Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)



Kisah perjalanan Nabi Musa 'alaihissalam menuntut ilmu dan pertemuannya dengan Nabi Khidhir 'alaihissalam

Imam Tirmidzi : 3074

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍإِنَّ نَوْفًا الْبِكَالِيَّ يَزْعُمُ أَنَّ مُوسَى صَاحِبَ بَنِي إِسْرَائِيلَ لَيْسَ بِمُوسَى صَاحِبِ الْخَضِرِ قَالَ كَذَبَ عَدُوُّ اللَّهِ سَمِعْتُ أُبَيَّ بْنَ كَعْبٍ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ قَامَ مُوسَى خَطِيبًا فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ فَسُئِلَ أَيُّ النَّاسِ أَعْلَمُ فَقَالَ أَنَا أَعْلَمُ فَعَتَبَ اللَّهُ عَلَيْهِ إِذْ لَمْ يَرُدَّ الْعِلْمَ إِلَيْهِ فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَيْهِ أَنَّ عَبْدًا مِنْ عِبَادِي بِمَجْمَعِ الْبَحْرَيْنِ هُوَ أَعْلَمُ مِنْكَ قَالَ أَيْ رَبِّ فَكَيْفَ لِي بِهِ فَقَالَ لَهُ احْمِلْ حُوتًا فِي مِكْتَلٍ فَحَيْثُ تَفْقِدُ الْحُوتَ فَهُوَ ثَمَّ فَانْطَلَقَ وَانْطَلَقَ مَعَهُ فَتَاهُ وَهُوَ يُوشَعُ بْنُ نُونٍ فَجَعَلَ مُوسَى حُوتًا فِي مِكْتَلٍ فَانْطَلَقَ هُوَ وَفَتَاهُ يَمْشِيَانِ حَتَّى أَتَيَا الصَّخْرَةَ فَرَقَدَ مُوسَى وَفَتَاهُ فَاضْطَرَبَ الْحُوتُ فِي الْمِكْتَلِ حَتَّى خَرَجَ مِنْ الْمِكْتَلِ فَسَقَطَ فِي الْبَحْرِ قَالَ وَأَمْسَكَ اللَّهُ عَنْهُ جِرْيَةَ الْمَاءِ حَتَّى كَانَ مِثْلَ الطَّاقِ وَكَانَ لِلْحُوتِ سَرَبًا وَكَانَ لِمُوسَى وَلِفَتَاهُ عَجَبًا فَانْطَلَقَا بَقِيَّةَ يَوْمِهِمَا وَلَيْلَتِهِمَا وَنُسِّيَ صَاحِبُ مُوسَى أَنْ يُخْبِرَهُ فَلَمَّا أَصْبَحَ مُوسَى قَالَ لِفَتَاهُ{ آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا }قَالَ وَلَمْ يَنْصَبْ حَتَّى جَاوَزَ الْمَكَانَ الَّذِي أُمِرَ بِهِ قَالَ{ أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهُ إِلَّا الشَّيْطَانُ أَنْ أَذْكُرَهُ وَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ عَجَبًا }قَالَ مُوسَى{ ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِ فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا }قَالَ يَقُصَّانِ آثَارَهُمَا قَالَ سُفْيَانُ يَزْعُمُ نَاسٌ أَنَّ تِلْكَ الصَّخْرَةَ عِنْدَهَا عَيْنُ الْحَيَاةِ وَلَا يُصِيبُ مَاؤُهَا مَيِّتًا إِلَّا عَاشَ قَالَ وَكَانَ الْحُوتُ قَدْ أُكِلَ مِنْهُ فَلَمَّا قُطِرَ عَلَيْهِ الْمَاءُ عَاشَ قَالَ فَقَصَّا آثَارَهُمَا حَتَّى أَتَيَا الصَّخْرَةَ فَرَأَى رَجُلًا مُسَجًّى عَلَيْهِ بِثَوْبٍ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ مُوسَى فَقَالَ أَنَّى بِأَرْضِكَ السَّلَامُ قَالَ أَنَا مُوسَى قَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ نَعَمْ قَالَ يَا مُوسَى إِنَّكَ عَلَى عِلْمٍ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ عَلَّمَكَهُ لَا أَعْلَمُهُ وَأَنَا عَلَى عِلْمٍ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ عَلَّمَنِيهِ لَا تَعْلَمُهُ فَقَالَ مُوسَى{ هَلْ أَتَّبِعُكَ عَلَى أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا قَالَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا وَكَيْفَ تَصْبِرُ عَلَى مَا لَمْ تُحِطْ بِهِ خُبْرًا قَالَ سَتَجِدُنِي إِنْ شَاءَ اللَّهُ صَابِرًا وَلَا أَعْصِي لَكَ أَمْرًا }قَالَ لَهُ الْخَضِرُ{ فَإِنْ اتَّبَعْتَنِي فَلَا تَسْأَلْنِي عَنْ شَيْءٍ حَتَّى أُحْدِثَ لَكَ مِنْهُ ذِكْرًا }قَالَ نَعَمْ فَانْطَلَقَ الْخَضِرُ وَمُوسَى يَمْشِيَانِ عَلَى سَاحِلِ الْبَحْرِ فَمَرَّتْ بِهِمَا سَفِينَةٌ فَكَلَّمَاهُمْ أَنْ يَحْمِلُوهُمَا فَعَرَفُوا الْخَضِرَ فَحَمَلُوهُمَا بِغَيْرِ نَوْلٍ فَعَمَدَ الْخَضِرُ إِلَى لَوْحٍ مِنْ أَلْوَاحِ السَّفِينَةِ فَنَزَعَهُ فَقَالَ لَهُ مُوسَى قَوْمٌ حَمَلُونَا بِغَيْرِ نَوْلٍ عَمَدْتَ إِلَى سَفِينَتِهِمْ فَخَرَقْتَهَا{ لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا إِمْرًا قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِي بِمَا نَسِيتُ وَلَا تُرْهِقْنِي مِنْ أَمْرِي عُسْرًا }ثُمَّ خَرَجَا مِنْ السَّفِينَةِ فَبَيْنَمَا هُمَا يَمْشِيَانِ عَلَى السَّاحِلِ وَإِذَا غُلَامٌ يَلْعَبُ مَعَ الْغِلْمَانِ فَأَخَذَ الْخَضِرُ بِرَأْسِهِ فَاقْتَلَعَهُ بِيَدِهِ فَقَتَلَهُ قَالَ لَهُ مُوسَى{ أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَكِيَّةً بِغَيْرِ نَفْسٍ لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا نُكْرًا قَالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا }قَالَ وَهَذِهِ أَشَدُّ مِنْ الْأُولَى{ قَالَ إِنْ سَأَلْتُكَ عَنْ شَيْءٍ بَعْدَهَا فَلَا تُصَاحِبْنِي قَدْ بَلَغْتَ مِنْ لَدُنِّي عُذْرًا فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ اسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَوَجَدَا فِيهَا جِدَارًا يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ }يَقُولُ مَائِلٌ فَقَالَ الْخَضِرُ بِيَدِهِ هَكَذَا{ فَأَقَامَهُ }فَقَالَ لَهُ مُوسَى قَوْمٌ أَتَيْنَاهُمْ فَلَمْ يُضَيِّفُونَا وَلَمْ يُطْعِمُونَا{ لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا قَالَ هَذَا فِرَاقُ بَيْنِي وَبَيْنِكَ سَأُنَبِّئُكَ بِتَأْوِيلِ مَا لَمْ تَسْتَطِعْ عَلَيْهِ صَبْرًا }قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُ اللَّهُ مُوسَى لَوَدِدْنَا أَنَّهُ كَانَ صَبَرَ حَتَّى يَقُصَّ عَلَيْنَا مِنْ أَخْبَارِهِمَا قَالَ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْأُولَى كَانَتْ مِنْ مُوسَى نِسْيَانٌ قَالَ وَجَاءَ عُصْفُورٌ حَتَّى وَقَعَ عَلَى حَرْفِ السَّفِينَةِ ثُمَّ نَقَرَ فِي الْبَحْرِ فَقَالَ لَهُ الْخَضِرُ مَا نَقَصَ عِلْمِي وَعِلْمُكَ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ إِلَّا مِثْلُ مَا نَقَصَ هَذَا الْعُصْفُورُ مِنْ الْبَحْرِقَالَ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ وَكَانَ يَعْنِي ابْنَ عَبَّاسٍ يَقْرَأُ وَكَانَ أَمَامَهُمْ مَلِكٌ يَأْخُذُ كُلَّ سَفِينَةٍ صَالِحَةٍ غَصْبًا وَكَانَ يَقْرَأُ وَأَمَّا الْغُلَامُ فَكَانَ كَافِرًا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَاهُ الزُّهْرِيُّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ رَوَاهُ أَبُو إِسْحَقَ الْهَمْدَانِيُّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْت أَبَا مُزَاحِمٍ السَّمَرْقَنْدِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ عَلِيَّ بْنَ الْمَدِينِيِّ يَقُولُ حَجَجْتُ حَجَّةً وَلَيْسَ لِي هِمَّةٌ إِلَّا أَنْ أَسْمَعَ مِنْ سُفْيَانَ يَذْكُرُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ الْخَبَرَ حَتَّى سَمِعْتُهُ يَقُولُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ وَقَدْ كُنْتُ سَمِعْتُ هَذَا مِنْ سُفْيَانَ مِنْ قَبْلِ ذَلِكَ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ الْخَبَرَ

A fen erenikich [Ibn Abi Umar] a fen erenikich [Sufyan] seni [Amru bin Dinar] seni [Sa’id bin Jubair] a apasa: Ua apasa ngeni [Ibnu Abbas] pwe Naufan Al Bikali a ekieki pwe Musa ewe a nom ren ekkewe noun Israel esap Musa ewe a nom ren Khadlir, a apasa, Ibn Abbas a apasa: I. [Ubai bin Ka’ab] a apasa: Ua rongorong pwe Rasulullah a apasa; ‘Moses a uta mwen ekkewe Noun Israel pwe epwe fori ew afanafan me a eisini: Io ewe emon mi wor an sine mi nap?, a ponueni: Ngang ewe emon mi wor an sine mi nap. iwe Allah a apungu i pokiten ese angei sinenap, iwe a pwarata ngeni: Mi wor emon me nein Nei kewe chon angang non ewe chufengenin ekkewe ruu sat mi nap seni en non sinenap. Musa a eisini: O Rabb, ifa usun ai upwe tongeni churi i? Allah a apasa: Kopwe uwei emon ik, ika ewe ik epwe morono iwe ina ewe neni epwe nom ie. Musa a feilo fiti noun we chon alillis - noun we chon kaeo - itan Yusya’ bin Nun. Moses a isoni emon ik non ew basket iwe ir me ruemon ra poputa won pecher nupwen ra tori ew fau, ir me ruemon ra annut, ewe ik a mwokut me soposopono ne turutiw non ewe sat iwe mwirin Allah a awesi ewe mwitirin ewe konik pwe a winiti ew bridge-like bow ren ewe ik epwe tongeni su, minne a amwarar ngeni chienan we Moses. Ekkewe ruemon ra niwin pwe repwe nom ran me pwin. Chienan we a monuki an epwe achema ngeni me sorotan Moses a ereni noun kewe chon kaeo: ‘Oupwe uweato ikei am mongo; Ennetin, sia mefi apwangapwang pokiten ach sai’. -Al Israa`: 62- ese mefi apwangapwang tori an a tori ewe neni mi kefinita, chienan we a apasa: ‘Ka sinei pwe nupwen aua kutta nenien op won ewe fau, ua wesewesen monuki -pwe upwe aporausa usun- ena ik me ese wor emon a monuki usun ngang ai upwe aporausa usun tiwenon chok ewe tefil me ewe ik ra angei ar aan non ew sea mi fokkun amwarar. Musa a apasa: Ina ewe -neni- sia kutta. Mwirin ir me ruemon ra niwin, ra tapweno mwirin ar kewe popun fetan’. -Al Israa`: 63-64- iwe, ir me ruemon ra kutta ar kewe esissin sefan. -Sufyan- a apasa: Aramas ra ekieki pwe non ewe fau a wor ew nenien manaw, ika ewe konik a turutiw won och mettoch mi mano iwe epwe manau, a pwan apasa: Ewe ik a feito seni ewe konik pwe nupwen a suki ren konik a manau -me a turutiw non ewe sat- ra sopweno ne tapweno mwirin ewe popun closeme trail pwe ewe mwan a cathesaw tori ra me . a kapong ngeni, a -Khadlir- apasa: Ifa usun a wor kapong non fonuom? Moses a apasa: Ngang Moses. Kadlir a apasa: Musa seni Israel? Musa a pölüeni: Ewer. I -Khadlir- a apasa: O Musa, ennetin ka sinei usun ekkewe chommong sinei usun Allah minne ra aiti ngonuk me minne use sinei. Iwe mi wor ai sinei seni ekkewe chommong sinei usun Allah mi aiti ngeniei me ami ouse sinei’. Musa a apasa ngeni Khadlir: Ngang upwe tongeni tapweno mwirum pwe kopwe aiti ngeniei ewe mirit mi pung me nein ekkewe mirit mi fen aiti ngonuk? A ponueni: Ennetin, kosap tongeni mosonoson ngeniei. Iwe ifa usun kopwe tongeni mosonoson ren och mettoch, nge ese naf om sinei usun? Musa a apasa: Ika Kot epwe mochen, kopwe kuna pwe ngang emon aramas mi mosonoson, iwe usap u ngenikemi non och mettoch. A apasa: Ika kopwe tapwelo mwiri, iwe, kosap eisiniei usun och mettoch, tori ngang üpwe pwisin awewei ngonuk’. Musa a pölüeni: Ewer. Iwe, Musa me Khadlir ra sai won pecher won ewe matau, iwe, efoch wa a fetal mwen mesan me ir me ruemon ra tingorer - ewe chon tumunu ewe wa - pwe repwe uwei ir me ruemon, ra esinna Khidr me ra uwei i nge rese kamo, iwe, Khidr a ekiekin angei eu me nein ekkewe plank seni. Musa a apasa: Pwota ka föri ei ngeni eu aramas . io a fen awora nge ese wor liwinin? ‘Pwata ka fori eu ttit lon ewe wa pwe ka aturalong ekkewe chon sai? Pwungun pwe ka fen fori eu tipis watte. I -Khadlir- a apasa: Ngang use apasa: Ennetin kosapw chiwen mosonoson ngeniei. Musa a apasa: Kosap apunguei ren ai monuki me kosap aweiresiei ren och weires non ai kewe angang’. -Al Israa`: 71-73- iwe ir me ruemon ra tou seni ewe wa me nupwen ra fetan won ewe sat a wor emon semirit a fiti pwan emon semirit, iwe Khadlir a angei mokuran me a nieno. Moses a ereni: ‘Pwata ka nieló emén mi limeliméch, nge esap pokiten a nieló pwal emén? Enlet, ka fen fori och mettoch mi mwaal’. Khidhr a apasa: ‘Use erenuk pwe kosap tongeni mosonottam ngeniei?’ -Al Israa`: 74-75- a apasa: Ei a kon ngaw seni ewe aewin’. Musa a apasa: ‘Ika upwe eisinikemi usun och mettoch mwirin -ei- fansoun, iwe kosap mut ngeniei ai upwe fitikemi, enletin oua fen ngeniei naf popun’. Iwe, ekewe ruoman ra feila; ina popun lupwen ekkewe ruomon ra tori chon eu fonu, ra tingor pwe repwe etiwalo ren chon ena fonu, nge chon ena fonu rese mochen etiwa ir, iwe ir me ruomon ra kuna pwe lon ena fonu arapakan epwe turutiw tittin ekkewe imw. -Al Israa`: 76-77- a apasa: -Ewe tit- a suki, Khadlir a fori esissin ren poun usun ei ‘Mwirin -Khadlir- a awenechara ewe tit’. -Al Israa`: 77- iwe Musa a apasa ngeni: '-Pwata ka mochen fori ei, nupwen- rese etiwakem usun chon kuno ika ngenikem mongo? Musa a apasa: ‘Ika ka mochen, kopwe fen angei liwinin’. Khadlir a apasa: ‘Iei ewe kinikin lefilen ngang me en; Mwirin upwe erenuk popun ekkewe foffor kose tongeni witiwit’. -Al Israa`: 77-78- Ewe Rasulullah a apasa: ‘Amwo Kot epwe umoumoch ngeni Musa, ika pwe i emon aramas mi mosonoson, Allah epwe fen erenikich chommong poraus usun ir me ruemon’. Ewe Soufos a pwan apasa: ‘Ewe aewin mettoch, ina ew mettoch Moses a monuki, emon man a feito me a tori ewe nepoputan ewe wa me a peki och mettoch non ewe sat. Khadlir a apasa ngeni: Ai sile me om sile esap tongeni aukuuku an Allah sile usun chok ewe sat epwe aukuuku pokiten ewe pekin man.’ Sa’id bin Jubair a apasa pwe Ibn Abbas a alleani: “Lon ewe Koran esap amaamahum nge waro’ahum, me ese wor kapas shaatahuin- mi wewe ngeni ‘Me lon ewe Koran a wor eu mochen mi murinno fan iten ir’. A pwal alleani: ‘Lon ewe puken mak lon ewe Koran ese wor kafiron-, weween; Nge ren kukkun semirit - ra nieno - non fansoun mwach repwe winiti chon nukunukumang'. Apu Isa a apasa pwe ei hadith a hasan mi enlet. [Az Zuhri] a aporausa seni [Ubai bin Abdullah bin Utbah] seni [Ibn Abbas] seni [Ubai bin Ka’ab] seni ewe soufos. Iwe, [Abu Ishaq Al Hamdani] a apworausa seni [Sa’id bin Jubair] seni [Ibn Abbas] seni [Ubai bin Ka’ab] seni ewe soufos sallallaahu ‘alaihi wa Salam. Iwe, iei alon: “Ua rongorong [Ali bin Al Madini] a apasa: Ua feilo Hajj me ese wor ai mochen lukun ai upwe rongorong seni [Sufyan] a apasa ewe khabar lon ei hadith tori ai rongorong an apasa: Ua fen erenikem [Amru bin Inarvith] nge a fen apasa ei hadith. ese apasa ewe khabar lon.

Hadith Corroboration :

Imam Ahmad : 20192, 20197, 20200, 20209
Imam Bukhari : 72, 76, 119, 3148, 3149, 6924
Imam Muslim : 4385, 4386, 4388
Imam Tirmidzi : 3074