Kisah perjalanan Nabi Musa 'alaihissalam menuntut ilmu dan pertemuannya dengan Nabi Khidhir 'alaihissalam
Imam Ahmad : 20192
حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ مُصْعَبٍ الْقُرْقُسَانِيُّ قَالَ الْوَلِيدُ حَدَّثَنِي الْأَوْزَاعِيُّ وَقَالَ مُحَمَّدٌ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ أَنَّ الزُّهْرِيَّ حَدَّثَهُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ تَمَارَى هُوَ وَالْحُرُّ بْنُ قَيْسِ بْنِ حِصْنٍ الْفَزَارِيُّ فِي صَاحِبِ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام الَّذِي سَأَلَ السَّبِيلَ إِلَى لُقِيِّهِ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ هُوَ خَضِرٌ إِذْ مَرَّ بِهِمَا أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ فَنَادَاهُ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقَالَ إِنِّي تَمَارَيْتُ أَنَا وَصَاحِبِي هَذَا فِي صَاحِبِ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام الَّذِي سَأَلَ السَّبِيلَ إِلَى لُقِيِّهِ فَهَلْ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ شَأْنَهُ قَالَ نَعَمْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ بَيْنَا مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام فِي مَلَإٍ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ إِذْ قَامَ إِلَيْهِ رَجُلٌ فَقَالَ هَلْ تَعْلَمُ أَحَدًا أَعْلَمَ مِنْكَ قَالَ لَا قَالَ فَأَوْحَى اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى إِلَيْهِ عَبْدُنَا خَضِرٌ فَسَأَلَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام السَّبِيلَ إِلَى لُقِيِّهِ وَجَعَلَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَهُ الْحُوتَ آيَةً فَقِيلَ لَهُ إِذَا فَقَدْتَ الْحُوتَ فَارْجِعْ فَإِنَّكَ سَتَلْقَاهُ قَالَ ابْنُ مُصْعَبٍ فِي حَدِيثِهِ فَنَزَلَ مَنْزِلًا فَقَالَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام لِفَتَاهُ { آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا } فَعِنْدَ ذَلِكَ فَقَدَ الْحُوتَ { فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا } فَجَعَلَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام يَتْبَعُ أَثَرَ الْحُوتِ فِي الْبَحْرِ قَالَ فَكَانَ مِنْ شَأْنِهِمَا مَا قَصَّ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى فِي كِتَابهِ
Wedi dweud wrthym [Walid bin Mwslimaidd] a [Muhammad bin Mush'ab Al Qurqusani], dywedodd Walid, wedi dweud wrthyf Al Auza'i, a dywedodd Muhammad, wedi dweud wrthym [Al Auza'i] bod [Az Zuhri] wedi dweud wrtho o [Ubaidullah bin Abdullah] o [Ibn Abbas], ei fod ef ac Al Hurra bin Al Qaisi'Alasi' ffrind yn dadlau am ei ffrind Salam Al Auza'i gofyn am y ffordd i'w fan cyfarfod. Dywedodd Ibn Abbas, 'Hidlir yw'r person hwnnw'. Yna pasiodd [Ubay bin Ka'b] o flaen y ddau ohonyn nhw, yna galwodd Ibn Abbas ef a dweud, 'Yn wir, mae gen i wahaniaeth barn gyda fy ffrind, pwy yw ffrind Musa a ofynnodd am y ffordd i'w fan cyfarfod? ' Ydych chi erioed wedi clywed y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam yn sôn am hynny?' Atebodd Ubay bin Ka'b, 'Do, clywais Rasulullah shallallahu' alaihi wasallam yn dweud: 'Pan oedd Musa yn eistedd gyda rhai o'r Bani Israel, yn sydyn daeth dyn a gofyn iddo -Musa-, 'A oes unrhyw un callach na chi? ' Atebodd Musa, 'Na'. Parhaodd Rasulullah: 'Yna anfonodd Allah ddatguddiad i Moses, 'Y mae, sef Ein gwas Khidlir'. Yna gofynnodd Musa i -Allah- y ffordd i'w fan cyfarfod. Felly dyma Allah yn gwneud y pysgodyn yn arwydd iddo. Yna dywedwyd wrth Musa, 'Os yw'r pysgod yn diflannu oddi wrthych, yna dychwelwch - i'r man lle collwyd y pysgodyn-, oherwydd byddwch yn cwrdd ag ef -Khidlir-'. Soniodd Ibn Mush'ab yn ei hadith, 'Yna Moses a safodd mewn man, yna' dywedodd Moses wrth ei ddisgyblion: 'Dewch yma ein bwyd; yn wir teimlwn yn flinedig o herwydd ein taith-' -Qs. Al Kahf: 62-. Felly dyna pryd y diflannodd y pysgod yr oedd yn ei gario, '-Yna dychwelodd y ddau ohonynt, gan ddilyn eu hôl troed gwreiddiol-' -Qs. Al Kahf: 64-. Felly dilynodd Musaalihis Salam olion traed y siarc yn y cefnfor'. Dywedodd y Proffwyd, 'Felly dyna'r ail stori y mae Allah Tabaraka Wa Ta'ala wedi'i hadrodd yn Ei lyfr'.