Berbelasungkawa atas kematian Zaid, Ja’far dan ibnu Rawahah sebelum berita sampai khalayak pada perang Dzi Qarad

Imam Ahmad : 1659

حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي يَعْقُوبَ يُحَدِّثُ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَيْشًا اسْتَعْمَلَ عَلَيْهِمْ زَيْدَ بْنَ حَارِثَةَ وَقَالَ فَإِنْ قُتِلَ زَيْدٌ أَوْ اسْتُشْهِدَ فَأَمِيرُكُمْ جَعْفَرٌ فَإِنْ قُتِلَ أَوْ اسْتُشْهِدَ فَأَمِيرُكُمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَوَاحَةَ فَلَقُوا الْعَدُوَّ فَأَخَذَ الرَّايَةَ زَيْدٌ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ جَعْفَرٌ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ ثُمَّ أَخَذَهَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَوَاحَةَ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فَفَتَحَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَأَتَى خَبَرُهُمْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَرَجَ إِلَى النَّاسِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ إِنَّ إِخْوَانَكُمْ لَقُوا الْعَدُوَّ وَإِنَّ زَيْدًا أَخَذَ الرَّايَةَ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ أَوْ اسْتُشْهِدَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ بَعْدَهُ جَعْفَرُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ أَوْ اسْتُشْهِدَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَوَاحَةَ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ أَوْ اسْتُشْهِدَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ سَيْفٌ مِنْ سُيُوفِ اللَّهِ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فَفَتَحَ اللَّهُ عَلَيْهِ فَأَمْهَلَ ثُمَّ أَمْهَلَ آلَ جَعْفَرٍ ثَلَاثًا أَنْ يَأْتِيَهُمْ ثُمَّ أَتَاهُمْ فَقَالَ لَا تَبْكُوا عَلَى أَخِي بَعْدَ الْيَوْمِ أَوْ غَدٍ ادْعُوا لِي ابْنَيْ أَخِي قَالَ فَجِيءَ بِنَا كَأَنَّا أَفْرُخٌ فَقَالَ ادْعُوا إِلَيَّ الْحَلَّاقَ فَجِيءَ بِالْحَلَّاقِ فَحَلَقَ رُءُوسَنَا ثُمَّ قَالَ أَمَّا مُحَمَّدٌ فَشَبِيهُ عَمِّنَا أَبِي طَالِبٍ وَأَمَّا عَبْدُ اللَّهِ فَشَبِيهُ خَلْقِي وَخُلُقِي ثُمَّ أَخَذَ بِيَدِي فَأَشَالَهَا فَقَالَ اللَّهُمَّ اخْلُفْ جَعْفَرًا فِي أَهْلِهِ وَبَارِكْ لِعَبْدِ اللَّهِ فِي صَفْقَةِ يَمِينِهِ قَالَهَا ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ فَجَاءَتْ أُمُّنَا فَذَكَرَتْ لَهُ يُتْمَنَا وَجَعَلَتْ تُفْرِحُ لَهُ فَقَالَ الْعَيْلَةَ تَخَافِينَ عَلَيْهِمْ وَأَنَا وَلِيُّهُمْ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ

Беҙгә [Вәхб бин Джарир] беҙгә [атайым] әйтте; Мин [Мөхәммәт бин Әбү Яҡуптың] [Әл Хәсән бин Сәғдтан] [Ғабдулла бин Джәғфәрҙән] һөйләгәнен ишеттем; Рәсүлуллаһ шәлләллаһу ғәләйһи вәссәләм Зәйет бин Хәрисә етәкселегендә бер отряд һалдаттар ебәрә, шунан һуң: «Әгәр Зәйет үлтерелһә йәки шәһит булһа, тимәк, һеҙҙең етәксегеҙ Джәғфәр буласаҡ. Әгәр ҙә ул үлтерелһә йәки шәһит булһа, һеҙҙең етәксегеҙ Абдулла бин Рәүәһ буласаҡ. Дошман менән осрашҡас, Зәйет байраҡты алып, үлтерелгәнсе һуғыша. Шунан һуң Джәғфәр байраҡты үҙ ҡулына ала һәм үлтерелгәнсе һуғыша. Байраҡты тағы ла Абдулла бин Рәүәһә тота, һәм ул үлтерелгәнсе һуғыша. Шунан һуң байраҡты Халид бин Вәлид ала, һәм уны Аллаһ Тәғәлә яулай. Тимәк, был хәбәр пәйғәмбәребеҙгә лә барып етә, шунан ул халыҡты ҡаршыларға сыға, ул Аллаһҡа доға ҡылды һәм уны маҡтаны, шунан: «Ысынлап та, һинең ҡәрҙәштәрең дошманға ҡаршы һуғыша», — тине. Беренсе булып байраҡ тотҡан кеше Зәйет бин Харисах була, ул үлтерелгәнсе йәки шәһит булғансы һуғышҡан, унан һуң байраҡты Джәғфәр бин Әбү Талиб ала, һәм ул үлтерелгәнсе йәки шәһит булғансы һуғышҡан, һуңынан байраҡты Ғабдулла бин Рәүәһә тотҡан, һәм ул үлтерелгәнсе йәки шәһит булғансы һуғышҡан. Шунан һуң байраҡты Аллаһтың ҡылыстарының береһе Халид бин Вәлид үҙ ҡулына ала һәм Аллаһ уны яулай». Ул ҡорбандың ғаиләһенә килеүҙе тотҡарлаған, ә Джәғфәрҙең ғаиләһенә килеүҙе өс көнгә тотҡарлаған. Шунан улар янына килеп әйтте; — Бөгөн дә, иртәгә лә ағайымды илама, ағайымдың ике улын саҡыр. Абдулла әйтте; Шунан беҙҙе уның алдына килтерҙеләр, әйтерһең дә, тауыҡтар - әсәһен юғалтҡандар -. Ул әйтте; — Минең өсөн цирюльник саҡыр. Шунан цирюльник килде, беҙҙең баштарҙы ҡырындырҙы. Шунан һуң Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм: «Мөхәммәт -бин Джәғфәр- беҙҙең абзыйыбыҙ Әбү Талибҡа оҡшаш, ә Ғабдулла миңә физик яҡтан да, тәртибемдә лә оҡшаш», — тигән. Шунан ҡулымды тотоп күтәрҙе, шунан доға ҡылды: «Йә Аллаһ, уның ғаиләһе өсөн Джәғфәрҙе алмаштыр, Абдуллаға тоғролоҡ вәғәҙәһе өсөн фатиха бир». Өс тапҡыр әйтте. Абдулла әйтте; Шунан әсәйебеҙ килеп, иманыбыҙ тураһында һөйләне, был уны ҡайғыртып ебәрҙе, шунан ул: “Улар тормошо өсөн борсолма, ысынында мин уларҙы донъяла ла, әхирәттә лә һаҡсыһы”, – тигән.