Nabi Idris berada di langit ke empat saat Mi’raj
Imam Bukhari : 2968
حَدَّثَنَا هُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ ح و قَالَ لِي خَلِيفَةُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ وَهِشَامٌ قَالَا حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ عَنْ مَالِكِ بْنِ صَعْصَعَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَا أَنَا عِنْدَ الْبَيْتِ بَيْنَ النَّائِمِ وَالْيَقْظَانِ وَذَكَرَ يَعْنِي رَجُلًا بَيْنَ الرَّجُلَيْنِ فَأُتِيتُ بِطَسْتٍ مِنْ ذَهَبٍ مُلِئَ حِكْمَةً وَإِيمَانًا فَشُقَّ مِنْ النَّحْرِ إِلَى مَرَاقِّ الْبَطْنِ ثُمَّ غُسِلَ الْبَطْنُ بِمَاءِ زَمْزَمَ ثُمَّ مُلِئَ حِكْمَةً وَإِيمَانًا وَأُتِيتُ بِدَابَّةٍ أَبْيَضَ دُونَ الْبَغْلِ وَفَوْقَ الْحِمَارِ الْبُرَاقُ فَانْطَلَقْتُ مَعَ جِبْرِيلَ حَتَّى أَتَيْنَا السَّمَاءَ الدُّنْيَا قِيلَ مَنْ هَذَا قَالَ جِبْرِيلُ قِيلَ مَنْ مَعَكَ قَالَ مُحَمَّدٌ قِيلَ وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ قَالَ نَعَمْ قِيلَ مَرْحَبًا بِهِ وَلَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ فَأَتَيْتُ عَلَى آدَمَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ ابْنٍ وَنَبِيٍّ فَأَتَيْنَا السَّمَاءَ الثَّانِيَةَ قِيلَ مَنْ هَذَا قَالَ جِبْرِيلُ قِيلَ مَنْ مَعَكَ قَالَ مُحَمَّدٌ قِيلَ أُرْسِلَ إِلَيْهِ قَالَ نَعَمْ قِيلَ مَرْحَبًا بِهِ وَلَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ فَأَتَيْتُ عَلَى عِيسَى وَيَحْيَى فَقَالَا مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ فَأَتَيْنَا السَّمَاءَ الثَّالِثَةَ قِيلَ مَنْ هَذَا قِيلَ جِبْرِيلُ قِيلَ مَنْ مَعَكَ قِيلَ مُحَمَّدٌ قِيلَ وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ قَالَ نَعَمْ قِيلَ مَرْحَبًا بِهِ وَلَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ فَأَتَيْتُ عَلَى يُوسُفَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ قَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ فَأَتَيْنَا السَّمَاءَ الرَّابِعَةَ قِيلَ مَنْ هَذَا قَالَ جِبْرِيلُ قِيلَ مَنْ مَعَكَ قِيلَ مُحَمَّدٌ قِيلَ وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ قِيلَ نَعَمْ قِيلَ مَرْحَبًا بِهِ وَلَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ فَأَتَيْتُ عَلَى إِدْرِيسَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ فَأَتَيْنَا السَّمَاءَ الْخَامِسَةَ قِيلَ مَنْ هَذَا قَالَ جِبْرِيلُ قِيلَ وَمَنْ مَعَكَ قِيلَ مُحَمَّدٌ قِيلَ وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ قَالَ نَعَمْ قِيلَ مَرْحَبًا بِهِ وَلَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ فَأَتَيْنَا عَلَى هَارُونَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ فَأَتَيْنَا عَلَى السَّمَاءِ السَّادِسَةِ قِيلَ مَنْ هَذَا قِيلَ جِبْرِيلُ قِيلَ مَنْ مَعَكَ قِيلَ مُحَمَّدٌ قِيلَ وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ مَرْحَبًا بِهِ وَلَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ فَأَتَيْتُ عَلَى مُوسَى فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ أَخٍ وَنَبِيٍّ فَلَمَّا جَاوَزْتُ بَكَى فَقِيلَ مَا أَبْكَاكَ قَالَ يَا رَبِّ هَذَا الْغُلَامُ الَّذِي بُعِثَ بَعْدِي يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مِنْ أُمَّتِهِ أَفْضَلُ مِمَّا يَدْخُلُ مِنْ أُمَّتِي فَأَتَيْنَا السَّمَاءَ السَّابِعَةَ قِيلَ مَنْ هَذَا قِيلَ جِبْرِيلُ قِيلَ مَنْ مَعَكَ قِيلَ مُحَمَّدٌ قِيلَ وَقَدْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ مَرْحَبًا بِهِ وَلَنِعْمَ الْمَجِيءُ جَاءَ فَأَتَيْتُ عَلَى إِبْرَاهِيمَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ مِنْ ابْنٍ وَنَبِيٍّ فَرُفِعَ لِي الْبَيْتُ الْمَعْمُورُ فَسَأَلْتُ جِبْرِيلَ فَقَالَ هَذَا الْبَيْتُ الْمَعْمُورُ يُصَلِّي فِيهِ كُلَّ يَوْمٍ سَبْعُونَ أَلْفَ مَلَكٍ إِذَا خَرَجُوا لَمْ يَعُودُوا إِلَيْهِ آخِرَ مَا عَلَيْهِمْ وَرُفِعَتْ لِي سِدْرَةُ الْمُنْتَهَى فَإِذَا نَبِقُهَا كَأَنَّهُ قِلَالُ هَجَرَ وَوَرَقُهَا كَأَنَّهُ آذَانُ الْفُيُولِ فِي أَصْلِهَا أَرْبَعَةُ أَنْهَارٍ نَهْرَانِ بَاطِنَانِ وَنَهْرَانِ ظَاهِرَانِ فَسَأَلْتُ جِبْرِيلَ فَقَالَ أَمَّا الْبَاطِنَانِ فَفِي الْجَنَّةِ وَأَمَّا الظَّاهِرَانِ النِّيلُ وَالْفُرَاتُ ثُمَّ فُرِضَتْ عَلَيَّ خَمْسُونَ صَلَاةً فَأَقْبَلْتُ حَتَّى جِئْتُ مُوسَى فَقَالَ مَا صَنَعْتَ قُلْتُ فُرِضَتْ عَلَيَّ خَمْسُونَ صَلَاةً قَالَ أَنَا أَعْلَمُ بِالنَّاسِ مِنْكَ عَالَجْتُ بَنِي إِسْرَائِيلَ أَشَدَّ الْمُعَالَجَةِ وَإِنَّ أُمَّتَكَ لَا تُطِيقُ فَارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَسَلْهُ فَرَجَعْتُ فَسَأَلْتُهُ فَجَعَلَهَا أَرْبَعِينَ ثُمَّ مِثْلَهُ ثُمَّ ثَلَاثِينَ ثُمَّ مِثْلَهُ فَجَعَلَ عِشْرِينَ ثُمَّ مِثْلَهُ فَجَعَلَ عَشْرًا فَأَتَيْتُ مُوسَى فَقَالَ مِثْلَهُ فَجَعَلَهَا خَمْسًا فَأَتَيْتُ مُوسَى فَقَالَ مَا صَنَعْتَ قُلْتُ جَعَلَهَا خَمْسًا فَقَالَ مِثْلَهُ قُلْتُ سَلَّمْتُ بِخَيْرٍ فَنُودِيَ إِنِّي قَدْ أَمْضَيْتُ فَرِيضَتِي وَخَفَّفْتُ عَنْ عِبَادِي وَأَجْزِي الْحَسَنَةَ عَشْرًاوَقَالَ هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْبَيْتِ الْمَعْمُورِ
hi byerile [Hudbah bin Khalid] u hi byerile [Hammam] ku suka [Qatadah]. Naswona swi tlhela swi hlamuseriwa, [Khalifa] u te eka mina, u hi byerile [Yazid bin Zurai’] u hi byerile [Sa’id] na [Hisham] havambirhi va vule leswaku va hi byerile [Qatadah] u hi byerile [Anas bin Malik] ku suka eka [Malik bin Sha’sha’ah radliallahu ‘anhuma] u te, Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Loko ndzi ri etlhelo ka Baitullah exikarhi ka vurhongo na ku lemuka'. Kutani A ku, ku nga: ‘A ku ri na wanuna un’wana exikarhi ka vavanuna vambirhi loyi a nga ta eka mina a rhwale xibya lexi endliweke hi nsuku lexi taleke hi vutlhari ni ripfumelo, kutani munhu yoloye u tseme miri wa mina wu pfuleka ku suka ehenhla ka xifuva ku ya ehansi ka khwiri, kutani a hlamba khwiri ra mina hi mati ya Zamzam ivi a ri tata hi vutlhari ni ripfumelo. Kutani ndzi nyikiwe xiharhi xo basa lexi khandziyaka lexi a xi ri xitsongo ku tlula baghal kambe xi ri xikulu ku tlula mbhongolo leyi vuriwaka al-Buraq. Hiloko ndzi suka na Jibril Alaihissalam, ku kondza ndzi fika exibakabakeni xa misava. Kutani a vutisa; 'I mani loyi'. Jibril u hlamurile; 'Gabriyele'. Ku vutisiwile nakambe; 'I mani munhu loyi a nga na wena?'. Jibril u hlamurile; 'Muhammad'. Ku vutisiwile nakambe; 'Xana u rhumiwile?'. Jibril u hlamurile; 'Ina'. Hi ndlela yoleyo ku vuriwa; 'Mi amukeriwile, vanhu lavanene lava taka va fikile'. Kutani ndzi hlangane na Adam Alaihissalam kutani ndzi n’wi xeweta kutani a ku; '-Mi xeweta- mi amukeriwile ku suka eka vatukulu na vaprofeta'. Kutani hi khandziya hi ya exibakabakeni xa vumbirhi kutani hi vutisiwile; 'I mani loyi'. Jibril u hlamurile; 'Gabriyele'. Ku vutisiwile nakambe; 'I mani munhu loyi a nga na wena?'. Jibril u hlamurile; 'Muhammad'. Ku vutisiwile nakambe; 'Xana u rhumiwile?'. Jibril u hlamurile; 'Ina'. Hi ndlela yoleyo ku vuriwa; 'Mi amukeriwile eka yena naswona leswi swi kahle ku fana na mani na mani loyi a taka'. Kutani ndzi hlangane na 'Isa na Yahya Alaihissalam kutani havumbirhi bya vona va ku; 'Mi amukeriwile eka n'wina ku suka eka vamakwerhu na muprofeta'. Kutani hi tlhandlukela etilweni ra vunharhu, hi vutisiwile; 'I mani loyi'. Jibril u hlamurile; 'Gabriyele'. Ku vutisiwile nakambe; 'I mani munhu loyi a nga na wena?'. Jibril u hlamurile; 'Muhammad'. Ku vutisiwile nakambe; 'Xana u rhumiwile?'. Jibril u hlamurile; 'Ina'. Hi ndlela yoleyo ku vuriwa; 'Mi amukeriwile eka yena naswona leswi swi kahle ku fana na mani na mani loyi a taka'. Kutani ndzi hlangane na Yusuf Aalihissalam kutani ndzi n’wi xeweta kutani a ku; 'Mi amukeriwile eka n'wina ku suka eka vamakwerhu na muprofeta'. Kutani hi tlhandlukela etilweni ra vumune, hi vutisiwile; 'I mani loyi'. Jibril u hlamurile; 'Gabriyele'. Ku vutisiwile nakambe; 'I mani munhu loyi a nga na wena?'. Jibril u hlamurile; 'Muhammad'. Ku vutisiwile nakambe; 'Xana u rhumiwile?'. Jibril u hlamurile; 'Ina'. Hi ndlela yoleyo ku vuriwa; 'Mi amukeriwile eka yena naswona leswi swikahle kufana na mani na mani loyi anga ta'. Kutani ndzi hlangane na Idris Alaihissalam kutani ndzi n’wi xeweta kutani a ku; 'Mi amukeriwile eka n'wina ku suka eka vamakwerhu na muprofeta'. Kutani hi tlhandlukela etilweni ra vuntlhanu kutani hi vutisiwile; 'I mani loyi'. Jibril u hlamurile; 'Gabriyele'. Ku vutisiwile nakambe; 'I mani munhu loyi a nga na wena?'. Jibril u hlamurile; 'Muhammad'. Ku vutisiwile nakambe; 'Xana u rhumiwile?'. Jibril u hlamurile; 'Ina'. Hi ndlela yoleyo ku vuriwa; 'Mi amukeriwile eka yena naswona leswi swi kahle ku fana na mani na mani loyi a taka'. Kutani ndzi hlangane na Harun Alaihissalam kutani ndzi n’wi xeweta kutani a ku; 'Mi amukeriwile eka n'wina ku suka eka vamakwerhu na muprofeta'. Kutani hi tlhandlukela etilweni ra vutsevu kutani hi vutisiwile; 'I mani loyi'. Jibril u hlamurile; 'Gabriyele'. Ku vutisiwile nakambe; 'I mani munhu loyi a nga na wena?'. Jibril u hlamurile; 'Muhammad'. Ku vutisiwile nakambe; 'Xana u rhumiwile?'. Jibril u hlamurile; 'Ina'. Hi ndlela yoleyo ku vuriwa; 'Mi amukeriwile eka yena naswona leswi swi kahle ku fana na mani na mani loyi a taka'. Kutani ndzi hlangane na Musa 'alaihissalam ndzi n'wi xeweta kutani a ku; 'Mi amukeriwile eka n'wina ku suka eka vamakwerhu na muprofeta'. Loko ndzi heta, u rile hi xitshuketa. Kutani a vutisa; 'Ha yini u rila?'. Muxe a hlamula; 'Oho Hosi, n'wana loyi a rhumeriweke endzhaku ka mina, vanhu va yena va ta nghena etilweni va ri na xiyimo xa nkoka ku tlula mani na mani loyi a nghenaka etilweni a huma eka vanhu va mina'. Kutani hi tlhandlukela etilweni ra vunkombo kutani hi vutisiwile; 'I mani loyi'. Jibril u hlamurile; 'Gabriyele'. Ku vutisiwile nakambe; 'I mani munhu loyi a nga na wena?'. Jibril u hlamurile; 'Muhammad'. Ku vutisiwile nakambe; 'Xana u rhumiwile?'. Jibril u hlamurile; 'Ina'. Hi ndlela yoleyo ku vuriwa; 'Mi amukeriwile eka yena naswona leswi swi kahle ku fana na mani na mani loyi a taka'. Kutani ndzi hlangane na Ibrahim 'alaihissalam kutani ndzi n'wi xeweta kutani a ku; 'Mi amukeriwile eka n'wina ku suka eka vamakwerhu na muprofeta'. Kutani ndzi kombiwe Baitul Ma’mur. Ndzi vutisile Gabriel, kutani a hlamula, ‘Loyi i Baitul Ma’mur, siku rin’wana na rin’wana ku na makume nkombo wa magidi ya tintsumi leti endlaka xikhongelo kwalahaya. Loko va huma va ya khongela, a ku na un’we wa vona la vuyaka.’ Kutani ndzi kombisiwile Sidratul Muntaha leyi nga hundzuka yi vumbekile ku fana na dome leyi nga na swipfalo swo fana na tindleve ta ndlopfu. Eka xisekelo xa yona kuna milambu ya mune, yin’wana endzeni - leyi vitaniwaka Bathinan - kasi yin’wana ehandle - Zhahiran - '. Ndzi vutisile Gabriel, kutani a hlamula, 'Batinan u le Paradeyisini kasi Zhahiran i an-Nail na al-Furat - mavito mambirhi ya milambu eDurga - '. Kutani swikhongelo swa makume ntlhanu swi endliwe swi boha eka mina. Ndzi va amukerile ku kondza Musa 'ku rhula a ku ve na yena a ta eka mina a vutisa aku, 'Mi endlile yini?' Ndzi hlamule ndzi ku, ‘Ndzi boheka ku khongela ka makume ntlhanu.’ Musa aku, 'Hi mina loyi a tivaka ngopfu hi vanhu ku tlula wena.' Ndzi ringetile ku tirhisana na Vana va Israele hi ku hiseka. Naswona ummah ya wena a yi nge swi koti ku hetisisa vutihlamuleri bya xikhongelo. Kutani, tlhelela eka Rabb ya wena u ya kombela ku ntshunxeka. Hiloko ndzi kombela ku ntshunxeka kutani Allah a ndzi nyika swikhongelo swa makume mune kutani -ndzi swi amukerile kutani Musa a tlhela a ndzi tsundzuxa leswaku ndzi kombela ku ntshunxeka nakambe-, kutani xiendlakalo lexi xi phindha-phindha hi ndlela yaleyo -xitsundzuxo xa Muxe- ku kondza xi va makume nharhu wa makhamba kutani xiendlakalo lexi xi phindha hi ndlela yaleyo nakambe ku kondza xi va makume mbirhi wa minkarhi kutani xiendlakalo lexi xi phindha nakambe ku kondza xi va khume kutani ndzi hlangana na Musa ivi a tlhela a vula leswi fanaka ku kondza ku va ntlhanu minkarhi ya kona nakambe ndzi hlangane na Musa ivi a vutisa; 'U kume yini?'. Ndzi hlamurile; 'Ku thoriwile minkarhi ya ntlhanu'. U vule ku fana na khale nakambe. Ndzi ri; 'Ndzi yi amukerile kahle'. Hi xitshuketa rito ri huwelerile ri ku: ‘Hakunene ndzi endle xiboho xa vutihlamuleri lebyi eka mina naswona ndzi olovisele malandza ya Mina naswona ndzi ta hakela xiendlo xin’wana na xin’wana lexinene -xikhongelo- hi khume ra hakelo -hakelo-’. Naswona u te [Hammam] ku suka eka [Qatadah] ku suka eka [Al Hasan] ku suka eka [Abu Hurairah radliallahu ‘anhu] ku suka eka Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘Malunghana na al-Baitul Ma’mur’.