Awal Hijrah Rasulullah SAW bersama Abu Bakar
Imam Bukhari : 3626
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا شُرَيْحُ بْنُ مَسْلَمَةَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ يُحَدِّثُ قَالَ ابْتَاعَ أَبُو بَكْرٍ مِنْ عَازِبٍ رَحْلًا فَحَمَلْتُهُ مَعَهُ قَالَ فَسَأَلَهُ عَازِبٌ عَنْ مَسِيرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُخِذَ عَلَيْنَا بِالرَّصَدِ فَخَرَجْنَا لَيْلًا فَأَحْثَثْنَا لَيْلَتَنَا وَيَوْمَنَا حَتَّى قَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ ثُمَّ رُفِعَتْ لَنَا صَخْرَةٌ فَأَتَيْنَاهَا وَلَهَا شَيْءٌ مِنْ ظِلٍّ قَالَ فَفَرَشْتُ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرْوَةً مَعِي ثُمَّ اضْطَجَعَ عَلَيْهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْطَلَقْتُ أَنْفُضُ مَا حَوْلَهُ فَإِذَا أَنَا بِرَاعٍ قَدْ أَقْبَلَ فِي غُنَيْمَةٍ يُرِيدُ مِنْ الصَّخْرَةِ مِثْلَ الَّذِي أَرَدْنَا فَسَأَلْتُهُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلَامُ فَقَالَ أَنَا لِفُلَانٍ فَقُلْتُ لَهُ هَلْ فِي غَنَمِكَ مِنْ لَبَنٍ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ لَهُ هَلْ أَنْتَ حَالِبٌ قَالَ نَعَمْ فَأَخَذَ شَاةً مِنْ غَنَمِهِ فَقُلْتُ لَهُ انْفُضْ الضَّرْعَ قَالَ فَحَلَبَ كُثْبَةً مِنْ لَبَنٍ وَمَعِي إِدَاوَةٌ مِنْ مَاءٍ عَلَيْهَا خِرْقَةٌ قَدْ رَوَّأْتُهَا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَبَبْتُ عَلَى اللَّبَنِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ ثُمَّ أَتَيْتُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ اشْرَبْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَشَرِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ ارْتَحَلْنَا وَالطَّلَبُ فِي إِثْرِنَا قَالَ الْبَرَاءُ فَدَخَلْتُ مَعَ أَبِي بَكْرٍ عَلَى أَهْلِهِ فَإِذَا عَائِشَةُ ابْنَتُهُ مُضْطَجِعَةٌ قَدْ أَصَابَتْهَا حُمَّى فَرَأَيْتُ أَبَاهَا فَقَبَّلَ خَدَّهَا وَقَالَ كَيْفَ أَنْتِ يَا بُنَيَّةُ
Yandi me songa beto [Ahmad ben Uthman] me songa beto [Syuraih ben Uthman] me songa beto [Ibrahim ben Yusuf] katuka na [tata na yandi] katuka na [Abu Ishaq] tubaka nde, mono waka [Al Bara’] ke tuba disolo mosi, yandi tubaka nde; Abu Bakr sumbaka kimvuka ya bampunda na ‘Azib mpi mono bakaka bampunda yina ti yandi. -Yandi -Al Bara’- landaka; - Yo yina Azib yulaka yandi mambu ya nzietelo ya hijrah ya Ntumwa saw. Abu Bakri tubaka nde; ‘Beto salaka bansosa tii kuna beto ponaka kubasika na mpimpa, na nima beto salaka nzietelo na beto nswalu na mpimpa ti na mwini, tii kuna nsuka-nsuka na midi, ditadi mosi ya nene monanaka na beto. Na nima beto kumaka na ditadi mpi kisika mosi vandaka sambu na kubumbana. Na yau, mono panzaka lele na mono ya bo me sala na mpusu ya shamo sambu na Ntumwa, na nima Ntumwa lalaka na zulu na yo. Mono katukaka na lweka sambu na mwa ntangu sambu na kutala nziunga ya kisika yina mpi yo monanaka nde mono kutanaka ti ngungudi mosi ya mpika yina vandaka kunata nkombo na yandi na ndambu ya ditadi sambu na kutina mutindu beto vandaka kuzola. Mono yulaka yandi nde; ‘Nge kele ya nani, mpika?’ mpika ya ngungudi vutulaka; ‘Mono kele ya mutindu yina mpi mutindu yina’. Mono yulaka diaka nde; ‘Keti nkombo na nge ke basisaka miliki?’ ngungudi vutulaka nde; 'Ee'. Mono yulaka diaka nde; ‘Keti nge ke zola kubasisa miliki?’. Yandi vutulaka; 'Ee'. Yo yina yandi bakaka nkombo na yandi mosi mpi mono tubaka nde; 'Kusukula mabele -na putulu, na mika na mvindu-'. Abu Bakri landaka kutuba nde; Na nima ngungudi me fiotuna ndambu ya miliki mpi me tula yo na dikopa, mpi mono me nata dilonga ya fioti yina mono me yidika sambu na Ntumwa ya Allah (saw). Na yau, mu tiamunaka masa na kati ya miliki sambu yau kuma madidi na nsi mpi na nima mu nataka miliki na Ntumwa saw. Mono ke tuba nde; ‘Kunwa, O Ntumwa ya Allah’. Na yau, Rasulullah nwaka yau tii kuna mono fulukaka. Na nima, beto landaka nzietelo na beto ntangu bantu yina vandaka kusosa beto vandaka kulanda beto na bitambi na beto. Al Bara’ tubaka nde; Mu kotaka na Abu Bakar sambu na kukutana ti dibuta na yandi mpi yo monanaka nde kuvandaka ti ‘Aisyah radiallahu ‘anha, mwana na yandi ya nkento, yina vandaka kulala na maladi ya fievre. Mono monaka tata na yandi ke pesa yandi beze na nima yandi ke tuba nde; 'Nge kele nki mutindu, mwana ya luzolo'.