Penjelasan tentang iman, Islam dan ihsan
Imam Bukhari : 48
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَارِزًا يَوْمًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ جِبْرِيلُ فَقَالَ مَا الْإِيمَانُ قَالَ الْإِيمَانُ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَبِلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ قَالَ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ قَالَ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَسَأُخْبِرُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ رَبَّهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رُعَاةُ الْإِبِلِ الْبُهْمُ فِي الْبُنْيَانِ فِي خَمْسٍ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ تَلَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ }الْآيَةَ ثُمَّ أَدْبَرَ فَقَالَ رُدُّوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا فَقَالَ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ يُعَلِّمُ النَّاسَ دِينَهُمْقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ جَعَلَ ذَلِك كُلَّهُ مِنْ الْإِيمَانِ
Atwebele [Musaddad] atile, Atwebele [Isma’il bin Ibrahim] atwebele [Abu Hayyan At Taimi] ukufuma kuli [Abu Zura] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; ukuti Kasesema ubushiku bumo amoneke ku banankwe, lyene Malaika Jibril Salam aishile uo lyene aipwishe ukuti: ‘Cinshi icitetekelo?’ Kasesema ayaswike ati: ‘Ukucetekela ni uko mwasumina muli Allah, abamalaika bakwe, amabuuku yakwe, ukulongana na Wene, Abatumwa Bakwe, kabili mwasumina mu Bushiku bwa Kubuuka’. -Jibril 'Alaihis salam- atile: 'Bushe ubuIslam ni shani?' Kasesema ayaswike ukuti: ‘UbuIslam bwa kuti mulepepa Lesa kabili tamubikako nangu cimo kuli Wene, mulepeela amapepo, mulelipila zakat iyacindami, kabili mulefunga mu mweshi wa Ramadlan’. -Jibril 'Alaihis salam- atile: 'Cinshi ihsan?' Kasesema ayaswike ukuti: ‘Mulepepa Lesa nga ca kuti mulemumona kabili nga tamumumona, mu cine cine alemumona’. -Jibril 'Alaihis salam- atile na kabili: 'Ni lilali Ubushiku bwa Bupingushi bukacitika?' Kasesema ayaswike ukuti: ‘Abo abaipusha pali ici tabaishiba ukucila abo abaipusha. Lelo nkalondolola ifishibilo; -nalimo ni-; nga ca kuti umusha afyele shikulu wakwe, nga ca kuti abacemi ba ngamila abafiita balecimfyanya pa kukuula amayanda pa myaka isano, inshita ya iko taishibikwe kano fye kuli Allah’. Lyena Kasesema abelengele ati: ‘Mu cine cine, kuli Lesa fye e po twaishiba Ubushiku bwa Bupingushi’ -QS. Umuntu: 34-. Pa numa ya kuti ukuposha kwa Jibril kwafuminepo, lyene Kasesema atile; 'muletele kuno'. Lelo ifibusa tafyamwenepo nangu cimo, eico Kasesema atile; 'Ni Malaika Gabriele uwaishile ku bantunse ku kusambilisha imipepele yabo'. Abu Abdullah atile: ‘Ifintu fyonse ifyo alondolwele kuli wene fyasendwa nge citetekelo.