Embrasser l'Islam, cliquez ici
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)



Kisah perjalanan Nabi Musa 'alaihissalam menuntut ilmu dan pertemuannya dengan Nabi Khidhir 'alaihissalam

Imam Ahmad : 20197

حَدَّثَنِي أَبُو عُثْمَانَ عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو يَعْنِي ابْنَ دِينَارٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍ إِنَّ نَوْفًا الشَّامِيَّ يَزْعُمُ أَوْ يَقُولُ لَيْسَ مُوسَى صَاحِبَ خَضِرٍ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ كَذَبَ نَوْفٌ عَدُوُّ اللَّهِ حَدَّثَنِي أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ خَطِيبًا فَقَالُوا لَهُ مَنْ أَعْلَمُ النَّاسِ قَالَ أَنَا فَأَوْحَى اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى إِلَيْهِ أَنَّ لِي عَبْدًا أَعْلَمَ مِنْكَ قَالَ رَبِّ فَأَرِنِيهِ قَالَ قِيلَ تَأْخُذُ حُوتًا فَتَجْعَلُهُ فِي مِكْتَلٍ فَحَيْثُمَا فَقَدْتَهُ فَهُوَ ثَمَّ قَالَ فَأَخَذَ حُوتًا فَجَعَلَهُ فِي مِكْتَلٍ وَجَعَلَ هُوَ وَصَاحِبُهُ يَمْشِيَانِ عَلَى السَّاحِلِ حَتَّى أَتَيَا الصَّخْرَةَ رَقَدَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام وَاضْطَرَبَ الْحُوتُ فِي الْمِكْتَلِ فَوَقَعَ فِي الْبَحْرِ فَحَبَسَ اللَّهُ عَلَيْهِ جِرْيَةَ الْمَاءِ فَاضْطَرَبَ الْمَاءُ فَاسْتَيْقَظَ مُوسَى فَقَالَ لِفَتَاهُ { آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا } وَلَمْ يُصِبْ النَّصَبَ حَتَّى جَاوَزَ الَّذِي أَمَرَهُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى بِهِ قَالَ فَقَالَ { أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهُ إِلَّا الشَّيْطَانُ } { فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا } فَجَعَلَا يَقُصَّانِ آثَارَهُمَا وَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ سَرَبًا قَالَ أَمْسَكَ عَنْهُ جِرْيَةَ الْمَاءِ فَصَارَ عَلَيْهِ مِثْلُ الطَّاقِ فَكَانَ لِلْحُوتِ سَرَبًا وَكَانَ لِمُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام عَجَبًا حَتَّى انْتَهَيَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِذَا رَجُلٌ مُسَجًّى عَلَيْهِ ثَوْبٌ فَسَلَّمَ مُوسَى عَلَيْهِ فَقَالَ وَأَنَّى بِأَرْضِكَ السَّلَامُ قَالَ أَنَا مُوسَى قَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ نَعَمْ { أَتَّبِعُكَ عَلَى أَنْ تُعَلِّمَنِي مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا } قَالَ يَا مُوسَى إِنِّي عَلَى عِلْمٍ مِنْ اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَا تَعْلَمُهُ وَأَنْتَ عَلَى عِلْمٍ مِنْ اللَّهِ عَلَّمَكَهُ اللَّهُ فَانْطَلَقَا يَمْشِيَانِ عَلَى السَّاحِلِ فَمَرَّتْ سَفِينَةٌ فَعَرَفُوا الْخَضِرَ فَحُمِلَ بِغَيْرِ نَوْلٍ فَلَمْ يُعْجِبْهُ وَنَظَرَ فِي السَّفِينَةِ فَأَخَذَ الْقَدُومَ يُرِيدُ أَنْ يَكْسِرَ مِنْهَا لَوْحًا فَقَالَ حُمِلْنَا بِغَيْرِ نَوْلٍ وَتُرِيدُ أَنْ تَخْرُقَهَا لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا { قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا } قَالَ إِنِّي نَسِيتُ وَجَاءَ عُصْفُورٌ فَنَقَرَ فِي الْبَحْرِ قَالَ الْخَضِرُ مَا يُنْقِصُ عِلْمِي وَلَا عِلْمُكَ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ تَعَالَى إِلَّا كَمَا يُنْقِصُ هَذَا الْعُصْفُورُ مِنْ هَذَا الْبَحْرِ فَانْطَلَقَا حَتَّى أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ اسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَرَأَى غُلَامًا فَأَخَذَ رَأْسَهُ فَانْتَزَعَهُ فَقَالَ { أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَكِيَّةً بِغَيْرِ نَفْسٍ لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا نُكْرًا قَالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا } قَالَ سُفْيَانُ قَالَ عَمْرٌو وَهَذِهِ أَشَدُّ مِنْ الْأُولَى قَالَ فَانْطَلَقَا فَإِذَا جِدَارٌ يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ وَأَرَانَا سُفْيَانُ بِيَدَيْهِ فَرَفَعَ يَدَيْهِ هَكَذَا رَفْعًا فَوَضَعَ رَاحَتَيْهِ فَرَفَعَهُمَا بِبَطْنِ كَفَّيْهِ رَفْعًا فَقَالَ { لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا قَالَ هَذَا فِرَاقُ بَيْنِي وَبَيْنِكَ } قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ كَانَتْ الْأُولَى نِسْيَانًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُ اللَّهُ مُوسَى لَوْ كَانَ صَبَرَ حَتَّى يَقُصَّ عَلَيْنَا مِنْ أَمْرِهِ حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { قَالَ لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا } حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا الْجِدَارُ يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ قَالَ بِيَدِهِ فَرَفَعَهُمَا رَفْعًا حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ أَسَدٍ حَدَّثَنِي سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ إِمْلَاءً عَلَيَّ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبِي كَتَبْتُهُ عَنْ بَهْزٍ وَابْنِ عُيَيْنَةَ حَتَّى أَنَّ نَوْفًا يَزْعُمُ أَنَّ مُوسَى لَيْسَ بِصَاحِبِ الْخَضِرِ قَالَ فَقَالَ كَذَبَ عَدُوُّ اللَّهِ حَدَّثَنَا أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَامَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام خَطِيبًا فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ فَسُئِلَ أَيُّ النَّاسِ أَعْلَمُ قَالَ أَنَا فَعَتَبَ اللَّهُ عَلَيْهِ إِذْ لَمْ يَرُدَّ الْعِلْمَ إِلَيْهِ قَالَ بَلْ عَبْدٌ لِي عِنْدَ مَجْمَعِ الْبَحْرَيْنِ هُوَ أَعْلَمُ مِنْكَ قَالَ أَيْ رَبِّ فَكَيْفَ لِي بِهِ قَالَ خُذْ حُوتًا فَاجْعَلْهُ فِي مِكْتَلٍ ثُمَّ انْطَلِقْ فَحَيْثُمَا فَقَدْتَهُ فَهُوَ ثَمَّ فَانْطَلَقَ مُوسَى وَمَعَهُ فَتَاهُ يَمْشِيَانِ حَتَّى انْتَهَيَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَرَقَدَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام وَاضْطَرَبَ الْحُوتُ فِي الْمِكْتَلِ فَخَرَجَ فَوَقَعَ فِي الْبَحْرِ فَأَمْسَكَ اللَّهُ عَنْهُ جِرْيَةَ الْمَاءِ مِثْلَ الطَّاقِ وَكَانَ لِلْحُوتِ سَرَبًا وَقَالَ سُفْيَانُ فَعَقَدَ الْإِبْهَامَ وَالسَّبَّابَةَ وَفَرَّجَ بَيْنَهُمَا قَالَ فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ الْغَدِ قَالَ مُوسَى لِفَتَاهُ { آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا } قَالَ وَلَمْ يَجِدْ النَّصَبَ حَتَّى جَاوَزَ حَيْثُ أُمِرَ { قَالَ ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِ فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا } يَقُصَّانِ آثَارَهُمَا قَالَ وَكَانَ لِمُوسَى أَثَرُ الْحُوتِ عَجَبًا وَلِلْحُوتِ سَرَبًا فَذَكَرَ الْحَدِيثَ

Yau me zabisama na mono [Abu Uthman Amru bin Muhammad bin Bukair An Naqid] me songa beto [Sufyan bin bin Uyainah] katuka na [Amru bin Dinar] katuka na [Sa’id bin Jubair] tubaka nde, ‘Mono yulaka [Ibnu Abbas], ‘Nauf Asy Syami vandaka ve nduku ya Moize,’? Na nima Ibn Abbas vutulaka nde: ‘Nauf mbeni ya Allah me tuba luvunu. [Ubay bin Ka’b] me songa mono na ntumwa ya ntumwa, nde Musa telamaka mpi longaka na ntwala ya bana ya Israele, bo yulaka nde, ‘Nani kele muntu ya kuluta mayele?’ Musa vutulaka nde, ‘Mono kele’. Na yau, Nzambi songaka yandi nde Nzambi vandaka ti nsadi mosi ya mayele kuluta yandi, na nima Musa tubaka nde: ‘O Rabbi na mono, songa mono yo’. Ibn Abbas tubaka nde: ‘Na nima bo tubilaka Musa nde, ‘Baka mbisi yina mpi tula yo na kitunga, konso kisika yina yo ta vila na ntwala na nge, yo ta vanda pana’. Ibn Abbas ke landa na kutuba nde, ‘Na nima Musa bakaka mbisi yina mpi tulaka yo na kitunga, na nima ya mambu yina yandi ti nduku na yandi mosi tambulaka na lweka ya nzadi tii kuna bo kutanaka ti kilanga mosi ya nene. Na nima Moize lalaka, ntangu bambisi yina vandaka na kitunga vandaka kunwana tii kuna yo bwaka na nzadi-mungwa. landa masa yina ke tambula mpi masa ke bula ngolo. Musa na nima telamaka na mpongi na yandi, yandi tubaka na nduku na yandi -nsadi- nde, '-Nata awa madia na beto; ya kieleka beto ke kudiwa ya kulemba sambu na nzietelo na beto-' -Qs. Bamvula 62-. Mpi Musa vandaka kuwa ve kulemba tii kuna yandi lutaka kisika yina mutindu Nzambi pesaka ntuma. Ibn Abbas landaka disolo, 'Na nima Musa tubaka nde, '-Keti beno zaba nde ntangu beto vandaka kusosa kisika ya kubumbana na ditadi, mono vilaka kibeni -kuzabisa mambu ya- mbisi mpi muntu mosi ve vilaka kutubila mono mambu yina katula kaka satana...Na nima bo zole vutukaka, bo landaka bitambi na bo ya kisina-' -Q. 63-64-. Na nima, bo zole landaka bitambi na bo ya kisina, na ntangu mbisi vandaka kupumbuka sambu na kusosa nzila ya kukota na nzadi-mungwa.’ Ibn Abbas landaka disolo na yandi nde, ‘Yandi kangamaka na masa ya ngolo ya nzadi-mungwa yina vandaka kumonana bonso ludi ya nzo, yo yina mbisi yina kotaka na nzadi-mungwa. Dyambu yai kuyitukisaka Moize yo yina yandi kumaka na ditadi mosi ya nene. Mpi yo monanaka nde kuvandaka ti muntu mosi kuna yina lwataka lele ya kufika ntu, Musa na nima tandulaka diboko sambu na kupesa yandi mbote mpi yandi vutulaka nde, ‘Ya kieleka luguluku kele na ntoto na nge’. Moize tubaka nde, ‘Mono kele Moize’. Muntu yina yulaka nde, ‘Moize ya Izraele?’ Musa vutulaka nde, 'Ee, '-mono landaka nge sambu nge longa mono nzayilu ya mbote na kati ya nzayilu yina bo me longa nge?' -Byuvu. Bamvula 66-. Muntu yina vutulaka nde: ‘O Musa, mono kele na nzayilu ya Nzambi Tabaraka Wa Ta’ala yina nge me zaba ve. Mpi beno kele mpi na Nzayilu ya Allah yina Allah me longa beno’. Na nima bo zole tambulaka na lweka ya nzadi, na nima maswa mosi lutaka, mpi bantu yina vandaka na maswa zabaka Hidlir, yo yina bo bakaka Hidlir kukonda salere, kansi yo yitukisaka yandi ve. Khidlir na nima talaka maswa, yandi bakaka nsengo mpi zolaka kupasula nsinga ya maswa. Kansi Moize tubaka nde, ‘Bo kangaka beto kukonda lufutu, kansi beno ke zola kuyoka yo tii kuna bantu yina ke tambula na maswa ta dinda na masa!’ '-Khidhr- vutulaka : 'Keti mono tubaka ve nde : 'Ya kieleka nge ta kanga ntima ve ata fioti na mono-' -B. Bamvula 72-. Musa tubaka nde, ‘Mono me vila’. Na nima, bandeke ya fioti yina vandaka kutambula-tambula na nzadi-mungwa kwisaka, Khidlir tubaka nde, ‘Nzayilu na mono ti nzayilu na nge ke kulumusa ve ata fioti bunene ya nzayilu ya Allah, katula kaka bonso bandeke yai ya fioti yina ke nwaka masa ya nzadi-mungwa’. Yo yina bo zole kwendaka; na mpila nde ntangu bo zole kumaka na bantu ya insi mosi buna, bo lombaka bantu ya insi yina na kuyamba bo, kansi bantu ya insi yina zolaka ve kuyamba bo, na nima bo monaka mwana mosi ya fioti, na nima yandi simbaka ntu na yo mpi zengaka yo nkingu. '-Moize tubaka nde: 'Sambu na nki beno ke fwa . moyo ya bunkete, keti yo kele ve sambu yandi fwaka muntu ya nkaka? Ya kieleka, nge me sala kima mosi ya mbi’. Khidlir tubaka nde: ‘Keti mono songaka nge ve nde na kieleka nge ta kuka ve kukanga ntima na mono?- ’ -B. 74-75-. Sufyan tubaka nde, Amru tubaka nde, ‘Mpi yai kele ngolo kuluta ya ntete’. Na nima bo zole kwendaka tii kuna kuvandaka ti kibaka mosi yina zolaka kubwa - na nima Sufyan pesaka kidimbu na kutombulaka maboko na yandi zole mutindu yai -. Na nima, bo zole yambulaka ve mpi nsuka-nsuka bo tombulaka kibaka yina bwaka mpi na nima bo sungikaka yo diaka. '-Moize tubaka nde: 'Kana nge zolaka, nge zolaka kubaka lufutu sambu na yo'. Khidhr tubaka nde: ‘Yai kele kukabwana na kati na mono ti nge...- ’ -B. 77-78-. Ibn Abbas tubaka nde, ‘Ya ntete kele sambu na kuvila. Rasulullah tubaka nde: ‘Bika nde Nzambi kuwila Musa mawa, kana yandi vandaka ntima-nda bo zolaka kuzabisa yandi mambu na yandi yonso’. Yau me zabisama na beto [Amru An Naqid] me zabisa beto [Sufyan] katuka na [Amru] katuka na [Sa’id bin Jubair] katuka na [Ibn Abbas] katuka na [Ubay bin Ka’b] katuka na [Ubay bin Ka’b] katuka na Ntumwa saw tubaka nde: ‘Kana nge zola nge ta baka salere’. Na kintulumukina, kibaka mosi vandaka penepene na kubwa, na nima yandi sungikaka yo -yandi tubaka mambu yai na kutombulaka diboko na yandi-’. Yandi me songa beto nde [Bahz bin Asad] me songa mono [Sufyan bin Uyainah] na kusongaka mono yo, katuka na [Amru] katuka na [Sa’id bin Jubair] yandi tubaka nde, ‘Mono songaka [Ibn Abbas] yandi tubaka nde, ‘Tata na mono sonikaka yo katuka na Bahz mpi Ibn Uyainah vandaka ve nduku ya Na’sa’? Yandi tubaka, Na nima yandi tubaka Ubay, 'Nki luvunu mbeni ya Allah'. Ubay bin Ka’b me zabisa beto katuka na Ntumwa saw, yandi tubaka nde: ‘Moize telamaka sambu na kulonga na ntwala ya bana ya Israele mpi bo yulaka yandi nde, ‘Nani kele muntu ya kuluta mayele?’ Yandi vutulaka nde, ‘Mono kele’. Yo yina Allah songaka yandi nde Allah vandaka ti nsadi mosi ya mayele kuluta yandi na kati ya banzadi-mungwa zole, Musa tubaka nde: ‘O Mfumu na mono, inki mutindu mono lenda kutana ti yandi?’ Allah vutulaka nde: ‘Baka mbisi mpi tula yo na kitunga, na nima kwenda. Na yawu, konso kisika nge ke zimbisa mbisi, kuna yo ke vandaka’. Yo yina, Musa tambulaka ti nsadi na yandi na lweka ya nzadi tii kuna yandi kutanaka ti ditadi mosi, na nima yandi lalaka. Na ntangu yina mbisi vandaka kunwana tii kuna nsuka-nsuka yo bwaka na nzadi-mungwa. Yo yina Allah bakaka mbisi yina ti malulu yina vandaka kubaluka bonso ludi ya nzo, na nima mbisi yina kotaka na nzadi-mungwa.’ Sufyan tubaka na nima na kusimbaka musapi na yandi ya nene ti ya fioti, na nima yandi kangulaka yo zole. Ntumwa ya Allah landaka na kutuba nde: ‘Na nima bo zole kwendaka, tii kuna kilumbu yina landaka yandi tubaka na longoki na yandi nde: ‘Nata madia na beto awa; Ya kieleka, beto ke kudiwaka ya kulemba sambu na nzietelo na beto’. Mpi bo waka ve kulemba tii kuna bo lutaka kisika yina bo songaka bo -na kusosa yandi-. Moize tubaka nde: ‘Yo yina -kisika- ya beto ke sosa’. Na nima, bo zole vutukaka, bo landaka bitambi na bo ya kisina. Mpi Moize monaka kisika yina mbisi yina pumbukaka mpi bakaka nzila na nzadi-mungwa mpi salaka yo ta’ajub... na nima yandi tubilaka hadith’.

Hadith Corroboration :

Imam Ahmad : 20192, 20197, 20200, 20209
Imam Bukhari : 72, 76, 119, 3148, 3149, 6924
Imam Muslim : 4385, 4386, 4388
Imam Tirmidzi : 3074