حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ يَعْنِي عَبْدَ الْمَلِكِ بْنَ عَمْرٍو حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ بِشْرٍ التَّغْلِبِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي وَكَانَ جَلِيسًا لِأَبِي الدَّرْدَاءِ قَالَكَانَ بِدِمَشْقَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقَالُ لَهُ ابْنُ الْحَنْظَلِيَّةِ وَكَانَ رَجُلًا مُتَوَحِّدًا قَلَّمَا يُجَالِسُ النَّاسَ إِنَّمَا هُوَ صَلَاةٌ فَإِذَا فَرَغَ فَإِنَّمَا هُوَ تَسْبِيحٌ وَتَكْبِيرٌ حَتَّى يَأْتِيَ أَهْلَهُ فَمَرَّ بِنَا وَنَحْنُ عِنْدَ أَبِي الدَّرْدَاءِ فَقَالَ لَهُ أَبُو الدَّرْدَاءِ كَلِمَةً تَنْفَعُنَا وَلَا تَضُرُّكَ قَالَ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَرِيَّةً فَقَدِمَتْ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنْهُمْ فَجَلَسَ فِي الْمَجْلِسِ الَّذِي يَجْلِسُ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لِرَجُلٍ إِلَى جَنْبِهِ لَوْ رَأَيْتَنَا حِينَ الْتَقَيْنَا نَحْنُ وَالْعَدُوُّ فَحَمَلَ فُلَانٌ فَطَعَنَ فَقَالَ خُذْهَا مِنِّي وَأَنَا الْغُلَامُ الْغِفَارِيُّ كَيْفَ تَرَى فِي قَوْلِهِ قَالَ مَا أُرَاهُ إِلَّا قَدْ بَطَلَ أَجْرُهُ فَسَمِعَ بِذَلِكَ آخَرُ فَقَالَ مَا أَرَى بِذَلِكَ بَأْسًا فَتَنَازَعَا حَتَّى سَمِعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ لَا بَأْسَ أَنْ يُؤْجَرَ وَيُحْمَدَ فَرَأَيْتُ أَبَا الدَّرْدَاءِ سُرَّ بِذَلِكَ وَجَعَلَ يَرْفَعُ رَأْسَهُ إِلَيْهِ وَيَقُولُ أَنْتَ سَمِعْتَ ذَلِكَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ نَعَمْ فَمَا زَالَ يُعِيدُ عَلَيْهِ حَتَّى إِنِّي لَأَقُولُ لَيَبْرُكَنَّ عَلَى رُكْبَتَيْهِ قَالَ فَمَرَّ بِنَا يَوْمًا آخَرَ فَقَالَ لَهُ أَبُو الدَّرْدَاءِ كَلِمَةً تَنْفَعُنَا وَلَا تَضُرُّكَ قَالَ قَالَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُنْفِقُ عَلَى الْخَيْلِ كَالْبَاسِطِ يَدَهُ بِالصَّدَقَةِ لَا يَقْبِضُهَا ثُمَّ مَرَّ بِنَا يَوْمًا آخَرَ فَقَالَ لَهُ أَبُو الدَّرْدَاءِ كَلِمَةً تَنْفَعُنَا وَلَا تَضُرُّكَ قَالَ قَالَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نِعْمَ الرَّجُلُ خُرَيْمٌ الْأَسَدِيُّ لَوْلَا طُولُ جُمَّتِهِ وَإِسْبَالُ إِزَارِهِ فَبَلَغَ ذَلِكَ خُرَيْمًا فَعَجِلَ فَأَخَذَ شَفْرَةً فَقَطَعَ بِهَا جُمَّتَهُ إِلَى أُذُنَيْهِ وَرَفَعَ إِزَارَهُ إِلَى أَنْصَافِ سَاقَيْهِ ثُمَّ مَرَّ بِنَا يَوْمًا آخَرَ فَقَالَ لَهُ أَبُو الدَّرْدَاءِ كَلِمَةً تَنْفَعُنَا وَلَا تَضُرُّكَ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّكُمْ قَادِمُونَ عَلَى إِخْوَانِكُمْ فَأَصْلِحُوا رِحَالَكُمْ وَأَصْلِحُوا لِبَاسَكُمْ حَتَّى تَكُونُوا كَأَنَّكُمْ شَامَةٌ فِي النَّاسِ فَإِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْفُحْشَ وَلَا التَّفَحُّشَقَالَ أَبُو دَاوُد وَكَذَلِكَ قَالَ أَبُو نُعَيْمٍ عَنْ هِشَامٍ قَالَ حَتَّى تَكُونُوا كَالشَّامَةِ فِي النَّاسِ

Esan digu [Harun bin Abdullah]-ek esan zuela, esan digu [Abu Amirrek] -hau da, Abdul Malik bin Amru- esan zuela, esan digu [Hisyam bin Sa'd]-ek [Qais bin Bisyr At Taghlibi]-ri buruz esan zuela; esan zidan [nire aitari] - Abu Dardaren lagun mina zen' - esan zuen: 'Damasikosen bazegoen Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-en lagunetako gizon bat, [Ibn Al Hanzhaliyah] izenekoa. Bakarrik egotea gustatzen zaion gizona da, gutxitan egoten da jendearekin, beti egoten da otoitz egiten. Otoitza amaitzen duenean, otoitz-aleekin eta takbir-arekin egoten da etxera itzuli arte. Behin, Abu Dardaren ondoan geundela, ondotik pasa zenean, Abu Dardak zerbait esan zion, guretzat onuragarria zena eta zuretzat kaltegarria ez zena. Esan zuen: «Alaren Mezulariak (bakea eta bedeinkapena izan bedi haren gainean) espedizio bat bidali zuen, eta itzultzean, gizon bat eseri zen Ala-ren Mezulariak (bakea eta bedeinkapena izan bedi haren gainean) esertzen zen eserlekuan. Gero, ondoan zuen gizonari esan zion: «Ea etsaiari begira gauden ikusten gaituzun». Orduan, berak -bere buruari erreferentzia eginez- bere lantza hartu eta etsaietako bat labankadaz zauritu zuen, eta esan zuen -iseka eginez-: «Mesedez, atera nire lantza, Bani Ghifarren seme gaztea naiz». Beraz, zer iruditzen zaizu bere hitz hauetaz? -Esan nahi du; iseka eginez: «Mesedez, atera nire lantza, Bani Ghifarren seme gaztea naiz!». - Ondoan zuen lagunak erantzun zion: «Ez dut beste iritzirik, bere saria galdu dela izan ezik!». Bere iruzkina besteek entzun zuten, beraz, protestatu zuen: «Uste dut hitz horiek ez direla arazo bat!». Bi gizonak eztabaidan murgildu ziren Ala-ren Mezulariak iskanbila entzun zuen arte. Profetak esan zuen: «Subhanallah, adierazpen hori ez da arazo bat, eta hala ere saria eta laudorioak jasoko ditu!». «. Orduan Abu Darda alai ikusi nuen, burua altxatu eta pertsonari esan zion arte: «Egia al da, hori Alaren Mezulariarengandik entzun zenuen!». Hark erantzun zuen: «Bai». Abu Dardak bere galdera errepikatu zuen neure buruari esan nion arte, ea belaunak tolestuko balitu» - hau da, amaituko balu -. Qaisek esan zuen: «Egun batean gizon bat igaro zen gure ondotik, eta Abu Dardak esan zion guretzat onuragarria den eta zuretzat kaltegarria ez den adierazpen bat». Abu Dardak esan zuen: «Alaren Mezulariak behin esan zigun: “Alaren bidean zaldiak hornitzen dituen pertsona limosna eske eskua luzatzen duen eta inoiz atzera egiten ez duen norbait bezalakoa da”. Beste egunean, norbait gure ondotik igaro zen, eta orduan Abu Dardak esan zion guretzat onuragarria zen adierazpen batekin eta zuretzat kaltegarria ez zena. Abu Dardak esan zuen: Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ek esan zuen: “Pertsonarik onena Khuraim Al-asadi da, ilea sorbaldetaraino hazi eta oihalak orkatiletatik haratago luzatu ez balitu”. Profetaren hitz hauek Khuraim labana hartzera bultzatu zuten. Zure lagunekin topo egingo duzue, beraz, zuzendu ibilgailuen jarlekuak, zuzendu arropak, gizakien artean pertsona bereziak zaretela iruditu daitezen, Ala-k ez baitu gustuko gaiztakeria eta gaiztakeria islatzen duten ekintzak”. Abu Daudek esan zuen; era berean, Abu Nuaimek Hisyametik esan zuen editorialarekin: “Gizakien artean pertsonaia bereziak izan arte”.