Malaikat jibril mengajar tentang enam dasar iman, lima dasar islam, dan ihsan

Imam Nasa'i : 4904

أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ قَالَ أَنْبَأَنَا كَهْمَسُ بْنُ الْحَسَنِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَبَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ إِذْ طَلَعَ عَلَيْنَا رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ الشَّعَرِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ السَّفَرِ وَلَا يَعْرِفُهُ مِنَّا أَحَدٌ حَتَّى جَلَسَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْنَدَ رُكْبَتَيْهِ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَوَضَعَ كَفَّيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي عَنْ الْإِسْلَامِ قَالَ أَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ إِنْ اسْتَطَعْتَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقْتَ فَعَجِبْنَا إِلَيْهِ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ ثُمَّ قَالَ أَخْبِرْنِي عَنْ الْإِيمَانِ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَالْقَدَرِ كُلِّهِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِحْسَانِ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ السَّاعَةِ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ بِهَا مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ أَمَارَاتِهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ رِعَاءَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ قَالَ عُمَرُ فَلَبِثْتُ ثَلَاثًا ثُمَّ قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا عُمَرُ هَلْ تَدْرِي مَنْ السَّائِلُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّهُ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام أَتَاكُمْ لِيُعَلِّمَكُمْ أَمْرَ دِينِكُمْ

ንዓና [ኢሻቕ ቢን ኢብራሂም] ምስ ሰበኸና፤ [ኣን ናድህር ቢን ስዩመይል] ነጊሩና ኣሎ ኢሉ፤ ንዓና [ካሕማስ ቢን ኣል ሓሰን] ጸብጻብ ኣቕሪቡልና ኣሎ ኢሉ፤ [ዓብደላ ቢን ቡራይዳ] ካብ [ያሕያ ቢን ያዕመር] [ዓብደላ ቢን ዑመር] ከም ዝበሎ ነጊሩና ኣሎ፤ ነጊሩኒ ኣሎ [ዑመር ቢን ኣል ኸታብ] ኢሉ፤ 'ሓደ መዓልቲ ምስ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ ዝነበርናሉ እዋን፡ ሓደ ሰብኣይ ብሃንደበት ኣብ ቅድሜና ተራእየ፡ ክዳውንቱ ኣዝዩ ጻዕዳ፡ ጸጉሩ ጸሊም፡ ኣብ ልዕሊኡ ዝኾነ ምልክት መገሻ ዘይርኣየሉ፡ ካባና ድማ ዝፈልጦ ኣይነበረን፡ ክሳብ ኣብ ቅድሚ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ወሳላም ኮፍ ኢሉ ብርኩ ኣብ ብርኩ ተጸጊዑ ጨጉሪ ኣእዳዉ ኣብ ልዕሊኡ ኣንቢሩ ምዕጉርቲ ድሕሪኡ ከምዚ ኢሉ፤ 'ኦ መሓመድ ብዛዕባ እስልምና ንገረኒ'። ንሱ ድማ: 'ብዘይካ ኣላህ ዒባዳ ዝበቅዕ ኣምላኽ ከምዘየለ ትምስክሩ: መሓመድ ድማ ልኡኽ ኣላህ ምዃኑ: ሰላት ትሰግድ: ዘካት ትኸፍል: ሮሞዳን ትጸው: ናብኡ ክትከይድ እንተኽኢልካ ድማ ናብ ካዕባ ንግደት ትገብር' ኢሉ:: እቲ ሰብ ከምዚ ኢሉ፤ 'ጎይታይ ሓቁ እዩ'። ስለዚ ተገሪምናሉ፡ ኢሉ ሓተቶ ንሱ ድማ ኣረጋጊጹሉ። ሽዑ ከምዚ ኢሉ፤ ‘ብዛዕባ እምነት ንገረኒ!’ ኢሉ መለሰሉ። ንሱ ድማ፡ ‘ኣብ ኣላህ፡ መላእኽቱ፡ መጻሕፍቱ፡ ኣብ ልኡኻቱን ኣብ መወዳእታ መዓልትን ኣብ ኩሉ ዕጫን፡ ጽቡቕን ሕማቕን ትኣምኑ’። ይብል፤ 'ጎይታይ ሓቁ እዩ'። ይብል፤ 'ብዛዕባ ኢሕሳን ንገረኒ!' ንሱ ድማ ኢሕሳን ንኣላህ ከም እትርእዮ ጌርካ ምምላኽ እዩ እንተዘይርኢኻዮ ድማ ብሓቂ ንሱ ይርእየካ እዩ’ በለ። ይብል፤ 'ብዛዕባ መዓልቲ ፍርዲ ንገረኒ!' ንሱ ድማ፡ 'እቲ ዝሕተት ሰብ ካብቲ ዝሓትት ንላዕሊ ኣይፈልጥን'ዩ' ኢሉ። ይብል፤ ‘ብዛዕባ ምልክታት ንገረኒ!’ ኢሉ መለሰሉ። ንሱ ድማ፡ ‘ንጐይታኣ እትወልድ ጓል ኣንስተይቲ ባርያ እንተሃልያ፡ ጥራይ እግሮም፡ ዕርቃኖም ዝወጹን ዘይተገዝሩን ኣጣል ዝጓስዩን ሰባት ነቲ ህንጻ ንምዕባይ ኣብ ነንሕድሕዶም ክወዳደሩ እንተርኢኻዮም’ ኢሉ። ድሕሪ ሰለስተ መዓልቲ ድማ፡ ‘ኦ ዑመር መን ይሓትት ከም ዘሎ ትፈልጥ ዲኻ?’ ኢሉ ሓተተኒ። ኢለ መለስኩሉ፤ 'ኣላህን ረሱልን ዝያዳ ይፈልጡ'። ንሱ ድማ፡ 'ብሓቂ ንሱ ጅብሪል 'ሰላም ይሃሉ፡ ነገራት ሃይማኖትኩም ክምህረኩም መጺኡ'ዩ' ኢሉ።