Malaikat Jibril yang memancarkan air Zam-zam untuk Hajar dan Ismail
Imam Ahmad : 3080
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ وَكَثِيرِ بْنِ كَثِيرِ بْنِ الْمُطَّلِبِ بْنِ أَبِي وَدَاعَةَ يَزِيدُ أَحَدُهُمَا عَلَى الْآخَرِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ أَوَّلُ مَا اتَّخَذَتْ النِّسَاءُ الْمِنْطَقَ مِنْ قِبَلِ أُمِّ إِسْمَاعِيلَ اتَّخَذَتْ مِنْطَقًا لِتُعَفِّيَ أَثَرَهَا عَلَى سَارَةَ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ رَحِمَ اللَّهُ أُمَّ إِسْمَاعِيلَ لَوْ تَرَكَتْ زَمْزَمَ أَوْ قَالَ لَوْ لَمْ تَغْرِفْ مِنْ الْمَاءِ لَكَانَتْ زَمْزَمُ عَيْنًا مَعِينًا قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَلْفَى ذَلِكَ أُمَّ إِسْمَاعِيلَ وَهِيَ تُحِبُّ الْإِنْسَ فَنَزَلُوا وَأَرْسَلُوا إِلَى أَهْلِيهِمْ فَنَزَلُوا مَعَهُمْ وَقَالَ فِي حَدِيثِهِ فَهَبَطَتْ مِنْ الصَّفَا حَتَّى إِذَا بَلَغَتْ الْوَادِيَ رَفَعَتْ طَرَفَ دِرْعِهَا ثُمَّ سَعَتْ سَعْيَ الْإِنْسَانِ الْمَجْهُودِ حَتَّى جَاوَزَتْ الْوَادِيَ ثُمَّ أَتَتْ الْمَرْوَةَ فَقَامَتْ عَلَيْهَا وَنَظَرَتْ هَلْ تَرَى أَحَدًا فَلَمْ تَرَ أَحَدًا فَفَعَلَتْ ذَلِكَ سَبْعَ مَرَّاتٍ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلِذَلِكَ سَعْيُ النَّاسِ بَيْنَهُمَا
hi byerile [Abdurrazaq] u hi byerile [Ma’mar] ku suka eka [Ayyub] na [Katsir bin Katsir bin Al Muththalib bin Abu Wada’ah], xin’wana xa swona xi engetela eka xin’wana, ku suka eka [Sa’id bin Jubair], [Ibn Abbas] u te; Wansati wo sungula ku ambala bandi a ku ri mana wa Isma’il, u ri ambale leswaku Sara a nga voni nchumu wa rona. Kutani u boxe hadith, Ibn Abbas u te; Onge Allah a nga va ni tintswalo eka mana wa Isma’il, loko a siya mati ya Zamzam, kumbe a ku; Loko a a nga tshovelanga mati, a ma ta va ma fana ni xihlovo lexi tolovelekeke lexi khulukaka -ehenhla ka misava-. Ibn Abbas u te; Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Kutani mana wa Isma’il u kume mati naswona u tsakile hi vukona bya vanhu. Hiloko vanhu va yima, va vitana mindyangu ya vona, kutani va tshama swin'we'. U te eka hadith ya yena: ‘Kutani u rhelerile kusuka exitsungeni xa Safa, kufikela loko a fika enkoveni, a tlakusa xirhendzevutani xa swiambalo swa yena, kutani a tsutsuma hi ku nonoka ku kondza a hundza nkova, kutani a khandziya xitsunga xa Marwah kutani a yima ehenhla ka xona, a languta ku vona loko a vona munhu, kambe anga vonanga munhu. Leswi u swi endle ka nkombo. Ibn Abbas u te; Muprofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u te: ‘Hikokwalaho vanhu va endla sa’i exikarhi ka leswimbirhi’.