حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَلَبِثْتُ سَنَةً وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ عَنْ الْمَرْأَتَيْنِ اللَّتَيْنِ تَظَاهَرَتَا عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلْتُ أَهَابُهُ فَنَزَلَ يَوْمًا مَنْزِلًا فَدَخَلَ الْأَرَاكَ فَلَمَّا خَرَجَ سَأَلْتُهُ فَقَالَ عَائِشَةُ وَحَفْصَةُ ثُمَّ قَالَ كُنَّا فِي الْجَاهِلِيَّةِ لَا نَعُدُّ النِّسَاءَ شَيْئًا فَلَمَّا جَاءَ الْإِسْلَامُ وَذَكَرَهُنَّ اللَّهُ رَأَيْنَا لَهُنَّ بِذَلِكَ عَلَيْنَا حَقًّا مِنْ غَيْرِ أَنْ نُدْخِلَهُنَّ فِي شَيْءٍ مِنْ أُمُورِنَا وَكَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ امْرَأَتِي كَلَامٌ فَأَغْلَظَتْ لِي فَقُلْتُ لَهَا وَإِنَّكِ لَهُنَاكِ قَالَتْ تَقُولُ هَذَا لِي وَابْنَتُكَ تُؤْذِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَيْتُ حَفْصَةَ فَقُلْتُ لَهَا إِنِّي أُحَذِّرُكِ أَنْ تَعْصِي اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَتَقَدَّمْتُ إِلَيْهَا فِي أَذَاهُ فَأَتَيْتُ أُمَّ سَلَمَةَ فَقُلْتُ لَهَا فَقَالَتْ أَعْجَبُ مِنْكَ يَا عُمَرُ قَدْ دَخَلْتَ فِي أُمُورِنَا فَلَمْ يَبْقَ إِلَّا أَنْ تَدْخُلَ بَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَزْوَاجِهِ فَرَدَّدَتْ وَكَانَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ إِذَا غَابَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَشَهِدْتُهُ أَتَيْتُهُ بِمَا يَكُونُ وَإِذَا غِبْتُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَشَهِدَ أَتَانِي بِمَا يَكُونُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ مَنْ حَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ اسْتَقَامَ لَهُ فَلَمْ يَبْقَ إِلَّا مَلِكُ غَسَّانَ بِالشَّأْمِ كُنَّا نَخَافُ أَنْ يَأْتِيَنَا فَمَا شَعَرْتُ إِلَّا بِالْأَنْصَارِيِّ وَهُوَ يَقُولُ إِنَّهُ قَدْ حَدَثَ أَمْرٌ قُلْتُ لَهُ وَمَا هُوَ أَجَاءَ الْغَسَّانِيُّ قَالَ أَعْظَمُ مِنْ ذَاكَ طَلَّقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نِسَاءَهُ فَجِئْتُ فَإِذَا الْبُكَاءُ مِنْ حُجَرِهِنَّ كُلِّهَا وَإِذَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ صَعِدَ فِي مَشْرُبَةٍ لَهُ وَعَلَى بَابِ الْمَشْرُبَةِ وَصِيفٌ فَأَتَيْتُهُ فَقُلْتُ اسْتَأْذِنْ لِي فَأَذِنَ لِي فَدَخَلْتُ فَإِذَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حَصِيرٍ قَدْ أَثَّرَ فِي جَنْبِهِ وَتَحْتَ رَأْسِهِ مِرْفَقَةٌ مِنْ أَدَمٍ حَشْوُهَا لِيفٌ وَإِذَا أُهُبٌ مُعَلَّقَةٌ وَقَرَظٌ فَذَكَرْتُ الَّذِي قُلْتُ لِحَفْصَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَالَّذِي رَدَّتْ عَلَيَّ أُمُّ سَلَمَةَ فَضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَبِثَ تِسْعًا وَعِشْرِينَ لَيْلَةً ثُمَّ نَزَلَ

Esan digu [Sulaiman bin Harbek] esan digu [Hammad bin Zaid]-ek [Yahya bin Sa'id-engandik] ['Ubaid bin Hunain-engandik] [Ibn Abbas-engandik] radliallahu 'anhuma-k esan zuen; Urtebetez galdetu nahi izan nion [Umar bin Khattabi] Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-en bi emazteei buruz, bere jakinduriaren aurka konspiratu zutenei buruz, bat-batean erreparoa sentitu nuen berarekin. Egun batean, leku batean gelditu zen, gero zuhaixketara joan zen -bere beharrak egitera-, atera zenean, berehala galdetu nion horri buruz, erantzun zuen: 'Aisyah eta Hafshah dira'. Gero bere istorioa jarraitu zuen; Jahiliyah garai zaharrean, ez genituen inoiz emakumeak inongo gaietan sartzen, baina Islama etorri zenean, Ala-k gugan duten eginkizunaren egia agerian utzi zuen, guk gure gaietan ez sartzeko beharrean, behin eztabaida bat izan zen nire eta nire emaztearen artean, eta horrek nire emaztea nirekin tematu zuen, beraz, esan nion: 'Ez duzu nire arazoetan esku hartu behar'. Nire emazteak esan zuen: «Horrela esaten duzu! Zure alabak Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam' min egiten ari den arren». Orduan Hafshahrengana joan nintzen eta galdetu nion: «Egia esan, ohartarazten dizut, benetan ez diozu Ala eta bere Mezulariari desobeditzen —hau da, Profeta kontraesanean—? Orduan, profeta mintzearen ondorioez ohartarazi nion. Gero, Umm Salamahrekin elkartu nintzen, eta —kasua— kontatu nion; orduan esan zidan: «Benetan arraroa zara, Umar, Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam'-en eta bere emazteen etxeko arazoetaraino denetan esku hartu duzu». Umm Salamahren hitzek benetan mindu ninduten». Eta Ansar-eko lagun bat daukat, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-engandik kanpo badago ni bertan nagoen bitartean, orduan harekin elkartuko naiz eta berarengandik jaso dudan zerbait kontatuko diot, eta alderantziz, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-engandik kanpo badago bera bertan dagoen bitartean, orduan nirekin elkartuko da eta Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-engandik jaso duena jakinaraziko dit. Garai hartan, Siriako Ghassan erregearengandik sallallaahu 'alaihi wasallam profetaren inguruan geunden zaintzan, oso kezkatuta geunden Ghassan erregeak bat-batean erasoko ote gintuen. Garai hartan gure bihotzak erasoan zentratuta zeuden, bat-batean nire Anshar laguna etorri eta esan zuen: "Gauza garrantzitsu bat gertatu da!". Nik ere galdetu nion: "Zer da hori? Ghassanen tropak iritsi al dira?" Erantzun zuen; are gehiago, Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam-ek bere emazteak dibortziatu zituen". Beraz, etorri nintzen, eta haien geletatik oihuak entzun nituen - Profetaren emazteenak - Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, eskaileretatik igo zitekeen gela batean zegoen bitartean, eta bere morroia gelaren aurrean, gero joan nintzen harengana eta esan nion: 'Utzi!'. Orduan baimena eman zidan, eta sartu ondoren, bat-batean Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, esterilla baten gainean ikusi nuen, gerrian esterilla markak argi ikusten zitzaizkiola eta buruaren azpian kokozko larruzko burko bat zuela, eta buruaren ondoan larru berri onduta zintzilik zuela. Ondoren, nire hitzak Hafshah eta Umm Salamah-ri helarazi nizkien, baita Umm Salamah-ren erantzuna ere, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam irribarre egin zuela entzunez, azkenean bi edo bederatzi egunez egon zen gela hartan, eta gero jaitsi zen.