Malaikat jibril turun lalu mengimami Nabi shalat
Imam Abu Dawud : 333
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ الْمُرَادِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ اللَّيْثِيِّ أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ أَخْبَرَهُأَنَّ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ كَانَ قَاعِدًا عَلَى الْمِنْبَرِ فَأَخَّرَ الْعَصْرَ شَيْئًا فَقَالَ لَهُ عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَمَا إِنَّ جِبْرِيلَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ أَخْبَرَ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِوَقْتِ الصَّلَاةِ فَقَالَ لَهُ عُمَرُ اعْلَمْ مَا تَقُولُ فَقَالَ عُرْوَةُ سَمِعْتُ بَشِيرَ بْنَ أَبِي مَسْعُودٍ يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ نَزَلَ جِبْرِيلُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَنِي بِوَقْتِ الصَّلَاةِ فَصَلَّيْتُ مَعَهُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مَعَهُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مَعَهُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مَعَهُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مَعَهُ يَحْسُبُ بِأَصَابِعِهِ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى الظُّهْرَ حِينَ تَزُولُ الشَّمْسُ وَرُبَّمَا أَخَّرَهَا حِينَ يَشْتَدُّ الْحَرُّ وَرَأَيْتُهُ يُصَلِّي الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ مُرْتَفِعَةٌ بَيْضَاءُ قَبْلَ أَنْ تَدْخُلَهَا الصُّفْرَةُ فَيَنْصَرِفُ الرَّجُلُ مِنْ الصَّلَاةِ فَيَأْتِي ذَا الْحُلَيْفَةِ قَبْلَ غُرُوبِ الشَّمْسِ وَيُصَلِّي الْمَغْرِبَ حِينَ تَسْقُطُ الشَّمْسُ وَيُصَلِّي الْعِشَاءَ حِينَ يَسْوَدُّ الْأُفُقُ وَرُبَّمَا أَخَّرَهَا حَتَّى يَجْتَمِعَ النَّاسُ وَصَلَّى الصُّبْحَ مَرَّةً بِغَلَسٍ ثُمَّ صَلَّى مَرَّةً أُخْرَى فَأَسْفَرَ بِهَا ثُمَّ كَانَتْ صَلَاتُهُ بَعْدَ ذَلِكَ التَّغْلِيسَ حَتَّى مَاتَ وَلَمْ يَعُدْ إِلَى أَنْ يُسْفِرَقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الزُّهْرِيِّ مَعْمَرٌ وَمَالِكٌ وَابْنُ عُيَيْنَةَ وَشُعَيْبُ بْنُ أَبِي حَمْزَةَ وَاللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ وَغَيْرُهُمْ لَمْ يَذْكُرُوا الْوَقْتَ الَّذِي صَلَّى فِيهِ وَلَمْ يُفَسِّرُوهُ وَكَذَلِكَ أَيْضًا رَوَى هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ وَحَبِيبُ بْنُ أَبِي مَرْزُوقٍ عَنْ عُرْوَةَ نَحْوَ رِوَايَةِ مَعْمَرٍ وَأَصْحَابِهِ إِلَّا أَنَّ حَبِيبًا لَمْ يَذْكُرْ بَشِيرًا وَرَوَى وَهْبُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقْتَ الْمَغْرِبِ قَالَ ثُمَّ جَاءَهُ لِلْمَغْرِبِ حِينَ غَابَتْ الشَّمْسُ يَعْنِي مِنْ الْغَدِ وَقْتًا وَاحِدًا وَكَذَلِكَ رُوِيَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثُمَّ صَلَّى بِيَ الْمَغْرِبَ يَعْنِي مِنْ الْغَدِ وَقْتًا وَاحِدًا وَكَذَلِكَ رُوِيَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ مِنْ حَدِيثِ حَسَّانَ بْنِ عَطِيَّةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
আমাক কোৱা হৈছে যে [মুহাম্মাদ বিন চালামা আল মুৰাদি] আমাক [ইবনু ৱাহব] [উছামা বিন জাইদ আল লাইত্সী]ৰ পৰা [ইবনু শ্বিহাব]ৰ পৰা কৈছে যে তেওঁ তেওঁক কৈছে যে উমৰ বিন আব্দুল আজিজে এবাৰ আছৰৰ সময়ৰ শেষলৈকে মঞ্চত প্ৰচাৰ কৰি বহিছিল। গতিকে উৰৱাহ বিন আজ জুবাইৰে তেওঁক ক’লে; অনুগ্ৰহ কৰি জানি থওক, সঁচাকৈয়ে জিব্ৰিল আলাইহিছ ছালামে মহম্মদ ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামক নামাজৰ সময়ৰ বিষয়ে অৱগত কৰিছে। গতিকে উমৰে তেওঁক ক’লে; আপুনি কি কৈছে জানি লওক। [উৰৱাহ] ক’লে; মই [বছিৰ বিন আবু মাছ’উদে] কোৱা শুনিছিলো; মই [আবু মাছুদ আল আনছাৰীয়ে] কোৱা শুনিছো; ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে কোৱা শুনিছোঁ: জিব্ৰিল আলাইহিছ চালামে নামি আহি মোক নামাজৰ সময়ৰ কথা ক’লে। মই তেওঁৰ লগত নামাজ পঢ়িলোঁ, তাৰ পিছত তেওঁৰ লগত নামাজ পঢ়িলোঁ, তাৰ পিছত তেওঁৰ সৈতে নামাজ পঢ়িলোঁ, তাৰ পিছত তেওঁৰ সৈতে নামাজ পঢ়িলোঁ’, তেওঁ আঙুলিৰে পাঁচটা নামাজ গণিলে, তাৰ পিছত মই দেখিলোঁ আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে সূৰ্য্য পিছলি গ’লে নামাজ পঢ়ি আছে, আৰু কেতিয়াবা গৰম বেছি বেয়া হোৱালৈকে শেষ কৰি দিছিল, আৰু হালধীয়া ৰং সোমোৱাৰ আগতেই তেওঁক আছৰৰ নামাজ পঢ়ি থকা দেখিলোঁ তাৰ পিছত কোনোবাই নামাজৰ পৰা সূৰ্য্য অস্ত যোৱাৰ আগতেই ধুল হুলাইফালৈ গৈছিল। তাৰ পিছত সূৰ্য্য অস্ত যোৱাৰ সময়ত মাঘৰিব নামাজ, আৰু দিগন্ত ক’লা হ’লে ঈশা নামাজ পঢ়িছিল আৰু কেতিয়াবা মানুহবোৰ গোট খোৱালৈকে শেষ কৰিছিল। আৰু কেতিয়াবা ঘলাবোৰ - ৰাতিৰ অন্তিম আন্ধাৰ ৰাতিপুৱাৰ পোহৰৰ লগত মিহলি হৈ যোৱাৰ সময়ত আৰু আন কোনো অনুষ্ঠানত পোহৰ উজ্জ্বল হ’লে ফজৰ নামাজ পঢ়িছিল। ইয়াৰ পিছত ঘলাবোৰৰ সময়ত তেওঁ মৃত্যুৰ আগলৈকে নামাজ পঢ়িছিল আৰু পোহৰ উজ্জ্বল নোহোৱালৈকে কেতিয়াও ফজৰ নামাজ আওৰাই নকৰিছিল। আবু দাউদে ক’লে; এই হাদীছ [আজ জুহৰী], [মা’মাৰ] আৰু [মালিক] আৰু [ইবনে উয়াইনাহ] আৰু [ছ্যুইব বিন আবু হামজাহ] আৰু [আল লাইতছ বিন বিন ছাদ]ৰ পৰা বর্ণনা কৰিছে আৰু তেওঁলোকৰ বাহিৰেও, তেওঁ ইয়াৰ ওপৰত নামাজ পঢ়া সময়ৰ কথা উল্লেখ কৰা নাই আৰু ইয়াৰ ব্যাখ্যাও কৰা নাই। ঠিক তেনেদৰে [হিছ্যাম বিন উৰৱাহ] আৰু [হবিব বিন আবু মৰ্জুকে] [উৰৱাহ]ৰ পৰা বৰ্ণিত কৰিছে যেনে মা’মাৰ আৰু তেওঁৰ বন্ধুসকলৰ ইতিহাস, কেৱল হাবিবে বাছিৰৰ কথা উল্লেখ কৰা নাছিল। আৰু [ৱাহব বিন কাইছানে] ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ পৰা [জাবিৰ]ৰ পৰা মগৰিবৰ সময়ৰ বিষয়ে বর্ণনা কৰিছে, তেওঁ কৈছে; তাৰ পিছত জিব্ৰিলে ৰাছুলুল্লাহৰ ওচৰলৈ গ’ল মাগৰিব নামাজ কৰিবলৈ অৰ্থাৎ পিছদিনা একে সময়তে। একেদৰে আবু হুৰাইৰাৰ পৰা নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ পৰা বর্ণিত হৈছে, তেওঁ কৈছে, ‘তাৰ পিছত জব্রেলে মোৰ লগত অৰ্থাৎ পিছদিনা একে সময়তে নামাজ দিলে। একেদৰে [আব্দুল্লাহ বিন আমৰ বিন আল আছ]ৰ পৰা [হাছান বিন আথিয়াহ]ৰ হাদীছৰ পৰা [আমৰ বিন শ্বুআইব]ৰ পৰা [তেওঁৰ পিতৃৰ পৰা] [তেওঁৰ দাদা]ৰ পৰা নবী ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ পৰা বর্ণিত হৈছে।