Penjelasan tentang ketidakhadiran Utsman di beberapa peristiwa dan tangan Utsman diwakili oleh tangan Nabi Muhammad
Imam Bukhari : 3759
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ أَخْبَرَنَا أَبُو حَمْزَةَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ مَوْهَبٍ قَالَجَاءَ رَجُلٌ حَجَّ الْبَيْتَ فَرَأَى قَوْمًا جُلُوسًا فَقَالَ مَنْ هَؤُلَاءِ الْقُعُودُ قَالُوا هَؤُلَاءِ قُرَيْشٌ قَالَ مَنْ الشَّيْخُ قَالُوا ابْنُ عُمَرَ فَأَتَاهُ فَقَالَ إِنِّي سَائِلُكَ عَنْ شَيْءٍ أَتُحَدِّثُنِي قَالَ أَنْشُدُكَ بِحُرْمَةِ هَذَا الْبَيْتِ أَتَعْلَمُ أَنَّ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ فَرَّ يَوْمَ أُحُدٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَتَعْلَمُهُ تَغَيَّبَ عَنْ بَدْرٍ فَلَمْ يَشْهَدْهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ فَتَعْلَمُ أَنَّهُ تَخَلَّفَ عَنْ بَيْعَةِ الرِّضْوَانِ فَلَمْ يَشْهَدْهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ فَكَبَّرَ قَالَ ابْنُ عُمَرَ تَعَالَ لِأُخْبِرَكَ وَلِأُبَيِّنَ لَكَ عَمَّا سَأَلْتَنِي عَنْهُ أَمَّا فِرَارُهُ يَوْمَ أُحُدٍ فَأَشْهَدُ أَنَّ اللَّهَ عَفَا عَنْهُ وَأَمَّا تَغَيُّبُهُ عَنْ بَدْرٍ فَإِنَّهُ كَانَ تَحْتَهُ بِنْتُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَتْ مَرِيضَةً فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ لَكَ أَجْرَ رَجُلٍ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا وَسَهْمَهُ وَأَمَّا تَغَيُّبُهُ عَنْ بَيْعَةِ الرِّضْوَانِ فَإِنَّهُ لَوْ كَانَ أَحَدٌ أَعَزَّ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ لَبَعَثَهُ مَكَانَهُ فَبَعَثَ عُثْمَانَ وَكَانَتْ بَيْعَةُ الرِّضْوَانِ بَعْدَمَا ذَهَبَ عُثْمَانُ إِلَى مَكَّةَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ الْيُمْنَى هَذِهِ يَدُ عُثْمَانَ فَضَرَبَ بِهَا عَلَى يَدِهِ فَقَالَ هَذِهِ لِعُثْمَانَ اذْهَبْ بِهَذَا الْآنَ مَعَكَ
Yau me zabisama na beto [Abdan] me zabisa beto [Abu Hamzah] katuka na [Uthman bin Mauhab] yandi tubaka nde, ‘Muntu mosi kwendaka kilumbu mosi na Hajj, na nima yandi monaka bantu me vanda na nziunga, na nima yandi tubaka nde, ‘Nani yina me vanda na nziunga?’ bo vutulaka nde, ‘Bo kele bantu ya Quraysh’. Muntu yina yulaka diaka nde, ‘Nani kele sheikh?’ bo vutulaka nde: ‘Yandi kele [Ibn Omar]’. Na nima yandi kwisaka na Ibn Omar mpi tubaka nde: ‘Mono ke zola kuyula nge mambu mosi, yo yina, tendudila mono yo. Muntu yina tubaka nde: ‘Mono ke longisila nge sambu na busantu ya nzo yai - Kaaba -, keti nge me zaba nde ‘Uthman tinaka mvita ya Uhud?’ Ibn Omar vutulaka nde, ‘Ee’. Muntu yina yulaka diaka nde, ‘Keti nge me zaba mpi nde yandi vukanaka ve na mvita ya Badr?’ Ibn Omar vutulaka nde, ‘Ee’. Muntu yina yulaka diaka nde, ‘Keti nge zaba mpi nde yandi vandaka ve pana mpi yandi vukanaka ve ti Bai’atur Ridlwan?’ Ibn Omar vutulaka nde, ‘Ee’. Muntu yina tubaka nde: “Ala Nzambi.” Na nima Ibn Omar tubaka nde: ‘Kwisa awa, mono ta tendula mambu yonso ya nge ke yula mono ! Na yina me tala kutina ya Uthman na mvita ya Uhud, mono ke ta kimbangi ya kieleka nde Allah me lolula yandi mpi me lolula yandi. Na ntangu yina, yandi vukanaka ve na mvita ya Badr, sambu na ntangu yina yandi vandaka kukeba mwana ya nkento ya ntumwa yina vandaka kubela, kisika ntumwa tubilaka yandi nde: ‘Nge ta baka lufutu mpi dikabu bonso bantu yina vukanaka na mvita ya Badr’. Na ntangu yandi vandaka ve na ntangu ya Ridlwan, ya kieleka kana muntu ya nkaka vandaka na mbanza Makka yina vandaka muntu ya lukumu kuluta Usman bin Affan, ya kieleka yandi zolaka kutinda yandi na kubaka kisika ya Usman. Kansi, Ntumwa tindaka Uthman, na ntangu mambu ya Bai’atur Ridlwan salamaka na nima ya Uthman kukwenda na Mecque, Ntumwa tubaka na kukangulaka diboko na yandi ya kitata nde: ‘Yai kele diboko ya Uthman’ na nima yandi kangaka diboko na yandi ya kitata: ‘Yai kele sambu na ‘Usman’. Na nima Ibn Omar tubaka na muntu yina nde, ‘Ntangu yai kwenda ti bansangu yai’.