Asal muasal lafadz adzan dan iqamah: abdullah bin zaid diperlihatkan tentang kalimat kalimat adzan dalam mimpi

Imam Abu Dawud : 420

حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ مُوسَى الْخُتَّلِيُّ وَزِيَادُ بْنُ أَيُّوبَ وَحَدِيثُ عَبَّادٍ أَتَمُّ قَالَا حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ أَبِي بِشْرٍ قَالَ زِيَادٌ أَخْبَرَنَا أَبُو بِشْرٍ عَنْ أَبِي عُمَيْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ عُمُومَةٍ لَهُ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالَاهْتَمَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلصَّلَاةِ كَيْفَ يَجْمَعُ النَّاسَ لَهَا فَقِيلَ لَهُ انْصِبْ رَايَةً عِنْدَ حُضُورِ الصَّلَاةِ فَإِذَا رَأَوْهَا آذَنَ بَعْضُهُمْ بَعْضًا فَلَمْ يُعْجِبْهُ ذَلِكَ قَالَ فَذُكِرَ لَهُ الْقُنْعُ يَعْنِي الشَّبُّورَ وَقَالَ زِيَادٌ شَبُّورُ الْيَهُودِ فَلَمْ يُعْجِبْهُ ذَلِكَ وَقَالَ هُوَ مِنْ أَمْرِ الْيَهُودِ قَالَ فَذُكِرَ لَهُ النَّاقُوسُ فَقَالَ هُوَ مِنْ أَمْرِ النَّصَارَى فَانْصَرَفَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدِ بْنِ عَبْدِ رَبِّهِ وَهُوَ مُهْتَمٌّ لِهَمِّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُرِيَ الْأَذَانَ فِي مَنَامِهِ قَالَ فَغَدَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي لَبَيْنَ نَائِمٍ وَيَقْظَانَ إِذْ أَتَانِي آتٍ فَأَرَانِي الْأَذَانَ قَالَ وَكَانَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَدْ رَآهُ قَبْلَ ذَلِكَ فَكَتَمَهُ عِشْرِينَ يَوْمًا قَالَ ثُمَّ أَخْبَرَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ مَا مَنَعَكَ أَنْ تُخْبِرَنِي فَقَالَ سَبَقَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدٍ فَاسْتَحْيَيْتُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا بِلَالُ قُمْ فَانْظُرْ مَا يَأْمُرُكَ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدٍ فَافْعَلْهُ قَالَ فَأَذَّنَ بِلَالٌقَالَ أَبُو بِشْرٍ فَأَخْبَرَنِي أَبُو عُمَيْرٍ أَنَّ الْأَنْصَارَ تَزْعُمُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ زَيْدٍ لَوْلَا أَنَّهُ كَانَ يَوْمَئِذٍ مَرِيضًا لَجَعَلَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُؤَذِّنًا

Беҙгә [Ғаббад бин Муса Әл-Хутталий] һәм [Зияд бин Әйүб] һөйләгән, әммә Ғәббәд риүәйәт иткән хәҙис камилыраҡ. Икеһе лә; Беҙгә [Хөсәйем] [Әбү Бисир] Зиядтан әйтте; Беҙгә Әбү Бисыр тураһында [Әбү Ғүмәир бин Әнәстен] [ҡайһы бер абзыйҙарынан] ансарҙарҙан хәбәр итте, тине ул; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм намаҙға, намаҙға күп кешене нисек йыйырға икәнлегенә ҙур иғтибар биргән. Шулай итеп, уға әйтелде; Намаҙ ваҡыты еткәс, байраҡты ултыртығыҙ. Күреп ҡалғас, берәүҙәр башҡаларға һөйләне. Әммә был тәҡдим уға оҡшамаған. Шунан уға ла телгә алынды, борғо, тине Зияд; Йәһүд Труба, был фекер ҙә уның күңеленә хуш килмәне, һәм ул: «Был йәһүдтәрҙең ғәмәлдәре араһында», — тине. Шулай уҡ уға ҡыңғырауҙар кейер өсөн: «Христиандар шулай эшләй», — тигәне лә телгә алына. Шунан Абдулла бин Зәид бин Абди Раббих өйгә ҡайтты, ул ысынлап та Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдең борсолоуҙары тураһында ҡайғыртҡан кеше ине, шунан төшөндә аҙан күрҙе, тине; Шулай итеп, икенсе көндө Ғабдулла пәйғәмбәребеҙгә барып, төшөн һөйләп бирә. Шулай итеп, ул уға; Эй, Аллаһ Рәсүле, ысынлап та, йоҡо менән уяулыҡ араһында инем, ҡапыл яныма берәү килеп аҙан иғлан итте. Ул әйтте; Ғүмәр бин Әл-Хатсхаб та быға тиклем был төш күргән, әммә ул уны егерме көн буйы йәшергән. Һөйләүсе әйтте; Шунан һуң Ғүмәр быны пәйғәмбәребеҙгә һөйләй, шуға күрә ул уға: «Һиңә быны миңә еткерергә нимә ҡамасаулай?» Ул яуап бирҙе; Ғабдулла бин Зәйет минән алда йәшәгән, шуға күрә оялыу тойғоһо кисерҙем. Шулай итеп, Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәссәләм: «Эй, Билал, тор, шунан һуң Ғабдуллаһ бин Зәид һиңә нимә ҡушһа, шуны эшлә!» Шулай итеп, Билал аҙан ҡысҡырҙы. Әбү Бисыр әйтте; Әбү Ғүмәир миңә хәбәр итте: ансарҙар, әгәр ҙә ул көндө Ғабдулла бин Зәид ауырымаһа, Аллаһ Рәсүле (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) уны мөәзин итеп ҡуйыр ине, тип уйлай.