حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ فُلَانٍ قَالَ تَنَازَعَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَحِبَّانُ بْنُ عَطِيَّةَ فَقَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ لِحِبَّانَ لَقَدْ عَلِمْتُ مَا الَّذِي جَرَّأَ صَاحِبَكَ عَلَى الدِّمَاءِ يَعْنِي عَلِيًّا قَالَمَا هُوَ لَا أَبَا لَكَ قَالَ شَيْءٌ سَمِعْتُهُ يَقُولُهُ قَالَ مَا هُوَ قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالزُّبَيْرَ وَأَبَا مَرْثَدٍ وَكُلُّنَا فَارِسٌ قَالَ انْطَلِقُوا حَتَّى تَأْتُوا رَوْضَةَ حَاجٍ قَالَ أَبُو سَلَمَةَ هَكَذَا قَالَ أَبُو عَوَانَةَ حَاجٍ فَإِنَّ فِيهَا امْرَأَةً مَعَهَا صَحِيفَةٌ مِنْ حَاطِبِ بْنِ أَبِي بَلْتَعَةَ إِلَى الْمُشْرِكِينَ فَأْتُونِي بِهَا فَانْطَلَقْنَا عَلَى أَفْرَاسِنَا حَتَّى أَدْرَكْنَاهَا حَيْثُ قَالَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَسِيرُ عَلَى بَعِيرٍ لَهَا وَقَدْ كَانَ كَتَبَ إِلَى أَهْلِ مَكَّةَ بِمَسِيرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَيْهِمْ فَقُلْنَا أَيْنَ الْكِتَابُ الَّذِي مَعَكِ قَالَتْ مَا مَعِي كِتَابٌ فَأَنَخْنَا بِهَا بَعِيرَهَا فَابْتَغَيْنَا فِي رَحْلِهَا فَمَا وَجَدْنَا شَيْئًا فَقَالَ صَاحِبَايَ مَا نَرَى مَعَهَا كِتَابًا قَالَ فَقُلْتُ لَقَدْ عَلِمْنَا مَا كَذَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ حَلَفَ عَلِيٌّ وَالَّذِي يُحْلَفُ بِهِ لَتُخْرِجِنَّ الْكِتَابَ أَوْ لَأُجَرِّدَنَّكِ فَأَهْوَتْ إِلَى حُجْزَتِهَا وَهِيَ مُحْتَجِزَةٌ بِكِسَاءٍ فَأَخْرَجَتْ الصَّحِيفَةَ فَأَتَوْا بِهَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ خَانَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ دَعْنِي فَأَضْرِبَ عُنُقَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا حَاطِبُ مَا حَمَلكَ عَلَى مَا صَنَعْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا لِي أَنْ لَا أَكُونَ مُؤْمِنًا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَلَكِنِّي أَرَدْتُ أَنْ يَكُونَ لِي عِنْدَ الْقَوْمِ يَدٌ يُدْفَعُ بِهَا عَنْ أَهْلِي وَمَالِي وَلَيْسَ مِنْ أَصْحَابِكَ أَحَدٌ إِلَّا لَهُ هُنَالِكَ مِنْ قَوْمِهِ مَنْ يَدْفَعُ اللَّهُ بِهِ عَنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ قَالَ صَدَقَ لَا تَقُولُوا لَهُ إِلَّا خَيْرًا قَالَ فَعَادَ عُمَرُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ خَانَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ دَعْنِي فَلِأَضْرِبْ عُنُقَهُ قَالَ أَوَلَيْسَ مِنْ أَهْلِ بَدْرٍ وَمَا يُدْرِيكَ لَعَلَّ اللَّهَ اطَّلَعَ عَلَيْهِمْ فَقَالَ اعْمَلُوا مَا شِئْتُمْ فَقَدْ أَوْجَبْتُ لَكُمْ الْجَنَّةَ فَاغْرَوْرَقَتْ عَيْنَاهُ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ خَاخٍ أَصَحُّ وَلَكِنْ كَذَا قَالَ أَبُو عَوَانَةَ حَاجٍ وَحَاجٍ تَصْحِيفٌ وَهُوَ مَوْضِعٌ وَهُشَيْمٌ يَقُولُ خَاخٍ

Esan digu [Musa bin Isma'ilek] esan digu [Abu 'Awanahk] [Hushain]-ek [fulan]-ek esan duela, Abu Abdurrahmanek eta Hibban bin 'Uthayyah-ek eztabaida bat izan zutela. Orduan [Abu Abdurrahmanek] Hibbani esan zion: 'Badakit zure laguna odola isurtzera bultzatu zuen arrazoia'. [Ali bin Abi Talib] esan nahi du. 'Zer da hori?', galdetu zuen Hibbanek. Abu Abdurrahmanek erantzun zuen: 'Zuzenean berarengandik entzun dudan zerbait'. 'Zer da hori?', galdetu zuen Hibbanek. Abu Abdurrahmanek jarraitu zuen; dio; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-ek bidali nau Zubair eta Abu Murtsad-ekin. Bakoitza zaldiz gindoazen. Profetak esan zuen: 'Joan Raudah Haj-era iritsi arte'. Abu Salamah-ek hala esan zuen, baina Abu Awanah-ek editorialean esan zuen: 'Haj'. Bazen emakume batek Hathib bin Abi Baltha'ah-ren gutuna politeistei ekarri zien, ekarri gutuna'. Gero, zaldi gainean abiatu ginen emakumea aurkitu arte, Profetak esan zigun bezala, hau da, bere gameluan zegoen. Garai hartan, Hathib bin Abi Baltha'ah-ek gutun bat bidali zien Mekako jendeari, Profeta (la paz eta bénédiction gabe) irten zela jakinarazteko. Beraz, emakumeari galdetu genion: "Non dago zurekin zegoen gutuna?". "Ez dut gutunik ekarri", erantzun zuen emakumeak. Beraz, gamelura presaka joan ginen. Gutuna bilatu genuen bere gauzen artean, baina ez genuen ezer aurkitu. Gure bi lagunek esan zuten: "Gure ustez, ez du gutunik ekarri!". Nik erantzun nion: "Biok dakigu Profetak (la paz eta bénédiction gabe) ezin zuela gezurrik esan". Beraz, Alik zin egin zuen esanez: "Zin bat egitera behartu zutenaren izenean, orain gutuna atera behar duzu, bestela erabat agerian utziko zaitugu". Berehala, emakumeak gerrikoa hartu zuen eta une horretan oihalezko gerriko bat jantzi eta gutuna atera zuen. Ondoren, gutuna Profetari (la paz eta lasunak egin diezazkioten) eraman zioten. Umarrek esan zuen: «Alaren Mezularia, Hathibek Ala eta BERE Mezularia eta baita sinestunei ere traizio egin die, utzi iezadazu lepoa mozten». Rasulullah (la paz eta lasunak egin diezazkioten) Hatibi galdetu zion: «Hathib, zerk bultzatu zaitu hori egitera?». Hathibek erantzun zuen: «Alaren Mezularia, horrek ez du esan nahi ez dudala Alagan eta Bere Mezulariagan sinesten, baina jendearen artean -Mekka- nire familia eta ondasunak defendatuko dituen esku bat izan nahi dut, eta uste dut zure lagunetako inork, berak ere han duenak, ez duela familiarik, zeinaren bitartekaritzaren bidez Ala-k bere familia eta ondasunak bere herriarengandik babesten dituen». Beraz, Profetak erantzun zuen: «Zintzoa da, beraz, ez egin berari buruzko iruzkin onik baino». Hala ere, Umarren haserrea ez zen oraindik baretu, beraz, berriro esan zuen; «Alaren Mezularia, Ala eta Bere Mezularia eta baita sinestunei ere traizio egin die, utzi iezadazu burua mozten». Berehala, Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, errieta egin zuen: «Ez al zen Badr-eko guduan parte hartu zutenetako bat? Badakizu, agian Ala-k Badr-eko guduan parte hartu zuten pertsonak ikusi eta esan zuen: 'Egin nahi duzuena, zerua derrigorrezkoa egin dizuet!' Umar-en begiak malkoz bete ziren eta esan zuen: «Alak eta Bere Mezulariak hobeto dakite!». Abu Abdullah-ek esan zuen goiko lekuari buruz: «Khah benetakoagoa da, baina Abu 'Awanah-k horrela esan zuen, haj. Haj akats ortografiko bat izan arren. Haj leku baten izena da, [Husyaim]-ek Khah dioen bitartean -Kha' azken letrarekin, ez jim-».