Penjelasan tentang ketidakhadiran Utsman di beberapa peristiwa dan tangan Utsman diwakili oleh tangan Nabi Muhammad

Imam Tirmidzi : 3639

حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَوْهَبٍأَنَّ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ مِصْرَ حَجَّ الْبَيْتَ فَرَأَى قَوْمًا جُلُوسًا فَقَالَ مَنْ هَؤُلَاءِ قَالُوا قُرَيْشٌ قَالَ فَمَنْ هَذَا الشَّيْخُ قَالُوا ابْنُ عُمَرَ فَأَتَاهُ فَقَالَ إِنِّي سَائِلُكَ عَنْ شَيْءٍ فَحَدِّثْنِي أَنْشُدُكَ اللَّهَ بِحُرْمَةِ هَذَا الْبَيْتِ أَتَعْلَمُ أَنَّ عُثْمَانَ فَرَّ يَوْمَ أُحُدٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ أَتَعْلَمُ أَنَّهُ تَغَيَّبَ عَنْ بَيْعَةِ الرِّضْوَانِ فَلَمْ يَشْهَدْهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ أَتَعْلَمُ أَنَّهُ تَغَيَّبَ يَوْمَ بَدْرٍ فَلَمْ يَشْهَدْ قَالَ نَعَمْ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ فَقَالَ لَهُ ابْنُ عُمَرَ تَعَالَ أُبَيِّنْ لَكَ مَا سَأَلْتَ عَنْهُ أَمَّا فِرَارُهُ يَوْمَ أُحُدٍ فَأَشْهَدُ أَنَّ اللَّهَ قَدْ عَفَا عَنْهُ وَغَفَرَ لَهُ وَأَمَّا تَغَيُّبُهُ يَوْمَ بَدْرٍ فَإِنَّهُ كَانَتْ عِنْدَهُ أَوْ تَحْتَهُ ابْنَةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكَ أَجْرُ رَجُلٍ شَهِدَ بَدْرًا وَسَهْمُهُ وَأَمَرَهُ أَنْ يَخْلُفَ عَلَيْهَا وَكَانَتْ عَلِيلَةً وَأَمَّا تَغَيُّبُهُ عَنْ بَيْعَةِ الرِّضْوَانِ فَلَوْ كَانَ أَحَدٌ أَعَزَّ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ عُثْمَانَ لَبَعَثَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَانَ عُثْمَانَ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عُثْمَانَ إِلَى مَكَّةَ وَكَانَتْ بَيْعَةُ الرِّضْوَانِ بَعْدَ مَا ذَهَبَ عُثْمَانُ إِلَى مَكَّةَ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ الْيُمْنَى هَذِهِ يَدُ عُثْمَانَ وَضَرَبَ بِهَا عَلَى يَدِهِ فَقَالَ هَذِهِ لِعُثْمَانَ قَالَ لَهُ اذْهَبْ بِهَذَا الْآنَ مَعَكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

Mae wedi dweud wrthym [Salih bin Abdullah] fod wedi dweud wrthym [Abu 'Awanah] gan [Uthman bin Abdullah bin Mauhab] fod dyn o bobl yr Aifft wedi gwneud pererindod i deml Allah, yna gwelodd bobl yn eistedd a dweud; 'Pwy ydyn nhw?' atebasant; 'Quraish' yna dywedodd; 'Pwy yw'r hen ŵr hwn?' atebasant; '[Ibn Umar]' yna daeth ato a dweud; 'Yn wir rwy'n gofyn rhywbeth i chi, felly dywedwch wrthyf - hadith - 'Rwy'n tyngu i chi gydag anrhydedd y Baitullah hwn, a oeddech chi'n gwybod bod Uthman wedi ffoi o frwydr Uhud?' atebodd; 'Ydw' a oeddech chi'n gwybod nad oedd yn bresennol yn Bai'at Rihwan?' atebodd Ibn Umar; 'Ydw' gofynnodd y dyn; 'A oeddech chi'n gwybod nad oedd Uthman yn bresennol ym Mrwydr Badr ac nad oedd yn dyst iddi?' atebodd Ibn Umar; 'Ydw' ebychodd y dyn; 'Mae Allah yn Fawr.' Felly dywedodd Ibn Umar wrtho; 'Byddaf yn egluro'r hyn a ofynnwch. O ran ei ffoi ym mrwydr Uhud, rwy'n tystio'n wirioneddol fod Allah wedi maddau ac wedi'i faddau. O ran ei absenoldeb o Frwydr Badr, oherwydd ar y pryd roedd yn gofalu am ei ferch, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam, felly dywedodd Negesydd Allah shallallahu 'alaihi wasallam wrtho: 'Byddwch yn cael gwobr fel gwobr y rhai a gymerodd ran ym mrwydr Badr yn ogystal â'i gyfrannau - y gyfran ghanimah-', yna gorchmynnodd iddo aros a gofalu am ei ferch a oedd yn sâl. Er nad oedd yn bresennol yn yr addewid teyrngarwch, yna pe bai rhywun o ddinas Makkah a oedd yn fwy awdurdodol nag Uthman, yn wir byddai Negesydd Allah shallallahu 'alaihi wasallam wedi'i anfon yn lle Uthman, anfonodd Negesydd Allah shallallahu 'alaihi wasallam Uthman i Makkah, tra bod yr addewid teyrngarwch wedi digwydd ar ôl i Uthman adael am Makkah, meddai Ibn Umar; yna ystumiodd Negesydd Allah shallallahu 'alaihi wasallam â'i law dde wrth ddweud: 'Dyma law Uthman'. Yna rhoddodd ei law arall ar ben y llaw flaenorol gan ddweud: 'Mae'r addewid hwn ar gyfer Uthman'. Dywedodd Ibn Umar wrth y dyn; 'Ewch gyda'r ateb hwn ar hyn o bryd'. Dywedodd Abu Isa; 'Mae'r hadith hwn yn hadith hasan sahih'.