Wala' (perwalian) adalah hak orang yang memerdekakan, dan syarat yang menyalahinya batal

Imam Bukhari : 2023

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْجَاءَتْنِي بَرِيرَةُ فَقَالَتْ كَاتَبْتُ أَهْلِي عَلَى تِسْعِ أَوَاقٍ فِي كُلِّ عَامٍ وَقِيَّةٌ فَأَعِينِينِي فَقُلْتُ إِنْ أَحَبَّ أَهْلُكِ أَنْ أَعُدَّهَا لَهُمْ وَيَكُونَ وَلَاؤُكِ لِي فَعَلْتُ فَذَهَبَتْ بَرِيرَةُ إِلَى أَهْلِهَا فَقَالَتْ لَهُمْ فَأَبَوْا ذَلِكَ عَلَيْهَا فَجَاءَتْ مِنْ عِنْدِهِمْ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ فَقَالَتْ إِنِّي قَدْ عَرَضْتُ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ فَأَبَوْا إِلَّا أَنْ يَكُونَ الْوَلَاءُ لَهُمْ فَسَمِعَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَتْ عَائِشَةُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ خُذِيهَا وَاشْتَرِطِي لَهُمْ الْوَلَاءَ فَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ فَفَعَلَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي النَّاسِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ مَا بَالُ رِجَالٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَا كَانَ مِنْ شَرْطٍ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهُوَ بَاطِلٌ وَإِنْ كَانَ مِائَةَ شَرْطٍ قَضَاءُ اللَّهِ أَحَقُّ وَشَرْطُ اللَّهِ أَوْثَقُ وَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ

اسان کي [عبدالله بن يوسف] ٻڌايو آهي [مالڪ] [هشام بن عروه] کان [پنهنجي پيءُ] کان [عائشه رضي الله عنها] چيو آهي ته: 'اهو بريره مون وٽ آيو ۽ چوڻ لڳو ته: 'منهنجي رب منهنجي آزاديءَ لاءِ نو وقف مقرر ڪيا آهن، جن مان مون کي هر سال هڪ وقف ڏيڻو پوندو، تنهنڪري منهنجي مدد ڪريو'. مون چيو: 'جيڪڏهن توهان جو مالڪ چاهي ٿو، ته مان انهن کي فيس ادا ڪندس ۽ توهان جي سرپرستي مون وٽ هوندي.' پوءِ مون ان کي ڀريو. پوءِ بريره اصحابن وٽ آئي جڏهن ته رسول الله صلي الله عليه وسلم ويٺا هئا، پوءِ هن چيو: 'بيشڪ، مون انهن کي هي پيش ڪيو آهي پر اهي ان کي قبول ڪرڻ کان لنوائي رهيا آهن جيستائين سرپرستي انهن جو حق نه رهي.' نبي صلي الله عليه وسلم اهو ٻڌو ۽ پوءِ عائشه رضي الله عنها نبي صلي الله عليه وسلم کي خبر ڏني، تنهنڪري انهن چيو؛' 'ان کي - بريره - وٺي وڃو ۽ ان جي مالڪ کي سرپرستي جون شرطون ڏيو ته غلام جي سرپرستي ان لاءِ آهي جيڪو ان کي آزاد ڪري ٿو'. تنهن ڪري عائشه رضي الله عنها سندس حڪم تي عمل ڪيو. پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم ماڻهن جي سامهون بيٺا ۽ الله جي تعريف ڪئي ۽ سندس تعريف ڪئي ۽ پوءِ فرمايو: 'ڪنهن قوم سان ڇا ٿيندو آهي، اهي اهڙين شرطن سان شرطون لڳائيندا آهن جيڪي الله جي ڪتاب ۾ نه آهن. شرط ڪهڙي به شڪل اختيار ڪري جيڪا الله جي ڪتاب جي مطابق نه هجي، شرط باطل آهي، جيتوڻيڪ اها شرط کان سو ڀيرا وڌيڪ هجي. الله جا فيصلا وڌيڪ لائق آهن - پورا ٿيڻ لاءِ - ۽ شرطون - جيڪي الله پاران مقرر ڪيون ويون آهن - مضبوط آهن. حقيقت ۾، غلام جي سرپرستي ان لاءِ آهي جيڪو ان کي آزاد ڪري ٿو'.