Ar Rahim

इमाम बुखारी : 3826

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ وَسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَعَلْقَمَةُ بْنُ وَقَّاصٍ وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَحِينَ قَالَ لَهَا أَهْلُ الْإِفْكِ مَا قَالُوا وَكُلُّهُمْ حَدَّثَنِي طَائِفَةً مِنْ حَدِيثِهَا وَبَعْضُهُمْ كَانَ أَوْعَى لِحَدِيثِهَا مِنْ بَعْضٍ وَأَثْبَتَ لَهُ اقْتِصَاصًا وَقَدْ وَعَيْتُ عَنْ كُلِّ رَجُلٍ مِنْهُمْ الْحَدِيثَ الَّذِي حَدَّثَنِي عَنْ عَائِشَةَ وَبَعْضُ حَدِيثِهِمْ يُصَدِّقُ بَعْضًا وَإِنْ كَانَ بَعْضُهُمْ أَوْعَى لَهُ مِنْ بَعْضٍ قَالُوا قَالَتْ عَائِشَةُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ سَفَرًا أَقْرَعَ بَيْنَ أَزْوَاجِهِ فَأَيُّهُنَّ خَرَجَ سَهْمُهَا خَرَجَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَهُ قَالَتْ عَائِشَةُ فَأَقْرَعَ بَيْنَنَا فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا فَخَرَجَ فِيهَا سَهْمِي فَخَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ مَا أُنْزِلَ الْحِجَابُ فَكُنْتُ أُحْمَلُ فِي هَوْدَجِي وَأُنْزَلُ فِيهِ فَسِرْنَا حَتَّى إِذَا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ غَزْوَتِهِ تِلْكَ وَقَفَلَ دَنَوْنَا مِنْ الْمَدِينَةِ قَافِلِينَ آذَنَ لَيْلَةً بِالرَّحِيلِ فَقُمْتُ حِينَ آذَنُوا بِالرَّحِيلِ فَمَشَيْتُ حَتَّى جَاوَزْتُ الْجَيْشَ فَلَمَّا قَضَيْتُ شَأْنِي أَقْبَلْتُ إِلَى رَحْلِي فَلَمَسْتُ صَدْرِي فَإِذَا عِقْدٌ لِي مِنْ جَزْعِ ظَفَارِ قَدْ انْقَطَعَ فَرَجَعْتُ فَالْتَمَسْتُ عِقْدِي فَحَبَسَنِي ابْتِغَاؤُهُ قَالَتْ وَأَقْبَلَ الرَّهْطُ الَّذِينَ كَانُوا يُرَحِّلُونِي فَاحْتَمَلُوا هَوْدَجِي فَرَحَلُوهُ عَلَى بَعِيرِي الَّذِي كُنْتُ أَرْكَبُ عَلَيْهِ وَهُمْ يَحْسِبُونَ أَنِّي فِيهِ وَكَانَ النِّسَاءُ إِذْ ذَاكَ خِفَافًا لَمْ يَهْبُلْنَ وَلَمْ يَغْشَهُنَّ اللَّحْمُ إِنَّمَا يَأْكُلْنَ الْعُلْقَةَ مِنْ الطَّعَامِ فَلَمْ يَسْتَنْكِرْ الْقَوْمُ خِفَّةَ الْهَوْدَجِ حِينَ رَفَعُوهُ وَحَمَلُوهُ وَكُنْتُ جَارِيَةً حَدِيثَةَ السِّنِّ فَبَعَثُوا الْجَمَلَ فَسَارُوا وَوَجَدْتُ عِقْدِي بَعْدَ مَا اسْتَمَرَّ الْجَيْشُ فَجِئْتُ مَنَازِلَهُمْ وَلَيْسَ بِهَا مِنْهُمْ دَاعٍ وَلَا مُجِيبٌ فَتَيَمَّمْتُ مَنْزِلِي الَّذِي كُنْتُ بِهِ وَظَنَنْتُ أَنَّهُمْ سَيَفْقِدُونِي فَيَرْجِعُونَ إِلَيَّ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسَةٌ فِي مَنْزِلِي غَلَبَتْنِي عَيْنِي فَنِمْتُ وَكَانَ صَفْوَانُ بْنُ الْمُعَطَّلِ السُّلَمِيُّ ثُمَّ الذَّكْوَانِيُّ مِنْ وَرَاءِ الْجَيْشِ فَأَصْبَحَ عِنْدَ مَنْزِلِي فَرَأَى سَوَادَ إِنْسَانٍ نَائِمٍ فَعَرَفَنِي حِينَ رَآنِي وَكَانَ رَآنِي قَبْلَ الْحِجَابِ فَاسْتَيْقَظْتُ بِاسْتِرْجَاعِهِ حِينَ عَرَفَنِي فَخَمَّرْتُ وَجْهِي بِجِلْبَابِي وَ وَاللَّهِ مَا تَكَلَّمْنَا بِكَلِمَةٍ وَلَا سَمِعْتُ مِنْهُ كَلِمَةً غَيْرَ اسْتِرْجَاعِهِ وَهَوَى حَتَّى أَنَاخَ رَاحِلَتَهُ فَوَطِئَ عَلَى يَدِهَا فَقُمْتُ إِلَيْهَا فَرَكِبْتُهَا فَانْطَلَقَ يَقُودُ بِي الرَّاحِلَةَ حَتَّى أَتَيْنَا الْجَيْشَ مُوغِرِينَ فِي نَحْرِ الظَّهِيرَةِ وَهُمْ نُزُولٌ قَالَتْ فَهَلَكَ مَنْ هَلَكَ وَكَانَ الَّذِي تَوَلَّى كِبْرَ الْإِفْكِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَيٍّ ابْنُ سَلُولَ قَالَ عُرْوَةُ أُخْبِرْتُ أَنَّهُ كَانَ يُشَاعُ وَيُتَحَدَّثُ بِهِ عِنْدَهُ فَيُقِرُّهُ وَيَسْتَمِعُهُ وَيَسْتَوْشِيهِ وَقَالَ عُرْوَةُ أَيْضًا لَمْ يُسَمَّ مِنْ أَهْلِ الْإِفْكِ أَيْضًا إِلَّا حَسَّانُ بْنُ ثَابِتٍ وَمِسْطَحُ بْنُ أُثَاثَةَ وَحَمْنَةُ بِنْتُ جَحْشٍ فِي نَاسٍ آخَرِينَ لَا عِلْمَ لِي بِهِمْ غَيْرَ أَنَّهُمْ عُصْبَةٌ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى وَإِنَّ كِبْرَ ذَلِكَ يُقَالُ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَيٍّ ابْنُ سَلُولَ قَالَ عُرْوَةُ كَانَتْ عَائِشَةُ تَكْرَهُ أَنْ يُسَبَّ عِنْدَهَا حَسَّانُ وَتَقُولُ إِنَّهُ الَّذِي قَالَ فَإِنَّ أَبِي وَوَالِدَهُ وَعِرْضِيلِعِرْضِ مُحَمَّدٍ مِنْكُمْ وِقَاءُقَالَتْ عَائِشَةُ فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ فَاشْتَكَيْتُ حِينَ قَدِمْتُ شَهْرًا وَالنَّاسُ يُفِيضُونَ فِي قَوْلِ أَصْحَابِ الْإِفْكِ لَا أَشْعُرُ بِشَيْءٍ مِنْ ذَلِكَ وَهُوَ يَرِيبُنِي فِي وَجَعِي أَنِّي لَا أَعْرِفُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللُّطْفَ الَّذِي كُنْتُ أَرَى مِنْهُ حِينَ أَشْتَكِي إِنَّمَا يَدْخُلُ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيُسَلِّمُ ثُمَّ يَقُولُ كَيْفَ تِيكُمْ ثُمَّ يَنْصَرِفُ فَذَلِكَ يَرِيبُنِي وَلَا أَشْعُرُ بِالشَّرِّ حَتَّى خَرَجْتُ حِينَ نَقَهْتُ فَخَرَجْتُ مَعَ أُمِّ مِسْطَحٍ قِبَلَ الْمَنَاصِعِ وَكَانَ مُتَبَرَّزَنَا وَكُنَّا لَا نَخْرُجُ إِلَّا لَيْلًا إِلَى لَيْلٍ وَذَلِكَ قَبْلَ أَنْ نَتَّخِذَ الْكُنُفَ قَرِيبًا مِنْ بُيُوتِنَا قَالَتْ وَأَمْرُنَا أَمْرُ الْعَرَبِ الْأُوَلِ فِي الْبَرِّيَّةِ قِبَلَ الْغَائِطِ وَكُنَّا نَتَأَذَّى بِالْكُنُفِ أَنْ نَتَّخِذَهَا عِنْدَ بُيُوتِنَا قَالَتْ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَأُمُّ مِسْطَحٍ وَهِيَ ابْنَةُ أَبِي رُهْمِ بْنِ الْمُطَّلِبِ بْنِ عَبْدِ مَنَافٍ وَأُمُّهَا بِنْتُ صَخْرِ بْنِ عَامِرٍ خَالَةُ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَابْنُهَا مِسْطَحُ بْنُ أُثَاثَةَ بْنِ عَبَّادِ بْنِ الْمُطَّلِبِ فَأَقْبَلْتُ أَنَا وَأُمُّ مِسْطَحٍ قِبَلَ بَيْتِي حِينَ فَرَغْنَا مِنْ شَأْنِنَا فَعَثَرَتْ أُمُّ مِسْطَحٍ فِي مِرْطِهَا فَقَالَتْ تَعِسَ مِسْطَحٌ فَقُلْتُ لَهَا بِئْسَ مَا قُلْتِ أَتَسُبِّينَ رَجُلًا شَهِدَ بَدْرًا فَقَالَتْ أَيْ هَنْتَاهْ وَلَمْ تَسْمَعِي مَا قَالَ قَالَتْ وَقُلْتُ مَا قَالَ فَأَخْبَرَتْنِي بِقَوْلِ أَهْلِ الْإِفْكِ قَالَتْ فَازْدَدْتُ مَرَضًا عَلَى مَرَضِي فَلَمَّا رَجَعْتُ إِلَى بَيْتِي دَخَلَ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ كَيْفَ تِيكُمْ فَقُلْتُ لَهُ أَتَأْذَنُ لِي أَنْ آتِيَ أَبَوَيَّ قَالَتْ وَأُرِيدُ أَنْ أَسْتَيْقِنَ الْخَبَرَ مِنْ قِبَلِهِمَا قَالَتْ فَأَذِنَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ لِأُمِّي يَا أُمَّتَاهُ مَاذَا يَتَحَدَّثُ النَّاسُ قَالَتْ يَا بُنَيَّةُ هَوِّنِي عَلَيْكِ فَوَاللَّهِ لَقَلَّمَا كَانَتْ امْرَأَةٌ قَطُّ وَضِيئَةً عِنْدَ رَجُلٍ يُحِبُّهَا لَهَا ضَرَائِرُ إِلَّا كَثَّرْنَ عَلَيْهَا قَالَتْ فَقُلْتُ سُبْحَانَ اللَّهِ أَوَلَقَدْ تَحَدَّثَ النَّاسُ بِهَذَا قَالَتْ فَبَكَيْتُ تِلْكَ اللَّيْلَةَ حَتَّى أَصْبَحْتُ لَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ وَلَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ ثُمَّ أَصْبَحْتُ أَبْكِي قَالَتْ وَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ وَأُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ حِينَ اسْتَلْبَثَ الْوَحْيُ يَسْأَلُهُمَا وَيَسْتَشِيرُهُمَا فِي فِرَاقِ أَهْلِهِ قَالَتْ فَأَمَّا أُسَامَةُ فَأَشَارَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالَّذِي يَعْلَمُ مِنْ بَرَاءَةِ أَهْلِهِ وَبِالَّذِي يَعْلَمُ لَهُمْ فِي نَفْسِهِ فَقَالَ أُسَامَةُ أَهْلَكَ وَلَا نَعْلَمُ إِلَّا خَيْرًا وَأَمَّا عَلِيٌّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَمْ يُضَيِّقْ اللَّهُ عَلَيْكَ وَالنِّسَاءُ سِوَاهَا كَثِيرٌ وَسَلْ الْجَارِيَةَ تَصْدُقْكَ قَالَتْ فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَرِيرَةَ فَقَالَ أَيْ بَرِيرَةُ هَلْ رَأَيْتِ مِنْ شَيْءٍ يَرِيبُكِ قَالَتْ لَهُ بَرِيرَةُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا رَأَيْتُ عَلَيْهَا أَمْرًا قَطُّ أَغْمِصُهُ غَيْرَ أَنَّهَا جَارِيَةٌ حَدِيثَةُ السِّنِّ تَنَامُ عَنْ عَجِينِ أَهْلِهَا فَتَأْتِي الدَّاجِنُ فَتَأْكُلُهُ قَالَتْ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ يَوْمِهِ فَاسْتَعْذَرَ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُبَيٍّ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ مَنْ يَعْذِرُنِي مِنْ رَجُلٍ قَدْ بَلَغَنِي عَنْهُ أَذَاهُ فِي أَهْلِي وَاللَّهِ مَا عَلِمْتُ عَلَى أَهْلِي إِلَّا خَيْرًا وَلَقَدْ ذَكَرُوا رَجُلًا مَا عَلِمْتُ عَلَيْهِ إِلَّا خَيْرًا وَمَا يَدْخُلُ عَلَى أَهْلِي إِلَّا مَعِي قَالَتْ فَقَامَ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ أَخُو بَنِي عَبْدِ الْأَشْهَلِ فَقَالَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعْذِرُكَ فَإِنْ كَانَ مِنْ الْأَوْسِ ضَرَبْتُ عُنُقَهُ وَإِنْ كَانَ مِنْ إِخْوَانِنَا مِنْ الْخَزْرَجِ أَمَرْتَنَا فَفَعَلْنَا أَمْرَكَ قَالَتْ فَقَامَ رَجُلٌ مِنْ الْخَزْرَجِ وَكَانَتْ أُمُّ حَسَّانَ بِنْتَ عَمِّهِ مِنْ فَخِذِهِ وَهُوَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ وَهُوَ سَيِّدُ الْخَزْرَجِ قَالَتْ وَكَانَ قَبْلَ ذَلِكَ رَجُلًا صَالِحًا وَلَكِنْ احْتَمَلَتْهُ الْحَمِيَّةُ فَقَالَ لِسَعْدٍ كَذَبْتَ لَعَمْرُ اللَّهِ لَا تَقْتُلُهُ وَلَا تَقْدِرُ عَلَى قَتْلِهِ وَلَوْ كَانَ مِنْ رَهْطِكَ مَا أَحْبَبْتَ أَنْ يُقْتَلَ فَقَامَ أُسَيْدُ بْنُ حُضَيْرٍ وَهُوَ ابْنُ عَمِّ سَعْدٍ فَقَالَ لِسَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ كَذَبْتَ لَعَمْرُ اللَّهِ لَنَقْتُلَنَّهُ فَإِنَّكَ مُنَافِقٌ تُجَادِلُ عَنْ الْمُنَافِقِينَ قَالَتْ فَثَارَ الْحَيَّانِ الْأَوْسُ وَالْخَزْرَجُ حَتَّى هَمُّوا أَنْ يَقْتَتِلُوا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَائِمٌ عَلَى الْمِنْبَرِ قَالَتْ فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُخَفِّضُهُمْ حَتَّى سَكَتُوا وَسَكَتَ قَالَتْ فَبَكَيْتُ يَوْمِي ذَلِكَ كُلَّهُ لَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ وَلَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ قَالَتْ وَأَصْبَحَ أَبَوَايَ عِنْدِي وَقَدْ بَكَيْتُ لَيْلَتَيْنِ وَيَوْمًا لَا يَرْقَأُ لِي دَمْعٌ وَلَا أَكْتَحِلُ بِنَوْمٍ حَتَّى إِنِّي لَأَظُنُّ أَنَّ الْبُكَاءَ فَالِقٌ كَبِدِي فَبَيْنَا أَبَوَايَ جَالِسَانِ عِنْدِي وَأَنَا أَبْكِي فَاسْتَأْذَنَتْ عَلَيَّ امْ

आम्हाला [अब्दुल अजीज बिन अब्दुल्ला] यांनी सांगितले, ज्यांनी म्हटले: आम्हाला [इब्राहिम बिन सा'द] यांनी [शालिह] यांच्याकडून आणि [इब्न शिहाब] यांच्याकडून सांगितले, ज्यांनी म्हटले: मला [उरवा बिन अझ-जुबैर] आणि [सा'द बिन अल-मुसय्याब] यांनी सांगितले आणि [अलकामाह बिन वाक़श अल-लैसी] आणि [उबैदुल्लाह बिन अब्दुल्लाह बिन उक़्बाह बिन मसऊद] यांनी [आयशा (रज़ियल्लाहु अन्हा) यांच्याकडून], पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या पत्नी, जेव्हा आरोप करणाऱ्यांनी तिला तशा प्रकारे बोलले होते तेव्हा. त्यांनी सर्वानी मला हदीस सांगितल्या; काहींनी 'आयशा यांनी सांगितले त्यानुसार हदीस सांगितल्या, तर काहींनी फक्त स्वतःचे अनुमान मांडले. मग मी या घटनेशी संबंधित हदीस संकलित केल्या, ज्यात 'आयशा कडून सांगितलेल्या हदीसांचा समावेश होता, आणि काही हदीस एकमेकांना पुष्टी देतात, जिथे त्यांनी एकमेकांमधून काही तपशील निष्कर्ष काढले, त्यांनी सांगितले: 'ऐशामुनी म्हटले: "जेव्हा जेव्हा अल्लाहचे प्रेषित (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) प्रवास करायचे, तेव्हा ते त्यांच्या पत्नींमध्ये पाशा टाकायचे; जर त्यापैकी एखाद्याचे नाव निघाले, तर ती त्या प्रवासात त्यांची साथीदार व्हायची. एक दिवस त्याने आम्हामध्ये एका मोहिमेसाठी सोडती काढली, आणि माझे नाव निघाले; त्यामुळे हजरेबद्दलचे आच्छादनाचे (हिजाबचे) आयत उतरल्यानंतर मी पैगंबर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम यांच्या सोबत प्रवासाला निघालो. मला पालकीत बसवून त्यात ठेवण्यात आले. मग आम्ही निघालो; जेव्हा पैगंबर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम यांनी मोहिम पूर्ण केली, तेव्हा आम्ही घरी परतलो. जेव्हा आम्ही मदीनाजवळ पोहोचलो, तेव्हा त्यांनी जाहीर केले की आज रात्री विश्रांती घेणार आहोत. म्हणून जेव्हा ते आणि त्यांचा समूह थांबले, तेव्हा मी तंबूबाहेर निघाले आणि चालत राहिलो, तोपर्यंत मी सैन्यापासून दूर गेले. माझे काम झाल्यावर मी समूहाकडे परतले, आणि मला खूप आश्चर्य वाटले, जेव्हा मी माझा छातीचा भाग तपासला तेव्हा मला कळले की झाफरच्या भूमीत बनवलेली माझी हार गळून पडली होती. म्हणून मी माझी हार शोधण्यासाठी परत गेले. ऐशह पुढे म्हणाली; "मग मला उचलून नेणारे लोक आले आणि माझी पालखी आणून मी बसलेली उंटावर ठेवली. त्यांना वाटले की मी आधीच पालखीत आहे. खरं तर त्या काळात स्त्रिया बारीक, फार जड नसतात आणि त्यांची चरबी कमी असायची; त्या फक्त तोंडात एक घास अन्न खात." म्हणून, माझा पालखी उचलताना त्याचे वजन हलके असल्यामुळे तो वाहून नेणाऱ्या पुरुषांना काहीच शंका आली नाही. त्या वेळी मी एक तरुणी होते. मग त्यांनी उंटांना पुढे रवाना केले. दरम्यान, कारवाना गेल्यानंतरच मी माझा हार परत मिळवला. नंतर मी तेथे गेले जिथे तो गट थांबला होता, पण तिथे कोणीही उरलेले नव्हते. त्यानंतर मी जिथे होते तिथे परत गेले, अशी आशा बाळगत की त्यांना माझी अनुपस्थिती लक्षात येईल आणि ते परत येऊन मला शोधतील. मी बसताच मला झोप येऊ लागली आणि अखेरीस मी झोपले. शफवान बिन अल-मुआथ्थल अस-सुलामी अज-ज़क्वान कारवानाच्या मागून हळूहळू आला, मग जिथे मी होते तिथे आला आणि त्याने एक काळी आकृती पाहिली, जणू कोणी झोपलेला असेल. त्याने मला पाहताच ओळखले. खरं तर, हिजाबविषयीचा आयत उतरण्यापूर्वीच त्याने मला पाहिले होते. त्याने मला ओळखल्याच्या क्षणी त्याचा 'इन्ना लिल्लाह व इन्ना इलैहि रजी'उन' हा इस्तर्जा' ऐकताच मी ताबडतोब जागी झाले. मी त्वरित माझ्या हिजाबने चेहरा झाकला. अल्लाहची शपथ, आम्ही एकही शब्द बोललो नाही, आणि मी त्याच्या 'इन्ना लिल्लाह व इन्ना इलैहि रजीऊन' या उक्तीव्यतिरिक्त त्याच्याकडून काहीही ऐकले नाही; त्यानंतर त्याने आपले वाहन थांबवले आणि ते गुडघ्यावर बसले. मग मी वाहनाजवळ गेले आणि त्यावर चढले. मग तो आपल्या घोड्याचा लगाम धरून चालत राहिला, जोपर्यंत आम्ही झ-झहराह नदीच्या काठावर दुपारीच्या उकाड्यात विश्रांतीसाठी थांबलेल्या सैन्यापर्यंत पोहोचलो. आयशा म्हणाली: 'मग जे नष्ट होणार होते ते नष्ट झाले.' आणि या खोट्या बातमीच्या प्रसारात प्रमुख भूमिका बजावणारा होता अब्दुल्ला बिन उबाय बिन सलूल. – 'उरवा म्हणाले; मला सांगण्यात आले की अब्दुल्ला बिन उबायने ती खोटी अफवा पसरवली, ती पुन्हा सांगितली, पुष्टी केली आणि लोकांपर्यंत पोहोचवली, त्यात तो अलंकरणही करत होता. 'उरवा यांनी असेही सांगितले: "त्या खोटे अफवा पसरवण्यात हसन बिन साबित, मिस्ताह बिन उतसात्साह आणि हमना बिन्त जह्शी या तिघांशिवाय इतर कोणाचाही उल्लेख नव्हता." मला त्यांच्याबद्दल काहीच माहिती नाही, फक्त ते काही लोकांचा गट होता, जसे सर्वोच्च अल्लाहने सांगितले आहे. आणि त्यात सर्वात प्रमुख होता अब्दुल्ला बिन उबाय बिन सलूल. 'उरवा म्हणाले; 'आयशा हसनबद्दल वाईट बोलणे पसंत करत नसत; त्या म्हणत होत्या की हसनच तो होता ज्याने हा श्लोक पठण केला होता: "खरोखर, माझे वडील, त्यांचे वडील आणि माझा सन्मान मुहम्मद यांच्या सन्मानासाठी तुमच्यासाठी ढाल म्हणून आहे." अयशाह म्हणाली: "मदीनामध्ये पोहोचल्यानंतर मला एक महिना आजार पडाला, तेव्हा लोक खोट्या अफवा पसरवणाऱ्यांनी पसरवलेल्या अफवांमध्ये गुंतले होते. तरीही मला अशा अफवांची काहीच कल्पना नव्हती. तथापि, मला संशय आला जेव्हा पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) फक्त माझ्या आजारपणात मला भेटायला यायचे, आणि मला पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) यांचे ते प्रेमळपणा जाणवत नव्हते जे मला नेहमी आजार आल्यावर त्यांच्याकडून मिळायचे. पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) फक्त माझ्याकडे येत, मला अभिवादन करत, 'कसे आहेस?' असे विचारत आणि मग निघून जात. यामुळे मला चिंता वाटली, तरीही घडत असलेल्या दुर्दैवाची मला जाणीव नव्हती. एक दिवस, मला बरे वाटू लागल्यावर मी (घराबाहेर) निघून गेले. मी उम्मु मिस्ताह यांच्यासोबत अल-मनाशीकडे गेले, जिथे आम्ही शौचासाठी जायाचो, आणि आम्ही तेथे फक्त रात्रीच जायाचो. हे आमच्या घराजवळ शौचालय बांधण्यापूर्वीचे होते. 'ऐशः म्हणाली: "आणि आमची प्रथा प्राचीन अरबांप्रमाणेच होती, जेव्हा ते घराबाहेर (किंवा मोकळ्या मैदानात) शौचासाठी जायचे. आपल्या घराजवळ शौचालय असणे आम्हाला अस्वस्थ करणारे वाटायचे." 'ऐशः पुढे म्हणाली: "म्हणून मी आणि उम्मु मिस्ताह—ती अबू रुहूम बिन अल-मुथल्लिब बिन अब्दु मनाफ यांची मुलगी होती, तर तिची आई शखार बिन आमिर यांची मुलगी होती, जी अबू बक्र अल-सिद्दीक यांच्या आईची काकू होती, आणि तिच्या मुलाचे नाव मिस्ताह बिन उतसातसा बिन अब्बाद बिन अल-मुथल्लिब होते—आमचे काम झाल्यानंतर, मी आणि उम्मु मिस्ताह माझ्या घरी परतलो. अचानक उम्मु मिस्ताह तिच्या वस्त्रावर अडकली आणि म्हणाली, 'मिस्ताहचे वाईट झाले!' मी तिला म्हटले, 'तू जे बोलली ते किती भयंकर आहे! तू बद्रच्या लढाईत लढलेल्या माणसावर टीका करतेस का?' ती म्हणाली, 'अरे मुली, तू त्याने जे म्हटले ते ऐकले नाहीस का?' मी विचारले, "त्याने काय म्हटले?" उम्मु मिस्ताहने मला खोट्या अफवा (अपमानजनक आरोप) पसरवणाऱ्या लोकांच्या शब्दांबद्दल सांगितले. या घटनेमुळे माझ्या आधीच असलेल्या वेदनेत आणखी भर पडली. जेव्हा मी घरी परतले, तेव्हा अल्लाहचे प्रेषित (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम) माझ्याकडे भेटायला आले, त्यांनी मला अभिवादन केले आणि विचारले: "कसे आहेस?" मी त्यांना विचारले: "मला माझ्या पालकांच्या घरी परत जाण्याची परवानगी द्याल का?" 'आयशा म्हणाली: "त्या वेळी मला माझ्या पालकांकडून बातमीची सत्यता तपासायची होती." मग पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांनी मला परवानगी दिली, आणि मी माझ्या आईला विचारले, 'आई, लोक काय बोलत आहेत?' माझ्या आईने उत्तर दिले, 'बेटी, शांत हो. अल्लाहची कसम, ज्या स्त्रीला ती आवडते अशा पुरुषासोबत राहणाऱ्या आणि ज्याच्या इतरही बायका आहेत, अशा स्त्रियांपैकी फारच कमी आहेत ज्या त्या त्रास देत नाहीत.' 'ऐशया म्हणाली: मी म्हटले: "अल्लाहची स्तुती होवो, लोक खरंच या विषयावर चर्चा करत आहेत का?" 'ऐशया म्हणाली: "मग मी संपूर्ण रात्र पहाटेपर्यंत रडत होते, माझे चेहरे अश्रूंनी ओले झाले होते; मी झोपू शकले नाही किंवा सुरमा लावू शकले नाही कारण मी सतत रडत होते, आणि पहाटेपर्यंतही मी रडत होते." 'ऐशया पुढे म्हणाली: "पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांनी अली इब्न अबी तालिब आणि उसामा इब्न जैद यांना, जेव्हा अजून wahy (प्रकाश) आलेला नव्हता, बोलावले; त्यांनी दोघांनाही विचारले आणि त्यांच्या पत्नीपासून वेगळे होण्याच्या योजनेबाबत त्यांचे मत जाणून घेतले. 'ऐशया पुढे म्हणाली: उसामाने त्यांना त्यांच्या कुटुंबाच्या पवित्रतेबद्दल आणि त्यांच्या स्वतःविषयीच्या विश्वासाबद्दल जे काही माहिती होती ते सांगितले. उसामा म्हणाले: 'तुमच्या कुटुंबाबद्दल आम्हाला फक्त चांगुलपणाच माहीत आहे.' तर अली इब्न अबी तालिब म्हणाले: 'हे अल्लाहचे प्रेषित, अल्लाह तुम्हाला त्रास देणार नाही, कारण इतरही अनेक स्त्रिया आहेत.' त्याच्या दासीला विचारा, ती तुम्हाला याची पुष्टी करेल." म्हणून अल्लाहचे प्रेषित, अल्लाहची कृपा आणि शांती त्यांच्यावर असो, यांनी बरिराहला बोलावले आणि म्हणाले: "हे बरिराह, तू कधीही आयशात काहीही संशयास्पद पाहिले आहेस का?" बरिराहने उत्तर दिले: "ज्याने तुला सत्यासह पाठवले आहे, त्याच्या शपथाने, मी तिला कधीही काहीही संशयास्पद पाहिलेले नाही. "जरी मी तिच्याबद्दल काहीही पाहिले असते, तरी ते फक्त एक क्षुल्लक गोष्ट असते; ती अजूनही खूप लहान होती. एकदा ती आपल्या कुटुंबाच्या पिठावर झोपली आणि नंतर तेच खाल्ले." आयशा पुढे म्हणाली: "एक दिवस, जेव्हा तो उपदेश मंचावर उभा होता, तेव्हा पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांनी 'अब्दुल्ला इब्न उबय्य इब्न सलूल' यांना फटकारण्यासाठी उभे राहिले. त्याने म्हटले: 'अरे मुसलमानांनो, जो माणूस माझ्या कुटुंबाला त्रास देतो, त्यापासून मला कोण मुक्त करू शकेल? अल्लाहच्या शपथाने, मला माझ्या कुटुंबाबद्दल फक्त चांगुलपणाच माहीत आहे.' खरंच, ते एका माणसाबद्दल (म्हणजे शफवान) बोलत आहेत ज्याला मी फक्त त्याच्या चांगुलपणासाठी ओळखतो; तो माझ्या कुटुंबाला भेटायला तेव्हाच येतो जेव्हा तो माझ्यासोबत असतो." 'ऐशह म्हणाली: "मग बानू 'अब्दुल-अशाल' कबील्यातील भाऊ सा'द इब्न मु'आध उठले आणि म्हणाले: 'हे अल्लाहचे प्रेषित, मी तुमच्यासाठी या अपमानाचा बदला घेईन. जर तो माणूस औस जमातीचा असता, तर मी त्याचं डोकं कापून टाकलं असतं; आणि जर तो खझराज जमातीतील आमच्या भावांपैकी असता, तर आम्हाला आदेश द्या, आणि आम्ही नक्कीच तुमचा आदेश पाळू." ऐशह पुढे म्हणाली: मग खजराज जमातीतून एक माणूस उभा राहिला—हसनची आई त्याचा काकाची मुलगी होती—तो साद इब्न उबादा होता, खजराज जमातीचा नेता. 'ऐशह पुढे म्हणाली: "तो एक धर्मनिष्ठ माणूस होता, पण त्या दिवशी तो जमातीवादाच्या प्रभावाखाली आला आणि सा'द बिन मु'आधला म्हणाला: 'तू खोटं बोलतोयस, त्या अल्लाहच्या शपथे ज्याला आपल्या सेवकांच्या आयुर्मानाची माहिती आहे, तू त्याला मारणार नाहीस आणि मारूही शकणार नाहीस. जर तो तुमच्या जमातीचा असता, तर तुम्ही नक्कीच त्याला मारू इच्छित नसता." मग उसाइड बिन हुदलाईर, सा'द बिन मु'आध यांच्या काकांचा मुलगा, उभा राहिला आणि म्हणाला; "खोटं तर तुम्ही बोलत आहात, त्या अल्लाहच्या शपथाने ज्याला आपल्या सेवकांच्या आयुर्मानाची माहिती आहे, आम्ही नक्कीच त्याला मारणार आहोत. "खरंच, तू मुनाफिकांचे रक्षण करून स्वतः मुनाफिक झाला आहेस." त्यामुळे औस आणि खझराज या दोन जमातींमधील वातावरण अधिकच तापले, इतके की ते एकमेकांना मारण्याच्या काठावर पोहोचले, जरी पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) अजूनही मिमबरावर उभे होते. आयशा पुढे म्हणाल्या; "अल्लाहचे प्रेषित, त्यांच्यावर शांती आणि आशीर्वाद असोत, त्यांना शांत करत राहिले, जोपर्यंत ते अखेरीस शांत झाले आणि तेही शांत झाले. आयशा (रजिअल्लाहु अन्हा) म्हणाल्या: "मग मी दिवसभर रडत होते; माझे अश्रू वाहतच होते आणि त्यामुळे मला शांत झोप लागली नाही, जोपर्यंत शेवटी माझे पालक माझ्याजवळ आले, तेव्हा मी दोन रात्री आणि एक दिवस रडत होते, इतके की मला वाटले की माझे अश्रूच कोरडे झाले आहेत." माझे पालक माझ्याजवळ बसले होते आणि मी अजूनही रडत होते, तेवढ्यात अचानक अंसारच्या एका स्त्रीने मला भेटण्याची परवानगी मागितली, म्हणून मी परवानगी दिली. मग ती माझ्यासोबत बसून रडू लागली. आम्ही तशा अवस्थेत असताना, अचानक पैगंबर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम आले आणि बसले. 'ऐशाह म्हणाली; "पण ही खोट्या अफवा पसरल्यापासून ते माझ्याजवळ बसलेले नव्हते." ही परिस्थिती एक महिना चालू होती, तरीही माझ्यावर घडलेल्या प्रकरणाबद्दल स्पष्टता आणणारे कोणतेही वचन अद्याप अवतरलेले नव्हते." आयशा म्हणाली: "मग पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) बसलेल्या अवस्थेत शहादा पठण करून म्हणाले: 'ऐ आयशा, तुझ्याबद्दल मला काही बातम्या ऐकायला मिळाल्या आहेत, जसे काही.' जर तू निर्दोष आणि निष्पाप असशील, तर अल्लाह नक्कीच तुझी निर्दोषता सिद्ध करेल. पण जर तू एखादा पाप केला असेल, तर अल्लाहकडे क्षमा मागा आणि त्याच्याकडे तौबा कर, कारण जेव्हा एखादा बंधू आपले पाप कबूल करतो आणि तौबा करतो, तेव्हा अल्लाह नक्कीच त्याची तौबा स्वीकारतो." अल्लाहचे प्रेषित, त्यांच्यावर अल्लाहची शांती आणि कृपा असो, बोलून झाल्यावर मी माझे अश्रू पुसले, इतके की एकही थेंब उरले नाही, मग मी माझ्या वडिलांना म्हटले, "अल्लाहचे प्रेषित, त्यांच्यावर अल्लाहची शांती आणि कृपा असो, यांनी माझ्याबद्दल जे काही सांगितले त्यापासून माझा बचाव करा." माझ्या वडिलांनी म्हटले, "अल्लाहची शपथ, मला पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांना काय उत्तर द्यायचे ते कळत नाही." मग मी माझ्या आईला म्हटले, "पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांनी माझ्याबद्दल जे काही म्हटले आहे, त्यापासून माझा बचाव करा." माझ्या आईने उत्तर दिले, 'अल्लाहच्या शपथाने, मला पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्याकडे काय बोलायचे ते माहीत नाही.' आयशा म्हणाली, 'मी तर एक तरुणीच आहे; खरं तर मी अजून पवित्र कुरआनचे फारसे अध्ययन केलेले नाही.' अल्लाहची कसम, मला चांगले माहीत आहे की तुम्ही लोकांचे बोलणे ऐकले आहे, ते मनावर घेतले आहे आणि ते खरे मानले आहे. जर मी तुम्हाला सांगितले की मी निर्दोष आहे, आणि अल्लाहने जाणो, त्याला चांगले माहीत आहे की मी निर्दोष आहे, तरीही तुम्ही नक्कीच माझा विश्वास करणार नाही. जर मी तुम्हाला ते कबूल केले असते (आणि त्या बदनामीची पुष्टी केली असती), जरी अल्लाहला माहीत असले तरी की मी निर्दोष आहे, तरीही तुम्ही नक्कीच त्यावर विश्वास ठेवला असता. अल्लाहच्या शपथाने, मला माझ्याबद्दल आणि तुमच्याबद्दल यामध्ये पैगंबर युसुफ (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या वडिलांच्या व्यतिरिक्त दुसरे काहीही उदाहरण सापडत नाही, जेव्हा त्यांनी म्हटले: 'चांगल्या संयमाने धीर धरा, कारण अल्लाह तुम्ही जे आहात ते उघड करील' [सूरह युसुफ, आयत 18]. त्यानंतर मी माझ्या पलंगावर गेलो, आणि अल्लाहला ठाऊक आहे की त्या दिवशी मी खरोखरच निर्दोष होतो, आणि अल्लाहच मला त्या आरोपातून मुक्त करील. तथापि, अल्लाहच्या शपथाने, मला अशी अपेक्षा नव्हती की अल्लाह माझ्यावर घडलेल्या प्रकरणाचे स्पष्टीकरण देणारे वचन अवतरण करील. कारण माझ्या मते, फक्त माझ्या या वैयक्तिक प्रकरणाचे वर्णन करण्यासाठी वचन अवतरित करून लोकांना ते वाचण्यासाठी देणे योग्य नाही. अल्लाह माझ्या प्रकरणांबद्दल बोलण्यासाठी मला खूपच तुच्छ समजतो. परंतु मला फक्त अशी आशा होती की अल्लाहचा संदेशवाहक (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांना स्वप्नात एक वचन प्राप्त होईल की अल्लाहने मला त्या आरोपातून मुक्त केले आहे. आणि अल्लाहच्या शपथाने, खरोखरच अल्लाहचा संदेशवाहक (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांनी आपले स्थान सोडले नाही, आणि त्यांच्या कुटुंबातील कोणीही निघून गेला नाही, जोपर्यंत त्यांना वचन प्राप्त झाले नाही. त्याला जसे नेहमीच प्रकटीकरण मिळायचे, तसंच या वेळीही तीव्र तणावात, हिवाळ्यातही मोत्यासारखा घाम गाळत प्रकटीकरण प्राप्त झाले. हे सर्व त्याला अवतरित झालेल्या प्रकटीकरणाच्या भारामुळे होते. 'ऐशामुनी म्हणाली: त्यानंतर त्यांचे चेहरे उजळले आणि ते हसत होते. त्याने पहिले शब्द उच्चारले: 'ऐ आयशा, खरोखरच अल्लाहने तुझ्यावरचे सर्व आरोप दूर केले आहेत.' आयशा म्हणाली: 'मग माझ्या आईने मला सांगितले: "उठ आणि त्याच्याकडे जा." मी म्हणालो: "अल्लाहच्या शपथाने, मी त्याच्यासमोर उभी राहणार नाही, आणि सर्वशक्तिमान व उन्नत अल्लाहव्यतिरिक्त मी कोणाचीही स्तुती करणार नाही."' मग अल्लाहने हा आयत अवतरित केला: 'खरोखरच, तुमच्यात खोट्या बातम्या पसरवणारे अजूनही तुमचेच लोक आहेत…' [सूरह अन-नूर: ११] आणि त्यानंतर आणखी दहा आयत अवतरित झाल्या. यानंतर, सर्व आरोपांपासून माझा बचाव करणारा एक आयत अवतरित झाला. अबू बक्र अस-सिद्दीक, जे मिस्तah इब्न उथ्थथसah यांचे नातलग असल्यामुळे नेहमीच त्यांची देखभाल करत होते, म्हणाले: 'अल्लाहच्या शपथे, यानंतर मी कधीही मिस्तah ची उर्वरित आयुष्यभर देखभाल करणार नाही, कारण त्याने 'ऐशah' विषयी खोट्या बातम्या पसरवण्यात भाग घेतला आहे.' मग अल्लाहने हा आयत नाझिल केला: "आणि तुमच्यापैकी ज्यांना भरपूर संपत्ती आणि साधनसामग्री प्राप्त झाली आहे, त्यांनी देण्यास शपथ घेऊ नये… जोपर्यंत हा आयत नाझिल होत नाही… अल्लाह अत्यंत क्षमाशील, अत्यंत दयाळू आहे." (सूरह अन-नूर; २२) मग अबू बक्र म्हणाले: "होय, अल्लाहने शपथ, खरोखर मला आवडेल की अल्लाह मला क्षमा करील." मग त्याने पूर्वीप्रमाणेच मिस्ताहची मदत सुरू ठेवली आणि म्हणाला, "मी त्याला कधीही माझा पाठिंबा काढणार नाही." 'ऐशह म्हणाली, "आणि पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांनी एकदा झाकडून विचारले"