko ndzi vutisa ndzi ku, ‘Xana ku hoxeka yini? ' a hlamula, 'Ndzi chava Allah Rabbul 'Alamin'. Ndzi ku eka yena, 'U n'wi chava hi ku olova, kambe mina a ndzi n'wi chavi hi ku anama'. Hiloko ndzi siya wansati loyi, ndzi n’wi nyika timfanelo hikuva a ndzi n’wi pfuxe swiambalo. O Allah, loko ndzi endla leswi hikuva ndzi tshemba xikandza xa Wena, kutani hi pfulela ndlela'. Kutani ribye leri ri rhurhilenyana kukondza ri vonaka ri vangama. Un’wana u te, ‘Na mina ndzi tshame ndzi endla ntirho lowunene. Ndzi ni vatswari lava dyuhaleke havambirhi. Ndzi tlhela ndzi va na timbuti, hi ntolovelo ndzi nyika swakudya na swakunwa eka tona havumbirhi bya tona, ntsena endzhaku ka sweswo ndzi tlhelela eka ku langutela timbuti ta mina. Siku rin’wana ndzi khomiwe hi mpfula lerova ndzi nga ha koti ku huma ku kondza ku va nimadyambu. Kutani ndzi ye eka ndyangu wa mina, ndzi teka xibya - xo tshikelela masi - kutani ndzi senga mbuti ya mina leyi a yi yimile. Endzhaku ka sweswo, ndzi ye ndzi ya vona vatswari va mina, kambe ndzi kume havumbirhi bya vona va etlele, naswona a ndzi nga ri na xivindzi xo va pfuxa naswona nakambe a ndzi nga tiyiseli ku siya mbuti ya mina yi ri karhi yi senga. Hiloko ndzi tshama ndzi yimile ni xibya xo senga kukondza va pfuka nimixo. Hiloko ndzi va nyika swakunwa hi vumbirhi bya vona. O Allah, loko ndzi endla leswi hikuva ndzi tshemba xikandza xa Wena, kutani hi pfulela ndlela." Nu'man u te, 'Onge hi loko ndzi twe leswi hi ku kongoma eka Murhumiwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, u te: 'Ribye lerikulu ri tlhele ri pfuleka, naswona Allah u va pfulele ndlela leswaku va ta kota ku huma'.