Al Alim
Imam Ahmad : 2024
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ مَنْصُورٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { وَالَّذِينَ يَرْمُونَ الْمُحْصَنَاتِ ثُمَّ لَمْ يَأْتُوا بِأَرْبَعَةِ شُهَدَاءَ فَاجْلِدُوهُمْ ثَمَانِينَ جَلْدَةً وَلَا تَقْبَلُوا لَهُمْ شَهَادَةً أَبَدًا } قَالَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ وَهُوَ سَيِّدُ الْأَنْصَارِ أَهَكَذَا نَزَلَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مَعْشَرَ الْأَنْصَارِ أَلَا تَسْمَعُونَ إِلَى مَا يَقُولُ سَيِّدُكُمْ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ لَا تَلُمْهُ فَإِنَّهُ رَجُلٌ غَيُورٌ وَاللَّهِ مَا تَزَوَّجَ امْرَأَةً قَطُّ إِلَّا بِكْرًا وَمَا طَلَّقَ امْرَأَةً لَهُ قَطُّ فَاجْتَرَأَ رَجُلٌ مِنَّا عَلَى أَنْ يَتَزَوَّجَهَا مِنْ شِدَّةِ غَيْرَتِهِ فَقَالَ سَعْدٌ وَاللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي لَأَعْلَمُ أَنَّهَا حَقٌّ وَأَنَّهَا مِنْ اللَّهِ تَعَالَى وَلَكِنِّي قَدْ تَعَجَّبْتُ أَنِّي لَوْ وَجَدْتُ لَكَاعًا تَفَخَّذَهَا رَجُلٌ لَمْ يَكُنْ لِي أَنْ أَهِيجَهُ وَلَا أُحَرِّكَهُ حَتَّى آتِيَ بِأَرْبَعَةِ شُهَدَاءَ فَوَاللَّهِ لَا آتِي بِهِمْ حَتَّى يَقْضِيَ حَاجَتَهُ قَالَ فَمَا لَبِثُوا إِلَّا يَسِيرًا حَتَّى جَاءَ هِلَالُ بْنُ أُمَيَّةَ وَهُوَ أَحَدُ الثَّلَاثَةِ الَّذِينَ تِيبَ عَلَيْهِمْ فَجَاءَ مِنْ أَرْضِهِ عِشَاءً فَوَجَدَ عِنْدَ أَهْلِهِ رَجُلًا فَرَأَى بِعَيْنَيْهِ وَسَمِعَ بِأُذُنَيْهِ فَلَمْ يَهِجْهُ حَتَّى أَصْبَحَ فَغَدَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي جِئْتُ أَهْلِي عِشَاءً فَوَجَدْتُ عِنْدَهَا رَجُلًا فَرَأَيْتُ بِعَيْنَيَّ وَسَمِعْتُ بِأُذُنَيَّ فَكَرِهَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا جَاءَ بِهِ وَاشْتَدَّ عَلَيْهِ وَاجْتَمَعَتْ الْأَنْصَارُ فَقَالُوا قَدْ ابْتُلِينَا بِمَا قَالَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ الْآنَ يَضْرِبُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هِلَالَ بْنَ أُمَيَّةَ وَيُبْطِلُ شَهَادَتَهُ فِي الْمُسْلِمِينَ فَقَالَ هِلَالٌ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَرْجُو أَنْ يَجْعَلَ اللَّهُ لِي مِنْهَا مَخْرَجًا فَقَالَ هِلَالٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي قَدْ أَرَى مَا اشْتَدَّ عَلَيْكَ مِمَّا جِئْتُ بِهِ وَاللَّهُ يَعْلَمُ إِنِّي لَصَادِقٌ وَ وَاللَّهِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُرِيدُ أَنْ يَأْمُرَ بِضَرْبِهِ إِذْ أَنْزَلَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَحْيَ وَكَانَ إِذَا نَزَلَ عَلَيْهِ الْوَحْيُ عَرَفُوا ذَلِكَ فِي تَرَبُّدِ جِلْدِهِ يَعْنِي فَأَمْسَكُوا عَنْهُ حَتَّى فَرَغَ مِنْ الْوَحْيِ فَنَزَلَتْ { وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ وَلَمْ يَكُنْ لَهُمْ شُهَدَاءُ إِلَّا أَنْفُسُهُمْ فَشَهَادَةُ أَحَدِهِمْ } الْآيَةَ فَسُرِّيَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبْشِرْ يَا هِلَالُ فَقَدْ جَعَلَ اللَّهُ لَكَ فَرَجًا وَمَخْرَجًا فَقَالَ هِلَالٌ قَدْ كُنْتُ أَرْجُو ذَاكَ مِنْ رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْسِلُوا إِلَيْهَا فَأَرْسَلُوا إِلَيْهَا فَجَاءَتْ فَقَرَأَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِمَا وَذَكَّرَهُمَا وَأَخْبَرَهُمَا أَنَّ عَذَابَ الْآخِرَةِ أَشَدُّ مِنْ عَذَابِ الدُّنْيَا فَقَالَ هِلَالٌ وَاللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَقَدْ صَدَقْتُ عَلَيْهَا فَقَالَتْ كَذَبَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَاعِنُوا بَيْنَهُمَا فَقِيلَ لِهِلَالٍ اشْهَدْ فَشَهِدَ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الصَّادِقِينَ فَلَمَّا كَانَ فِي الْخَامِسَةِ قِيلَ يَا هِلَالُ اتَّقِ اللَّهَ فَإِنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ وَإِنَّ هَذِهِ الْمُوجِبَةُ الَّتِي تُوجِبُ عَلَيْكَ الْعَذَابَ فَقَالَ وَاللَّهِ لَا يُعَذِّبُنِي اللَّهُ عَلَيْهَا كَمَا لَمْ يَجْلِدْنِي عَلَيْهَا فَشَهِدَ فِي الْخَامِسَةِ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنْ الْكَاذِبِينَ ثُمَّ قِيلَ لَهَا اشْهَدِي أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الْكَاذِبِينَ فَلَمَّا كَانَتْ الْخَامِسَةُ قِيلَ لَهَا اتَّقِ اللَّهَ فَإِنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ وَإِنَّ هَذِهِ الْمُوجِبَةُ الَّتِي تُوجِبُ عَلَيْكِ الْعَذَابَ فَتَلَكَّأَتْ سَاعَةً ثُمَّ قَالَتْ وَاللَّهِ لَا أَفْضَحُ قَوْمِي فَشَهِدَتْ فِي الْخَامِسَةِ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ الصَّادِقِينَ فَفَرَّقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُمَا وَقَضَى أَنَّهُ لَا يُدْعَى وَلَدُهَا لِأَبٍ وَلَا تُرْمَى هِيَ بِهِ وَلَا يُرْمَى وَلَدُهَا وَمَنْ رَمَاهَا أَوْ رَمَى وَلَدَهَا فَعَلَيْهِ الْحَدُّ وَقَضَى أَنْ لَا بَيْتَ لَهَا عَلَيْهِ وَلَا قُوتَ مِنْ أَجْلِ أَنَّهُمَا يَتَفَرَّقَانِ مِنْ غَيْرِ طَلَاقٍ وَلَا مُتَوَفًّى عَنْهَا وَقَالَ إِنْ جَاءَتْ بِهِ أُصَيْهِبَ أُرَيْسِحَ حَمْشَ السَّاقَيْنِ فَهُوَ لِهِلَالٍ وَإِنْ جَاءَتْ بِهِ أَوْرَقَ جَعْدًا جُمَالِيًّا خَدَلَّجَ السَّاقَيْنِ سَابِغَ الْأَلْيَتَيْنِ فَهُوَ لِلَّذِي رُمِيَتْ بِهِ فَجَاءَتْ بِهِ أَوْرَقَ جَعْدًا جُمَالِيًّا خَدَلَّجَ السَّاقَيْنِ سَابِغَ الْأَلْيَتَيْنِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْلَا الْأَيْمَانُ لَكَانَ لِي وَلَهَا شَانٌ قَالَ عِكْرِمَةُ فَكَانَ بَعْدَ ذَلِكَ أَمِيرًا عَلَى مِصْرٍ وَكَانَ يُدْعَى لِأُمِّهِ وَمَا يُدْعَى لِأَبِيهِ
Wakatwaambila [Yazid] wakatwaambila ['Abbad bin Mansur] kuzwa kuli [Ikrimah] kuzwa kuli [Ibn 'Abbas], wakati; Eelyo kapango nikakasika: -Aabo batamikizya bamakaintu babotu kuti bachita bwaamu mpawo kabataleti bakamboni bone, mpawo aabo babatamikizya bayooumwa ziindi zili makumi musanu atutatu, mpawo tabakazumini bumboni bwabo kukabe kutamani-' Sa'd bin Ubadah, - wakali musololi wa Ansar wakaamba; 'Sena mbombubo kapango mbokakayubununwa, O Mutumwa wa Allah?' Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam wakasandula kuti: 'Obantu ba Ansar, sena tiimwakamvwa ncaakaamba musololi wanu?' Bakaingula kuti; 'O Mutumwa wa Allah, utamutongooki, -nkaambo- masimpe ngumuntu ulabbivwe. Kuli Allah, kunyina naakakwata kunze lya musimbi, alimwi kunyina naakaleka mukaintu wakwe, nkaambo wakali abbbivwe kapati. Sa'd wakati; 'Ali Allah, O Mutumwa wa Allah, masimpe ndilizi kuti kapango nkamasimpe, akuti kazwa kuli Allah. Nokuba boobo, inga ndagambwa kuti -naa- ndajana kuti mwanakazi ooyo wakasinganizyigwa wakatundululwa amwaalumi, -pele- Ime nsyejisi nguzu zyakunyema akutanda mwaalumi ooyo, kusikila ndikape bakamboni bone. Kuli Allah, Ime nsyekonzyi kuzipa kusikila mwaalumi azuzikizye nzyayanda'. Walo -Ibn 'Abbas- wakati; Kakutanainda chiindi chilamfu, Hilal bin Umayyah wakasika. Wakali umwi wabantu botatwe bakaambilwa kuti beempwe. Wakaboola -kumukwasyi wakwe- kuzwa kudolopo lyakwe masiku, mpawo wakajana mwaalumi afwaafwi amukwasyi wakwe. Wakabona ameso aakwe akumvwa amatwi aakwe. Pesi tanaakajisi nguzu zyakunyemena mwaalumi ooyu kusikila buzuba butobela. Mpawo wakazwa mafwumofwumo kuti akaswaangane aMutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam mpawo wakati; 'O Mutumwa wa Allah, mubwini jilo masiku ndakaunka kumukwasyi wangu, mpawo ndakajana mwaalumi afwaafwi amukayintu wangu. Ndilabona ameso aangu mpawo ndimvwa amatwi aangu. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam tanaakakkomana amakani aakaletwa a Hilal mpawo makani aaya akali kumukatazya. Aawo, bantu ba Ansar bakabungana, mpawo bakati; 'Masimpe, twakasunkwa achimwi chintu Sa'd bin Ubadah nchaakaamba. Lino Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam wakauma Hilal bin Umayyah mpawo wakalesya bumboni bwakwe kunembo lyaba Mozilemu. Hilal wakati; 'Ali Allah, ndilangila kuti Allah ulandipa nzila yakuzwa kumukaintu wangu'. Hilal wakati alimwi; 'O Mutumwa wa Allah, masimpe ndibona chintu chiyumu kuli nduwe - eecho - nkokuti - muchikozyano chamakani ngondakaleta. Allah nguuzyi kabotu kuti ndili muntu uusyomeka ncobeni'. Kuli Allah, masimpe Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam wakali kuyanda kulailila kuti aume Hilal, nkaambo Allah uyootuma chiyubunuzyo kuli Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam. Mubunike, ikuti naa chiyubunuzyo chakali kuboola kuli nguwe, bakalizyi kwiinda mukusanduka kwachikumba chakwe chakaba chisiya/siya. Eezi zyaamba kuti tiibakamunyonganya kusikila naakamanizya -kutambula- chiyubunuzyo. Mpawo kapango kakasika ansi: '-Aabo batamikizya banakazi babo kuti bacita bwaamu, nikuba kuti tabajisi bakamboni bambi kunze lyabo beni, mpawo bumboni bwamuntu ooyo nkukonka ziindi zyone muzina lya Allah-' kusikila kumamanino akapango. Mpawo Mutumwa wa Allah (luumuno azilongezyo zya Allaah zibe alinguwe) wakajalula mpawo wakati: 'Kokkomana, O Hilal, -nkaambo- masimpe Allah wakubambila busena anzila yakuzwa'. Hilal wakasandula; 'Nchoonzyo ndilangila eecho kuzwa kuli Mwami wangu'. Aboobo Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam wakati: 'Tuma lugwalo -lwanduwe- kumwanakazi -mukaintu wa Hilal-'. Beenzinyina mpawo bakatuma lugwalo kumwanakazi mpawo mwanakazi wakaboola. Rasulullah shallal Lahu 'alaihi wasallam mpawo wakabala kapango aaka kuli Hilal bin Umayyah amukayintu wakwe. Mpawo wakabayeezya akuzibisya boonse bobile kuti kupenga kwabuumi bwakumbele nkuyumu kwiinda kupenga kwanyika. Hilal wakati; 'A Allah, O Mutumwa wa Allah, ndakali kusyomeka aawo'. Imukayintu waHilal wakasandula kuti; 'Wakabeja'. Aboobo Mutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam wakati: '-Amubale mitwe yamakani ya li'an akati kanu kuli mbabo boonse'. Kwakaambwa kuli Hilal kuti, 'Kopa bumboni'. Mpawo Hilal wakapa bumboni abumboni bone muzina lya Allah, kuti masimpe wakali umwi wabantu bakasimpe. Eelyo nolyasikila lyamusanu lyaambwa kuti -kuli Hilal-; 'O Hilal, koyoowa Allah, nkaambo masimpe mapenzi aanyika eeyi maubauba kwiinda mapenzi aabuumi bwakumbele. Alimwi masimpe eechi nchimwi chazintu zipa kuti kube kupenzyegwa kuli nduwe'. Hilal wakasandula; 'A Allah, Allah takonzyi kundipenzya nkaambo kakwe -mukayintu wakwe-, mbweenya mbwaatakonzyi kundisubula -nkaambo ka- mwanakazi ooyu'. Hilal mpawo wakapa bumboni bwamusanu, kuti kutukila kwa Allah kwakali kuyoomusikila kuti kali akati kabaabo bakabeja. Kuzwa waawo kwakaambwa kumukaintu wa Hilal kuti; 'Amupe bumboni ziindi zyone muzina lya Allah, kuti masimpe walo - Hilal - uli akati kabaabo babeja. Alimwi kuti eechi nchintu chiyanda kupenzyegwa kuli nduwe'. Imukayintu waHilal wakaumuna kwakaindi kaniini mpawo wakati; 'Ali Allah, nsikonzyi kunyonyoona bantu bangu'. Imukayintu wa Hilal mpawo wakapa bumboni bwamusanu kuti chisubulo cha Allah chiyoomusikila kuti Hilal kali akati kabaluleme. Aboobo Mushinshimi sallallaahu 'alaihi wasallam wakabaandaanya bobile mpawo wakayeeya kuti mwana teelede kwiitwa azina lyawisi, imukayintu takachikonzyi kupegwa mulandu mpawo taakwe naakali kuyootamikizya mwana. Kufwumbwa uutamikizya mwanakazi naa mwanaakwe kuti wacita bumambe uyoosubulwa. Mpawo wakayeeya kuti Hilal tanaakali kuyandika kupa busena bwakukkala azyakulya kumukayintu wakwe nkaambo tiibakaandaanizyigwa akulekana naa lufu. Mutumwa wa Allah wakati: 'Ikuti mwanakazi wazyala mwana uujisi chikumba chisalala pyu, kajisi mutwe muniini antoomwe abana babo boonse bobile, nkokuti mwana wa Hilal. Nokuba boobo, kuti wazyala mwana ulachikumba chisiya, chikunkumuka, mawulu mapati amaulu mapati, nkokuti mwana wamuntu uupegwa mulandu.' Mpawo imukayintu wa Hilal wakazyala mwana wakajisi chikumba chisiya, chikunkumuka, mawulu mapati, maulu mapati amatumbu mapati. Aboobo Mushinshimi sallallaahu 'alaihi wasallam wakati: 'Ikuti nikwatali chikonke, nokwakali chintu aakati kandime amwanakazi oyo'. Ikrimah wakati; "Aboobo mwana naakaba musololi muEgepita, wakali kwiitwa azina lyabanyina, kutali zina lyawisi."
Hadith Corroboration :
Imam Ahmad : 49, 60, 77, 418, 444, 497, 2024, 2183, 2437, 2775, 3477, 3561, 3572, 3584, 3721, 3954, 4032, 4536, 4887, 4975, 5770, 5902, 6309, 6555, 7620, 8040, 8042, 8472, 9137, 9301, 11047, 14180, 15617, 16541, 16851, 19585, 20261, 20354, 20479, 20678, 21908, 22046, 22756, 24444
Imam Bukhari : 981, 4261, 4405, 4477, 6831, 6876
Imam Abu Dawud : 4405, 4420, 4425
Imam Tirmidzi : 3314, 3452
Imam Darimi : 2573