حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا آدَمُ بْنُ أَبِي إِيَاسٍ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَخَرَجَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَاعَةٍ لَا يَخْرُجُ فِيهَا وَلَا يَلْقَاهُ فِيهَا أَحَدٌ فَأَتَاهُ أَبُو بَكْرٍ فَقَالَ مَا جَاءَ بِكَ يَا أَبَا بَكْرٍ فَقَالَ خَرَجْتُ أَلْقَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْظُرُ فِي وَجْهِهِ وَالتَّسْلِيمَ عَلَيْهِ فَلَمْ يَلْبَثْ أَنْ جَاءَ عُمَرُ فَقَالَ مَا جَاءَ بِكَ يَا عُمَرُ قَالَ الْجُوعُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا قَدْ وَجَدْتُ بَعْضَ ذَلِكَ فَانْطَلَقُوا إِلَى مَنْزِلِ أَبِي الْهَيْثَمِ بْنِ التَّيْهَانِ الْأَنْصَارِيِّ وَكَانَ رَجُلًا كَثِيرَ النَّخْلِ وَالشَّاءِ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ خَدَمٌ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَقَالُوا لِامْرَأَتِهِ أَيْنَ صَاحِبُكِ فَقَالَتْ انْطَلَقَ يَسْتَعْذِبُ لَنَا الْمَاءَ فَلَمْ يَلْبَثُوا أَنْ جَاءَ أَبُو الْهَيْثَمِ بِقِرْبَةٍ يَزْعَبُهَا فَوَضَعَهَا ثُمَّ جَاءَ يَلْتَزِمُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيُفَدِّيهِ بِأَبِيهِ وَأُمِّهِ ثُمَّ انْطَلَقَ بِهِمْ إِلَى حَدِيقَتِهِ فَبَسَطَ لَهُمْ بِسَاطًا ثُمَّ انْطَلَقَ إِلَى نَخْلَةٍ فَجَاءَ بِقِنْوٍ فَوَضَعَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفَلَا تَنَقَّيْتَ لَنَا مِنْ رُطَبِهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي أَرَدْتُ أَنْ تَخْتَارُوا أَوْ قَالَ تَخَيَّرُوا مِنْ رُطَبِهِ وَبُسْرِهِ فَأَكَلُوا وَشَرِبُوا مِنْ ذَلِكَ الْمَاءِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ مِنْ النَّعِيمِ الَّذِي تُسْأَلُونَ عَنْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ظِلٌّ بَارِدٌ وَرُطَبٌ طَيِّبٌ وَمَاءٌ بَارِدٌ فَانْطَلَقَ أَبُو الْهَيْثَمِ لِيَصْنَعَ لَهُمْ طَعَامًا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَذْبَحَنَّ ذَاتَ دَرٍّ قَالَ فَذَبَحَ لَهُمْ عَنَاقًا أَوْ جَدْيًا فَأَتَاهُمْ بِهَا فَأَكَلُوا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ لَكَ خَادِمٌ قَالَ لَا قَالَ فَإِذَا أَتَانَا سَبْيٌ فَأْتِنَا فَأُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِرَأْسَيْنِ لَيْسَ مَعَهُمَا ثَالِثٌ فَأَتَاهُ أَبُو الْهَيْثَمِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اخْتَرْ مِنْهُمَا فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ اخْتَرْ لِي فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمُسْتَشَارَ مُؤْتَمَنٌ خُذْ هَذَا فَإِنِّي رَأَيْتُهُ يُصَلِّي وَاسْتَوْصِ بِهِ مَعْرُوفًا فَانْطَلَقَ أَبُو الْهَيْثَمِ إِلَى امْرَأَتِهِ فَأَخْبَرَهَا بِقَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ امْرَأَتُهُ مَا أَنْتَ بِبَالِغٍ مَا قَالَ فِيهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا أَنْ تَعْتِقَهُ قَالَ فَهُوَ عَتِيقٌ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ لَمْ يَبْعَثْ نَبِيًّا وَلَا خَلِيفَةً إِلَّا وَلَهُ بِطَانَتَانِ بِطَانَةٌ تَأْمُرُهُ بِالْمَعْرُوفِ وَتَنْهَاهُ عَنْ الْمُنْكَرِ وَبِطَانَةٌ لَا تَأْلُوهُ خَبَالًا وَمَنْ يُوقَ بِطَانَةَ السُّوءِ فَقَدْ وُقِيَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ يَوْمًا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فَذَكَرَ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَحَدِيثُ شَيْبَانَ أَتَمُّ مِنْ حَدِيثِ أَبِي عَوَانَةَ وَأَطْوَلُ وَشَيْبَانُ ثِقَةٌ عِنْدَهُمْ صَاحِبُ كِتَابٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ وَرُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَيْضًا

Esan digu [Muhammad bin Isma'il]-ek [Adam bin Abu Iyas]-ek [Syaiban Abu Mu'awiyah]-ek ['Abdul Malik bin 'Umair]-ek [Abu Salamah bin Abdur Rahman]-ek [Abu Hurairah]-ek esan duela: Profeta, sallallaahu 'alaihi wa Salam, etxetik irten zen ezohiko une batean, atera zenean eta inork ez zuen aurkitu, orduan Abu Bakr-ek aurkitu zuen eta galdetu zion: 'Zergatik etortzera joan zinen, Abu Bakr?' Abu Bakr-ek erantzun zuen: Allahren Mezularia, sallallaahu 'alahi wa Salam, topatzera joan nintzen eta bere aurpegia ikusi nuen eta onartu egin zuen. Handik gutxira, Umar etorri zen eta galdetu zuen: 'Zergatik etortzera joan zinen, 'Umar?' Umarrek erantzun zuen: 'Gose zelako, Allahren Mezularia, sallallaahu 'alahi wa Salam'. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa salam-ek esan zuen: "Nik ere gose pixka bat sentitzen dut, beraz, zoazte Abul Haitsam bin At Taihan Al Ansari-ren etxera, datila eta ahuntz asko dituen gizona da, baina ez du morroirik". Baina ez zuten aurkitu, eta emazteari galdetu zioten: Non dago zure senarra? Emazteak erantzun zuen: Ura ekartzen ari da guretzat. Handik gutxira itxaron zuten, bat-batean Abul Haitsam etorri zen, urez betetako ur ontzi bat zeramala, gero lurrera utzi zuen, gero etorri eta sallallaahu 'alaihi wa Salam profeta besarkatu zuen, zin eginez bere aita eta ama sakrifikatzeko prest zegoela berarentzat, gero haiekin joan zen bere landaketara eta esterillak zabaldu zizkien, gero datila-arbola batera joan zen eta datila-adar batekin itzuli zen eta gero lurrera utzi zituen. Profeta sallallaahu 'alaihi wa Salam-ek galdetu zuen: "Datilak aukeratu nahi dituzu? Bustiak guretzat?" Hark erantzun zuen: Oi Allahren Mezularia, berak aukeratzea nahi dut - edo esan zuen: Mesedez, aukeratu datila bustiak eta datila gazteak, gero datilak jan eta uretatik edan zuten, ondoren Allahren Mezularia, sallallaahu 'alaihi wa salam, esan zuen: 'Nire arima Noren Eskuetan dagoenaren izenean, hau da Judizioaren Egunean geroago eskatuko dizkizueten plazeren artean; aterpe freskoa, datila busti goxoak eta ur freskoa'. Abul Haitsam janaria prestatzera joan zen eta sallallaahu'alaihiwasallam Profetak esan zuen: 'Ez hil esnea duten animaliak'. Abu Hurairah-ek esan zuen: Abul Haitsamek ahuntz eme edo ar bat hil zuen - narratzaileak ez zekien ziur emea edo arra zen - haientzat eta gero jan zuten, sallallaahu 'alaihi wa Salam Profetak galdetu zuen: 'Baduzue morroirik?' Hark erantzun zuen: Ez. Abu Hurairah-ek esan zuen: Bat-batean preso bat etorri zitzaigun, eta orduan, sallallaahu 'alaihi wa Salam profetak, Abul Haitsam-ek ekarritako bi esklabo eman zizkigun. Sallallaahu 'alaihi wa Salam profetak esan zuen: "Aukeratu bietatik bat!". Abul Haitsam-ek esan zuen: "Alaren profeta, aukeratu niretzat". Sallallaahu 'alaihi wa Salam profetak esan zuen: "Egia esan, iritzia eskatzen zaion pertsona zintzoa da, beraz, hartu hau, otoitz egiten ikusi baitut, eta tratatu ondo". Abul Haitsam bere emaztearengana joan zen eta Ala-ren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wa Salam-ek, esandakoa esan zion. Bere emazteak esan zuen: "Ez zenuke Profetak esandakoa kontatu behar, askatu ezean". Abul Haitsam-ek esan zuen: "Libre da". Profeta sallallaahu 'alaihi wa Salam-ek esan zuen: "Egia esan, Alak ez zuen Profeta edo Kalifa bat bidali bi kanpamentu izan ezean, bata ongia egiteko agintzen diona eta gaizkia saihesten duena, eta bestea inoiz gelditzen ez dena -kaltea ekartzen dizuna-, eta lagun gaiztoetatik urrun mantentzen dena esna dago". Abu Isak esan zuen: hadith hau hasan shahih gharib da. [Salih bin 'Abdullah-ek] esan digu [Abu Awanah-ek] ['Abdul Malik bin 'Umair-engandik] [Abu Salamah bin Abdurrahman-engandik], egun batean Allahren Mezularia sallallaahu 'alahi wa Salam, Abu Bakr eta Umar atera ziren, eta hadith honen antzeko hadith bat aipatu zuen, baina bere edukian ez zuen aipatu: Abu Hurairah-ena eta Syaiban-en haditha Abu Awanah-ren haditha baino perfektuagoa eta osatuagoa da, Syaiban narratzaile fidagarria da haien arabera eta liburu bat du, hadith hau Abu Hurairah-engandik kontatu zen beste sanad lerro batetik eta Ibn Abbas-engandik ere kontatua.